background image

KURS WALUTOWY

Kurs   walutowy   jest   najważniejszą   normą   sterującą   handlem

zagranicznym. Przez  kurs walutowy  powszechnie rozumie się stosunek,

w jakim dokonuje się wymiany określonej ilości danej waluty na jednostkę

innej   waluty.   W   gospodarce   rynkowej   kurs   walutowy   jest   zatem   ceną

pieniądza   zagranicznego,   która   może   być   efektywnie   płacona  

w   walucie   krajowej   za   jednostkę   waluty   zagranicznej   lub   waluty

zagranicznej   za   jednostkę   waluty   krajowej.   W   gospodarce   doskonale

konkurencyjnej ceny tych walut równoważą samoczynnie popyt i podaż na

rynku   walut   zagranicznych.   Mechanizm   osiągania   równowagi   popytu   i

podaży na międzynarodowym rynku walutowym można stosunkowo łatwo

wyjaśnić   na   przykładzie   uproszczonego   modelu   wymiany   walutowej

między dwoma suwerennymi krajami. Innymi słowy pod pojęciem  kursu

waluty rozumie się cenę jednej waluty wyrażonej w drugiej walucie. Kurs

waluty   spełnia   dwie   ważne   funkcje:   informacyjną   i   cenotwórczą.   Kurs

waluty   służy   do   przeliczania   cen   zagranicznych   na   ceny   krajowe   i

odwrotnie. Kurs waluty wpływa bezpośrednio na ceny towarów w handlu

zagranicznym   i   ceny   walorów   obcych   na   rynku   wewnętrznym   oraz

pośrednio na ceny towarów przeznaczonych na rynek wewnętrzny.

Na   poziom   kursu   walutowego   wpływa   szereg   czynników

ekonomicznych,   politycznych   i   psychologicznych.   Najważniejszymi

czynnikami ekonomicznymi  wywierającymi bezpośredni wpływ na poziom

kursu   waluty   są:   podaż   i   popyt   na   waluty   obce   na   krajowym   rynku

walutowym,   stan   bilansu   handlowego   i   płatniczego,   różnice   w   stopach

procentowych i stopach inflacji między danym krajem a innymi krajami,

poziom

 

cen

 

w

 

kraju

 

i   za   granicą,   przepływy   kapitałów,   stopień   reglamentacji   walutowej,

polityka

 

walutowa

 

i   pieniężno-kredytowa   (restrykcyjna   bądź   ekspansywna)   oraz   stan

koniunktury   i   działalności   gospodarczej   w   kraju,   a   także   w   krajach,   z

background image

którymi

 

utrzymuje

 

on

 

stosunki

 

ekonomiczne

 

i   finansowe.   Wpływ  czynników   politycznych  na   poziom   kursu   waluty

(nasilenia się jej presji zniżkowej lub zwyżkowej) uwidacznia się w czasie

napięć   politycznych,   zaostrzenia   sytuacji   międzynarodowej   lub   w   czasie

występowania   konfliktów   regionalnych   (np.   konflikt   sueski

 

w   1957   r.,   wojna   wietnamska,   konflikt   w   Zatoce   Perskiej   w   1991   r.).

Czynniki   psychologiczne  wpływające   na   kursy   walut   wymienialnych   to

głównie   optymistyczne   bądź   pesymistyczne   przewidywania   rozwoju

koniunktury   i   gospodarki   w   danym   kraju   przez   międzynarodowe   koła

gospodarcze i finansowe. Optymistyczne przewidywania wpływają z reguły

na

 

umacnianie,

 

a pesymistyczne - na osłabienie kursu waluty.

Na kurs waluty wpływają, poza wymienionymi wyżej, również  czynniki

spekulacyjne  (mające   jednak   charakter   ekonomiczny).   Polegają   one

przede wszystkim na grze na zwyżkę lub zniżkę kursów walut na rynkach

walutowych   (krajowych   i   zagranicznych).   Mogą   one   jeszcze   bardziej

osłabiać waluty już słabe i umacniać waluty mocne. Spekulacja walutowa

nasila   się   z   reguły   w   okresach   napięć   na   rynkach   walutowych   i   napięć

politycznych.

Kurs waluty może być ustalany przez władze walutowe lub wynikać ze

stosunku

 

podaży

 

i popytu  na waluty obce  na krajowym  rynku walutowym.  Zmiany kursu

waluty dokonuje się poprzez dewaluację i rewaluację. Dewaluacja polega

na obniżeniu kursu waluty krajowej wobec walut obcych. Płaci się wówczas

więcej jednostek waluty krajowej za jednostkę waluty obcej. Rewaluacja

oznacza podwyższenie kursu waluty krajowej w stosunku do walut obcych.

Płaci się wówczas mniej jednostek waluty krajowej za walutę obcą.

Rodzaje kursów walut

Kursy walut można sklasyfikować według różnych kryteriów. E. Drabowski,

znany w Polsce specjalista od kursów walut, klasyfikuje je: 

1) Z punktu widzenia czasu funkcjonowania, 

background image

a)

Kurs wolnorynkowy- określany jest wyłącznie przez podaż i popyt na

waluty obce na krajowym rynku walutowym. Stosowany był przez niektóre

kraje   kapitalistyczne   w   latach   1919-1924,   w   okresie   kryzysu

gospodarczego w latach 1929-1933 oraz sporadycznie po drugiej wojnie

światowej.

b)

Kurs czarnorynkowy  - kształtowany jest przez nielegalne transakcje

kupna i sprzedaży walut. Ten typ kursu występuje w sytuacji, gdy oficjalny

kurs   waluty   ustalony   jest   na   poziomie   niezgodnym   z   układem   popytu   i

podaży na waluty obce. 

c)

Płynny   (elastyczny)   kurs   walutowy  -   jest   on   ustalany   przede

wszystkim   przez   popyt,   podaż   walut   obcych,   ale   czasami   korygują   go

władze   walutowe   poprzez   interwencję   na   rynkach   walutowych.   Walutą

interwencyjną jest wtedy głównie dolar USA. Władze walutowe dokonują

same oceny, w jakim stopniu kurs płynny odchyla się od pożądanego czy

optymalnego   poziomu.   Rozróżnia   się   zazwyczaj   interwencje   mające   na

celu  ochronę   interesów  gospodarki   narodowej  i   takie  interwencje,   które

oznaczają manipulowanie kursem, co może wywołać szkodliwe skutki dla

zagranicy. Jest to tzw. czyste i brudne manipulowanie kursem.

d)

Kurs   stały   krótkookresowy   (tzw.   kurs   pełzający)  -   to   taki   kurs

stały, który ulega częstym zmianom, najczęściej pod wpływem wyższego

tempa   inflacji   w  kraju  w  porównaniu   z   zagranicą.  To  właśnie   różnica   w

stopach inflacji wpływa na częstotliwość zmian kursu.

e)

Kurs stały o szerokiej marży wahań wokół parytetu (lub kursu

centralnego)  -   ma   szeroki   zakres   wahań   wokół   parytetu,   co   pozwala

eliminować   krótkookresowe   lub   przejściowe   zakłócenia   w   bilansie

płatniczym. 

f)

Sztywny kurs walutowy  – to   kurs nie zmieniany w bardzo długim

okresie mimo że taka zmiana byłaby pożądana ze względu na stan bilansu

płatniczego.   Ten   typ   kursu   (był   to   wtedy   kurs   parytetowy)   występował

jedynie w okresie funkcjonowania systemu waluty złotej.

2)

na podstawie kryterium czasu trwania, 

http://notatek.pl/kurs-walutowy?notatka