NAPRAWA SPRZĘGŁA

y

Naprawa sprzęgła

y

w wielu samochodach stosuje się jednotarczowe suche sprzęgła cierne. 

W sprzęgłach tego typu elementami ulegającymi normalnemu 

eksploatacyjnemu zużyciu są; okładziny cierne, dźwigienki 

wyłączające, łożysko -wyciskowe, łożyskowanie dźwigni 

mechanizmu, sterowania sprzęgła. Zużyciu ulewna również

powierzchnia wielowypustów na wątku sprzęgłowym i na piaście 

napaście tarczy sprzęgłowej. W sprzęgłach ze sprężyną talerzową

zużyciu ulegają powierzchnie sprężyny współpracującej z łożyskiem 

wyciskowym.      -

y

-Dość częstych uszkodzeń sprzęgła należą pęknięcia sprężyn tłumików 

drgań skrętnych, pęknięcia sprężyn dociskowych, uszkodzenia nitów, 

łączących poszczególne części tarczy sprzęgłowej , a także pęknięcia 

tarczy

y

W razie stwierdzenia nadmiernego zużycia popękania lub zwęglenia 

okładziny cierne  wymienia się na nowe. Najczęściej okładziny są

mocowane do tarczy sprzęgłowej za pomocą nitów. Nadmierne 

zużycie okładzin powoduje tarcie nitów o powierzchnię tarczy 

dociskowej sprzęgła lub koła zamachowego silnika w związku Z czym 

zachodzi  niekiedy konieczność przetoczenia  lub przeszlifowania tych 

y

należy oczyścić płótnem i można  przystąpić do nitowania nowych

okładzin. Nitowanie wykonuje się zwykle za pomocą specjalnego przyrządu stosując 

nity rurkowe miedziane lub aluminiowe w przypadku tarcz promieniowych 
wycięciach zapewniających amortyzację siły włączania sprzęgła nitowanie 
nowych okładzin nie powinno pogorszyć sprężynującego działania tarczy, każda  z 
okładzin musi być nitowana tylko wygiętych w jej stronę segmentów tarczy tarcza 
z zanitowanymi nowymi okładzinami powinna być wyrównoważona statycznie 
niewyrównoważenie likwiduje się przez zeszlifowanie okładzin na zewnętrznym 
obwodzie tarczy bicie osiowe tarczy sprawdza się czujnikiem zegarowym mocując 
tarczę w kłach maksymalne dopuszczalne bicie nie powinno przekraczać 0,75 mm

W niektórych samochodach stosuje się tarcze z klejonymi okładzinami ciernymi w 

razie uszkodzenia najczęściej wymienia się kompletna tarczę na nową jeżeli z 
braku części zamiennych zachodzi konieczność naprawy takiej tarczy to sposób 
postępowania zależy od możliwości zakładu naprawczego albo po usunięciu starej 
okładziny przykleja się na jej miejsce nową okładzinę przy czym technologia 
klejenia musi być dokładnie taka jaką stosuje wytwórnia albo w oczyszczonej 
tarczy sprzęgłowej wierci się otwory i nituje nowe okładziny postępując w ten sam 
sposób jak w przypadku naprawy tarczy z nitowanymi okładzinami 

W razie poluzowania nitów łączących poszczególne elementy tarczy sprzęgłowej lub 

konieczności  Wymiany pękniętej sprężyny tłumika drgań skrętnych niezbędne 

y

Jest rozmontowanie tarczy i ponowne jej nitowanie. Naprawa 
taka nie jest zalecana i tarcze powinno się wymienic na nowa. 
Jeżeli z braku czesci zamiennych naprawa jest konieczna, to 
montaz tarczy musi być wykonany szczególnie starannie. W 
tarczach z tłumikami drgań skrętnych moment obrotowy jest 
przekazywany za pośrednictwem sprężyn obwodowych oraz 
podkładek ciernych, umieszczonych miedzy czesciami tarczy a 
jej piasta. Niezbednym warunkiem prawidłowego dzialania
tłumika drgań skrętnych jest równomierne, ściśle określone przez 
producenta, napiecie wstepne sprężyn obwodowych oraz 
właściwe zacisniecie podkładek ciernych. Spełnienie tych 
warunków podczas naprawy jest trudne. Niewłasciwy montaz
powoduje zmiane charakterystyki pracy tłumika drgan skretnych, 
co stanowi przyczyne przedwczesnego zuzywania się elementow
układu napędowego.

y

W przypadku nadmiernego zuzycia wielowypustów na wałku 

sprzęgłowym oraz w piascie tarczy sprzegła elementy te wymienia 

się na nowe. Regeneracja tych czesci jest nieoplacalna i stosuje się

ja tylko z braku czesci zamiennych . 

y

Dźwigienki sprzęgłowe zużywają się w miejscu zetkniecia z 

łożyskiem wyciskowym oraz w miejscu ich 

ułożyskowania.Stosowane w małych sprzęgłach dźwigienki tłoczne 

z blachy wymienia się z reguly na nowe . Dźwigienki kute z 

powierzchniami utwardzonymi, można regenerowac przez 

napawanie.W wielu rozwiązaniach konstrukcyjnych 

powierzchniami styku dźwigni z łożyskiem wyciskowym sprzegła

sa powierzchnie łbów wkretów wkręconych w wkręconych w 

dźwigienke. Wówczas naprawa polega na wymianie tych wkretów. 

Jeżeli dźwigienka jest łozyskowana ślizgowo, to naprawa zuzytego

łozyska polega na rozwierceniu otworu i wymianie sworznia na 

grubszy lub rozwierceniu otworu i wciśnięciu brazowej tuleji. 

Tulejke po wciśnięciu rozwierca się na właściwy wymiar, a 

sworzen wymienia się na nowy. Jeżeli dźwigienka jest 

ulozyskowana tocznie na igielkach naprawa polega na wymianie 

sworznia na nowy lub dobraniu grubszych igiełek.

y

Sprężyny talerzowe nie podlegaja naprawie. W przypadku 

stwierdzenia uszkodzenia lub nadmiernego zuzycia powierzchni 

współpracujących z łożyskiem wyciskowym sprężynę wymienia się na 

nowa.

y

Łożyska wyciskowe w razie zużycia z reguły wymienia się na nowe. 

Powierzchnie współpracy widełek wyciskowych z obudowa łozyska

naprawia się przez napawanie twardą elektrodą.

y

W układzie sterowania sprzęgła najpierw zużyciu ulegają łożyska osi 

dźwigni wyłączających. Naprawa polega na wymianie tulejek i 

szlifowaniu sworzni lub na rozwiercaniu tulejek i wymianie sworzni 

na grubsze – nowe lub regenerowane.

y

W hydraulicznych układach sterujących sprawdza się stan powierzchni 

wewnętrznych cylindrów pompy i siłownika. Jeżeli powierzchnie te są

jedynie porysowane, to naprawa polega na polerowaniu. Należy 

pamiętać, że w wyniku naprawy średnica cylindra nie może ulec 

zmianie. Poważniejsze uszkodzenia powierzchni kwalifikują elementy 

do wymiany. W przypadku stwierdzenia zmiany charakterystyki lub 

uszkodzenia sprężyny tłoka sprężynę należy wymienić. Wymianie 

podlegają także uszkodzone pierścienie uszczelniające i osłony 

gumowe.

y

Podczas montażu sprzęgła wszystkie dźwigienki należy w jednakowej 

odległości od płaszczyzny płyty montażowej. Dzięki temu po 

t

i

ł

y

Do samochodu łożysko wciskowe wywiera jednakowy nacisk na 
wszystkie dźwigienki po złożeniu sprzęgło powinno być w 
całości wyrównoważone a dopiero potem przykręcone do koła 
zamachowego silnika 

y

W niektórych samochodach sprzęgła są fabrycznie 
wyrównoważone łącznie z wałami korbowymi silnika mają one 
wówczas wybite znaki wzajemnego ustawienia sprzęgła i koła 
zamachowego na co należy zwracać uwagę podczas zakładania 
sprzęła

Pracę wykonali :

y

Przybyła Tomek 

y

Petkiewicz Karol 

Bibliografia 

Naprawa i obsługa pojazdów samochodowych 

Seweryn Orzełowski