>
Palatolalia
Palatolalia ‐ to zaburzenie mowy odznaczaj ąca si ę charakterystycznym poszumem nosowym. Termin palatolalia stosowany jest do okre ślenia
sprzężonych zaburze ń mowy czyli dyslalii z łożonej oraz rynolalii (nosowania), wyst ępującej w przypadkach rozszczepów podniebienia ( łac.
palatoschisis ‐ palatum ‐ podniebienie, schisis ‐ rozszczep). To zaburzenie może dotyczyć nie tylko rozszczepu podniebienia, ale również wargi
i wyrostka zębodołowego.
Objawy i przebieg
Najważniejszym objawem palatolalii jest rynolalia otwarta (nosowanie otwarte) , która polega na tym, że wszystkie g łoski (tak że ustne) s ą
wymawiane z rezonansem nosowym.
Do najczęstszych współwystępujących wad wymowy należą: wszelkie formy sygmatyzmu, rotacyzmu, kappacyzmu, gammacyzmu, mowa bezdźwięczna,
a także nieprawidłowa wymowa głosek wargowych (p‐b), wargowo ‐ zębowych (f‐w), przedniojęzykowo ‐ zębowych (t, d, l, n).
Zdarza się, że w mowie występują tylko samogłoski. Wada ta przejawia si ę nie tylko w problemach z porozumiewaniem się z otoczeniem (opóźnienie
rozwoju mowy u dziecka wynosi ok. 6‐12 miesięcy), lecz również w:
l
zaburzeniach mimiki twarzy
l
zaburzeniach ssania i połykania (na skutek połączenia jamy ustnej z nosową pokarm wydostaje się często przez nos ‐ z tego powodu wykonuje
się specjalną płytkę akrylową, która zapobiega zachłystywaniu się pokarmem i ułatwia karmienie łyżeczką)
l
zaburzeniach oddychania (dzieci z rozszczepem podniebienia zazwyczaj oddychają przez usta, co powoduje, że błona śluzowa łatwo wysycha
i prowadzi do zmniejszonej ochrony przed infekcjami; tor oddychania jest również nieprawidłowy ‐ co może stać się przyczyną zachłystowych
zapaleń płuc oraz nieżytów oskrzeli)
l
zaburzeniach układu kostnego (nieprawidłowe ułożenie języka sprzyja cofaniu się i zmniejszaniu rozmiarów szczęki czyli wad zgryzu)
l
zaburzeniach układu mięśniowego (dysfunkcja mięśni gardła określanych jako zwierający pierścień gardłowy; w obrębie tylnej ściany gardła
zanika czucie temperatury, dotyku, wrażliwości na ból i prąd elektryczny)
l
zaburzeniach analizatora słuchowego (stała niedoczynność trąbki słuchowej oraz częste infekcje ucha środkowego mogą być przyczyną
niedosłuchu)
l
zaburzeniach rozwoju emocjonalnego (osoby te są często odrzucane przez innych z powodu swego wyglądu oraz niewyraźnej mowy).
Obecnie rzadko si ę zdarza, by rozszczep zosta ł niezauważony, cho ć problem z wykryciem mo że wyst ępować w przypadku rozszczepu
podśluzówkowego, który jest niewidoczny przy bezdotykowym ogl ądaniu podniebienia (podniebienie zakryte jest błonką). Podśluzówkowy rozszczep
podniebienia miękkiego manifestuje się nosowaniem otwartym, natomiast w badaniu klinicznym charakteryzuje go tzw. triada w postaci rozdwojenia
języczka, braku kolca nosowego tylnego w postaci wyczuwalnego palpacyjnie w linii środkowej wcięcia w podniebieniu kostnym oraz brak zespolenia
mięśni podniebienia mi ękkiego w linii po środkowej, mimo że pokrywająca je b łona śluzowa jest zachowana. Jego naj łagodniejszą anatomicznie,
ale łatwą do przeoczenia odmianą jest ukryty pod śluzówkowy rozszczep podniebienia miękkiego. Mo że on mie ć formę jedynie hipoplazji mięśnia
języczka, bądź może też występować pewnego stopnia rozłączenie pozostałej mięśniówki podniebienia miękkiego.
Dziecko z rozszczepem poddawane jest kilku operacjom, jednak że by uzyska ć efekt rodzice muszą wykonywać z nim wiele ćwiczeń zaleconych przez
logopedę. Niezmiernie ważne jest także wzmacnianie poczucia własnej wartości dziecka i pomoc w kontaktach z rówieśnikami.
Dziecko przed i po operacji rozszczepu wargi i podniebienia.
Autor: Marzena Mieszkowicz ‐ neurologopeda
Źródło:
Logopedia. Pytania i odpowiedzi [red]: T. Gałkowskiego i G. Jastrzębowskiej. Uniwersytet Opolski, Opole 2001 r., oraz własne notatki z wykładów
„Anatomia”.
Strona główna
>
Zaburzenia mowy
>
Rozpoznanie i terapia
