STUDIA INŻYNIERSKIEE 

KIERUNEK: BUDOWNICTWO 

 

Przedmiot:

    

NAWIERZCHNIE DROGOWE I TECHNOLOGIA ROBÓT DROGOWYCH 

 
 

Nawierzchnie z betonu cementowego 

– klasyfikacja, konstrukcje i 

projektowanie 

 
 

dr inż. Piotr Zieliński 

 

Politechnika Krakowska 

Katedra Budowy Dróg i Inżynierii Ruchu 

 
 

Rok akademicki 2012/2013 

Charakterystyka nawierzchni z betonu 

cementowego 

Nawierzchniowa 

płyta betonowa przenosi obciążenia samoistnie, 

redukując  w  znacznym  stopniu  obciążenia  podbudów,  co 
przyczynia 

się do znacznego obniżenia ich odkształceń. 

Podstawowe zalety nawierzchni z betonu cementowego to: 
• Duża nośność i zdolność przenoszenia obciążeń 
• Wyższa  niż  w  nawierzchniach  asfaltowych  trwałość 

eksploatacyjna  

• Odporność na odkształcenia trwałe (koleiny, wgnioty, itp.) 
• Jasny  kolor  (poprawa  widoczności  w  nocy,  niższe  koszty 

oświetlenia) 

• Niskie koszty eksploatacji 

Typowy układ warstw nawierzchni z betonu 

cementowego wraz z ulepszonym podłożem 

Rodzaje konstrukcji nawierzchni z 

betonu cementowego 

1.

Nawierzchnie niezbrojone i niedyblowane 

2.

Nawierzchnie  niezbrojone  ale  z  dyblami  (w  szczelinach 
poprzecznych) i kotwami (w szczelinach 

podłużnych) 

3.

Nawierzchnie zbrojone siatkami ze szczelinami dyblowanymi 

4.

Nawierzchnie ze zbrojeniem 

ciągłym 

5.

Nawierzchnie z zbrojone 

włóknami rozproszonymi 

6.

Nawierzchnie z betonu 

wałowanego 

7.

Nawierzchnie z betonu porowatego 

8.

Nawierzchnie z betonu 

sprężonego  

9.

Nawierzchnie prefabrykowane 

(także sprężone) 

10. Nawierzchnie 

złożone  (mieszane)  np.  płyta  betonowa  przykryta 

cienką  warstwą  MMA  lub  nawierzchnia  asfaltowa  z  nakładką 
betonową (wtitetopping) 

 

Nawierzchnia z betonu cementowego 

niezbrojona i niedyblowana 

Nawierzchnia z betonu cementowego ze 

szczelinami dyblowanymi i kotwionymi 

Nawierzchnia z betonu cementowego o 

zbrojeniu ciągłym 

Whitetopping 

Nawierzchnie z prefabrykowanych płyt 

betonu sprężonego 

Projektowanie nawierzchni z betonu 

cementowego wg Katalogu 

Okres eksploatacji nawierzchni z betonu cementowego wynosi: 

• Dla dróg klasy A, S, GP, G i Z – 30 lat 
• Dla dróg klasy L i D oraz powierzchni innych niż jezdnie – 20 lat 
Ruch 

istniejący  przelicza  się  na  liczbę  zastępczych  osi 

obliczeniowych o nacisku: 
• 100  kN  -  gdy  udział  pojazdów  o  obciążeniu  115  kN/oś  nie 

przekracza 8%, 

• 115 kN - gdy udział pojazdów o obciążeniu 115 kN/oś przekracza 

8%.  

Współczynniki  przeliczeniowe  poszczególnych  grup  pojazdów 
ciężkich na osie obliczeniowe są wyznaczone z wykorzystaniem tzw. 
prawa czwartej 

potęgi, ale dla wykładnika potęgowego równego 8. 

Sposób wyznaczania obciążenia ruchem 

Do projektowania konstrukcji nawierzchni drogi przyjmuje się średni dobowy 
ruch w roku (SDR) w przekroju drogi, prognozowany dla połowy okresu 
eksploatacji. 
Pojazdy powinny być przeliczone na liczbę osi obliczeniowych 100 lub 115 kN 
na dobę na obliczeniowy pas ruchu, za pomocą wzoru: 

L=(N

1

r

1

+N

2

r

2

+N

3

r

3

) f 

gdzie: 

L - 

liczba osi obliczeniowych na dobę na obliczeniowy pas ruchu, 

N

1

 - 

średni dobowy ruch samochodów ciężarowych bez przyczep w przekroju 

drogi, w połowie okresu eksploatacji, 

N

2

 - 

średni dobowy ruch pojazdów członowych (samochodów ciężarowych z 

przyczepami i ciągników siodłowych z naczepami) w przekroju drogi, w 
połowie okresu eksploatacji, 

N

3

 - 

średni dobowy ruch autobusów w przekroju drogi, w połowie okresu 

eksploatacji, 

 

Wymagania dla podłoża ulepszonego 

Wymagania  dla 

podłoża  ulepszonego  pod  nawierzchnią  z 

betonu  cementowego 

są  takie  same  jak  dla  nawierzchni 

asfaltowej, 

sposób  wyznaczenia  grupy  nośności  podłoża  oraz 

zapewnienia 

mrozoodporności i odwodnienia podłoża konstrukcji 

nawierzchni 

także obowiązuje. 

Typowe konstrukcje nawierzchni betonowej na 

podbudowie z chudego betonu 

Typowe konstrukcje nawierzchni betonowej na 

podbudowie z gruntu stabilizowanego cementem

 

Typowe konstrukcje nawierzchni betonowej na 

podbudowie z kruszywa łamanego stabilizowanego 

mechanicznie oraz betonie asfaltowym

 

Typowe konstrukcje nawierzchni betonowej na 

podbudowie z betonu asfaltowego

 

Wymiarowanie grubości płyty betonowej w 

polskim katalogu 

Wykorzystano  model 

płyty  o  skończonych  wymiarach  w  planie, 

ułożonej 

na 

wielowarstwowej 

półprzestrzeni 

sprężystej 

(podbudowa + 

podłoże), obciążonej kołem samochodu o nacisku 

50 lub 57,5 kN (na 

krawędzi, w środku i narożu płyty).  

Ponadto 

uwzględniono  powtarzalność  obciążeń,  występowanie 

dybli  oraz 

wpływ  temperatury  (przyjęto  gradient  temperatury 

0,8 C/cm). 

Do 

wymiarowania 

nawierzchni 

betonowych 

wykorzystano 

sprężystą  fazę  pracy  betonu,  zakładając  liniowy 

przebieg 

naprężeń  i  odkształceń.  Następnie  wyznaczono 

wielkości  naprężeń  i  od  odciążenia  i  temperatury  w 
charakterystycznych  3  lokalizacjach, 

które  wstawiono  do  wzoru 

wykorzystującego 

metodę 

rozdzielonych 

współczynników 

bezpieczeństwa. 
 

Wpływ temperatury na zachowanie nawierzchni 

betonowej (1) 

Wpływ temperatury na zachowanie nawierzchni 

betonowej (2)

 

Długość krytyczna płyt – rozstaw szczelin 

Nawierzchnie z betonu cementowego w Polsce 

współczesnej