background image

1

Retoryka medialna 

– praca nad wartościami

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

2

Przyczyny zakłóceń

niezgodność doświadczeń rozmówców

odrzucenie odtworzonej wiadomości - na 
podstawie dodatkowych założeń uznajemy 
ź

ródło informacji za niewiarygodne lub 

nieważne –
np. gdy ktoś ma inne poglądy

zniekształcenie prawidłowo odtworzonej 
wiadomości - np. gdy ujawnia się wrogi lub 
rywalizacyjny stosunek nadawcy

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

3 decyzje przed wypowiedzią medialną

Do kogo mówię?  

Co im chcę powiedzieć?  

Po co im to mówię?

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

3

Składniki zrozumiałości

prostota (konkretność

uporządkowana członowość
(powiązanie – wynikanie) 

lapidarność

dodatkowa stymulacja:
np. atrakcyjno
ść,
odniesienie do osoby.

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

Musisz nie narzekać

Musisz mieć bardziej 

pozytywne nastawienie

Musisz przyjąć 

lepszą postawę

Musisz mniej narzekać, 

ż

e za ciężko pracujesz

Musisz przestać narzekać za każdym razem, 

kiedy trzeba zostać dłużej w pracy  

albo przyjść w weekend

abstrakcyjny

konkretny

Drabina abstrakcji

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

4

Historia – uzupełnianie. Emocje- spostrzeganie.

Zauważyłem w trakcie wykładu, że się pocę. Pomyślałem więc, że jestem 
zdenerwowany. Gdyby zdarzało mi się to częściej, mógłbym nawet uznać się za 
człowieka nerwowego. Skoro już ma to określenie, musze sobie odpowiedzieć
na pytanie: Dlaczego jestem nerwowy? 

Zaczynam szukać odpowiedniego wyjaśnienia. Dostrzegam, że niektórzy 
studenci wychodzą z sali lub siedzą, nie zwracając na to uwagi co mówię. 
Denerwuję się, bo mój wykład jest nieciekawy; to sprawia, że jestem nerwowy. 
Skąd wiem, że wykład jest nieciekawy? Bo moi słuchacze okazują znudzenie. 
Jestem zdenerwowany, bo jestem nudnym wykładowcą. 

Czuję się nie w porządku. Być może powinienem otworzyć sklep, zamiast 
prowadzić wykłady. Po chwili jeden ze studentów mówi: Tu jest bardzo ciepło. 

Jestem spocony i trudno mi się skoncentrować na tym co pan mówi. 

Nagle czuję, że nie jestem już ani „zdenerwowany”, ani „nudny”. 

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

Znaczenie leży po stronie odbiorcy, a nie słów. 
Nie ma znaczenia, jest tylko wartość-dla-kogoś.

Czym jest liść dla:

Dziecka

Gąsienicy

Sprzątacza

Artysty

Kierowcy

Biologa

Kucharza

Lekarza 

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

5

Przeramowanie

• Zmiana interpretacji czegoś. Na przykład:

– Współpracownik stwierdza, iż robienie 

mu uwag świadczy, iż go nie lubimy. 

• Przeramowanie treści mogłoby polegać na 

takiej odpowiedzi: 

– „To, że zwracam ci uwagę, nie oznacza, że Cię 

nie lubię, to oznacza, że zależy mi abyś nie 
popełniał bł
ędów i stale się rozwijał

”. 

– Porażka: „To, co mnie spotkało to nie porażka, 

to cenna informacja zwrotna, z której mogę się 
wiele nauczy
ć

”.

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

X oznacza Y

„Nasze stanowisko oznacza, że kierujemy się 
interesami całej firmy”

„Trudności, jakie pojawiły się ostatnio między 
naszymi działami oznaczają, że warto się spotkać i 
spokojnie o tym porozmawiać”

„Twoje wątpliwości oznaczają, że jesteś wnikliwym 
człowiekiem i razem uda nam się znaleźć 
rozwiązanie”.

Rozumiem, że jesteś wściekły, ale to oznacza, że 
jesteś zaangażowany w tę sprawę chętnie poznasz 
mój punkt widzenia na nią”

Jak widać możemy dowolne X (które zwykle dotyczy 
jakiejś trudności) połączyć z Y (które stanowi naszą 
sugestię czy odpowiednią interpretację).

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

6

Kreowanie tożsamości marki

Dlaczego marka powinna istnieć? 
Co straciliby konsumenci,gdyby nie istniała?

Punkt widzenia 
Z jakiej pozycji marka przemawia?

Wizja 
Jaką wizję ma marka w odniesieniu do danej kategorii produktu?

Wartości 
Kluczowe wartości marki?

Misja
Jakie zmiany pragnie marka wprowadzić w życie konsumentów?

Terytorium 
Gdzie marka może realizować swą misję? Jakie kategorie produktów najlepiej oddają wartości 
zwi
ązane z marką?

Sztandarowe produkty 
Jakie najlepiej przekazują misję i wartości? 

Styl i język marki 
Jakie są typowe dla marki?

Wyimaginowany klient 
Obraz nabywcy, którym marka emanuje

Tożsamość marki

:

• Wizja: obiecuję…

• Tożsamość: jestem

• Przekonania: wierzę w….

• Zdolność: potrafię

• Zachowanie: robię

• Środowisko: gdzie to robię

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

7

agent

narzędzia

cel

scena

Opowieść

Kapitalistyczni 
farmerzy

Stosując inwazyjne 
technologie

Eksploatowali 
ziemię

Ż

eby chciwie 

zwiększyć plony

Efekt: 
wytrącenie 
systemu 
z równowagi

Scena: unikalny ekosystem o kruchej równowadze

akcja

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

Fakty nie mówią same za siebie

• co się dzieje?

• dlaczego tak się dzieje?

• co to znaczy?

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

8

Skuteczne przemawianie musi uwzględniać:

1.

Konstrukcję tożsamości – celów, 
standardów (norm), postaw 
związanych z nadaną rolą

2. 

Wydobycie z pamięci długotrwałej 
odpowiednich skryptów (schematów 
działania

3.

Wyciąganie wniosków o 
konsekwencjach sytuacji 

4. 

Ocenę istotności (także emocjonalną) 
wniosków z punktu widzenia celów, 
standardów i postaw

5. 

Propozycję działania NAZWANEGO w 
zgodzie z celami, standardami i 
postawami odbiory

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

Zasady dotyczące formułowania wypowiedzi nadawców 

publicznych i pytań dziennikarskich:

1. Jeśli otrzymujemy niejasne informacje, 

nieświadomie je uzupełniamy wedle własnej 
koncepcji. 

2. Czasami nadawca zapomina o czymś ważnym. 

3. Często mówca zakłada, że słuchacz wie, co 

mówca ma na myśli.

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

9

Kogo słuchacz 
odnajdzie w mówcy?

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

Identyfikacja – wartości

podział MY - ONI

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

10

Typowe zdarzenia dotyczące formułowania wypowiedzi publicznych

1.

Jeśli otrzymujemy niejasne 
informacje, nieświadomie 
uzupełniamy je wedle 
własnej koncepcji.

2.

Często mówca zakłada, że 
słuchacz wie, co mówca ma 
na myśli.

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

storyline

– czyli nasza kluczowa 

myśl strategiczna, opowieść o kraju 
i jego ludziach;

przesłanie - czyli pewien morał
wynikający z tematu, opowiadanego 
z naszej perspektywy. Może to być
to, co jest do zrobienia w danym 
temacie, cele na przyszłość. 

spin

– czyli kreowanie interpretacji 

faktów w perspektywie określonej 
przez storyline. Ta perspektywa 
pozwala nadać taki kontekst 
faktom, że wpasuje się on i do
storyline’u i podtrzymuje 
przesłanie.

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

background image

11

Modelowa odpowiedź na trudne pytanie:

1. Polemika z zarzutem- odbicie lub stępienie ostrza –

np. przez uogólnienie, retorsio argumenti itp. 

2. Konkretnej merytorycznej odpowiedzi na zarzuty, 

zakończonej mostem

3. przejścia do lansowania własnych poglądów

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku 

W zakładzie wybuchł pożar.
3 osoby znalazły się w szpitalu.

Pytanie: Dlaczego straż pożarna nie poradziła sobie sama i 

musiała poprosić o pomoc straż państwową?

Odpowiedź:

Jest to rutynowe postępowanie, funkcją straży zakładowej 
jest przede wszystkim profilaktyka i gaszenie pożarów na 
wstępnym etapie

Straż zakładowa zareagowała szybko, w ciągu pięciu minut 
rozpoczęła gaszenie pożaru, działania straży były zgodne z 
regulaminem

Straż zakładowa jest bardzo profesjonalna, wszyscy 
strażacy ukończyli odpowiednie kursy i posiadają
konieczne certyfikaty, w zeszłym roku zajęli drugie miejsce 
na mistrzostwach zakładowych straży pożarnych w 
Ciechanowie

Nasz zakład dofinansowuje miejską straż pożarną, w 
zeszłym roku przekazaliśmy 250 000 złotych kupno 
najnowszego wozu strażackiego.

Retoryka medialna – praca nad wartościami wizerunku