Prezentacja programu PowerPoint

Kierunki analizy

finansowej

Paweł Kopczyński

Analiza finansowa

Analiza finansowa w gospodarce rynkowej jest
bezpośrednio wykorzystywana do zarządzania
finansowego. W ramach tej analizy wyróżnia się
zazwyczaj:

- analizę porównawczą danych rocznych i

wieloletnich,

- analizę struktury danych,
- analizę wskaźnikową,
- analizę wybranych zagadnień.

Aktywa

Analiza pozioma

Pasywa

Analiza pozioma

Aktywa

Pasywa

Analiza pozioma

Analiza porównawcza

Analiza porównawcza polega na ustaleniu
wzrostu lub zmniejszenia poszczególnych
składników bilansu i rachunku wyników
zarówno w wielkościach bezwzględnych jak też w
wielkościach względnych.

Aktywa
obrotowe

Aktywa

trwałe

Aktywa ogółem

Zobowiązania
bieżące

Zobowiązania
długoterminowe

Pasywa
ogółem

liz

a p

liz

a p

Kapitał własny

Analiza struktury

Analiza struktury danych polega na

ustaleniu i ocenie udziału

poszczególnych pozycji

sprawozdania w wartości łącznej w

jednym sprawozdaniu. Analizę

porównawczą i analizę struktury

danych zawartych w sprawozdaniach

traktować można jako analizę

wstępną.

Analiza wskaźnikowa

Analiza wskaźnikowa polega na obliczeniu
odpowiednich wskaźników finansowych i ich
ocenie porównawczej, zarówno w czasie jak i w
przestrzeni. Do obliczenia   wskaźników
wykorzystywane  są  zarówno  dane  bilansu
jak  i  rachunku wyników.

Najbardziej

typowe

jest

wyróżnienie

następujących pięciu obszarów analizy:

•

wskaźniki płynności,

•

wskaźniki obrotowości,

•

wskaźniki wspomagania finansowego,

•

wskaźniki rentowności,

•

wskaźniki rynku kapitałowego.

Analiza porównawcza bilansu
polega na porównaniu pozycji
zawartych w sprawozdaniu
finansowym i ustaleniu odchylenia,
które jest podstawą oceny. Analiza
ta może być przeprowadzana na
podstawie sprawozdania
uproszczonego, a – w miarę
potrzeb – rozwijana w ramach
poszczególnych grup lub części.

Analiza porównawcza rachunku wyników
polega na ustaleniu i ocenie odchyleń
(zarówno w wartościach absolutnych, jak
też względnych) pomiędzy poszczególnymi
pozycjami tegoż rachunku. Dostarcza ona
informacji o źródłach wyniku finansowego,
pozwala zorientować się, jakie jest tempo
rozwoju firmy, określić trendy rozwojowe i
wyjaśnić ich przyczyny.

O poprawie sytuacji jednostki (i wzroście zysku

netto), świadczą następujące symptomy:

- wyższa dynamika przychodów ze sprzedaży

wyrobów, towarów, usług oraz pozostałych

przychodów operacyjnych i finansowych, niż

kosztów ich uzyskania,

- wyższa dynamika zysków nadzwyczajnych niż

strat nadzwyczajnych,

- zmniejszanie się udziału obowiązkowych

obciążeń w zysku brutto.

Analiza struktury

Analiza (pionowa) struktury bilansu służy do
badania udziału poszczególnych pozycji bilansu w
sumie bilansowej.

Analiza struktury rachunku wyników

polega na ustaleniu udziału i ocenie

poszczególnych pozycji tegoż

sprawozdania w wartości sprzedaży.

Pozwala ona na określenie poziomu

kosztów, poziomu zysku i strat

nadzwyczajnych w wartości sprzedaży,

a także zysku netto w wartości

sprzedaży.

Ocena ogólnej sytuacji

majątkowej i finansowej

W ramach wstępnej analizy bilansu
bada się więc również relacje między
poszczególnymi grupami aktywów i
pasywów, co pozwala na dokonanie
ogólnej oceny sytuacji majątkowej i
finansowej podmiotu.

Bilans

Oceniając pozycję finansową przedsiębiorstwa,

należy zwrócić uwagę na to, czy struktura

kapitałów jest dostosowana do struktury majątku.

Kapitał nie może być dłużej związany z danym

składnikiem majątku, niż wynosi okres

pozostawania tego kapitału w przedsiębiorstwie, co

wyrażają to poniższe relacje:

Analiza płynności

Analiza płynności ma na celu dostarczanie
informacji o zdolności podmiotu do
wywiązywania się z krótkoterminowych
zobowiązań (tych, które są płatne w ciągu
jednego roku). Do oceny płynności służy:

- wartość kapitału pracującego (obrotowego netto),
- wskaźnik bieżącej płynności,
- wskaźnik płynności szybki (inna nazwa - bieżący

szybki),

- wskaźnik pokrycia zobowiązań bieżących

środkami pieniężnymi.

Płynność

może być zdefiniowana jako „łatwość, z

jaką składniki majątku (aktywów)

przedsiębiorstwa mogą być zamienione

na inną, bez trudu dającą się

wydatkować formę (np. na gotówkę), z

nieznaczną lub

żadną utratą wartości.”

Kapitał pracujący

Kapitał pracujący = Aktywa bieżące - zobowiązania bieżące

Kapitał pracujący jest to nadwyżka aktywów

bieżących nad zobowiązaniami bieżącymi.

Wskaźnik ten pozwala dokonać oceny zdolności

firmy do uregulowania wierzytelności

krótkoterminowych za pomocą aktywów

bieżących.

Kapitał pracujący = Kapitał stały – majątek trwały

Dodatni kapitał pracujący

Majątek trwały < Kapitał własny

Aktywa trwałe

Aktywa obrotowe

Kapitał

pracujący

Kapitał własny

Zobowiązania

długoterminowe

Zobowiązania

krótkoterminowe

Dodatni kapitał pracujący

Majątek trwały = Kapitał własny

Aktywa trwałe

Aktywa obrotowe

Kapitał

pracujący

Kapitał własny

Zobowiązania

długoterminowe

Zobowiązania

krótkoterminowe

Dodatni kapitał pracujący

Majątek trwały > Kapitał własny

Aktywa trwałe

Aktywa obrotowe

Kapitał

pracujący

Kapitał własny

Zobowiązania

długoterminowe

Zobowiązania

krótkoterminowe

Zerowy kapitał pracujący

Majątek trwały = Kapitał długookresowy/stały (kapitał własny + zobowiązania długoterminowe)

Aktywa trwałe

Aktywa obrotowe

Kapitał własny

Zobowiązania

długoterminowe

Zobowiązania

krótkoterminowe

Kapitał pracujący = 0

Ujemny kapitał pracujący

Majątek trwały > Kapitał długookresowy /stały

Aktywa trwałe

Aktywa obrotowe

Kapitał własny

Zobowiązania

długoterminowe

Zobowiązania

krótkoterminowe

Kapitał

pracujący

Ujemny kapitał pracujący

Wskaźniki płynności:

wskaźnik bieżącej płynności

wskaźnik płynności szybki

wskaźnik pokrycia zobowiązań

środkami pieniężnymi

Wskaźnik bieżącej płynności finansowej

(

zwany inaczej

wskaźnikiem kapitału pracującego

)

mierzy zdolność firmy

do spłacenia bieżących zobowiązań z bieżących aktywów.

Wskaźnik bieżącej

płynności

Aktywa bieżące

Zobowiązania bieżące

Wskaźnik płynności

szybki =

Aktywa płynne

Zobowiązania bieżące

Wskaźnik

płynności szybki

Środki pieniężne + krótkoterminowe inwestycje + należności

Zobowiązania bieżące

Wskaźnik

płynności szybki

Aktywa bieżące - zapasy - rozliczenia międzyokresowe czynne

Zobowiązania bieżące

Aktywa płynne są to aktywa bieżące pomniejszone o

zapasy i rozliczenia międzyokresowe czynne. Obejmują

one środki pieniężne, należności i inne krótkoterminowe

aktywa finansowe (krótkoterminowe papiery

wartościowe)

Wskaźnik pokrycia

zobowiązań bieżącymi

środkami pieniężnymi

Środki pieniężne + krótkoterminowe papiery wartościowe

Zobowiązania bieżące

skaźnik pokrycia zobowiązań bieżącymi środkami

pieniężnymi, określany również mianem wskaźnika

płynności finansowej pierwszego stopnia (gotówkowej).

Stanowi relację środków pieniężnych i krótkoterminowych

papierów wartościowych do zobowiązań bieżących

Obliczenie wartości wskaźnika, pozwala określić, jak duża

część zobowiązań bieżących może zostać spłacona za pomocą

majątku o największej płynności (pieniądz i jego

ekwiwalenty).

Płynność oznacza więc jak łatwo i

szybko majątek obrotowy może być

zamieniony na gotówkę. Analiza

płynności ma na celu dostarczenie

informacji o wypłacalności podmiotu

w krótkim okresie czasu.

Wskaźniki produktywności

/ efektywności

wykorzystania / rotacji / obrotowości

pozwalają zbadać wzajemne relacje pomiędzy

odpowiednim wskaźnikiem dynamicznym

(ujętym w liczniku, wyrażającym przychody ze

sprzedaży w cenach brutto, netto lub koszty

wytworzenia sprzedanych produktów), a

wskaźnikiem statycznym (ujętym w

mianowniku – wyrażającym przeciętny stan

zaangażowanych w działalność składników

majątkowych).

Wskaźniki produktywności

Analizę obrotowości majątku

przeprowadzać można w różnych

przekrojach, obliczając:

wskaźnik obrotowości aktywów,

wskaźnik obrotowości aktywów

trwałych i wskaźnik efektywności

wykorzystania majątku

obrotowego,

wskaźnik

obrotowości

poszczególnych składników

majątku

majątku.

Wskaźnik rotacji majątku (aktywów) pozwala

zmierzyć efektywność, z jaką firma wykorzystuje
swoje aktywa w celu wygenerowania przychodów
ze sprzedaży. Im większa wartość wskaźnika (a
tym samym poziom sprzedaży), tym większy
dochód przyniesie każda zainwestowana w
przedsięwzięcie złotówka.

Wskaźnik obrotowości majątku trwałego, zwany

inaczej wskaźnikiem produktywności majątku
rzeczowego. Wysoka lub rosnąca wartość wskaźnika
jest zjawiskiem pozytywnym i pożądanym. Oznacza, że
przedsiębiorstwo efektywnie wykorzystuje posiadany
potencjał produkcyjny.

Ocena  efektywności  wykorzystania  majątku
obrotowego  zmierza  do  ustalenia,  czy  poziom
środków rzeczowych zapewnia ciągłość produkcji i
sprzedaży,  a  środków  pieniężnych  –  wypłacalność
zobowiązań oraz czy środki te zostały odpowiednio
wykorzystane.

Zwiększenie

efektywności

wykorzystania

środków obrotowych osiąga się poprzez

przyspieszenie szybkości ich krążenia.

Szybkość krążenia środków obrotowych jest
określana czasem ich przejścia przez kolejne

fazy cyklu: zaopatrzenia, produkcji i zbytu. Im

szybciej krążą środki obrotowe tym wyższa jest
efektywność ich wykorzystania.

Spośród środków obrotowych na uwagę

zasługuje efektywność wykorzystania zapasów i

należności.

Wskaźnik obrotowości zapasów może być

wyrażony jako relacja kosztów wytworzenia
sprzedanych wyrobów do przeciętnego stanu
zapasów.

Wskaźnik ten określa ilość cykli obrotu zapasów, w ciągu
badanego okresu. Poziom wskaźnika rotacji zapasów
zależy od branży, w której działa podmiot gospodarczy
(np. Przedsiębiorstwo handlowe powinne
charakteryzować się znacznie wyższym wskaźnikiem
obrotowości zapasów niż przedsiębiorstwo przemysłu
ciężkiego).

• Jeżeli wskaźnik ten liczony jest dla

roku, przyjmuje się najczęściej 365

lub 360 dni, dla półrocza - 180,

kwartału – 90, miesiąca – 30 dni.

• Wskaźnik ten określa jak długo

zapasy oczekują na sprzedaż,

powinien

więc

wykazywać

tendencję malejącą.

Wskaźnik obrotowości należności jest
relacją przychodów ze sprzedaży do
przeciętnego stanu należności.

Wskaźnik pozwala na obliczenie, ile razy
przedsiębiorstwo obraca należnościami w
ciągu analizowanego okresu. Im większy
jego poziom, tym mniejsza ilość środków
pieniężnych pozostaje zamrożona w postaci
należności.

Im niższy poziom wskaźnika, tym sprawniej

podmiot gospodarczy egzekwuje należności.
Wysoka wartość wskaźnika świadczyć może o
problemach jednostki ze ściąganiem należności.
Wskaźnik ten zależy przede wszystkim od
polityki handlowej przedsiębiorstwa.

Wskaźniki wspomagania finansowego

zadłużenia

Wskaźniki te służą do badania struktury finansowania
majątku, a więc w jakim stopniu majątek firmy finansowany
jest z własnych źródeł a w jakim stopniu z kapitałów obcych.
Istotnym jest ustalenia czy poziom kapitałów obcych nie
zagraża niezależności finansowej przedsiębiorstwa oraz jakie
są koszty i opłacalność angażowania kapitałów obcych.

Wskaźniki te dzielą się na dwie
podstawowe grupy:

wskaźniki

obrazujące

poziom

zadłużenia,
- wskaźniki informujące o zdolności
przedsiębiorstwa do obsługi zadłużenia.

Wskaźnik ogólnego zadłużenia, pozwala

oszacować  ryzyko  związane  z  możliwością
utraty  przez  przedsiębiorstwo  zdolności  do
refinansowania dotychczasowych kredytów.
Podmiot  powinien  pożyczać  tyle,  aby
osiągać korzyści z angażowanych kapitałów
obcych oraz aby być wypłacalnym.

Wskaźnik udziału kapitału własnego w finansowaniu

majątku

przedsiębiorstwa

dostarcza informacji o tym, jaka

część majątku firmy jest finansowana za pomocą kapitałów

własnych.

Kapitał własny pełni funkcję założycielską,

finansową i gwarancyjną. Pełni rolę bezzwrotnego źródła

finansowania, może zostać wykorzystany w celu pokrycia

ewentualnej straty

skaźnik relacji zobowiązań do kapitałów własnych.

Ukazuje on wielkość kapitałów obcych przypadającą na

jednostkę

kapitałów

własnych.

jednostkę

kapitałów

własnych.

kreśla

stopień

kreśla

stopień

zaangażowania kapitału obcego, a więc możliwości pokrycia

zobowiązań z własnych źródeł

Niska wartość wskaźnika

świadczy

mocnych

podstawach

finansowych

świadczy

mocnych

podstawach

finansowych

przedsiębiorstwa,

często ma negatywny

wpływ na jego

rentowność

Wskaźnik zadłużenia długoterminowego przedstawia

relację zadłużenia długoterminowego do kapitału

własnego.

Drugą grupę wskaźników
wykorzystywanych do oceny zadłużenia,
stanowią wskaźniki prezentujące
zdolność jednostki do obsługi długu.
Obrazują one możliwości zwrotu
pożyczonego kapitału wraz z odsetkami
przez przedsiębiorstwo.

wskaźnik pokrycia odsetek

zyskiem

• Wskaźnik mniejszy od jedności oznacza, że

wypracowany zysk nie wystarcza na
płacenie bieżących odsetek.

Wskaźnik mniejszy od jedności oznacza, że

wypracowany zysk nie wystarcza na płacenie

bieżących odsetek.

Wskaźnik pokrycia odsetek zyskiem informuje o

relacji między zyskiem netto (przed pomniejszeniem

go o płacone odsetki i podatek dochodowy) i kwotą

tych odsetek. Wartość wskaźnika obrazuje, ile razy

płacone odsetki mieszczą się w zysku netto.

Wartość wskaźnika równa jedności oznacza, że cały

zysk osiągnięty przez firmę wydatkowany jest na

pokrywanie kosztów odsetek. Im wyższy poziom

wskaźnika, tym mniejsze ryzyko utraty zdolności

wywiązywania się z obsługi zadłużenia. Wzorcowy

poziom wskaźnika wynosi co najmniej 4 lub 5.

Wskaźniki rentowności / zyskowności

Przez rentowność rozumie się

osiąganie w działalności gospodarczej
nadwyżki przychodów ze sprzedaży
nad poniesionymi kosztami. Nadwyżka
ta stanowi zysk przedsiębiorstwa.
Jeżeli poniesione koszty są wyższe od
osiągniętych przychodów
przedsiębiorstwo ponosi stratę.

ROS

• Podstawowym wskaźnikiem

wykorzystywanym do badania rentowności
sprzedaży , jest wskaźnik rentowności
sprzedaży (ROS), zwany też marżą zysku
netto lub stopą zysku ze sprzedaży.

• Stanowi on relację wyniku netto (zysku

netto) do przychodów ze sprzedaży i
wyrażony jest wzorem

• Wskaźnik ten dostarcza informacji, jaki procent zysku

przynosi przedsiębiorstwu każda jednostka

zrealizowanego obrotu. Firmy dążą do tego, aby

osiągnąć jak najwyższą stopę zwrotu. Im większy poziom

marży zysku netto, tym bardziej rentowna jest sprzedaż

i niższy udział kosztów w przychodach ze sprzedaży.

ROA

• Wskaźnik rentowności aktywów (ROA)

obrazuje relację zysku netto do przeciętnych

aktywów.

• Wskaźnik ten pozwala ocenić efektywność

finansową z całokształtu działalności

przedsiębiorstwa. Informuje o wielkości zysku

przypadającego na każdą zainwestowaną

jednostkę kapitału całkowitego.

• Poziom wskaźnika może wykazywać niekiedy

znaczne wahania, które wynikają ze zmian stanu

majątku.

ROE

• Wskaźnik rentowności kapitału własnego

(ROE), zwany też stopą zwrotu kapitału

własnego, jest podstawowym wskaźnikiem

rentowności kapitału. Wyraża go relacja zysku

netto do przeciętnego stanu kapitału własnego.

• Wskaźnik rentowności kapitału własnego jest

wszechstronnym wskaźnikiem, informującym o

dokonaniach przedsiębiorstwa. Pozwala ocenić,

jak efektywnie menedżerowie wykorzystują

fundusze zainwestowane przez udziałowców i jak

duży uzyskują z nich zwrot.

Im wyższa stopa zwrotu z kapitału własnego, tym efektywniej

przedsiębiorstwo wykorzystuje ten kapitał.

Poziom wskaźnika interesuje w szczególności udziałowców,

gdyż ma on zwykle bezpośredni wpływ na wysokość
dywidend.

Analiza Du Pont`a

Wskaźniki rynku kapitałowego

Wyróżnić można grupę wskaźników

charakteryzujących rentowność w
odniesieniu do jednostkowych
udziałów kapitałowych (określone

wskaźnikami rynku kapitałowego).

Rynek kapitałowy jest integralnym

elementem rynku finansowego,
który obejmuje zarówno rynek
papierów wartościowych, jak i
rynek kapitałowy. Rynek
kapitałowy spełnia w gospodarce
rynkowej rolę mechanizmu
stymulującego inwestycje.
Zapewnia inwestorom środki
finansowe na nowe inwestycje i
przyczynia się do obiektywnej
wyceny wartości rynkowej firm,
które są przedmiotem obrotu na
giełdzie.

Wskaźnik rentowności jednej akcji (zysk na akcję
EPS) informuje o kwocie zysku netto przypadającej na
jedną akcję. W krajach zachodnich, wskaźnik ten – w
przypadku spółek notowanych na giełdzie - jest
uważany za jeden z najważniejszych wyznaczników
kondycji finansowej.

Wielu autorów publikacji z zakresu analizy finansowej
zamieszcza nieco zmodyfikowaną postać wskaźnika,
uwzględniając dywidendy wypłacane akcjonariuszom
posiadającym akcje uprzywilejowane co do
dywidendy:

Wskaźnik dywidendy jednostkowej, pozwala obliczyć,
jaką dywidendę otrzyma akcjonariusz z jednej
posiadanej akcji. Jest on relacją zysku netto
przeznaczonego do podziału między akcjonariuszy do
przeciętnej ilości akcji.

Jeśli firma emituje akcje uprzywilejowane co do
dywidendy, przy obliczaniu wskaźnika powinno się
uwzględnić jedynie dywidendy wypłacane
akcjonariuszom posiadającym akcje zwykłe i liczbę
akcji zwykłych (wskaźnik dywidendy jednostkowej
przepadającej na akcje nieuprzywilejowaną):

Niska i malejąca wartość zysku przypadającego na
akcję, może skłonić inwestorów do pozbywania się
akcji przedsiębiorstwa, co powoduje dalszy spadek ich
kursów.

Każdy spadek notowań akcji firmy, prowadzi do
utraty jej reputacji i zaufania u inwestorów.

Wskaźnik stopy dywidendy pozwala określić, jaką
część zysku netto przedsiębiorstwo przeznacza na
wypłaty dywidend, a jaką na rozwój i inwestycje.

Wskaźnik ceny rynkowej akcji (P/E) należy do
najważniejszych wskaźników. Inwestorzy przykładają
dużą wagę do jego poziomu, który może być sygnałem
do kupna lub sprzedaży udziałów. Wskaźnik ten
informuje, ile razy cena rynkowa akcji jest większa od
zysku przypadającego na jedną akcję.

Stopa zwrotu dywidendy obliczana jest przez
podzielenie rocznych dywidend wypłaconych na
akcję zwykłą przez cenę rynkową akcji na
konkretny dzień.

Zaprezentowana miara zyskowności pokazuje
stopę zysku dla akcjonariuszy posiadających
akcje zwykłe w kategoriach wypłat dywidendy
gotówkowej. Interesuje to szczególnie tych
inwestorów, których głównym celem
inwestowania jest raczej otrzymanie bieżącego
zysku od inwestycji niż wzrost ceny rynkowej
inwestycji.