background image

P

ODSTAWOWE ZAGADNIENIA Z

ZAKRESU RELACYJNYCH BAZ

DANYCH

:

Tabela, Rekord, Klucz główny, Klucz obcy

1

background image

P

O

D

S

T

A

W
O

W
E
Z

A

G

A

D

N

IE

N

IA
Z
Z

A

K

R

E

S

U

D

A

N

Y

C

H

Spis tre

ś

ci

Strona tytułowa

Spis tre

ś

ci

Wst

ę

p



Co to jest Baza Danych?



Jakie dane mog

ą

 przechowywac?



Rodzaje baz danych



Relacyjne bazy danych



Przedstawienie danych



Operacje na bazach



Porz

ą

dek danych w bazie.

Najwa

ż

niejsze poj

ę

cia

Z

A

K

R

E

S

U
R

E

L

A

C

Y

J

N

Y

C

H
B

A

Z

Najwa

ż

niejsze poj

ę

cia



Dana



Typy danej



Format danej



Pole



Tabela



Rekord



Klucz główny



Warunki klucza głównego



Klucz obcy

Bibliografia 

2

background image

B

AZY

D

ANYCH

Wst

ę

p

3

background image

W

S

T

Ę

P

Co to jest Baza 
Danych?

Baza danych – kolekcja 
danych zapisanych zgodnie 
z okre

ś

lonymi regułami

Program specjalizuj

ą

cy si

ę

 w 

gromadzeniu i przetwarzaniu 
baz danych nazywany jest 
„Systemem zarz

ą

dzania 

„Systemem zarz

ą

dzania 

baz

ą

 danych

4

background image

W

S

T

Ę

P

Jakie dane mog

ą

 

przechowywac?

Programy do obsługi bazy 
danych operuj

ą

 głównie na 

danych tekstowych i 
liczbowych
, lecz wi

ę

kszo

ść

 

współczesnych systemów 
umo

ż

liwia przechowywanie 

danych cyfrowych ró

ż

nego 

danych cyfrowych ró

ż

nego 

typu: dane o nieokre

ś

lonej 

strukturze, grafika, muzyka, 
obiekty itp.

5

background image

W

S

T

Ę

P

Rodzaje baz 
danych

Bazy danych mo

ż

na podzieli

ć

 według 

struktur organizacji danych, których 
u

ż

ywaj

ą

:

Bazy proste 



bazy kartotekowe



hierarchiczne bazy danych

Bazy zło

ż

one 



bazy relacyjne



bazy relacyjne



bazy obiektowe



bazy relacyjno-obiektowe



strumieniowe bazy danych



temporalne bazy danych

6

background image

W

S

T

Ę

P

Relacyjne bazy 
danych

Bazy relacyjne - W 

bazach 

relacyjnych

wiele tablic danych 

mo

ż

e współpracowa

ć

 ze sob

ą

(s

ą

 

mi

ę

dzy sob

ą

 powi

ą

zane). Bazy 

relacyjne posiadaj

ą

 wewn

ę

trzne 

j

ę

zyki programowania, 

wykorzystuj

ą

ce zwykle 

SQL

do 

operowania na danych

Wszystkie warto

ś

ci danych oparte 

Wszystkie warto

ś

ci danych oparte 

s

ą

 na prostych typach danych.

7

background image

W

S

T

Ę

P

Przedstawienie 
danych

Wszystkie dane w bazie 
relacyjnej przedstawiane s

ą

 

formie dwuwymiarowych 

tabel

("

relacji

"). Ka

ż

da tabela zawiera 

zero lub wi

ę

cej wierszy ("

krotki

") i 

jedn

ą

 lub wi

ę

cej kolumn 

("atrybutów"). Na ka

ż

dy wiersz 

składaj

ą

 si

ę

 jednakowo uło

ż

one 

składaj

ą

 si

ę

 jednakowo uło

ż

one 

kolumny wypełnione warto

ś

ciami, 

które z kolei w ka

ż

dym wierszu 

mog

ą

 by

ć

 inne.

8

background image

W

S

T

Ę

P

Operacje na 
bazach

Po wprowadzeniu danych do 
bazy, mo

ż

liwe jest 

porównywanie warto

ś

ci            

z ró

ż

nych kolumn, zazwyczaj 

równie

ż

 z ró

ż

nych tabel, 

scalanie wierszy, gdy 
pochodz

ą

ce z nich warto

ś

ci s

ą

 

zgodne. Umo

ż

liwia to wi

ą

zanie 

zgodne. Umo

ż

liwia to wi

ą

zanie 

danych i wykonywanie 
stosunkowo zło

ż

onych 

operacji w granicach całej bazy 
danych
.

9

background image

W

S

T

Ę

P

Porz

ą

dek danych w 

bazie.

Wszystkie operacje 
wykonywane s

ą

 w oparciu 

algebr

ę

 relacji

Wiersze w 

relacyjnej bazie danych 
przechowywane s

ą

 w 

porz

ą

dku zupełnie 

dowolnym.

dowolnym.

10

background image

R

ELACYJNE BAZY DANYCH

Najwa

ż

niejsze poj

ę

cia

11

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Dana

Dana (ang.data) 
najmniejsza, 
elementarna jednostka
informacji o obiekcie 
b

ę

d

ą

ca przedmiotem 

przetwarzania 

przetwarzania 
komputerowego.

12

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Typy danej

Typ danej - rodzaj danej, czyli forma zapisu 
informacji:



znakowy (ang.character)



liczbowy (ang.number)



logiczny (ang.logical) prawda, fałsz (tak, nie



data (ang.date) posta

ć

 daty i czasu np. 

rok.miesi

ą

c.dzie

ń

godz:min:sek



alfanumeryczny (ang.alphanumeric) dana 
mo

ż

e przybiera

ć

 warto

ś

ci znaków ASCII oraz 

cyfry



numeryczny (ang.numeric) cyfry i znaki: + 
(plus), - (minus).



walutowy (ang.currency) warto

ś

ci liczbowe 



walutowy (ang.currency) warto

ś

ci liczbowe 

razem z symbolem waluty



notatnikowy (ang.memo) dana mo

ż

e by

ć

 

oddzielnym zbiorem tekstowym słu

żą

cym do 

przechowywania dowolnych opisów.



binarny (ang.binary)



graficzny (ang.graphic)



obiektowy (ang.OLE) dana przechowuje 
obiekty do których dost

ę

p dokonuje si

ę

 za 

pomoc

ą

 techniki OLE (ang. object linking and 

embleding), czyli obiektów tworzonych przez 
inne aplikacje.

13

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Format danej

Format danej (ang. data format) 
posta

ć

 wprowadzania i 

wy

ś

wietlania danej np. format 

99-999 oznacza, 

ż

e dana 

numeryczna mo

ż

e by

ć

 

wy

ś

wietlona jako ci

ą

g 2 cyfr, 

pojedynczej kreski i 3 cyfr. 
Format ten mo

ż

e słu

ż

y

ć

 do 

Format ten mo

ż

e słu

ż

y

ć

 do 

wprowadzania i wy

ś

wietlania 

kodu pocztowego.

14

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Pole

Pole (ang. field) zwane 
tak

ż

atrybutem lub 

kolumn

ą

, to struktura 

danych opisuj

ą

ca 

pojedyncz

ą

 dan

ą

 w 

rekordzie np. nazwisko 
pracownika.

pracownika.

15

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Tabela

Tabela (ang. table) -
nazywamy zbiór rekordów 
opisuj

ą

cych obiekty w 

sposób ujednolicony tj. 
ka

ż

dy rekord posiada te same 

nazwy pól. 

Uwaga

: w niektórych systemach baza 

Uwaga

: w niektórych systemach baza 

danych np. dBase ka

ż

da tabela 

nazywana jest baz

ą

 danych i jest 

przechowywana w oddzielnych plikach.

16

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Rekord

Rekord (ang.record) zwany 
tak

ż

krotk

ą

 lub wierszem

to pozioma struktura danych 
opisuj

ą

ca jeden obiekt

Rekord składa si

ę

 z pól 

opisuj

ą

cych dokładnie 

cechy obiektu np. 

cechy obiektu np. 
pojedynczego pracownika. 

17

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Klucz główny

Inaczej zwany 
podstawowym

Klucz podstawowy (ang. primary 
key field) zwany te

ż

 kluczem 

głównym to jedno lub wi

ę

cej 

pól, których warto

ść

 

jednoznacznie identyfikuje 
ka

ż

dy rekord w tabeli

Klucz podstawowy słu

ż

y do 

powi

ą

zania rekordów w jednej 

powi

ą

zania rekordów w jednej 

tabeli z rekordami z innej tabeli. 

18

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Warunki klucza 
głównego

Klucz główny — który musi 
spełniac dodatkowe warunki 
tzn. musi by:

Unikalny
Minimalny (bez 

dodatkowych, 
niekoniecznych pól)

niekoniecznych pól)

ż

ny od zera

19

background image

N

A

J

W

A

Ż

N

IE

J

S

Z

E
P

O

J

Ę

C

IA

Klucz obcy

Klucz (klucze) obcy – Jest kolumn

ą

 

lub kombinacj

ą

 kolumn, których 

warto

ś

ci s

ą

 kluczem głównym innej 

tablicy. Oba klucze (tzn. klucz obcy i 
odpowiadajcy mu klucz główny innej 
tablicy) powinny miec t

ą

 sam

ą

 

dziedzin

ę

.

Klucze obce w projektowaniu logicznym 
danych reprezentuj

ą

 relacje z 

danych reprezentuj

ą

 relacje z 

koncepcyjnego modelu danych 
(diagramu ERD).

20

background image

P

O

D

S

T

A

W
O

W
E
Z

A

G

A

D

N

IE

N

IA
Z
Z

A

K

R

E

S

U

D

A

N

Y

C

H

Bibliografia

http://pl.wikipedia.org/wiki/Baza_dany
ch

http://pl.wikipedia.org/wiki/Model_rela
cyjny

http://www.staff.amu.edu.pl/~psi/infor
matyka/kluczew/I2_Database.htm

http://www.zie.pg.gda.pl/zzti/dydaktyk
a/podstawy_relacyjnych_baz_danych/

Z

A

K

R

E

S

U
R

E

L

A

C

Y

J

N

Y

C

H
B

A

Z

a/podstawy_relacyjnych_baz_danych/
prbd_wyklad_normalizacja.pdf

21