Geodezja wyklad 2 2010 v2

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Reguły
Bradisa-Kryłowa

Zamieszczone reguły Bradisa-Kryłowa oraz przykłady 1 - 5 pochodz

z ksi

ąż

ki:

wiczenia z Geodezji I.

Praca zbiorowa pod redakcj

Józefa Belucha. Uczelniane Wydawnictwa Naukowo-Dydaktyczne AGH,

Kraków 2007

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Niedokładno

ci pomiaru

wynikaj

przede wszystkim z:

• wpływu

rodowiska

• niedokładno

ci zmysłów

• niedokładno

ci narz

dzi pomiarowych

i nazywane s

„bł

dami pomiarowymi”

Klasyfikacja bł

dów pomiarowych

• grube (omyłki)

• systematyczne

• przypadkowe

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Cechy bł

dów przypadkowych

(prawa Hagena):

• najcz

ęś

ciej wyst

puj

bł

dy o wielko

ci równej lub bliskiej zeru

• w przybli

eniu jednakowo cz

sto wyst

puje bł

d o tej samej warto

bezwzgl

dnej lecz o przeciwnym znaku

• ze wzrostem warto

ci bezwzgl

dnej bł

du maleje cz

sto

ść

jego

wyst

powania

Rachunek wyrównawczy

a) cel:

• wyznaczenie najbardziej prawdopodobnych warto

ci mierzonych

wielko

• okre

lenie dokładno

ci wielko

ci mierzonych oraz funkcji tych wielko

b) warunek:

• istnienie obserwacji nadliczbowych

Literatura: M. Jamka, L. Zielina: Geodezja in

ynieryjna. Wydanie I, Politechnika Krakowska 2001.

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Bł

d bezwzgl

dny

jest to ró

nica pomi

dzy prawdziw

lub najbardziej

prawdopodobn

warto

mierzonej wielko

ci, a wynikiem uzyskanym

z pomiaru (spostrze

eniem, obserwacj

Bł

d wzgl

dny

jest to stosunek bł

du bezwzgl

dnego do zmierzonej wielko

ci.

Bł

d prawdziwy

jest to ró

nica pomi

dzy warto

prawdziw

mierzonej

wielko

ci, a wynikiem pomiaru:

Bł

d pozorny

jest to ró

nica pomi

dzy warto

najbardziej prawdopodobn

mierzonej wielko

ci, a wynikiem pomiaru:

W rachunku wyrównawczym przyjmuje si

zało

enie

e najbardziej

prawdopodobna jest ta warto

ść

spo

ród mo

liwych, dla której:

suma kwadratów bł

dów pozornych jest minimalna

(dla obserwacji jednakowo dokładnych):

suma wa

onych kwadratów bł

dów pozornych jest

minimalna (dla obserwacji o ró

nej dokładno

ci):

−

min

∑

( )

min

⋅

∑

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Wyrównanie obserwacji

bezpo

rednich jednakowo dokładnych

a) obliczenie warto

najbardziej prawdopodobnej:

b) obliczenie bł

redniego

pojedynczej obserwacji:

obliczenie bł

redniego warto

najbardziej prawdopodobnej:

∑

−

∑

(

)

−

⋅

∑

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Wyrównanie obserwacji

bezpo

rednich niejednakowo dokładnych

obliczenie warto

najbardziej prawdopodobnej:

obliczenie bł

redniego

typowej obserwacji (o wadze p = 1):

(

)

∑

⋅

(

)

−

⋅

∑

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Wyrównanie obserwacji

bezpo

rednich niejednakowo dokładnych

obliczenie bł

redniego

dowolnej obserwacji (o wadze p

)

obliczenie bł

redniego warto

najbardziej prawdopodobnej:

(

)

(

)

−

⋅

∑

(

)

(

)

∑

−

⋅

Ogólne zasady pomiarów i oceny ich dokładno

Wyrównanie

obserwacji po

rednich

– bł

redni funkcji

– prawo przenoszenia si

bł

dów

rednich

eli: a,b,c,…,z s

niezale

nymi od siebie wynikami pomiaru

eli jako jedna ze zmiennych wyst

puje pomierzony k

wówczas we wzorze pod pierwiastkiem nale

y poda

bł

d k

ta wyra

ony w radianach

...

⋅













∂

⋅













∂

⋅













∂

⋅













∂

(

)

,...,

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Słu

ba Geodezyjna i Kartograficzna

Słu

Geodezyjn

i Kartograficzn

stanowi

1) organy nadzoru geodezyjnego i kartograficznego:

Główny Geodeta Kraju

b) wojewoda wykonuj

cy zadania przy pomocy

wojewódzkiego

inspektora nadzoru geodezyjnego i kartograficznego

jako

kierownika inspekcji geodezyjnej i kartograficznej, wchodz

cej

w skład zespolonej administracji rz

dowej w województwie;

2) organy administracji geodezyjnej i kartograficznej:

a) marszałek województwa wykonuj

cy zadania przy pomocy

geodety województwa

wchodz

cego w skład urz

marszałkowskiego,

b) starosta wykonuj

cy zadania przy pomocy

geodety

powiatowego

wchodz

cego w skład starostwa powiatowego.

c) starosta na wniosek gminy powierza wójtowi (burmistrzowi,

prezydentowi miasta), w drodze porozumienia, prowadzenie
spraw nale

żą

cych do zakresu jego zada

i kompetencji. Wójt

(burmistrz, prezydent miasta) prowadzi sprawy powierzone
przy pomocy

geodety gminnego

stwowy zasób geodezyjny i kartograficzny

jest to zbiór map oraz materiałów fotogrametrycznych, teledetekcyjnych,
rejestrów, wykazów, informatycznych baz danych, katalogów danych
geodezyjnych i innych opracowa

powstałych

w wyniku wykonania prac geodezyjnych i kartograficznych

Centralny O

rodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej

Wojewódzki O

rodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej

Powiatowy O

rodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej

np. Starostwo Powiatowe w Wałbrzychu,

Wydział Geodezji i Kartografii,
al. Wyzwolenia 20-22, 58-300 Wałbrzych:

• Referat Katastru

• Referat – Powiatowy O

rodek Dokumentacji Geodezyjnej

i Kartograficznej

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

stwowy zasób geodezyjny i kartograficzny

np. dla Wrocławia – powiat grodzki

Zarz

d Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego ,

al. Marcina Kromera 44, 51-163 Wrocław:

• Biuro Mapy Zasadniczej
• Biuro Katastru Miejskiego
• Biuro Opracowa

Geodezyjnych i Kartograficznych

• Biuro Zespołu Uzgadniania Dokumentacji Projektowej

http://www.zgkikm.wroc.pl

np. dla Wrocławia – powiat ziemski

Powiatowy Zakład Katastralny we Wrocławiu
ul. Tadeusza Ko

ciuszki 131, 50-440 Wrocław

• Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej
• WroSIP ->

http://www.wrosip.pl/

• Kataster

http://www.kataster.wroc.pl/index.html

stwowy zasób geodezyjny i kartograficzny

Wydział Geodezji i Kartografii Urz

du Marszałkowskiego

Województwa Dolno

skiego

ul. Dobrzy

ska 21/23, 50-403 Wrocław

http://www.wgik.dolnyslask.pl

Wojewódzki O

rodek Dokumentacji Geodezyjnej

i Kartograficznej
ul. Dobrzy

ska 21/23, 50-403 Wrocław

http://www.wodgik.dolnyslask.pl

Geoportal – Krajowa Infrastruktura Informacji Przestrzennej

http://www.geoportal.gov.pl

Centralny O

rodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej

w Warszawie
Zakładka: Skorowidze -> Przegl

darka arkuszy map

http://www.codgik.gov.pl/

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

stwowy system odniesie

przestrzennych

Podstaw

do wykonywania prac geodezyjnych i kartograficznych

stanowi

osnowy geodezyjne

opracowane w pa

stwowym systemie

odniesie

przestrzennych.

Osnowy geodezyjne zakłada si

i aktualizuje dla obszaru całego kraju.

Projekty osnów geodezyjnych s

zatwierdzane przez:

• Głównego Geodet

Kraju w porozumieniu z Ministrem Obrony

Narodowej - w zakresie osnów podstawowych;

• starostów - w zakresie osnów szczegółowych.

stwowy system odniesie

przestrzennych stosuje si

w pracach

geodezyjnych i kartograficznych oraz w systemach informacji o terenie,
wykonywanych do celów gospodarczych.

Literatura:
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne,
Rozporz

dzenie RM w sprawie pa

stwowego systemu odniesie

przestrzennych

stwowy system odniesie

przestrzennych

stwowy system odniesie

przestrzennych tworz

geodezyjny układ odniesienia,

układ wysoko

ci, w którym wyznacza si

wysoko

ci punktów

wzgl

dem przyj

tego poziomu powierzchni odniesienia, stosowany

w pracach geodezyjnych i kartograficznych,

układ współrz

dnych płaskich prostok

tnych, oznaczony symbolem

2000

", stosowany w pracach geodezyjnych i kartograficznych,

zwi

zanych z wykonywaniem mapy zasadniczej,

układ współrz

dnych płaskich prostok

tnych, oznaczony symbolem

1992

", stosowany w mapach urz

dowych o skali mapy 1:10.000 i

skalach mniejszych.

Układ współrz

dnych płaskich prostok

tnych, oznaczony symbolem

"1965", oraz lokalne układy współrz

dnych mog

stosowane do

dnia 31 grudnia 2009 r.

Literatura: Rozporz

dzenie RM w sprawie pa

stwowego systemu odniesie

przestrzennych

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Geodezyjny układ odniesienia, układ wysoko

Geodezyjny układ odniesienia

, zwany dalej "EUREF-89", jest

rozszerzeniem europejskiego układu odniesienia ETRF na obszar Polski,
w wyniku kampanii pomiarowej EUREF-POL 92, której rezultaty zostały
zatwierdzone przez Podkomisj

dla Europejskiego Układu Odniesienia

(EUREF) Mi

dzynarodowej Asocjacji Geodezji w 1994 r.

W EUREF-89 stosuje si

Geodezyjny System Odniesienia 1980

(GRS 80),

Układ wysoko

tworz

warto

ci geopotencjalne podzielone przez

przeci

tne warto

ci przyspieszenia normalnego siły ci

ęż

ci, zwane

dalej "

wysoko

ciami normalnymi

", odniesione do

redniego poziomu

Morza Bałtyckiego w Zatoce Fi

skiej, wyznaczonego dla mareografu

w Kronsztadzie koło Sankt Petersburga (Federacja Rosyjska).

Wysoko

ci normalne okre

la si

z pomiarów geodezyjnych nawi

zanych

do punktów podstawowej osnowy geodezyjnej kraju.

Literatura: Rozporz

dzenie RM w sprawie pa

stwowego systemu odniesie

przestrzennych

Metody pomiaru ró

nic wysoko

•

Wysoko

ść

punktu

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Metody pomiaru ró

nic wysoko

•

Osnowy geodezyjne wysoko

ciowe

(wi

cej o klasyfikacji osnów na innym wykładzie)

•

Szkic osnowy wysoko

ciowej z PODGIK

•

Opis topograficzny punktu osnowy wysoko

ciowej

Znaki:

Metody pomiaru ró

nic wysoko

•

Rodzaje niwelacji

–

geometryczna

–

trygonometryczna

–

satelitarna

–

barometryczna

–

hydrostatyczna

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Sprawdzenie warunku poziomo

ci osi celowej

ła

Najwa

niejsze rodzaje niwelacji geometrycznej

ze wzgl

du na jej zastosowania

• niwelacja reperów

• niwelacja przekrojów (podłu

na i poprzeczna)

• niwelacja powierzchniowa siatkowa

• niwelacja powierzchniowa sposobem punktów

rozproszonych

• niwelacja powierzchniowa profilami

(analogicznie do niwelacji przekrojów, dotyczy

kszych powierzchni terenu, a nie trasy)

Geodezja - wykład cz.2

Z. Muszyński 2010

Przeniesienie wysoko

ci przez przeszkod

wodn

Literatura:

Wykorzystane w prezentacji rysunki pochodz

z ksi

ąż

ek:

•

wiczenia z Geodezji I. Praca zbiorowa pod redakcj

Józefa

Belucha, Uczelniane Wydawnictwa Naukowo-Dydaktyczne AGH,
Kraków 2007

•

Jagielski A., Geodezja I, wyd. Stabil, Kraków 2002

•

Gałda M., Kujawski E., Przewłocki S., Geodezja
i miernictwo budowlane, wyd. PPWK, Warszawa 1994

•

Kosi

ski W., Geodezja, wyd. SGGW, Warszawa 1999

•

Traczewski W., Ubysz I., Zaremba S., Miernictwo budowlane, wyd.
PWr, Wrocław 1978

•

Pasławski J. i in., Wprowadzenie do kartografii i topografii, wyd.
Nowa Era, Wrocław 2006

•

materiały z PODGiK w Wałbrzychu