Fok czy grot ?
Na grupę bardzo często powracają następujące pytania:
Kiedy się pływa na slupie na samym foku ?
Jak refować?
Odpowiedzi są róŜne a często podobne do tej:
>Przy silnym wietrze coponiektorzy maja złudzenie, ze na foku płynie się
>bezpieczniej. To oczywiście błędne przeświadczenie, ale do wielu
>"Ŝeglarzy" nie dociera elementarna wiedza o nawietrzności i zawietrzności.
>Osobiście podejrzewam, ze większość szuwarowo-bagiennych
>opowieści o tym ze "duło tak, ze się nie dało płynąc i wylądowaliśmy
>w krzakach" bierze się właśnie z nawyku zrzucania grota przy silnym wietrze.
I polemiczna do powyŜszego
>Z Ŝadnym z powyŜszych stwierdzeniem nie mogę się zgodzić
>Nawyku zrzucania grota jeszcze nie zaobserwowałem,
>Nagminnym jest natomiast nawyk zrzucania foka.
>Jest przecieŜ takie pojecie "grotołazi"
Spróbujmy wyjaśnić to sobie bez emocji.
Problem nawietrzności przy silnym wietrze jest problemem ogólnie znanym i dotyczy praktycznie biorąc wszystkich jachtów. Od strony teoretycznej
sprawa wygląda następująco.
O statycznym zrównowaŜeniu Ŝaglowym mówimy wtedy gdy środek bocznego oporu SBO pokrywa się z środkiem oŜaglowania SO. Przyjmijmy teŜ Ŝe
siły nośne hydrodynamiczne i aerodynamiczne leŜą odpowiednio w SBO i SO. Jest to przybliŜenie. Łódka to dynamika, to ruch. Ruch na granicy dwóch
ośrodków, szybki bo przecieŜ mówimy o silnym wietrze i normalnej łódce.
Podczas ruchu SBO i SO przemieszczają się z róŜnymi prędkościami SBO przemieszcza się w kierunku dziobu znacznie szybciej niŜ SO. W
określonych warunkach Ŝeglugi ustalają swoje nowe połoŜenie. SBO przemieścił się znacznie dalej niŜ SO.
Ta roŜna dynamika ruchu SBO i SO wynika z róŜnych warunków opływu.
- roŜnej gęstości ośrodków (woda, powietrze)
- roŜne kształty profili nośnych (Ŝagle, łódka w przechyle).
SBO jest przed SO. Obserwujemy silną nawietrzność łódki wynikająca tylko z przemieszczenia tych dwóch środków Do tego dochodzi jeszcze moment
pary sil: ciągu Ŝagla i oporu kadłuba Jest ramię bo łódka w przechyle.
Jest to naturalna dąŜność jachtu do nawietrzności którą próbuje się obejść na etapie projektowania dając tak zwane wyprzedzenie Ŝaglowe tzn. w
warunkach statycznych SO zacznie przed SBO. To wyprzedzenie Ŝaglowe dobiera się takie aby zachować zrównowaŜenie łódki w najczęściej
spotykanych warunkach. Mamy wtedy:
- słabe wiatry - łódka zawietrzna
- najczęściej przewidywane - zrównowaŜona
- silne wiatry - łódka nawietrzna.
Jest to normalne i w prawidłowo zaprojektowanym jachcie tak musi być. Przy bardzo silnych wiatrach, nawietrzność jest tak duŜa ze nie daje się
płynąc Tyle teorii.
Co z tego dla nas wynika?.
Generalna zasada bezpiecznego pływania to redukowanie oŜaglowania od tylu. A w skrajnym wypadku pozbycie się całkowite grota.
Te rozwaŜania dedykuje do "normalnych" jachtów. Oczywiście
trzeba mieć na uwadze w takich warunkach ograniczoną ostrość chodzenia
na wiatr i
manewrowość, ale przecieŜ gdy idziemy juŜ na samym foku to
warunki nie są codzienne i zdajemy sobie sprawę z tego co robimy.
W Ŝegludze z
wiatrem sprawa jest oczywista i często pływam na samym
foku tylko dla komfortu takiej Ŝeglugi lub na samym grocie komfort juŜ
zdecydowanie
mniejszy.
Dodam tylko ze aby być w zgodzie z tym co napisałem wcześniej o wędrowaniu SO i SBO trzeba w zaleŜności od warunków zawsze dobierać
powierzchnie i rozłoŜenie tej powierzchni na oba Ŝagle.
Tak wiec mówiąc krótko: teoria teorią a najczęściej zarefowany grot i mały fok to jest właśnie to :)) i jest to w całkowitej zgodzie z teorią.
Musisz znać łódkę na której płyniesz i postępować w cięŜkich warunkach właściwie do jej wymagań.
Statyczne zrównowaŜenie
Ŝaglowe
SO i SBO leŜą na jednej linii.
Przy silnym wietrze SBO
przesunął się przed SO.
Występuje nawietrzność.
Jest teŜ dodatkowy moment
powodujący nawietrzność
wynikający z przechyłu.
fok-czy-grot
file:///C:/Documents%20and%20Settings/Piotrek/Moje%20dokume...
1 z 2
2009-08-02 08:08
