background image

Dowód twierdzenia o istnieniu i jednoznaczno±ci

Przypomnijmy:

Zakªadamy, »e : R × R

k

⊃→ R

k

jest ci¡gªa i pochodne cz¡stkowe wszystkich

wspóªrz¦dnych

∂f

p

∂x

i

,

i, p ≤ k,

s¡ ci¡gªe. Niech (t

0

, x

0

∈ U.

Wówczas istnieje δ > 0 taka, »e zagadnienie pocz¡tkowe

x

0

(t, x),

x(t

0

) = x

0

,

posiada w przedziale := [t

0

− δ, t

0

δ]

dokªadnie jedno rozwi¡zanie.

Zauwa»my najpierw, »e wystarczy pokaza¢ istnienie dokªadnie jednej funkcji ci¡gªej

ϕ I → R

k

speªniaj¡cej równanie

ϕ(t) = x

0

+

Z

t

t

0

(s, ϕ(s)) ds.

Wybierzmy δ

1

0

R > 0 takie, by := [t

0

− δ

1

, t

0

δ

1

× K(x

0

, R⊂ U,

a nast¦pnie

= sup{|f (t, x): (t, x∈ P } < ∞.

Z twierdzenia o przyrostach bior¡c |t − t

0

| ≤ δ

1

x, y ∈ K(x

0

, R)

mamy

|f (t, x− f (t, y)| ≤ sup

0≤ξ≤1

k

X

i,p=1

¯

¯

¯

¯

∂f

p

∂x

i

(t, (1 − ξ)ξy)

¯

¯

¯

¯ · |x − y|.

Poniewa» punkt (1 − ξ)ξy nale»y do tej samej kuli, a pochodne cz¡stkowe, jako

ci¡gªe s¡ na ograniczone, istnieje wi¦c staªa L > 0 taka, »e

|f (t, x− f (t, y)| ≤ L|x − y|.

We¹my δ ∈ (0, δ

1

]

takie, by Mδ ≤ R := Lδ < 1Skonstruujemy rozwi¡zanie

równania caªkowego dane na przedziale I. Niech ϕ

0

(t≡ x

0

,

i

ϕ

n+1

(t) = x

0

+

Z

t

t

0

(s, ϕ

n

(s)) ds,

= 012, . . . .

Zauwa»my, »e je±li ϕ

n

(t∈ K(x

0

, R)

dla t ∈ I, to ϕ

n+1

(t∈ K(x

0

, R)

dla t ∈ I, bo

n+1

(t− x

0

| ≤

Z

max(t

0

,t)

min(t

0

,t)

|f (s, ϕ

n

(s)) ds ≤ M δ ≤ R.

Zatem ci¡g ten jest dobrze okre±lony.

Oszacujmy

n+1

(t)−ϕ

n

(t)| ≤

Z

max(t

0

,t)

min(t

0

,t)

|f (s, ϕ

n

(s))−f (s, ϕ

n−1

(s))| ds ≤ Lδ·sup

s∈I

n

(s)−ϕ

n−1

(s)| ≤

≤ q

2

sup

s∈I

n−1

(s− ϕ

n−2

(s)| ≤ . . . ≤ q

n

sup

s∈I

1

(s− ϕ

0

(s)q

n

R.

Dla m > n mamy wi¦c

m

(t− ϕ

n

(t)| ≤ |ϕ

m

(t− ϕ

m−1

(t)

m−1

(t− ϕ

m−2

(t). . .

1

background image

. . . 

n+1

(t− ϕ

n

(t)| ≤ (q

m−1

q

m−2

. . . q

n

)R

dla wszystkich t ∈ I. Poniewa» szereg geometryczny o ilorazie q < 1 jest zbie»ny, wi¦c

dla dowolnego ε > 0 istnieje n

0

takie, »e dla n ≥ n

0

mamy

X

j=n

q

j

R < ε.

St¡d dla m > n ≥ n

0

i dowolnego t ∈ P zachodzi

m

(t− ϕ

n

(t)| ≤

m−1

X

j=n

q

j

R <

X

j=n

q

j

R < ε.

To dowodzi jednostajnej zbie»no±ci ci¡gu funkcyjnego ϕ

n

, n ∈ N.

Z ci¡gªo±ci tych

funkcji tak»e funkcja graniczna ϕ I → R

k

jest ci¡gªa.

Ponadto przechodz¡c do granicy w rekurencyjnej denicji ϕ

n

,

dostajemy

ϕ(t) = x

0

+

Z

t

t

0

(s, ϕ(s)) ds,

czyli funkcja graniczna jest rozwi¡zaniem zagadnienia pocz¡tkowego. Gdyby ψ I →
R

k

byªo innym rozwi¡zaniem tego zagadnienia, to

(t)−ψ(t)=

¯

¯

¯

¯

Z

t

t

0

((s, ϕ(s)) − f (s, ψ(s))) ds

¯

¯

¯

¯ 

Z

max(t

0

,t)

min(t

0

,t)

|f (s, ϕ(s))−f (s, ψ(s))| ds

≤ L

Z

max(t

0

,t)

min(t

0

,t)

ds sup

s∈I

(s− ψ(s)sup

s∈I

(s− ψ(s)|.

Przechodz¡c z lewej strony do kresu górnego po t ∈ I dostajemy nierówno±¢ speªnion¡

tylko gdy sup

s∈I

(s− ψ(s)= 0

czyli ψ ϕ. St¡d ϕ jest jedynym rozwi¡zaniem na

tym przedziale.

2