background image

‹#›

RJC

Cykloalkany

Cykloalkany

Cykloalkany

Cykloalkany

RównowaŜniki wiązań podwójnych

RównowaŜniki wiązań podwójnych

Konformacja krzesłowa oraz łódkowa

Konformacja krzesłowa oraz łódkowa

Nazewnictwo

Nazewnictwo

Nazewnictwo

Nazewnictwo

Slides 1 to 25

background image

‹#›

RJC

Cykloalkany

Cykloalkany

Cykloalkany to rodzaj alkanów posiadających w 

Cykloalkany to rodzaj alkanów posiadających w 

składzie cząsteczki pierścień karbocykliczny; 

składzie cząsteczki pierścień karbocykliczny; 

ogólny wzór cykloalkanów: 

ogólny wzór cykloalkanów: 

C

n

H

2n

background image

‹#›

RJC

Struktura cykliczna lub wiązania 

Struktura cykliczna lub wiązania 

podwójne

podwójne

Wzór C

Wzór C

n

n

H

H

2n

2n

wskazuje, Ŝe badany związek posiada 

wskazuje, Ŝe badany związek posiada 

w swoim składzie wiązanie podwójne lub strukturę 

w swoim składzie wiązanie podwójne lub strukturę 

cykliczną.

cykliczną.

C

6

H

12

C

6

H

14

C

6

H

12

background image

‹#›

RJC

Na przykład... cyklopropan

Na przykład... cyklopropan

Cyklopropan (C

Cyklopropan (C

3

3

H

H

6

6

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

Click on picture to play movie

Click on picture to play movie

background image

‹#›

RJC

Na przykład... cyklobutan

Na przykład... cyklobutan

Cyklobutan (C

Cyklobutan (C

4

4

H

H

8

8

))

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

Click on picture to play movie

background image

‹#›

RJC

Na przykład ...cyklopentan

Na przykład ...cyklopentan

Cyklopentan (C

Cyklopentan (C

5

5

H

H

10

10

))

Click on picture to play movie

background image

‹#›

RJC

Na przykład... cykloheksan

Na przykład... cykloheksan

Cyklohexksan (C

Cyklohexksan (C

6

6

H

H

12

12

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

QuickTime™ and a

Animation decompressor

  are needed to see this picture 

Click on picture to play movie

Click on picture to play movie

background image

‹#›

RJC

Konformacja krzesłowa

Konformacja krzesłowa

Cykloheksan występuje w trwałej konformacji 

Cykloheksan występuje w trwałej konformacji 

krzesłowej, w której połowa podstawników 

krzesłowej, w której połowa podstawników 

zajmuje pozycje aksjalne, a druga połowa 

zajmuje pozycje aksjalne, a druga połowa 

ekwatorialne.

ekwatorialne.

ekwatorialne.

ekwatorialne.

background image

‹#›

RJC

Pozycje aksjalne versus ekwatorialne

Pozycje aksjalne versus ekwatorialne

Z powodu niekorzystnych oddziaływań 

Z powodu niekorzystnych oddziaływań 

podstawników aksjalnych ich energia jest wyŜsza 

podstawników aksjalnych ich energia jest wyŜsza 

niŜ podstawników ekwatorialnych.

niŜ podstawników ekwatorialnych.

background image

‹#›

RJC

Enrgie względne konformerów

Enrgie względne konformerów

Największe podstawniki w dipodstawionych 

Największe podstawniki w dipodstawionych 

cykloheksanach przyjmują orientację ekwatorialną 

cykloheksanach przyjmują orientację ekwatorialną 

w celu zminimalizowania niekorzystnych 

w celu zminimalizowania niekorzystnych 

oddziaływań przestrzennych.

oddziaływań przestrzennych.

oddziaływań przestrzennych.

oddziaływań przestrzennych.

background image

‹#›

RJC

Część 

Część 

α 

α 

α 

α 

α 

α 

α 

α 

versus część 

versus część 

ββββββββ

Połowa podstawników pierścienia cykloheksanu 

Połowa podstawników pierścienia cykloheksanu 

obsadza część 

obsadza część 

αα

a droga połowa obsadza część 

a droga połowa obsadza część 

ββ

..

background image

‹#›

RJC

Konformacja łódkowa

Konformacja łódkowa

Konformacja łódkowa posiada wyŜszą energię 

Konformacja łódkowa posiada wyŜszą energię 

(konformacja wysokoenergetyczna).

(konformacja wysokoenergetyczna).

background image

‹#›

RJC

Krzesło versus łódka... Projekcje 

Krzesło versus łódka... Projekcje 

Newamana

Newamana

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

H

background image

‹#›

RJC

Równowaga krzesło 

Równowaga krzesło -- łódka 

łódka -- krzesło ...

krzesło ...

Podstawnik aksjalny w jednej konformacji 

Podstawnik aksjalny w jednej konformacji 

przechodzi w podstawnik ekwatorialny w drugiej 

przechodzi w podstawnik ekwatorialny w drugiej 

konformacji.

konformacji.

7 kcal/mol

background image

‹#›

RJC

Konfiguracje cis i trans

Konfiguracje cis i trans

Z powodu braku swobodnej rotacji wokół wiązania 

Z powodu braku swobodnej rotacji wokół wiązania 

σσ

, dwa podstawniki w pierścieniu cykloheksanu 

, dwa podstawniki w pierścieniu cykloheksanu 

mogą być rozmieszczone po tej samej stronie (cis) 

mogą być rozmieszczone po tej samej stronie (cis) 

lub po stronach przeciwnych (trans).

lub po stronach przeciwnych (trans).

lub po stronach przeciwnych (trans).

lub po stronach przeciwnych (trans).

background image

‹#›

RJC

Dibromocyklopropany...

Dibromocyklopropany...

Istnieją cztery stereoizomery tego związku.

Istnieją cztery stereoizomery tego związku.

1,1

cis-1,2

1R, 2R

1S, 2S

Br Br

Br

Br

Br

Br

Br

Br

background image

‹#›

RJC

Dibromocyklobutany ...

Dibromocyklobutany ...

Te związki tworzą zbiór sześciu stereoizomerów.

Te związki tworzą zbiór sześciu stereoizomerów.

Br

Br

Br

Br

Br

Br

1,1

cis-1,2

1R, 2R

1S, 2S

cis-1,3

trans-1,3

Br

Br

Br

Br

Br

Br

Br

Br

background image

‹#›

RJC

Dibromocyklopentany ...

Dibromocyklopentany ...

Te związki tworzą zbiór złoŜony z siedmiu 

Te związki tworzą zbiór złoŜony z siedmiu 

stereoizomerów.

stereoizomerów.

Br Br

Br

Br

Br

Br

Br

Br

1,1

cis-1,2

1R, 2R

1S, 2S

cis-1,3

1R, 3R

1S, 3S

Br

Br

Br

Br

Br

Br

background image

‹#›

RJC

Dibromocykloheksany ...

Dibromocykloheksany ...

Ile jest izomerów strukturalnych ?

Ile jest izomerów strukturalnych i stereoizomerów ? 

Jakie są nazwy systematyczne (IUPAC) dla wszystkich 

Ile jest izomerów strukturalnych ?

Ile jest izomerów strukturalnych i stereoizomerów ? 

Jakie są nazwy systematyczne (IUPAC) dla wszystkich 

Jakie są nazwy systematyczne (IUPAC) dla wszystkich 

izomerów ?

Jakie są nazwy systematyczne (IUPAC) dla wszystkich 

izomerów ?

background image

‹#›

RJC

Naturalne cycloalkany... karwonu

Naturalne cycloalkany... karwonu

Jaki jest wzór sumaryczny ? 

Jaki jest wzór sumaryczny ? 

Do jakiej klasy związków naleŜy karwon ?

Do jakiej klasy związków naleŜy karwon ?

4

O

background image

‹#›

RJC

Morfina , kodeina, heroina ...

Morfina , kodeina, heroina ...

Ile równowaŜników wiązań podwójnych 

Ile równowaŜników wiązań podwójnych 

w kaŜdym związku ? 

w kaŜdym związku ? 

Jakie grupy funkcyjne ? 

Jakie grupy funkcyjne ? 

HO

H CO

AcO

9    

9  

11

O

HO

HO

H

NCH

3

O

H

3

CO

HO

H

NCH

3

O

AcO

AcO

H

NCH

3

background image

‹#›

RJC

Naturalne cycloalkany ... taxol

Naturalne cycloalkany ... taxol

Ile równowaŜników wiązań podwójnych ?

Ile równowaŜników wiązań podwójnych ?

Jakie grupy funkcyjne ?

Jakie grupy funkcyjne ?

AcO

22

O

H

3

C

AcO

O

CH

3

OH

HO

AcO

BzO

O

H

O

O

background image

‹#›

RJC

Podsumowanie

Podsumowanie

Cykloalkany i pierścienie karbocyklicze

RównowaŜniki wiązań podwójnych (DBE)

Konformacje krzesłowe i łódkowe

Podstawniki aksjalne i ekwatorialne

Oddziaływania przestrzenne (steryczne)

Oddziaływania przestrzenne (steryczne)

Strona 

α

versus 

β

Równowaga krzesło-łódka-krzesło

Konfiguracja cis versus trans

Nazewnictwo (nomenklatura) IUPAC