Układy sieci elektrycznych.

Możliwe są ( rys.) trzy układy sieci (instalacji):

IT,  TT,  TN. 

Pierwsza litera symbolu dwuliterowego oznacza że:

I –

punkt neutralny układu jest izolowany od ziemi

,

T

– punkt neutralny układu jest z nią bezpośrednio połączony

.

Druga litera symbolu określa sposób wykonania połączeń ochronnych, informuje  z czym łączy 
się części przewodzące dostępne urządzeń: 

N

– bezpośrednio (przewodami) z punktem neutralnym układu, 

T

– bezpośrednio z ziemią albo pośrednio(

poprzez sieć przewodów ochronnych niepołączonych z punktem

neutralnym układu

) z ziemią.

W każdym z układów prąd zwarcia doziemnego jest znacząco różny, a mianowicie:
-  jest najmniejszy w układzie IT, bo obwód jego zamyka się przez doziemne pojemności 

 i upływności układu (i ewentualnie przez dużą impedancję punktu neutralnego układu),

-  jest większy w układzie TT; obwód prądu zamyka się przez dwa uziemienia i ziemię,
-  jest największy w układzie TN, bo jego obwód w całości tworzą przewody. 

W  układzie  TN  w  wyniku  zwarcia  L-PEN  w  dowolnym  miejscu  sieci  lub  instalacji,  powinien 
popłynąć  prąd  (zwarciowy)  na  tyle  duży,  aby  w  wymaganym  czasie  zadziałało  poprzedzające 
zabezpieczenie zwarciowe: bezpiecznik  lub wyłącznik  nadprądowy. W  sytuacji wcześniejszego 
przerwania  przewodu  ochronno-neutralnego  PEN  (pełniącego  rolę  i  przewodu  ochronnego 
i przewodu neutralnego), zwłaszcza w obwodzie 1-fazowym, grozi ciężkim porażeniem. 
Dlatego  też  przewód  PEN  rozdziela  się  na  dwa  przewody:  N – neutralny  i  PE-  ochronny, 
w sytuacjach w których przerwanie przewodu PEN jest bardzo prawdopodobne. Dlatego:
- żyła PEN jest zabroniona we wszelkich przewodach ruchomych (nie ułożonych na stałe),
- przewód lub żyła PEN jest dopuszczalna w przewodach ułożonych na stałe, pod warunkiem, 

że ma przekrój co najmniej 10 mm

2

  (miedź) lub 16 mm

2

  (aluminium).

Po  rozdzieleniu  przewodu  PEN  na  PE  i  N,  przerwanie  przewodu  PE  tylko  likwiduje  ochronę, 
a  przerwanie  przewodu  N  przerywa  zasilanie  obwodu  1-fazowego,  a  w  obwodzie  3-fazowym 
wywołuje asymetrię napięć fazowych.
W  zależności  od  tego  czy  stosuje  się  wspólny  (C -  ang.  common)  przewód  PEN,  czy 
oddzielne (S - ang. separate) przewody PE i N, są możliwe trzy układy: 

TN-C  

- w całym układzie występuje wspólny przewód PEN, w ogóle nie ma przewodów 

ruchomych, a przewody PEN mają wystarczająco duży przekrój,

TN-S  

-

    

w całym układzie występują osobne przewody PE i N, co zdarza się w niezbyt 
rozległych instalacjach specjalnych,

TN-CS

– w liniach rozdzielczych, a także w liniach odbiorczych o dużym przekroju występuje

przewód PEN, natomiast w obwodach odbiorczych o małym przekroju przewodów –
osobne przewody PE i N; jest to rozwiązanie powszechnie dziś stosowane.

Uziemienia ochronne to połączenia z ziemią  lokalną - częścią ziemi znajdującą  się w pobliżu 
uziomu:
- punktów  neutralnych  instalacji  elektrycznych  układów  TN,  do  których  są  przyłączone 

przewody  ochronne  PEN  lub  PE.  (

Uziemienie  punktów  neutralnych  spełnia  równocześnie  zadania 

uziemienia roboczego).

- przewodów PEN i PE w układach TN,
- zacisków ochronnych PE urządzeń zasilanych z układów TT.
Podstawowymi zadaniami uziemień ochronnych jest

:

- zrównanie  z potencjałem  ziemi, potencjału przewodów ochronnych  i przyłączonych do  nich 

części przewodzących oraz obniżenie jego wartości, i/lub 

- stworzenie  połączenia  między  częściami  przewodzącymi  dostępnymi,  a  ziemią  dla 

wykorzystania jej jako przewodu powrotnego dla prądu zwarcia doziemnego. 

Created with Print2PDF. To remove this line, buy a license at:

http://www.software602.com/