background image

Automatyka chłodnicza 

                                       

Mateusz Rogoś 

                                          

Michał Michalski 

                                      

ESOiOO rok IV 

background image

Automatyzacja zapewnia nam niezmienność procesów 

chłodniczych oraz obniża koszt eksploatacji. 

 

• Sterowanie urządzeniem chłodniczym. Automatyczne uruchamianie i 

zatrzymywanie sprężarki. 

• Regulowanie temperatury chłodzonego ośrodka. Przez zatrzymanie 

sprężarki i przez zmniejszenie lub zatrzymanie obiegu czynnika(zmianę 
wydajności chłodniczej). 

• Zabezpieczenie przed uszkodzeniem. Przerywanie pracy poszczególnych 

urządzeń w razie osiągniecia niebezpiecznych wartości np. Ciśnienia. 

• Sygnalizacja dźwiękowa lub świetlna. Informuje lub ostrzega o osiągnieciu 

zadanej lub dopuszczalnej wielkości (np. Temperatury) lub włączeniu lub 
wyłączeniu urządzeń chłodniczych oraz o zadziałaniu urządzeń 
zabezpieczających (termostaty, presostaty). 

• Samoczynny pomiar i zapis wartości mierzonych. 

 

Zadania automatyzacji urządzeń 
chłodniczych: 

background image

Automatyczny zawór rozprężny 

Zasada działania: 
Na membranę 2  stale działa z jednej strony nacisk sprężyny 1 oraz cis. Atmosferyczne. 
Na drugą stronę membrany, gdy zawór jest otwarty, działa ciś. panujące w parowniku 
oraz sprężyną 6.Gdy sprężarka zostaje uruchomiona, wówczas cis. W parowniku 
spadnie na skutek odsysania, a tym samym spadnie ono również w komorze 
automatycznego zaworu rozprężnego połączonej z parownikiem. 

background image

Pod wpływem nacisku sprężyny 1 i cis atmosferycznego membrana wygnie się w 
stronę iglicy i przesunie ją popychaczem 3, otwierając drogę przepływu czynnika 
chłodniczego. Zapomocą śruby 7 można regulować nacisk na iglice 5, że ilość 
czynnika przepływającego przez dyszę będzie się równał ilości czynnika zasysanego 
przez sprężarkę. 
W tych warunkach  w parowniku będzie się utrzymywało stale ciśnienie. 
Gdyby cis. W parowniku wzrosło, to membrana została by odgięta w stronę 
przeciwna od iglicy. Popychacz połączony z membrana przesunąłby się wiec z nią, 
umożliwiając sprężynie 6 głębsze wprowadzenie iglicy do otworu 4. W ten sposób 
zmniejszyłby się otwór przepływu. Wydajność dyszy zmaleje, a zatem cis. w 
parowniku ulegnie obniżeniu. 
 
Zawór ten utrzymuje stałe ciśnienie parowania, a zatem i stałą temperaturę 
parowania. 

background image

Przykład przebiegu pracy automatycznego zaworu w miarę 
upływu czasu. 

A-Uruchomienie sprężarki. 
B-Wtrysk czynnika. 
C-Uzyskanie stałej temp. Sprężarka zostaje wyłączona. 
A1-Ponowne uruchomienie sprężarki. 

background image

Zastosowanie: 
Zawór ten może być stosowany w urządzeniach odznaczających się mała 
obciążeniem cieplnym i mającym tylko jeden parownik. Nie należy go 
stosować przy kilku parownikach połączonych równolegle, gdyż trudno 
jest tak wyregulować oba zawory, aby dawały jednakowy spadek 
ciśnienia. 
Dobór temp parowania: 
Ustawia się taką temperaturę parowania, aby żądana temperatura np. 
Komory, została osiągnięta, gdy szron dojdzie do końca parownika. W 
tym momencie powinno nastąpić wyłączenie sprężarki parownikowy 
regulator temperatury (termostat). 

background image
background image

Termostatyczny zawór rozprężny 

1-membrana płaska 
2-popychacz 
3-dysza 
4-iglica 
5-sprezyna 
6-śruba regulująca 
7-czujnik 
8-rurka włoskowata (kapilara) 

background image

Budowa: 
Budowa jest bardzo zbliżona do automatycznego zaworu rozprężnego. Na membranę z 
jednej strony działa cis. Parowania oraz nacisk sprężyny tak jak w AZR. Na drugą stronę 
nie działa jednak cis. Atmosferyczne, lecz cis. Panujące w czujniku przymocowanym u 
wylotu parownika i połączonym włoskowa rurka z przestrzenią nad membraną. 

W termostatycznych zaworach rozprężnych o większej wydajności przepływu 
zamiast iglicy stosuje się kulkę zamykająca otwór dyszy. 

background image

Działanie: 
Do zaworu dopływa ciekły czynnik np. R12.Juz podczas przepływu przez dysze zaworu część cieczy odparowuje 
obniżając temperaturę reszty cieczy. Na całej drodze przepływu przez parownik, aż do miejsca, do którego 
dolatuje skrajna kropla czynnika, odbywa się odparowywanie. Ta część parownika jest wypełniona cieczą i parą 
nasyconą, panuje tu wszędzie jednakowa temperatura parowania np. -13C ,której odpowiada cis parowania 
(R12) 2 bar. Od miejsca odparowania skrajnej kropli czynnika następuje stopniowe przegrzanie pary. W miejscu 
zamocowania czujnika panuje wiec temp wyższa np.-6C.W tym miejscu w rurze parownika nadal panuje cis 2 
bar, lecz wewnątrz czujnika napełnionego tym samym czynnikiem R12 w stanie ciekłym przy temp -6C, panuje 
cis nasycenia równe 2,52 bar. Membrana znajduje się pod wpływem różnicy ciśnień, które powoduje jej 
wybrzuszenie ku dołowi i otwarcie przepływu przez dysze. 
Jeżeli z jakiegoś powodu do parownika dopłynie więcej czynnika, to skrajna kropla doleci dalej w prawo. Temp i 
cis w czujniku zmaleją i membrana wygnie się ku górze, a iglica przymknie przepływ. 

background image
background image
background image

Przegrzanie: 
Termostatyczny zawór rozprężny jest sterowany przez dwie temperatury: 
Temp na początku parowania, równą temperaturze parowania i temperaturą u 
wylotu z parownika, równa temperaturze przegrzania pary. 
Różnica temperatur przegrzania pary i parowania nazywa się przegrzaniem. 
 
Regulowanie przegrzania w zaworze: 
Dokonujemy tego za pomocą zaworu 6. Nie należy jednak przystępować do tej 
czynności zbyt pochopnie. Obowiązuje bowiem zasada „nie zmieniać przegrzania 
nastawionego przez wytwornie zaworu ”. Należy bardzo starannie ustalić 
przyczynę niewłaściwej pracy urządzenia chłodniczego i dopiero gdy zachodzi 
niewątpliwa konieczność zmiany przegrzania, można przystąpić do czynności 
regulacyjnych. 
Śruba jest bardzo czuła. Co ¼ obrotu należy odczekać aż urządzenie osiągnie 
równowagę cieplna. ½ obrotu odpowiada zmianie przegrzania o 1,5-2 K, zależnie 
od typu zaworu.  

background image

Dobór zaworu termostatycznego: 
-zależy od spodziewanego maksymalnego obciążenia cieplnego parownika. 
-wydajność zaworu powinna być równa wydajności parownika lub mniejsza od niej. 
(jeśli wydajność jest większa niż wyd. parownika następuje „migotanie” zaworu tzn. 
częste przymykanie i otwieranie. Usunąć tą wadę można zmieniając dysze na mniejsza i 
regulując przegrzanie zaworu). 
 
Zawory termostatyczne trzeba wyregulowac indywidualnie podczas rozruchu 
urzadzenia chłodniczego. 

background image

Nieprawidłowe działanie i uszkodzenie termostatycznego zaworu rozprężnego

background image
background image

Automatyczne regulowanie ciśnienia i temperatury 

Presostaty są włącznikami prądu działającymi pod wpływem przyrostu lub spadku 
ciśnienia. 
Elementem posuwistym, potrzebnym do zwierania i rozwierania styków, jest 
przeważnie membrana mieszkowa połączona z urządzeniem chłodniczym. 
Wzrost ciśnienia powoduje przesuwanie się ruchomego denka mieszka w prawo, a 
następnie przez układ dźwigni zwarcie styków uruchamiający silnik i sprężarkę. 
Natomiast przy spadku ciśnienia denko mieszka przesuwa się w lewo i rozwiera styki. 
 
Różnicę ciśnień włączania i wyłączania sprężarki przyjęto nazywać różnica łączeń. 

background image

Działanie termostatu, jest bardzo zbliżone do działania presostatu. Zasadniczą rożnicą 
budowy jest to, że mieszek termostatu jest połączony kapilarą ze zbiornikiem 
wypełnionym gazem lub cieczą i jej parą (tzw. Czujnikiem). 

Pod wpływem zmiany temp środowiska, w którym czujnik został umieszczony, 
następuje w nim zmiana cieśnienia, a zatem wystąpią ruchy mieszka przenoszone na 
styki za pośrednictwem dźwigni w taki sam sposób, jak w presostacie. 

background image
background image