background image

Sieci światłowodowe

Wprowadzenie

Prezentacja zawiera kopie folii omawianych na wykładzie. Niniejsze 
opracowanie chronione jest prawem autorskim. Wykorzystanie 
niekomercyjne dozwolone pod warunkiem podania źródła. 

©  Sergiusz Patela 2000 - 2001

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

2

Motto

Sieć nie będzie ani trochę lepsza niż zastosowane okablowanie.

lub

Sieć jest tak dobra jak zastosowany nośnik

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

3

Sprawdzian

1. Co to jest światłowód?

2. Podstawowa klasyfikacja światłowodów

3. Co to jest sieć komputerowa? Czym różni się sieć komputerowa od sieci 

telekomunikacyjnej.

4. Jakie parametry różnią światłowód jednomodowy od wielomodowego?

5. Narysować i opisać wykres przedstawiający zależność tłumienia

światłowodu od długości fali

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

4

Skrętka

Porównanie właściwości kabli sieciowych

1 MHz

1 GHz

1 THz

0.1

1.0

10.0

T

łumienie [dB/km]

Pasmo

Kabel 

koncentryczny

Falowód 

mikrofalowy

Światłowód 

jednomodowy

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

5

Rozwój bezprzewodowych (radiowych) sieci LAN

400 MHz 

Band

5 GHz Band

902 MHz 

Band

2,4 GHz 

Band

19.2 Kbps

230 Kbps

1-2 Mbps

11 Mbps

20+ Mbps

54+ Mbps

Narrow 

Band

Direct 

Sequence

Direct 

Sequence

Direct 

Sequence 

Frequency 

Hopping

(Both are 

Direct 

Sequence)

Non-Spread 

Spectrum

802.11

Wi Fi 

802.11b

802.11a

Tomorrow

Today

Yesterday

Time

Transm

is

sion R

a

te

Wniosek: możliwości transmisyjne radiowych sieci bezprzewodowych zawsze będę 

pozostawać w tyle za możliwościami sieci światłowodowych.

John McKnight, N+I 2000; The Sky’s the Limit for Wireless LAN, www.premisesnetworks.com

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

6

Definicja sieci komputerowej

Sieć komputerowa = 
zbiór wzajemnie połączonych, 
autonomicznych komputerów.

Sieci mają z reguły strukturę hierarchiczną, w 
której różne komputery pełnią różne role.

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

7

Klasyfikacje sieci

Gdzie w systemie różnorodnych sieci umieścić pojęcie sieci 
światłowodowej?

Klasyfikacje według:

• Zakresu świadczonych usług (telekom, datakom, CTV)

• Obszaru (LAN, MAN, WAN)

• Obszaru i technologii (LAN, MAN, WAN, SAN, „ostatniej mili”)

• Medium transmisji (kable miedziane, światłowody, skrętka, kabel 

koncentryczny, bezprzewodowe radiowe, )

Uwaga: W literaturze można znaleźć definicje utożsamiające pojęcia 

sieci światłowodowej i sieci FITL (abonenckich systemów 
dostępowych realizowanych całkowicie w oparciu o światłowód).

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

8

Rodzaje sieci światłowodowych

W przyszłości

1. Światłowodowe sieci łączności (telekomunikacyjne i komputerowe)

2. Sieci telewizji kablowej (dystrybucyjne)

3. Sieci całkowicie optyczne

Dziś

1. Klasyczne łącza światłowodowe (telekomunikacyjne)

2. Sieci komputerowe

3. Sieci telewizji kablowej (dystrybucyjne)

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

9

Klasyfikacja sieci komputerowych

1. LAN - Local Area Network

Lokalna sieć komputerowa zawierająca od kilku do 

kilkudziesięciu stacji rozmieszczonych na niewielkim obszarze.

2. MAN  - Metropolitan Area Network

Miejska sieć komputerowa lub kampusowa sieć szkieletowa. 

Łączy sieci LAN  na większym obszarze. Obecnie prawie 

wyłącznie światłowodowa.

3. WAN - Wide Area Network

Rozległa sieć telekomunikacyjna obejmująca kraje lub kontynenty 

(np. system rezerwacji lotów)

3. SAN (Storage Area Network) – sieci specjalizowane

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

10

Zasada działania i podstawowe pojęcia

Podstawowymi pojęciami koniecznymi do opisu komunikacji w sieciach i 

między sieciami jest protokół (protocol) i warstwa (layer). Inne pojęcia: 

ramka, metoda dostępu, kodowanie, współdzielenie (multipleksacja).

Protokół to zbiór reguł określających jak należy przygotować dane do 

przesłania, jak nawiązać komunikację, kontrolować przesyłanie 

wiadomości itd. Protokoły podlegają standaryzacji.

Opis protokołu - Model odniesienia OSI (Open System Interconnection) 

przyjmuje warstwową strukturę protokołów. Dla komputerów 

połączonych w sieci "warstwy" komunikują się pomiędzy sobą

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

11

Model odniesienia OSI

Urządzenie 1

Urządzenie 2

2.   Łącza danych

1. Warstwa fizyczna

3.     Sieciowa

4.   Transportowa

5.        Sesji

6.    Prezentacji

7.      Aplikacji

2.     Data link

1.   Physical layer

3.     Network

4.    Transport

5.     Session

6.   Presentation

7.    Application

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

12

Model odniesienia OSI - objaśnienia

Warstwa 7 - Aplikacji (zastosowań) - logowanie, poczta elektroniczna, 
bazy danych, polecenia systemu operacyjnego
Warstwa 6 - Prezentacji - interpretacja danych, (de)kompresja, 
emulacja terminali.
Warstwa 5 - Sesji  - połączenie logiczne pomiędzy komputerami 
(początek, koniec, synchronizacja). Aplikacje sieciowe korzystają z 
usług tej warstwy. Np. NetBIOS ...
Warstwa 4 - Transportowa - przekazywanie danych pomiędzy 
połączonymi systemami. Np. TCP/IP
Warstwa 3 - Sieciowa Przekazywanie danych przez sieć (lub sieci) od 
nadawcy do adresata. Dane warstw 1-3 przetwarzane są w porcjach 
zwanych pakietami
Warstwa 2 - Łącza danych Dane z warstwy 3 przygotowane są do 
przesłania w formie ramki. Kontrola niezawodność przesyłanych danych 
pomiędzy węzłami sieci. (np. protokoły Ethernet, Token Ring)
Warstwa 1 - Fizyczna. Transmisja danych. Okablowanie, napięcia, 
poziomy sygnału, kodowanie, itd.

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

13

Warstwa fizyczna - 1

Ustala się

•Poziomy napięć i mocy optycznych

•przebiegi czasowe (czasy narastania i opadania)

•typ kabla i interfejsu

•zasady potwierdzania odbioru danych przez medium fizyczne

Elementy i podwarstwy:

MDI - Media Independent Interface

PCS - Physical Coding Sublayer

PMA - Physical Medium Attachment

PDM  - Physical Medium Dependent

Fizyczne medium sieci opisują np. standardy RS 232, RS 449, Ethernet i inne

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

14

Warstwa łącza danych - 2

Zadania:

• Tworzenie i transmisja ramek

• Korekcja błędów

Podwarstwy

• MAC (Media Access Control) podwarstwa dolna - kontroluje dostęp do 

nośnika. Tworzy część adresową nagłówka pakietu w protokołach 
komunikacyjnych zawierających adres nadawcy i odbiorcy. 

• LLC (Logical Link Control) podwarstwa górna - steruje łączem 

logicznym. Określa sposób połączenia między stacjami 
(bezpołączeniowe - np. datagramowe, połączeniowe z potwierdzeniami, 
bezpołączeniowe z potwierdzeniami - np. automatyka przemysłowa)

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

15

Warstwa sieciowa - 3.

Zadania:

• ustalenie protokołu transmisji pakietów

• ustalenie priorytetów

• kontrola ruchu w sieci

• wybór kanału transmisji

• przełączanie i rutowanie kanałów komunikacyjnych

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

16

Model OSI - przykład

Użytkow
nik sieci

Warstwa Fizychna
Sygnały elektryczne, optyczne i okablowanie.

Warstwa łącza danych
Adres MAC. Transmisja pakietów od węzła do węzła 
na podstawie adresu MAC.

Warstwa sieciowa
Routing do różnych sieci LAN i WANs, na podstawie 
adresu sieciowego.

Warstwa transportowa
Zapewnia dostarczenie całych zbiorów lub 
wiadomości.

Warstwa sesji
Rozpoczęcie i zakończenie sesji. 
Nadzór i kontrola priorytetów.

Warstwa prezentacji Kodowanie , konversja
danych: ASCII na EBCDIC, BCD na binarne, itd.

Warstwa aplikacji
Typ komunikacji: E-mail, transfer zbiorów, client-
server

1

2

3

4

5

6

7

MODEL OSI

IP (ICMP, 
ARP, 
RARP

)

TCP, 
UDP

FTP, 
SMTP, 
DNS, 
Telnet

TCP / IP

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

17

Technologie sieci LAN

1. Ethernet (IEEE 802.3)

2. Token Ring (IEEE 802.5)

3. FDDI (Ansi X3T12, 

ISO-IEC 9314)

4. Fibre Channel, 

ATM...

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

18

Technologie sieci

Technologia sieci: zespół czynników takich jak protokół, standard, 

nośnik czy topologia, definiujących realizowany system transmisji.

Technologie sieciowe podlegają ciągłej ewolucji.

Typ sieci 

Technologia

WAN

SONET- SDH, PDH

MAN FDDI

LAN Ethernet, 

TokenRing

SAN Fibre 

Channel

Local Optical Bus

MOST, 1394

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

19

Kodowanie sygnału

Kodowanie sygnału ma zadanie zwiększyć odporność transmisji na szum. 

Przakłady:

FDDI stosuje kodowanie 4b/5b NRZI (Non-Return to Zero Invert on ones) o 
szybkości modulacji 125 Mb/s (bodów) dla osiągnięcia szybkości transmisji 
danych100 Mb/s.

Ethernet stosuje kodowanie Manchester o szybkości modulacji 20 Mb/s (bodów) dla 
osiągnięcia szybkości transmisji danych 10 Mb/s.

High

0

0

0 0

0

1

1

1

1

1

1

Low

0

time

Clock

NRZ - used by PC
Binary 1 = high
Binary 0 = low

NRZ - used in combination with 4b/5b by FDDI
Binary 1 = transition
Binary 0 = no transition

Manchester - used by Ethernet
Binary 1 = high to low transition
Binary 0 = low to high transition

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

20

Współdzielenie medium transmisji

TDM (TDMA) Komutacja czasowa lub zwielokrotnianie z podziałem.  
czasowym. metoda przełączania kanałów komunikacyjnych, w której 
wykorzystuje się przegródki czasu (slot) do przenoszenia porcji informacji.

FDM (FDMA) Komutacja częstotliwościowa. Często FDM stosowane jest w 
połączeniu z TDM

CDMA Komutacja kodowa. Umożliwia transmisję wielu wielu sygnałów na 
jednej częstotliwości i w jednej szczelinie czasowej. Wykorzystuje technikę 
spektrum rozproszonego (spread spectrum). 

λ

-switching – Wykorzystanie techniki WDM (wiele długości fali 

optycznych) w sieci łączności. Sterowanie ruchem za pomocą protokołów 
klasy MPLS

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

21

Kontrola dostępu do medium

Jeżeli łączymy dwa komputery (węzły, stacje) mamy do czynienia z
protokołem klasy punkt-punkt (point to point)

Jeżeli łączy się więcej niż dwa komputery:

CSMA/CD - Carrier sense multiple access with collision detection

CSMA/CA - Carrier sense multiple access with collision avoidance

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

22

Topologie sieci

Tx

Rx

Tx

Rx

Tx

Rx

Tx

Rx

Star 

coupler

Tx

Rx

Tx

Rx

Tx

Rx

Tx

Rx

szyna (magistrala)

drzewo

gwiazda

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

23

Światłowodowa sieć pasywna (PON)

Unicast

Multicast

Rozgałęziacz

pasywny

Stacja

robocza

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

24

Sieci światłowodowe - zalecenia konfiguracji 

elementów optoelektroniki (1)

Zastosowanie

Baud

Rate

Mbaud

Poziome
< 100 M

Media     TX

Budynek

< 300 m

Media     TX

Campus

< 2,000 m

Media     TX

10BaseF

20

MM         S

MM         S

MM         S

Token Ring

32

MM         S

MM         S

MM         S

100VG-
AnyLAN

120

MM         S

MM         S

MM      LE

100BaseF

125

MM         S

MM         S

MM      LE

1000Base-SX

1250

MM       SL

MM       SL

1000Base-LX

1250

MM        LL

MM       LL

SM       LL

FDDI

125

MM        S

MM         S

MM      LE

S – 850nm LED, SL – 850nm LD, LE – 1300nm LED; LL – 1300nm LD

By Fiber Optics LAN Section (FOLS) of the Telecommunications Industry Association (TIA)

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

25

Sieci światłowodowe - zalecenia konfiguracji 

elementów optoelektroniki (2)

Zastosowanie

Baud

Rate

Mbaud

Poziome
< 100 M

Media     TX

Budynek

< 300 m

Media     TX

Campus

< 2,000 m

Media     TX

Fibre
Channel

133
266
532

1062

MM          S

MM  SL/LE
MM  SL/LE
MM        SL

MM         S

MM  SL/LE
MM  SL/LE
MM        SL

MM         LE

SM         LL
SM         LL
SM         LL

SDH/Sonet/A
TM

52

155
622

1244
2488

MM          S

MM  SL/LE
MM  SL/LE
MM        SL
MM        SL

MM          S

MM  SL/LE
MM  SL/LE
MM        SL
MM        SL

MM         LE

MM    SL/LE

SM         LL
SM         LL
SM         LL

S – 850nm LED, SL – 850nm LD, LE – 1300nm LED; LL – 1300nm LD

By Fiber Optics LAN Section (FOLS) of the Telecommunications Industry Association (TIA)

background image

(c) Sergiusz Patela 1998-2001

Sieci światłowodowe - wprowadzenie

26

Przykład projektu sieci - Ethernet

Rysunek zaprezentowany przez jednego z wynalazców sieci Ethernet, dra Roberta 
M. Metcalfa (czerwiec 1976, National Computer Conference)