2008-11-30

1

Epiphyseolysis capitis

Epiphyseolysis capitis 

femoris

Łukasz Niedźwiedzki

Definicja

Przemieszczenie się bliższej nasady uda

Etiologia

• rzadko spowodowane urazem
• w 50% przypadków obustronnie
• od 9 r.ż. do zakończenia wzrostu
• chłopcy/dziewczynki – 3/1
• częstość 2/100000 

(rasa czarna 6/100000)

• czynnik hormonalny? 

(Dystrophia adiposogenitalis, 

nadmierny eunuchoidalny wzrost)

Patogeneza

• Epiphyseolysis capitis femoris acuta

– postać rzadka
– całkowite uszkodzenie chrząstki nasadowej

uszkodzenie naczyń odżywczych głowy

– uszkodzenie naczyń odżywczych głowy
– 80% AVN
– klinicznie złamanie szyjki

Patogeneza

• Epiphyseolysis capitis femoris lenta

– postać częstsza
– „obluzowanie” chrząstki nasadowej
– poszerzenie chrząstki po stronie brzuszno-głowowej
– nasada pozostaje w obrębie panewki 

(w pozycji 

grzbietowo-ogonowej)

– „ślizganie” się szyjki w kierunku brzuszno-głowowym
– złuszczenie może się zatrzymać lub też nagle 

przemieścić

Objawy klinicznie + Diagnoza

• bóle kolana i/lub przedniej części uda od 

kilku tygodni lub miesięcy

• KD w rot. zewnętrznej, skrócenie KD, 

utykanie

utykanie

• objaw Drehmann’a

2008-11-30

2

Objaw Drehmann’a

Objawy klinicznie + Diagnoza

• Epiphyseolysis capitis femoris imminens

– rtg – „obluzowanie” chrząstki wzrostowej

• „stopień” na bliższej krzywiźnie nasady
• zmniejszenie i spłaszczenie głowy w AP

zmniejszenie i spłaszczenie głowy w AP

– diagnostyczne rtg wg Lauenstein’a

• osiowe
• zgięcie biodra 70°
• odwiedzenie biodra 50°

12°

52°

Leczenie

• Epiphyseolysis capitis femoris acuta

– jak  złamanie szyjki
– pilna repozycja + wewnętrzna stabilizacja

odbarczenie krwiaka śródtorebkowego

– odbarczenie krwiaka śródtorebkowego

Leczenie

• Epiphyseolysis capitis femoris lenta

– <30°

• stabilizacja chrząstki drutami lub śrubami

– >30°

• korekcja preartrotycznej deformacji – osteotomia 

wg Imhäusera (walgizująco-zginająco-derotacyjna)

• stabilizacja chrząstki drutami lub śrubami

– ze względu na dużą częstość zmian 

obustronnych profilaktyczna stabilizacja 

kontrlateralna

2008-11-30

3

Rokowanie

• duże znaczenie ma wczesne rozpoznanie 

i szybkie leczenie

• niezależnie od stopnia złuszczenia może 

dojść do chondrolizy choroba

dojść do chondrolizy – choroba 
Waldenströma

• w chorobie Waldenströma najczęściej złe 

rokowanie

Przypadek kliniczny