background image

1

Podstawy analizy 

Podstawy analizy 

statystycznej 

statystycznej 

dla potrzeb 

dla potrzeb 

administracji publicznej

administracji publicznej

wykład 1

wykład 1

Literatura

Literatura



Becla A., Zielińska A., Elementy statystyki i metod ilościowych dla 

studentów administracji publicznej, socjologii i ekonomii, I-BiS s.c., 

Wrocław 2003



Kassyk-Rokicka H. (red.), Statystyka. Zbiór zadań., PWE, Warszawa 2001



Klim D., Statystyka dla audytorów w przykładach, Biblioteka Audytora, 

InfoAudit sp. z o. o., Warszawa 2005



Makuć W., Podstawy statystyki i demografii dla studentów administracji, 

Wyd. Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2003



Ostasiewicz S., Rusnak Z., Siedlecka U., Statystyka. Elementy teorii i 

zadania, wyd. AE, Wrocław 1995



Podgórski J., Statystyka dla studiów licencjackich, PWE, Warszawa 2005



Sobczyk M., Statystyka, UMCS, Lublin 2000 



Zeliaś A., Metody statystyczne, PWE, Warszawa 2000

Program

Projektowanie badania statystycznego

Statystyczne metody analizy struktury

Metody analizy dynamiki zjawisk masowych

Metody analizy zaleŜności korelacyjnej 
i regresji

1.Zbiór metod słuŜących 

pozyskiwaniu, prezentacji i analizie danych

2. Nauka traktująca o ilościowych metodach 

badania zjawisk masowych

Statystyka

Podstawowe pojęcia

Statystyka opisowa

Wnioskowanie statystyczne

Zbiorowość generalna (populacja generalna)

Próba

Próba losowa

Cechy statystyczne

ZBIOROWOŚĆ STATYSTYCZNA 

Jest to zbiór dowolnych elementów
podobnych pod względem określonych
cech, lecz nieidentycznych, poddanych
badaniom statystycznym.

POPULACJA GENERALNA 

Pojęcie

związane

ze

skończonym

lub

nieskończonym

zbiorem

jednostek,

które

zamierzamy poddać obserwacji empirycznej w
tzw. badaniu pełnym.

background image

2

PRÓBA 

Część (podzbiór) zbiorowości 
generalnej, która podlega 
bezpośrednio badaniu empirycznemu 
ze względu na ustaloną cechę. 

PRÓBA LOSOWA 

Próba, której jednostki dobrane zostały z całej
populacji

w

sposób

losowy,

tzn.

w

taki

sposób,

Ŝe

tylko

przypadek

decyduje

o

tym, który element populacji generalnej znalazł
się w próbie, a który nie.

CECHY STATYSTYCZNE 

Własności,

którymi

odznaczają

się

poszczególne

jednostki

zbiorowości

statystycznej.

Cechy

stałe

zmienne

mierzalne

(ilościowe)

niemierzalne
(jakościowe)

skokowe

ciągłe

quasi-ilościowe

PRZYKŁADY CECH STATYSTYCZNYCH 

Waga dziecka w okresie pierwszego roku Ŝycia

Oceny studentów danej grupy ze statystyki

Kolor oczu

Temperatura ciała osoby chorej

Kolor włosów
Liczba bramek zdobytych przez jedną druŜynę
piłkarską podczas meczu

Długość lewej stopy chłopca w okresie od 5
do 10 lat

Rodzaje badań statystycznych

Badania pełne (całkowite)

Badania niepełne (częściowe)

Szacunki statystyczne

Rodzaje badań statystycznych

Badania pełne (całkowite) – obejmują wszystkie 
elementy zbiorowości statystycznej

Badania niepełne (częściowe) – obejmują 
niektóre elementy zbiorowości statystycznej

Szacunek statystyczny – polega na ustaleniu 
pewnych wielkości lub właściwości nieznanej 
zbiorowości na podstawie zbiorowości 
znanej, pozostającej z nią w określonym 
związku

background image

3

Źródła danych statystycznych

Spisy i mikrospisy ludności i mieszkań,

Reprezentacyjne badania gospodarstw domowych

Sprawozdawczość statystyczna

Systemy ewidencyjne

Rejestry cywilne

Rządowe dane administracyjne

Pozarządowe dane administracyjne

Specjalne badania naukowe

Międzynarodowe bazy danych Eurostatu, OECD, ONZ etc.

Prezentacja danych

statystycznych

Tabelaryczna

Graficzna

Szereg statystyczny

Jest to zbiór wyników obserwacji jednostek 
według pewnej cechy

Rodzaje szeregów statystycznych

Rodzaje szeregów statystycznych

Szeregi statystyczne

Szczegółowe

Rozdzielcze

Przestrzenne

Czasowe

Cech mierzalnych

Cech niemierzalnych

Punktowe

Przedziałowe

Przykład 1.

Informatyk pewnego banku 
chcąc sprawdzić stan 
techniczny sprzętu 
komputerowego zbadał 32 
komputery ze względu na 
liczbę napraw od momentu 
zakupu. Otrzymane dane 
zaprezentował w szeregu 
wyliczającym.

L.p.

Liczba napraw

1

0

2

0

3

0

4

0

5

0

6

1

7

1

8

1

9

1

10

1

11

2

12

2

13

2

14

2

15

2

16

2

17

2

18

2

19

2

20

2

21

3

22

3

23

3

24

3

25

3

26

4

27

4

28

4

29

4

30

4

31

5

32

5

Przykład 2.

Informatyk postanowił równieŜ 
przeprowadzić badanie ze 
względu na koszt (w zł) 
napraw komputerów. Otrzymał 
następujący szereg 
wyliczający.

L.p.

Koszt naprawy

1

0

2

0

3

0

4

0

5

0

6

35

7

54

8

87

9

89

10

125

11

132

12

154

13

156

14

179

15

197

16

213

17

232

18

267

19

300

20

321

21

343

22

343

23

354

24

354

25

365

26

434

27

454

28

456

29

476

30

499

31

535

32

545

background image

4

Szereg rozdzielczy

Jest to tablica prosta zawierająca informacje
dotyczące jednej cechy i składająca się z dwóch
kolumn (lub wierszy), w zaleŜności od formy
zapisu.

Szereg rozdzielczy punktowy

Wartość cechy 

(x

i

)

Liczebność 

(n

i

)

x

1

n

1

x

2

n

2

...

...

x

k

n

k

Razem

N

Budowa szeregu rozdzielczego punktowego

xi

ni

x1

n1

x2

n2

...

...

xk

nk

suma

n

Szereg rozdzielczo-punktowy dla przykładu 1:

xi

ni

0

5

1

5

2

10

3

5

4

5

5

2

suma

32

n =  32 komputery

X - liczba napraw (cecha skokowa) 

Wskaźniki struktury (częstości):

n

n

w

i

i

=

Procentowe wskaźniki struktury:

100

n

n

w

i

i

=

Szereg rozdzielczy punktowy 

ze wskaźnikami struktury

Liczba napraw 

x

i

 

Liczba 

komputerów 

n

Wskaźnik 

struktury 

w

i

 

Wskaźnik 

struktury 

wi(%) 

0,156 

15,6 

0,156 

15,6 

10 

0,313 

31,3 

0,156 

15,6 

0,156 

15,6 

0,063 

6,3 

suma 

32 

1,000 

100,0 

 

Graficzna prezentacja danych 

- wykres punktowy

0

2

4

6

8

10

12

0

1

2

3

4

5

background image

5

Graficzna prezentacja danych 

- wykres słupkowy

0

2

4

6

8

10

12

0

1

2

3

4

5

Graficzna prezentacja danych 

- wykres kołowy

15%

16%

31%

16%

16%

6%

Przykład 3

Zbadano 50 uczniów Szkoły Podstawowej w miejscowości X w roku
szkolnym 2002/2003 i ustalono liczbę wizyt u dentysty w ciągu
semestru. Otrzymano następujące informacje:
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2
2 2 3 3 3 3 3 4 4 4 4.
Zbudować szereg rozdzielczy i dokonać prezentacji graficznej
otrzymanego szeregu.

Liczba wizyt 
u dentysty

Liczba 
uczniów

0
1
2
3
4

10
18
13

5
4

Razem

50

i

x

i

n

(%)

i

w

s

i

n

s

i

w

Procent 

liczby 

uczniów

20
36
26
10

8

100

Skumulowana 

liczba

uczniów

Skumulowany 
procent liczby 

uczniów

10
28
41
46
50

20
56
82
92

100

5

10

15

20

25

i

n

0

1

2

3

4

5

i

x

DIAGRAM LICZEBNOŚCI

Szereg rozdzielczy punktowy

Liczba dzieci 

w rodzinie

Wydatki miesięczne na osobę 

w gospodarstwie domowym 

(w zł)

0

1022,3

1

777,52

2

578,91

3

444,94

4 i więcej

303,94

Szereg rozdzielczy punktowy

Liczba dzieci 

w rodzinie

Wskaźnik struktury 

wydatków miesięcznych na 

osobę w gospodarstwie 

domowym

(w %)

0

33

1

25

2

19

3

14

4 i więcej

10

background image

6

Prezentacja graficzna szeregu punktowego

0

200

400

600

800

1000

1200

0

1

2

3

4 i w ięcej

Wydatki miesięczne na osobę w gospodarstwie 
domowym (w zł) wg liczby dzieci na utrzymaniu 

w małŜeństwie

Prezentacja graficzna szeregu punktowego

Struktura wydatków miesięcznych gospodarstw domowych wg liczby dzieci 

na utrzymaniu w małŜeństwie

0

1

2

3

4 i więcej

Wylosowano grupę 100 posłów w Polsce 
i zbadano pod względem dochodu 
przypadającego na jednego członka rodziny.

Dochód jest w tym przypadku cechą 
statystyczną:

a) zmienną, niemierzalną

b) zmienną, mierzalną

c) zmienną, ciągłą 

Reprezentacyjne badanie 
gospodarstw domowych jest:

a) badaniem pełnym

b) badaniem niepełnym

c) szacunkiem statystycznym

Procentowe wskaźniki struktury dla danego 
szeregu rozdzielczego wynoszą:

a) 60, 110, 20, 10

b) 20, 10, 50, 20

c) 30, 55, 10, 5

Liczba dzieci 

w rodzinie

Liczba rodzin

0

60

1

110

2

20

3

10