background image

Ekonomika 

Transportu

2012/2013

background image

Wielkość oferty firm produkujących usługi transportowe w danym czasie 

i miejscu w zależności od poziomu cen.

Determinantami podaży usług transportowych są:

Czynniki techniczne – zdolność produkcyjna podmiotów

ilość i jakość infrastruktury oraz taboru 

Czynniki ekonomiczne – cena usług transportowych

opłacalność świadczenia usług 

Czynniki organizacyjne – system sprzedaży

efektywność kanałów dystrybucji usług 

Czynniki administracyjne – wynikają z ograniczeń organizacyjnych

różnego rodzaju zezwolenia, licencje  

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

ODAŻ USŁUG PRZEWOZOWYCH

background image

Przyrodniczo techniczne:

nierzeczowy charakter produkcji transportowej

jednoczesność produkcji i  konsumpcji usług

niemożliwość produkcji usług transportowych na zapas

Na rynku transportowym oferowania jest nie usługa, a jedynie zdolność 

przewozowa i gotowość świadczenia usługi !

przedmiotem negocjacji nie może być usługa, a jedynie parametry 

warunkujące wykonanie tej usługi – czas przewozu, odległość, cechy 

jakościowe

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

C

ECHY DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Przyrodniczo eksploatacyjne:

zdeterminowanie przestrzeni produkcji transportowej (ograniczenia z tyt. 

istniejącej infrastruktury)

sezonowość podaży (żegluga śródlądowa) 

występowanie rynków cząstkowych (konkretnych ładunków)

dwukierunkowość transportu (jazda środka transportu tam i z powrotem, 

w efekcie puste przebiegi)

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

C

ECHY DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Ekononiczno - organizacyjne:

duże zróżnicowanie podmiotów po stronie podażowej 

występowanie monopoli

mała zdolność dostosowywania się podaży do zmian w wielkości i 

strukturze popytu

pełna komplementarność transportu w stosunku do innych działów 

gospodarki i duża komplementarność wewnątrz transportu

duża substytucyjność usług.  

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

C

ECHY DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Dotyczące przewoźników

Społeczno - organizacyjne:

służebno-usługowy charakter pracy w stosunku do otoczenia 

przestrzenno – dynamiczny charakter pracy 

wspólny charakter pracy (paca wielu podmiotów składa się na cały proces 

transportowy),

ciągły charakter pracy

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

C

ECHY DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Dotyczące przewoźników

Organizacyjne:

konieczność rezerw środków pracy i siły roboczej na zaspokojenie potrzeb 

w szczytach przewozowych 

niepełne wykorzystanie czynników wytwórczych poza szczytami 

przewozowymi 

oferowanie zdolności przewozowej, a nie usług 

Ekonomiczne:

koszty utrzymania rezerw czynników produkcji

koszty przeciążenia w okresach szczytowych 

niższa jakość usług w okresach szczytowych 

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

S

KUTKI SPECYFIKI CECH DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Dotyczące użytkowników transportu

Organizacyjne:

dokonywanie wyboru usługodawcy, a nie usługi 

brak możliwości rezygnacji z usługi w trakcie jej wykonania 

brak możliwości wymiany usługi zrealizowanej niezgodnie z umową

Ekonomiczne:

powstawanie kosztów pochodnych 

ograniczone możliwości rekompensaty za źle wykonana usługę 

częste płacenie za usługę przed jej wykonaniem

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

S

KUTKI SPECYFIKI CECH DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Skutki dla gospodarki narodowej

zamrożenie środków trwałych transportu z tytułu tworzenia rezerw 

zdolności przewozowej 

niemożliwość wykorzystania potencjału transportowego w innych celach 

w okresach przestojów produkcyjnych, z powodu jego immobilności

niepełne zaspokojenie potrzeb transportowych w okresach szczytowych , 

w efekcie powstawanie kosztów pochodnych w GN 

duże obciążenie gospodarki kosztami społecznymi 

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

S

KUTKI SPECYFIKI CECH DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

background image

Naturalne:

Proste

tony, osoby, kontenery, kilometry

Złożone

tonokilometry, pasażerokilometry, wozokilometry

Czasowe

normogodziny, wozogodziny, wagonogodziny, prędkość jazdy 

Umowne

tonokilometry umowne i przeliczeniowe, kontenery przeliczeniowe 

Wartościowe

wyrażone w jednostkach pieniężnych

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

M

IERNIKI PRODUKCJI TRANSPORTOWEJ

background image

Potencjał transportowy:

moc produkcyjna transportu (maksymalna praca przewozowa, którą 

można teoretycznie wykonać w jednostce czasu; założenie: pełna 

ładowność, brak pustych przebiegów, minimalny czas remontów… ; 

wielkość hipotetyczna)

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

P

OTENCJAŁ I ZDOLNOŚĆ TRANSPORTOWA

background image

Zdolność transportowa :

wielkość produkcji przewozowej, która jest możliwa do wykonania w 

konkretnych warunkach eksploatacyjnych danego przedsiębiorstwa

Zdolność transportowa zależy od:

wyposażenia w majątek i stopnia jego zużycia 

wielkości zatrudnienia i kwalifikacji załogi 

intensywności wykorzystania czynników produkcji 

Rezerwa potencjału transportowego 

różnica między potencjałem a zdolnością transportową

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

OTENCJAŁ I ZDOLNOŚĆ TRANSPORTOWA

background image

Wskaźnik wykorzystania zdolności transportowej :

stosunek faktycznie wykonanych przewozów do rozmiarów zdolności 

transportowej 

Wydajność pracy

stosunek efektów pracy ludzkiej do nakładów pracy, poniesionych w celu 

uzyskania tych efektów ( liczba ton (pasażerów) lub tonokilometrów 

(pasażerokilometrów)), przypadających na jednego zatrudnionego, lub 

wartość produkcji transportowej na jednego zatrudnionego

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

W

SKAŹNIKI EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA CZYNNIKÓW PRODUKCJI

TRANSPORTOWEJ

background image

Produktywność (efektywność) majątku trwałego :

wielkość dochodu ze sprzedaży przypadająca na jednostkę wartości majątku 

trwałego (relacja wartości produkcji transportowej wytwarzanej w danym 

okresie do wartości majątku trwałego lub jego elementów) 

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

W

SKAŹNIKI EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA CZYNNIKÓW PRODUKCJI

TRANSPORTOWEJ

background image

Proces transportowy

zamknięty ciąg czynności koniecznych do przemieszczenia osób lub 

ładunków 

w toku tego złożonego procesu przedmiot przemieszczania przechodzi 

kolejne fazy procesu technologicznego transportu 

w skład procesu transportowego wchodzą operacje składające się na 

proces przewozowy oraz czynności o charakterze organizacyjnym i 

wykonawczym związane z danym przewozem

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

ROCES TRANSPORTOWY I JEGO ELEMENTY

background image

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

Proces transportowy

Czynności poprzedzające

proces przewozowy

Proces przewozowy

Czynności po zakończeniu

procesu przewozowego

kompletowanie ładunku

pakowanie ładunku

i znakowanie

składowanie

przekazanie ładunku

przewoźnikowi 

czynności organizacyjne

przygotowanie środka

transportu do przewozu

załadunek

wyładunek

przewóz

odebranie ładunku

od przewoźnika

składowanie

rozpakowanie 

(uzdatnienie ładunku

po przewozie)

inne czynności

background image

Wielkość oferty firm produkujących usługi transportowe w danym czasie 

i miejscu w zależności od poziomu cen.

Determinantami podaży usług transportowych są:

Czynniki techniczne – zdolność produkcyjna podmiotów

ilość i jakość infrastruktury oraz taboru 

Czynniki ekonomiczne – cena usług transportowych

opłacalność świadczenia usług 

Czynniki organizacyjne – system sprzedaży

efektywność kanałów dystrybucji usług 

Czynniki administracyjne – wynikają z ograniczeń organizacyjnych

różnego rodzaju zezwolenia, licencje  

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

ODAŻ USŁUG PRZEWOZOWYCH

background image

Wskaźnik efektywności czasowej wykorzystania taboru:

F = T

ł 

/ T

d  

F – efektywność czasowa wykorzystania środka   transportu,

T

ł 

– czas jazdy z ładunkiem,

T

d

- dobowy czas pracy

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

W

SKAŹNIKI EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA TABORU

background image

Wskaźnik efektywności przewozowej (wymiar przestrzenny)

B = K

ł 

/ K

B – efektywność przebiegu środka transportu

K

ł

– przebieg taboru z ładunkiem (km)

K – ogólny przebieg taboru

Gdy w/w wskaźniki zbliżone są do jedności oznacza to wysoką efektywność wykorzystania 

taboru

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

W

SKAŹNIKI EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA TABORU

background image

Wskaźnik wykorzystania taboru

wskaźnik załadunku statycznego : C = Q/q

Q - tonaż przewiezionego ładunku

q – ładowność pojazdu

wskaźnik załadunku dynamicznego: E = P/q·K

P – wykonana praca przewozowa (tkm)

K – całkowity przebieg taboru

q•K – praca przewozowa, jaką można byłoby wykonać przy całkowitym 

wykorzystaniu ładowności.

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

W

SKAŹNIKI EFEKTYWNOŚCI WYKORZYSTANIA TABORU

background image
background image

Postulaty przewozowe to  wymagania jakościowe zgłaszane pod 

adresem transportu przez jego użytkowników

O jakości usługi decyduje stopień, w jakim postulaty przewozowe 

zostały zrealizowane.

Postulaty przewozowe mogą być związane z:

odległością

czasem przewozu

przedmiotem przewozu

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

OSTULATY PRZEWOZOWE

background image

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

K

LASYFIKACJA POSTULATÓW PRZEWOZOWYCH

Odległość 

przestrzenna

Czas przewozu

Przedmiot przewozu

dostępność do 

sieci  transport.

szybkość

bezpieczeństwo

bezpośredniość

terminowość

kompleksowość 

obsługi

przepustowość

dostępność w 

czasie

masowość

wydłużenie drogi

reguralność

wygoda 

podróżowania

częstotliwość

koszt  transportu

rytmiczność 

punktualność

niezawodność

background image

Dostępność do sieci przewozowej:

pożądany przez  użytkowników transportu stan dostępności do 

punktów transportowych określonej gałęzi transportu, w której mogą 

rozpocząć i zakończyć proces przemieszczania, zależy od gęstości sieci 

i punktów transportowych; dostępność do sieci transportowej może 

być bezpośrednia (punkt załadunku i wyładunku znajduje się na 

terenie użytkownika) lub pośrednia (skorzystanie z określonej gałęzi 

transportu wiąże się z czynnościami dowozowo - odwozowymi);

Bezpośredniość

możliwość zrealizowania procesu przemieszczania jednym środkiem 

transportu „od drzwi do drzwi

Przepustowość

liczba pojazdów lub pasażerów, jaka może z niego skorzystać w danej 

jednostce czasu

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

OSTULATY PRZEWOZOWE

background image

Wydłużenie drogi komunikacyjnej

pożądany określane przy użyciu współczynnika wydłużania drogi 

(stosunek drogi rzeczywistej między punktami transportowymi do 

drogi najkrótszej mierzonej w linii prostej), wynika z ukształtowania 

terenu 

Szybkość

Łączny czas trwania procesu transportowego lub łańcucha 

transportowego; zależy od prędkości technicznej i eksploatacyjnej 

środka transportu, czasu operacji załadunkowo -wyładunkowych i 

czasu oczekiwania na środek transportu 

Terminowość

oznacza realizację usługi w ściśle określonym terminie

;   

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

OSTULATY PRZEWOZOWE

background image

Dostepność w czasie

związane ze sposobem organizacji transportu: regularny (częstotliwość, 

regularność, punktualność, rytmiczność) czy nieregularny (elastyczność 

dyspozycyjna środka transportu); 

Reguralność

Dostępność  środka transportu w czasie i miejscu z góry wyznaczonym i 

podanym do wiadomości rozkładem jazdy

Częstotliwość

liczba środków transportu odjeżdżających w danym kierunku w jednostce 

czasu

;   

Rytmiczność

Jednakowe odstępy czasu między kolejnymi połączeniami transportowymi

Punktualność

przyjazdy i odjazdy środków transportu odbywają się zgodnie z rozkładem 

jazdy

;

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

OSTULATY PRZEWOZOWE

background image

Wielkość oferty firm produkujących usługi transportowe w danym czasie 

i miejscu w zależności od poziomu cen

zabezpieczenie pasażera przed możliwością utraty życia, zdrowia, zranienia 

oraz przed utratą lub uszkodzeniem przewożonego mienia, zapewnienie 

poziomu zabezpieczenia w trakcie przewozu, przeładunków, czy składania, 

aby nie nastąpił ubytek w ilości ładunku ponad standardowe normy oraz 

nie pogorszyła się jego jakość 

Kompleksowość obslugi

dążenie użytkowników transportu do tego, aby wszystkie czynności 

związane z przemieszczaniem i obsługą procesu transportowego były 

realizowane przez jeden podmiot; 

Masowość

pożądana wielkość jednorazowego i ogólnego przewozu, co wynika z 

masy zleconej przesyłki (zależy od zdolności przewozowych 

poszczególnych gałęzi transportu)

PODAŻ USŁUG TRANSPORTOWYCH

P

ODAŻ USŁUG PRZEWOZOWYCH

background image

Wygoda podrózowania

dotyczy przewozu pasażerów: zrozumiały system informacji o trasach i 

rozkładach jazdy, łatwość zakupu biletu, odpowiedni standard 

przystanków, bezpieczeństwo w trakcie podróży, łatwość wsiadania i 

wysiadania, możliwość wypoczynku podczas podróży, miejsce na 

bagaż, kultura obsługi, usługi gastronomiczne przy przewozach na 

dalsze odległości 

Koszt transportu

określa cenę za transport, jaka klient jest skłonny zapłacić przy 

określonej jakości usługi 

Niezawodność

charakteryzuje potrzebę pewnego i prawidłowego zrealizowania 

procesu transportowego, obejmuje: bezpieczeństwo, regularność, 

częstotliwość, punktualność, terminowość   

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

P

OSTULATY PRZEWOZOWE

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

K

LASYFIKACJA POSTULATÓW PRZEWOZOWYCH

Kolej

ność

Koszty 

transportu

Czas transportu

Dostępność 

transportu

Bezpieczeństw

o transportu

1

rurociągowy

lotniczy

samochodowy

rurociągowy

2

morski

samochodowy

kolejowy

lotniczy

3

żegluga 

śródlądowa

kolejowy

żegluga 

śródlądowa

morski

4

kolejowy

żegluga 

śródlądowa

morski

żegluga 

śródlądowa

5

samochodowy

morski

lotniczy

kolejowy

6

lotniczy

rurociągowy

rurociągowy

samochodowy

background image

W przewozach ładunków:

Rozmieszczenie  

rozmieszczenie działalności gospodarczej,

koniunktura gospodarcza,

organizacja handlu, dystrybucji produktów i usług

intensywność handlu zagranicznego,

technologie produkcji,

struktura gałęziowa  gospodarką

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

C

ZYNNIKI KSZTAŁTUJĄCE POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

background image

W przewozie osób:

wskaźnik wskaźnik aktywności zawodowej,

poziom zamożności

ilość czasu wolnego,

koszt eksploatacji samochodów osobowych

ceny biletów na środki transportu publicznego

czas przejazdu publicznymi środkami transportu

czas przejazdu publicznymi środkami transportu

jakość usług publicznych środków transportu

styl życia ludności danego kraju lub regionu

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

C

ZYNNIKI KSZTAŁTUJĄCE POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

background image

Wahania czasowe

wskaźnik występowanie zmiennej wielkości popytu w pewnej 

jednostce czasu, mają charakter okresowy (cykliczny) lub nieregularny 

Przyczyny wahań cyklicznych

sezonowość produkcji dóbr (rolnictwo)

sezonowość usług materialnych (budownictwo),

sezonowość konsumpcji (węgiel, lody),

sezonowość usług transportowych

cykliczne wahania koniunkturalne na świecie

istnienie szczytów przewozowych na rynku pasażerskim 

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

W

AHANIA WIELKOŚCI POPYTU NA USŁUGI TRANSPORTOWE

background image

Wahania przestrzenne

nierównomierny przewóz w przestrzeni, w wyniku nierównomiernego 

sezonowość produkcji dóbr (rolnictwo)

rozmieszczenia bogactw naturalnych,

rozmieszczenia produkcji przemysłowe

występowania gleb wykorzystywanych na potrzeby    

rolnictwa,

społecznego podziału pracy

rozmieszczenia osadnictwa w stosunku do układów 

produkcyjnych

rozmieszczenia terenów turystycznych i rekreacyjnych

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

W

AHANIA WIELKOŚCI POPYTU NA USŁUGI TRANSPORTOWE

background image
background image

Realizuje cele o znaczeniu społecznym

zaspokaja potrzeby komunikacyjne ludności 

sprzyja aktywizacji  życia społeczno-kulturalnego i   gospodarczego 

umożliwia  rozwój turystyki i rekreacji 

umożliwia i ułatwia dostęp do oświaty, kultury, służby  

zdrowia.

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

Z

NACZENIE I FUNKCJE TRANSPORTU W GOSPODARCE

background image

Rozwój gospodarki narodowej  Rozwój systemów transportowych 
Transport obsluguje pozostałe działy gospodarki.
Rozwój transportu powinien wyprzedzac w czasie rozwój kazdej 

innej działalności.
Rozwoj transportu wplywa na  rozwój rynku, umożliwia zwiekszenie 

produkcji. W efekcie warunkuje wzrost gospodarczy.

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

praca

zasób ludzki

ziemia

zasób naturalny

kapitał

zasób kapitałowy

Z

NACZENIE I FUNKCJE TRANSPORTU W GOSPODARCE

Transport

Bierze udzial

w wytworzeniu 

PKB brutto

Instrument

wymiany dobr 

i usług

Jest czynnikiem

lokalizacji produkcji

I osadnictwa

background image

Transportochłonność to wielkość zaangażowanego transportu w 

działalność innych działów GN, działalność społeczną oraz 

zaspokajanie potrzeb indywidualnych (stan zaangażowania pracy 

żywej i uprzedmiotowionej przy transportowej obsłudze 

występujących potrzeb). 

Wielkość transportochłonności GN zależy od:

wielkości i struktury produkcji rzeczowej

lokalizacji  bogactw naturalnych i poszczególny ch rodzajów 

działalności gospodarczych

stopnia kooperacji i specjalizacji w produkcji, handlu, rolnictwie,

ruchliwości społeczeństwa.

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

T

RANSPORTOCHŁONNOŚĆ GOSPODARKI NARODOWEJ

background image

Transportochłonność to stosunek nakładów ponoszonych na 

działalność transportową do efektów osiąganych przez GN 

Mierniki transportochłonności:

Tony przewiezionych ładunków przypadające na jednostkę PKB lub DN

praca przewozowa (w tkm) przypadająca na jednostkę PKB lub DN

wartość przewozów i działalności pomocniczej na jednostkę PKB lub 

DN 

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

T

RANSPORTOCHŁONNOŚĆ GOSPODARKI NARODOWEJ

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

T

RANSPORT JAKO BIORCA EFEKTÓW PRODUKCYJNYCH INNYCH

DZIAŁÓW GN

Transport jako konsument

Taboru przewozowego

I trakcyjnego

Maszyn sprzętów

i materiałów

Paliw i energii

Pracy ludzkiej

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

K

APITAŁOCHŁONNOŚĆ TRANSPORTU

Kapitałochłonność to relacja pomiędzy ilością kapitału 

zainwestowanego w środki pracy, niezbędne do uzyskania 

określonego efektu gospodarczego, a wielkością tego efektu

w krajach słabo rozwiniętych – wskaźnik kapitałochłonności wysoki 

w krajach rozwiniętych - wskaźnik kapitałochłonności niski 

Kapitałochłonność transportu w Polsce jest ok.3-krotnie wyższa 

niż ogółem w gospodarce (aby wytworzyć jednostkę produkcji w 

transporcie, trzeba dysponować 3-krotnie większym majątkiem 

niż w całej gospodarce)   

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

MAJĄTKOŁOCHŁONNOŚĆ TRANSPORTU

Majątkochłonność – relacja wielkości zasobów majątkowych 

(środków trwałych brutto) do wielkości produkcji wytworzonej 

za ich pomocą

zróżnicowana w poszczególnych gałęziach transportu

współczynnik majątkochłonności transportu dla Polski – 2,78 mln 

zł/mln PKB ( do wyprodukowania usług transportowych o wartości 

1 mln zł trzeba posiadać majątek o wartości 2,78 razy większyj)

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

PRACOŁOCHŁONNOŚĆ TRANSPORTU

Pracochłonność to wielkość nakładów pracy zużytej do 

wytworzenia określonego dobra (usługi); (odwrotność wydajności 

pracy)

mierzony za pomocą czasu pracy lub kosztów robocizny

wysoka wysoka pracochłonność transportu generuje dużą liczbę 

miejsc pracy – ok. 5% ogółu zatrudnionych w całej gospodarce

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

W

PŁYW ROZWOJU INFRASTRUKTURY TRANSPORTU NA ROZWÓJ GOSPODARCZY

Rozwój infrastruktury transportu

Wzrost produkcji wykonawców

inwestycji infrastrukturalnych

w transporcie 

Rzeczowy wzrost majątku

infrastrukturalnego

transportu

Wzrost zatrudnienia w rejonach

realizacji inwestycji 

infrastrukturalnych w transporcie

Aktywizacja gospodarcza

regionów, kraju

Poprawa konkurencyjności

Poprawa warunków

funkcjonowania

przedsiębiorstw transportowych

Oszczędności społeczne:

bezpieczeństwo

i środowisko

Wzrost gospodarczy

Poprawa konkurencyjności

i spójności ekonomicznej i przestrzennej

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

P

RACOCHŁONNOŚĆ TRANSPORTU

Pracochłonność to wielkość nakładów pracy zużytej do 

wytworzenia określonego dobra (usługi); (odwrotność wydajności 

pracy)

mierzony za pomocą czasu pracy lub kosztów robocizny

wysoka wysoka pracochłonność transportu generuje dużą liczbę 

miejsc pracy – ok. 5% ogółu zatrudnionych w całej gospodarce

background image

POPYT NA USŁUGI TRANSPORTOWE

P

OSTULATY PRZEWOZOWE

Dane Postulaty przewozowe – wymagania jakościowe zgłaszane pod 

adresem transportu przez jego użytkowników

O jakości usługi decyduje stopień, w jakim postulaty przewozowe 

zostały zrealizowane.

Postulaty przewozowe mogą być związane z:

!!!

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

U

DZIAŁ TRANSPORTU W TWORZENIU

PKB 

PKB to podstawowe kryterium oceny rozwoju gospodarczego 

kraju

Udział transportu w tworzeniu PKB w danym kraju zależy od:

proporcji pomiędzy transportem publicznym, własnym i 

motoryzacją indywidualną

relacji ogólnego poziomu cen usług transportowych do cen 

towarów i innych usług 

W Polsce – 2002

udzial transportu w tworzeniu PKB - 4,8%

udział transportu w akumulacji – 3,4%

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

POWIĄZANIA TRANSPORTU Z BUDŻETEM PAŃSTWA

Podatki ogólne

Podatki związane 

z działalnością gospodarczą

podatek VAT

podatek dochodowy

podatek od nieruchomości

Podatki związane z posiadaniem

środków transportu

podatek od środków transportu

podatki paliwowe

opłata rejestracyjna

podatek od sprzedaży pojazdów

podatki przy imporcie pojazdów

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

P

OWIĄZANIA TRANSPORTU Z BUDŻETEM PAŃSTWA

W 2004  podatki poliwowe stanowiły 6,8% dochodów państwa.

Podatki paliwowe w ¾  pochodzą motoryzacji indywidualnej 

która nie jest zaliczana do strefy transportu

Wydatki na transport stanowiły 2,79% wtdatków budżetowych i 

4,4% wydatków budżetów wojewódzkich.

Najpoważniejsze pozycje wydatków to

wydatki bieżące na utrzymanie działalności eksploatacyjnej

dopłaty i subwencje

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

U

DZIAŁ USLUG TRANSPORTOWYCH W WYMIANIE MIĘDZYNARODOWEJ

Eksport usług transportowych

przewozy ładunków eksportowych i importowych są wykonywane 

przez przewoźnika własnym taborem

przewoźnik krajowy wykonuje przewóz ładunków obcych między 

dwoma obcymi portami lub dwoma krajami (przewozy cross  trade),

przewoźnik krajowy wykonuje przewóz ładunków na terytorium 

obcego kraju na rzecz jego obrotu wewnętrznego (kabotaż)

obcy przewoźnik przejeżdża tranzytem przez dany kraj lub przez   

narodowe porty morskie (tranzyt międzynarodowy)

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

G

OSPODARKA PRZESTRZENNA I ELEMENTY SKŁADOWE

Gospodarka

przestrzenna

Teoria 

regionalizacji

Teoria lokalizacji

sił wytwórczych

Rozmieszczenie

osadnictwa

Rozmieszczenie

produkcji

Rozmieszczenie

transportu

Teoria systemów 

transportowych

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

C

ZYNNIKI LOKALIZACJI PRODUKCJI

Czynniki lokalizacji produkcji 

Czynniki kosztów

transportu

Czynniki kosztów

pozostałych sił wytwórczych

Czynniki

społeczno-polityczne

Koszty przewozu

•orientacja surowcowa

•orientacja rynkowa

koszty przeładunku

koszty pracy

koszty ziemi

koszty wody

koszty energii

koszty aglomeracji

aktywizacja regionalna

bariera graniczna

ochrona środowiska

background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

W

PŁYW TRANSPORTU NA ROZWÓJ OSADNICTWA

W przekroju historycznym zmiany strukturalne zachodzące w 

rozmieszczeniu osadnictwa w znacznej mierze dokonywały się 

pod wpływem zmian w technice transportowania:

osadnictwo pierwotne – ściśle związane z siecią dróg wodnych 

śródlądowych; „potamokracja”- kraj rządzony przez rzeki

rozmieszczenie osadnictwa w wiekach średnich – transport 
niezmechanizowany (małą prędkość transportu 

→ gęsta sieć miast

zmiany w rozmieszczeniu osadnictwa spowodowane mechanizacją 

transportu – powstawanie miast oderwanych od szlaków wodnych

background image
background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ANKAMENTY INFRASTRUKTURY TRANSPORTU KOLEJOWEGO W POLSCE

Transport kolejowy

mało dróg wielotorowych

brak dróg o dopuszczalnej dużej prędkości (pow. 160 km/h 

zły stan techniczny torów

niewystarczające wyposażenie w urządzenia sterowania ruchem,

zły stan obiektów inżynieryjnych 

background image

Rozwój gospodarki narodowej  Rozwój systemów transportowych 
Transport obsluguje pozostałe działy gospodarki.
Rozwój transportu powinien wyprzedzac w czasie rozwój kazdej 

innej działalności.
Rozwoj transportu wplywa na  rozwój rynku, umożliwia zwiekszenie 

produkcji. W efekcie warunkuje wzrost gospodarczy.

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

praca

zasób ludzki

ziemia

zasób naturalny

kapitał

zasób kapitałowy

Z

NACZENIE I FUNKCJE TRANSPORTU W GOSPODARCE

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

C

ZYNNIKI PRODUKCJI W TRANSPORCIE

Praca ludzka stanowi czynnik osobowy produkcji a środki 

produkcji  to czynnik o charakterze rzeczowym

Czynniki produkcji

Środki pracy

(infrastruktura i suprastruktura

)

Praca 

c

złowiek

a

Środki produkcji

Przedmiot pracy, przewozu

(ładunek lub osoba)

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

C

ZYNNIKI PRODUKCJI W TRANSPORCIE

Reasumując:
Suprastruktura transportu: tabor (środki przewozowe), środki 

trakcyjne, sprzęt przeładunkowy, jednostki ładunkowe (palety, 

kontenery), zaplecze techniczne środków przewozu i trakcyjnych 

(np. zakłady naprawcze wagonów). 

Infrastruktura transportu: drogi i punkty transportowe

Środki pracy

narzędzia pracy 

suprastruktura transportu

materialne warunki 

wytwarzania, infrastruktura 

transportu

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

C

ZYNNIKI PRODUKCJI W TRANSPORCIE

Infrastruktura transportu

zespół obiektów liniowych i punktowych trwale związanych z 

przestrzenią, które umożliwiają przewożenie osób i ładunków, 

zmianę środka transportu, składowanie i inne czynności 

występujące w procesie transportowym

Liniowa

drogi transportowe, urządzenia przesyłowe (rurociągi, linie 

energetyczne), po których odbywa się przemieszczanie: drogi 

samochodowe, kolejowe, rzeki i inne wody żeglowne wraz z 

niezbędnym wyposażeniem (mosty, tunele, nasypy, tory, sieć

Punktowa

punkty transportowe i węzły transportowe z urządzeniami i 

wyposażeniem (rampy, przestrzenie składowe, perony, pasy 

startowe itp.) oraz stacje przekaźnikowe

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

I

NFRASTRUKTURA TRANSPORTU

POJĘCIE I CZĘŚCI SKŁADOWE

Punkt transportowy – każde miejsce na sieci transportowej 

odpowiednio wyposażone, w którym może rozpoczynać się lub 

kończyć przemieszczanie przedmiotu przewozu (osób, ładunków)  

albo w którym możliwa jest  zmiana środka transportu,

Węzeł transportowy – każdy punkt transportowy, w którym 

zbiegają się linie z co najmniej trzech kierunków (jednej lub 

różnych gałęzi transportu).

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

P

UNKT TRANSPORTOWY

-

FUNKCJE

Funkcja gałęziowa – rola miejsca postojowego, manewrowego, 

obsługi technicznej środków transportu, kierowanie ich ruchem i 

działalnością handlową ( odnosi się do środków technicznych 

danej gałęzi transportu),

Funkcja międzygałęziowa – koordynacja działalności 

przewozowej dwóch lub większej liczby gałęzi transportu 

(spełniana w stosunku do przedmiotu przewozu)

Funkcja zbiorcza i rozdzielcza przewożonych ładunków i osób 

(funkcja spełniana na rzecz otoczenia).   

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ETODY OCENY STANU INFRASTRUKTURY TRANSPORTU

Gęstość sieci transportowej

geograficzny wskaźnik gęstości sieci transportowej – długość 

linii transportowych w kilometrach do powierzchni obszaru (w 

przeliczeniu na 100 0 m ²)

demograficzny wskaźnik gęstości sieci transportowej - długość 

linii transportowych w kilometrach do liczby ludności (w 

przeliczeniu na 10 tys. mieszkańców),

Gęstość punktów transportowych

geograficzny wskaźnik gęstości punktów transportowych 

liczba punktów transportowych do powierzchni obszaru (w 

przeliczeniu na 100 km²); odwrotność –stosunek powierzchni 

obszaru do liczby punktów transportowych =  przeciętnej 

powierzchni obsługiwanej przez jeden punkt transportowy

demograficzny wskaźnik gęstości punktów transportowych 

liczba punktów transportowych do liczby ludności (w przeliczeniu 

na 10 tys. mieszkańców).

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ETODY OCENY STANU INFRASTRUKTURY TRANSPORTU

Jakość infrastruktury (wskaźniki specyficzne dla każdej gałęzi 

transportu):

W transporcie samochodowym:

długość (udział) autostrad i dróg ekspresowych,

długość (udział) dróg o nawierzchni utwardzonej 

udział skrzyżowań bezkolizyjnych w ogólnej liczbie skrzyżowań

W transporcie kolejowym:

długość (udział) linii zelektryfikowanych

długość (udział) linii dwu- i wielotorowych

udział przejazdów kolejowych strzeżonych w ogólnej liczbie  

długość (udział) linii wyposażonych w blokadę samoczynną

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ETODY OCENY STANU INFRASTRUKTURY TRANSPORTU

W żegludze śródlądowej gałęzie transportu

długość (udział) dróg o określonej głębokości gwarantowanej 

długość (udział) dróg danej klasy (dostosowanych do 

przewozu  określoną wielkość barek i statków rzecznych)

Rysunek barki

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ANKAMENTY INFRASTRUKTURY TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE

Transport drogowy

mały udział autostrad i dróg szybkiego ruchu 

duży udział dróg o nawierzchni gruntowej 

większość dróg niedostosowana do nacisku na oś 11,5 t

mało obwodnic miast

mało skrzyżowań dwupoziomowych z drogami kolejowymi 

rzecznych)

mało skrzyżowań bezkolizyjnych,

wysoki poziom zużycia nawierzchni jezdni

zły stan techniczny mostów, estakad, tuneli. 

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ANKAMENTY INFRASTRUKTURY TRANSPORTU KOLEJOWEGO W POLSCE

Transport kolejowy

mało dróg wielotorowych

brak dróg o dopuszczalnej dużej prędkości (pow. 160 km/h 

zły stan techniczny torów

niewystarczające wyposażenie w urządzenia sterowania ruchem,

zły stan obiektów inżynieryjnych 

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ANKAMENTY INFRASTRUKTURY ŻEGLUGI ŚRÓDLĄDOWEJ W POLSCE

Transport wodny

zróżnicowanie  parametrów i  rozwiązań technicznych na 

poszczególnych odcinkach dróg wodnych

małe głębokości minimalne i duże wahania głębokości 

nieekonomiczna zabudowa dróg i za mała pojemność zbiorników 

retencyjnych 

zły stan zły stan budowli hydrotechnicznych

background image

Środki finansowe na inwestycje infrastrukturalne

budżet państwa 

budżet samorządowy

fundusze unijne (PHARE, ISPA, Fundusz Spójności, f. strukturalne)

kredyty międzynarodowych instytucji finansowych: EBI, BŚ, EBOR

kapitały prywatne (np.. program partnerstwa publiczno-

prywatnego)

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

FINANSOWANIE ROZWOJU INFRASTRUKTURY TRANSPORTU

background image

Drogi kołowe 

własność skarbu państwa (finansowane z budżetu państwa i 

budżetów terenowych

Zarządcy poszczególnych kategorii dróg

dróg krajowych – Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad

dróg wojewódzkich – zarząd województwa 

dróg powiatowych – zarząd powiatu 

dróg gminnych – zarząd gminy

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

INFRASTRUKTURA DROGOWA

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

N

AKŁADY BUDŻETU PAŃSTWA NA INFRASTRUKTURĘ TRANSPORTOWĄ

W

2003 (

W MLN ZŁ

)

Poszczególne  dziedziny i transportu

kolejowa – 190,4 

drogowa (z rządu) – 1771,9  

drogowa (z samorządu)-2657,9

budowa autostrad – 85,0

przejścia graniczne – 26,8

inwestycje urzędów morskich–21,6

RAZEM 4753,6 mln zł

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

I

NFRASTRUKTURA DROGOWA

NAKŁADY W

2005 (

MLN ZŁ

)

Źródła finasowania

Budżet  - – 2272,3 (31,8%)

EBI – 181,7 (2,5%)

BŚ – 435,7 (6,3%)

Środki UE – 1054,6 (14,7%)

Samorząd – 6,2 (0,1%)

KFD – 602,5 (44,6%)

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

F

UNDUSZE

U

NII

E

UROPEJSKIEJ W FINANSOWANIU POLSKIEGO TRANSPORTU

W LATACH

2003-2006 

Wartości w mln euro - szacunkowo

PHARE – 36,0

ISPA – 769,8

EFRR centralny (SPO-T) – 627,2

EFRR regionalny (ZPORR) – 728,4

FS – 1866,7

RAZEM WKŁAD UE – 4027,1
WKŁAD KRAJOWY – 5391,7
Ogółem nakłady współfinansowane (UE+kraj) – 1094,8
Udział UE w nakładach współfinansowanych (%) – 78,6%

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

F

UNDUSZ ROZWOJU SIECI TRANSEROPUJSKICH

Odrębny instrument finansowy , przeznaczony do 

zrównoważenia sieci transportowej w całej unii. Program 

skierowany do wszystkich państw. O środki mogą ubiegać się 

zarówno  podmioty państwowe jak i prywatne. Wspiera  

partnerstwo publiczno–prywatne.

Przeznaczenie środków na rozwój sieci transeuropejskich

transportowej (TEN-T), 

energetycznej (TEN-E), 

telekomunikacyjnej (e-TEN)

1995-1999 – 2345 mln euro
2000-2006 – 4600 mln euro

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

F

UNDUSZ ROZWOJU SIECI TRANSEROPUJSKICH

Środki z budżetu TEN-T przeznaczone są na:

zrównoważony rozwój sieci transportowej na obszarze całej 

Wspólnoty 

spójność oraz interoperacyjność transeuropejskiej  sieci 

transportowej oraz dostępu do niej 

integracja wszystkich rodzajów transportu 

ochrona środowiska oraz podwyższanie standardów 

bezpieczeństwa

background image
background image

TRANSPORT JAKO DZIAŁ GOSPODARKI NARODOWEJ

I

NFRASTRUKTURA TRANSPORTU

POJĘCIE I CZĘŚCI SKŁADOWE

transport

komunikacja

łączność

Punkt transportowy – każde miejsce na sieci transportowej 

odpowiednio wyposażone, w którym może rozpoczynać się lub 

kończyć przemieszczanie przedmiotu przewozu (osób, ładunków)  

albo w którym możliwa jest  zmiana środka transportu,
- porozumiewanie się ludzi między sobą, czyli wszelkie formy 

łączności 

listy, telegramy, internet

rozmowy: telefon, radio, internet

przesyłanie paczek

Połączenia, których cechą jest trwałość

powiązanie drogami komunikacyjnymi

regularne przewozy osób i ładunków wg rozkładów jazdy

Łączność jest formą komunikacji i obejmuje przepływ informacji  

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

I

NFRASTRUKTURA TRANSPORTU

POJĘCIE I CZĘŚCI SKŁADOWE

Punkt transportowy – każde miejsce na sieci transportowej 

odpowiednio wyposażone, w którym może rozpoczynać się lub 

kończyć przemieszczanie przedmiotu przewozu (osób, ładunków)  

albo w którym możliwa jest zmiana środka transportu,
- porozumiewanie się ludzi między sobą, czyli wszelkie formy 

łączności 

listy, telegramy, internet

rozmowy: telefon, radio, internet

przesyłanie paczek

Połączenia, których cechą jest trwałość

powiązanie drogami komunikacyjnymi

regularne przewozy osób i ładunków wg rozkładów jazdy

Łączność jest formą komunikacji i obejmuje przepływ informacji  

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

K

LASYFIKACJA TRANSPORTU

-

PIONOWA

Transport

lądowy

samochodowy

kolejowy

wodny

morski

żegluga morska

powietrzny

lotniczy

kosmiczny

r

urociągow

y

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

K

LASYFIKACJA PIONOWA

C

D

.

• międzywojewódzki, międzyregionalny

międzynarodowy

• kontynentalny
• międzykontynentalny

Podział ze względu na formę własności

państwowy

Spółdzielczy

Komunalny

prywatny

Omówione klasyfikacje nie znalazły zastosowania w klasyfikacji 

działalności gospodarczej Unii Europejskiej (NACE) ani polskiej 

klasyfikacji gospodarczej (PKD)

transport lądowy, rurociągowy (dział 60 )

transport lądowy (dział 61 )…itd.

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

K

LASYFIKACJA PIONOWA

Podział ze względu na przedmiot przewozu

transport osób

transport ładunków

Podział ze względów organizacyjno –funkcjonalnych

transport regularny

transport nieregularny

Podział ze względu na organizację przewozu

transport  bezpośredni

transport pośredni

• łamany, intermodalny, multimodalny, kombinowany

Kryterium geograficzne

krajowy

• wewnątrz zakładowy, miejski podmiejski
• aglomeracyjny, międzyregionalny

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

IEJSCE BADAŃ TRANSPORTOWYCH W NAUKACH EKONOMICZNYCH

Ekonomiki gałęziowe wyodrębnione z ekonomiki transportu

Ekonomika transportu

Transportu 

samochodowego

Transportu 

kolejowego

transportu 

lotniczego

Transportu 

morskiego

Transportu 

śródlądowego

Komunikacji 

miejskiej

Ekonomiki

!!

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

P

RAWA EKONOMICZNE W TRANSPORCIE

Pięć praw ekonomicznych według Saxa

Prawo intensywności transportu – tempo rozwoju transportu powinno być 

zgodne z intensywnością rozwoju wszystkich działów gospodarki

prawo integracji transportu – rozdrobniony popyt na usługi transportowe 

zostaje zintegrowany w określonej, rozsądnie ograniczonej liczbie inwestycji 

transportowych - racjonalizacja nakładów inwestycyjnych w transporcie         

i lepsze wykorzystanie inwestycji już funkcjonujących

Prawo kierunkowości transportu – transport dokonywany jest po drodze o 

najniższych kosztach transportu, czyli po drodze najkorzystniejszej 

ekonomicznie, a nie po drodze najkrótszej geometrycznie

Prawo kosztów transportu – korzystne jest rozszerzenie rozmiarów 

przewozu, aż do pełnego wykorzystania zdolności przewozowej danych 

obiektów i środków transportu ( mniejszy koszt jednostkowy)

Prawo cen transportu – koszty jednostkowe przewozu zależą od cen 

zastosowanych za te usługi (odwrotnie niż w innych działach gospodarki, 

gdzie ceny dóbr i usług zależą od kosztów ich produkcji)

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

Z

AKRES BADAŃ EKONOMIKI TRANSPORTU

Ekonomika transportu nawiązuje i opiera się na makroekonomii, 

mikroekonomii oraz relacjach miedzy transportem a rozwojem 

gospodarczym
Zakres inwestycji transportowych wpływa na sytuację 

przedsiębiorstw jaki na rozwój gospodarczy kraju.

Rozwój transportu

granty z budżetu UE

pożyczki Banku światowego

pożyczki Europejskiego Banku 

Inwestycyjnego

stymulacja

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

Z

AKRES BADAŃ EKONOMIKI TRANSPORTU

Ekonomika transportu bada wpływ transportu na

rozmieszczenie podmiotów gospodarczych

rozwój sieci osadniczej

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

Z

AKRES BADAŃ EKONOMIKI TRANSPORTU

Zakres przedmiotowy ekonomiki transportu

gałęzie transportu

występujące formy własności transportu

wyposażenie transportowe kraju

Zakres podmiotowy ekonomiki transportu

przedsiębiorstwa świadczące zarobkowo usługi transportowe

podmioty eksploatujące środki transportu na użytek własny

usługobiorcy transportu

organa administracji państwowej

Zakres problemowy ekonomiki transportu

wpływ transportu na zagospodarowanie przestrzenne, wzrost 

gospodarczy, środowisko

analiza kosztów utrzymania i eksploatacji infrastruktury

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ETODOLOGIA EKONOMIKI TRANSPORTU

Alokacja ogólnych zasad ekonomii w transporcie

Popyt, podaż, zyskowność rentowność, opłacalność transportu a bilans płatniczy 
kraju

Tworzenie specyficznych narzędzi pomiaru

Tonokilometry, pasażerokilometry

Wzbogacanie ogólnych form rachunku ekonomicznego                   

np. natężenie ruchu przy budowie autostrad

Tworzenie rozbudowanego zestawu wskaźników analizy 

ekonomicznej

Wskaźnik wykorzystania zdolności ładunkowej

Wskaźnik rozproszenia przewozów w czasie

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

ETODOLOGIA EKONOMIKI TRANSPORTU

Stosowanie specyficznych dla transportu metod 

ewidencjonowania

Obserwacja natężenia ruchu

Rejestracja miejsc i przyczyn wypadku

Konstruowanie specyficznych dla transportu metod analizy

Uwzględnia czas transportu, odległość przewozu, dostępność, ceny 

paliw

Budowanie specyficznych dla transportu modeli analizy

Uwzględnia wpływ inwestycji strukturalnych i taborowych,  zmiany 

strukturalne i organizacyjne, zmiany systemu finansowania                  

i podatkowego, ocena konkurencyjności

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

P

ODZIAŁ BADAŃ TRANSPORTOWYCH MIEDZY DZIEDZINY NAUKI

Poza dyscyplinami mającymi „transport” w nazwie wiele innych 

ma wpływ na jego rozwój:
ekonomika transportu

ekonomika transportu

geografia transportu

historia transportu

prawo transportowe

technika

Informatyka

statystyka

ekologia

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

P

ODZIAŁ BADAŃ TRANSPORTOWYCH MIEDZY DZIEDZINY NAUKI

Dyscypliny nauki zajmujące się transportem

ekonomika transportu

geografia transportu

historia transportu

prawo transportowe

background image

EKONOMICZNE I POZAEKONOMICZNE DETERMINANTY DZIAŁALNOŚCI TRANSPORTOWEJ

C

ZYNNIKI PRODUKCJI W TRANSPORCIE

Ekonomika transportu

w ujęciu mikroekonomicznym

Funkcjonowanie przedsiębiorstw świadczących 

usługi transportowe

Zachowania usługobiorców  

transportu

Ekonomika transportu

w ujęciu makroekonomicznym

Relacja miedzy transportem 

a jego otoczeniem

Integracja polityki 

transportowej z systemem 

transportowym  U E

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

P

ODZIAŁ BADAŃ TRANSPORTOWYCH MIEDZY DZIEDZINY NAUKI

Poza dyscyplinami mającymi „transport” w nazwie wiele innych 

ma wpływ na jego rozwój:
ekonomika transportu

ekonomika transportu

geografia transportu

historia transportu

prawo transportowe

technika

Informatyka

statystyka

ekologia

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

P

ODZIAŁ BADAŃ TRANSPORTOWYCH MIEDZY DZIEDZINY NAUKI

background image

TRANSPORT JAKO PRZEDMIOT BADAN EKONOMICZNYCH

M

IEJSCE BADAŃ TRANSPORTOWYCH W NAUKACH EKONOMICZNYCH


Document Outline