plik

Niniejszy ebook to darmowa wersja promocyjna, nie przeznaczona do sprzedaży, dołączana

do drukowanej książki o tym samym tytule.

Autor: Arkadiusz Bednarski

Tytuł: Żyj i bogać się

Wydanie: I

Data: 16.09.2011

ISBN:

Złote Myśli Sp. z o.o.

ul. Toszecka 102

44-117 Gliwice

www.zlotemysli.pl

email:

kontakt@zlotemysli.pl

Autor oraz Wydawnictwo Złote Myśli dołożyli wszelkich starań, by zawarte w tej książce

informacje były kompletne i rzetelne. Nie biorą jednak żadnej odpowiedzialności ani za

ich wykorzystanie, ani za związane z tym ewentualne naruszenie praw patentowych lub

autorskich. Autor oraz Wydawnictwo Złote Myśli nie ponoszą również żadnej

odpowiedzialności za ewentualne szkody wynikłe z wykorzystania informacji zawartych

w książce.

Niniejsza publikacja, ani żadna jej część, nie może być kopiowana, ani w jakikolwiek inny

sposób reprodukowana, powielana, ani odczytywana w środkach publicznego przekazu bez

pisemnej zgody wydawcy. Wykonywanie kopii metodą kserograficzną, fotograficzną, a także

kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym lub innym powoduje naruszenie praw

autorskich niniejszej publikacji.

Wszelkie prawa zastrzeżone.

Książkę tę dedykuję mojej żonie Justynie, z którą pracowaliśmy

nad całym projektem seminarium Żyj i bogać się!

Dzięki jej kompetencji oraz zaangażowaniu,

w tym także finansowemu,

mogła ukazać się ta książka,

a seminarium stać się rzeczywistością.

Dziękuję nie tylko za wkład i zaangażowanie w cały projekt,

ale także za wsparcie na każdym etapie pisania książki.

Specjalne podziękowania pragnę złożyć

Andrzejowi Wójcikiewiczowi,

pomysłodawcy i autorowi pierwotnej wersji seminarium

Żyj i bogać się!

Zastąp swoje wymówki sensownymi powodami,

a wszystko będzie łatwiejsze do zrozumienia

Donald Trump

Każdy, kto bierze do ręki nową książkę, czyta jej tytuł

i zastanawia się, o czym tak naprawdę ona jest.
Na początek kilka faktów:

Bud Post wygrał na loterii 16,2 mln dolarów. Po

roku miał milion dolarów długu. Ogłosił bankruc-

two i żyje dzisiaj z ubezpieczenia społecznego.
Evelyn Adams wygrała dwukrotnie, łącznie 5,4 mln

dolarów. Dzisiaj mieszka w przyczepie i nie ma za

co żyć.
Callie Rogers wydała swoją całą wygraną z roku

2003 — 3 mln dolarów — na zakupy, kokainę, przy-

jaciół i powiększenie biustu.

Ekonomiści z Uniwersytetów: Kentucky, Pittsburg

i Vanderbilt starali się odpowiedzieć na pytanie, co się

dzieje, kiedy osoby będące w słabej kondycji finansowej

otrzymują nagle duży zastrzyk gotówki. Zebrali dane od

Wstęp,

czyli o czym jest ta książka?

Arkadiusz Bednarski

35 000 osób, które w latach 1993–2002 wygrały na lote-

rii

Florida Fantasy 5 łącznie ponad 150 mln dolarów, i po-

równali to z danymi stanowego rejestru bankructw. Ich

odkrycia opublikowane w „The Review of Economics

and Statistics” jesienią roku 2010 pokazują, że duże wy-

grane na loteriach nie mają większego wpływu na zredu-

kowanie prawdopodobieństwa bankructwa. Ponad 1900

zwycięzców zbankrutowało w ciągu 5 kolejnych lat.
Dlaczego tak się dzieje?
Badacze starają się wyjaśniać, że przyczyna tkwi w in-

nym traktowaniu pieniędzy, które pojawiają się jako

nieprzewidziany, dodatkowy przychód, oraz że osoby,

które wygrywają, najczęściej nie mają odpowiedniej

edukacji finansowej. Są to bardzo ważne drogowskazy,

które pokazują nam, że aby stać się osobą wolną finan-

sowo, potrzebne są dwie rzeczy: odpowiednie wzorce

oraz właściwa wiedza.
I o tym właśnie jest ta książka. Traktuje ona także o tym,

jak Ty sam, o własnych siłach, możesz stać się osobą

niezależną finansowo.
W książce będą pojawiać się na przemian określenia: za-

możność, bogactwo, wolność finansowa i niezależność

finansowa. Jednak nie jest to publikacja o tym, jak stać

się miliarderem, chociaż techniki oraz wiedza w niej

zawarte pozwalają osiągnąć niczym nieograniczone

bogactwo. Pozycja ta jest natomiast pełnym i wyczer-

pującym kompendium, które daje gotowe narzędzia do

Wstęp, czyli o czym jest ta książka?

osiągnięcia absolutnej wolności finansowej. Osiągając

poziom absolutnej wolności finansowej, możesz robić

to, co chcesz, kiedy chcesz, gdzie chcesz, z kimkolwiek

chcesz, tak długo, jak chcesz. Przez cały czas!
Owa wolność finansowa może dla każdego człowieka

stanowić inny poziom miesięcznych dochodów oraz

inną wielkość zgromadzonego kapitału. W większości

wypadków jest to równe posiadaniu konta, na którym

znajdują się co najmniej 8-cyfrowe kwoty. Są jednak

osoby, które nie potrzebują wczasów na Hawajach,

opłynięcia kuli ziemskiej czy posiadania garażu pełnego

sportowych samochodów. Będą szczęśliwe, spędzając

dwa beztroskie tygodnie w Egipcie, spływając Czarną

Hańczą i jeżdżąc kilkuletnim volvo. Do tego zaś w zu-

pełności wystarczy o wiele niższa kwota, która będzie

im dawała kilkanaście tysięcy złotych pasywnego, mie-

sięcznego dochodu. Dlatego ta książka jest drogowska-

zem na drodze do niezależności finansowej.
Czy słyszałeś, że:

pieniądze szczęścia nie dają;

pieniądze to nie wszystko;

jestem biedny, ale uczciwy;

bogaci to złodzieje;

pierwszy milion trzeba ukraść…?

A co Ty myślisz o pieniądzach i bogactwie?
Czy wiesz, że można:

Arkadiusz Bednarski

zarabiać na własnym kredycie hipotecznym;

szybko wyjść z długów;

uczciwie się wzbogacić;

stać się wolnym finansowo w ciągu kilku lat;

w ciągu jednego roku zwiększyć swoje zarobki

o 500%?

Wiesz, jak to zrobić?

Na pewno nieraz zastanawiałeś się:

dlaczego jedni ludzie są bogaci, a inni biedni?

dlaczego „biednemu wiatr w oczy”, a bogatemu

„nawet byk się ocieli”?
czy bycie biednym jest godne pochwały, a bogatym

naganne?
czy pieniądze są powodem nieszczęść na świecie?

czym są pieniądze i bogactwo?

Jeżeli milionerowi, który sam doszedł do swojego

bogactwa, zabierzemy milion, to pozostaje tylko

kwestią czasu, aby go odzyskał. Jeżeli biednemu

damy milion, pozostaje tylko kwestią czasu, kiedy

znów będzie bez pieniędzy.

Wstęp, czyli o czym jest ta książka?

czy jest jakiś sposób na to, aby stać się bogatym,

wolnym finansowo?

Ta książka i seminarium

Żyj i bogać się! odpowiadają na te

i wiele innych pytań.

Dlaczego bogaci się bogacą,

a biedni biednieją?

Na początek zastanów się i odpowiedz sobie na po-

niższe pytania.

Jeżeli, podobnie jak zdecydowana większość ludzi, nie

jesteś zadowolony ze swojej sytuacji finansowej, jeże-

li nie żyjesz na takim poziomie, na jakim chcesz, po-

nieważ nie masz na to wystarczających środków, jeżeli

Cztery pytania dotyczące presji finansowej:

Kiedy ostatni raz czułeś presję finansową (brak

pieniędzy)?
Czy w tym momencie życia czujesz presję fi-

nansową?
Czy posiadanie większej sumy rzeczywiście

zmniejsza Twoją presję finansową?
Kiedy czułeś się zupełnie wolny od presji fi-

nansowej?

Arkadiusz Bednarski

obawiasz się o finansową przyszłość swoją i swoich naj-

bliższych, to wiedz, że jest pięć sposobów na zabezpie-

czenie swojej przyszłości finansowej.

Pierwsze cztery metody pomińmy, bo nie o tego rodzaju

bogaceniu się będziemy mówili. Nie tędy wiedzie dro-

ga do prawdziwego bogactwa. W USA, kraju, w którym

mieszka najwięcej milionerów, 80% z nich to milionerzy

w pierwszym pokoleniu. A zatem jedynie 20% otrzymało

majątek w spadku lub się weń „wżeniło”. Można oczywi-

ście liczyć na łut szczęścia, na to, że mi się uda, że może

odnajdzie się jakiś bogaty, zapomniany wujek z Amery-

ki, po śmierci którego pojawi się spory majątek. Jednak

prawdopodobieństwo tego, że tak się stanie, jest nikłe,

i łudzenie się, że tak będzie, oraz oczekiwanie, że pewne-

Pięć sposobów na zabezpieczenie przyszłości fi-

nansowej:

Możesz otrzymać majątek w spadku.

Możesz „wżenić się” w majątek.

Możesz wygrać na loterii.

Możesz zaskarżyć jakąś firmę i wygrać proces.

Możesz „zrobić” majątek.

Wstęp, czyli o czym jest ta książka?

go dnia wszystko się zmieni, jest po prostu naiwnością.

Wiele osób liczy także na to, że wygra na loterii. No cóż,

odwołując się po raz kolejny do statystyk, możemy dojść

do wniosku, że prawdopodobieństwo wygranej na loterii

ma się tak jak jeden do trzynastu milionów, zaś uderzenia

piorunem — jeden do siedmiu milionów. Skoro nikt nie

chce być uderzony piorunem, co jest bardziej prawdopo-

dobne, to dlaczego tak wiele osób chce zdobyć coś, co

jest dwa razy mniej prawdopodobne? Poza tym, jak już

wiesz, nawet ci, którym udało się wygrać, szybko tracą

swoje pieniądze. Często też osoby, które wygrały, nawet

o tym nie wiedzą i nigdy nie odbierają swoich nagród.
Są także tacy, którzy skarżą bogate koncerny i chcą

ogromnych odszkodowań, najczęściej z powodu za-

padnięcia na śmiertelną chorobę w wyniku stosowania

ich produktów. Najczęściej takie procesy odbywają się

w USA i, podobnie jak ma to miejsce w wypadku wy-

granych na loterii, rzadko wypłata odszkodowania czyni

z powodów ludzi wolnych finansowo.
Skupmy się zatem na tym, jak zdobyć majątek, ponie-

waż jest to znacznie łatwiejsze, a przede wszystkim bardziej

przewidywalne i realne niż omówione powyżej przypadki.

Zastanówmy się najpierw, dlaczego ludzie nie są bogaci.

Dlaczego ludzie nie są bogaci?

Nie określili precyzyjnie, czym jest bogactwo.

Czynią z bogactwa ruchomy (ciągle oddalający się) cel.

Arkadiusz Bednarski

Określają swoje bogactwo w sposób, który sprawia,

że staje się ono niemożliwe do osiągnięcia.
Nie wierzą w ten niemożliwy do osiągnięcia cel.

Nigdy nie robią z tego absolutnej konieczności.

Nie mają realistycznego planu.

Nie realizują swojego planu.

Nie mają dobrych nauczycieli. Nie szukają dobrych

wzorców i nie czerpią z nich.
Słuchają specjalistów i ekspertów, przenosząc na

nich odpowiedzialność za pomnażanie swoich pie-

niędzy, zamiast zająć się tym samodzielnie.
Poddają się w momencie, gdy napotykają na większe

10.

trudności finansowe.
Nie traktują swojego życia jak przedsiębiorstwa, które

11.

pod koniec każdego roku powinno przynosić zyski.
Ulegają wpływowi innych ludzi, co blokuje podej-

12.

mowanie przez nich dobrych decyzji i wprowadza-

nie w życie planów.

Najważniejszych jest osiem pierwszych punktów. Spójrz

na to zestawienie i zaznacz, które z nich dotyczą Ciebie.
Zazwyczaj osoby, których dotykają wyzwania finanso-

, na większość zagadnień odpowiadają twierdząco.

Zadają sobie wtedy kolejne pytania:

Czy można to zmienić?

Słowo „wyzwanie” jest używane w miejsce słowa: „problem”. Sens tego

zabiegu został wyjaśniony w dalszej części książki.

Wstęp, czyli o czym jest ta książka?

Jeżeli tak, to jaka jest droga, która wiedzie ku zmianie?

Jak stać się bogatym, zamożnym, niezależnym fi-

nansowo?

Wzorce mentalne:

wyznawane wartości (ich system);

przekonania na temat pieniędzy, bycia bogatym,

wolności finansowej;
sposób zaspokojenia głównych potrzeb.

Wiedza:

koncept i zasady organizowania finansów;

konkretne strategie służące osiągnięciu sukcesu fi-

nansowego;
zasady gry;

zrozumienie narzędzi.

Przyjrzyjmy się zatem temu, czym są i jak funkcjonują

wzorce mentalne.
W sposób najbardziej czytelny negatywne wzorce mental-

ne manifestują się w postaci oznak blokady finansowej.

Aby przejąć kontrolę nad swoimi finansami, stać

się osobą zamożną, niezależną finansową, po-

trzebne są odpowiednie wzorce mentalne i dyspo-

nowanie właściwą wiedzą.

Arkadiusz Bednarski

Oznaki blokady finansowej

Kierowanie się ograniczającymi przekonaniami na

temat swoich perspektyw w zakresie sukcesu finan-

sowego i dobrobytu oraz powtarzanie tych przeko-

nań (np. „Nie mogę otworzyć biznesu, bo w tym

mieście jest za mało ludzi”).
Uczucie zazdrości i zawiści w stosunku do tych,

którzy są zamożni i odnoszą sukcesy.
Unikanie wydawania pieniędzy na duże przyjemno-

ści, a wydawanie ich szerokim gestem na przyjem-

ności doraźne

Zostawianie płacenia rachunków na ostatnią chwilę

lub spóźnianie się z płatnościami; wnoszenie opłat

z uczuciem odrazy.
Przesadne oszczędzanie w drobnych wydatkach

i beztroska przy większych sumach.
Odkładanie przyjemności na później.

Zrzucanie winy za własny brak dobrobytu na go-

spodarkę (postawa ofiary).
Brak jasno określonych celów w życiu.

Uczucie, że jest się niegodnym i niedocenianym.

Ograniczona ciekawość świata; obojętność.

Zacznijmy zatem od początku.

Duże przyjemności wiążą się z większym wydatkiem, np. wyjazd na

wczasy za granicę, zakup dobrego ubrania itp. Przyjemności doraźne to

kupowanie płyt CD, DVD, słodyczy i innych drobiazgów, które dają po-

czucie chwilowej przyjemności.

Twoja sytuacja finansowa nie zmieni się dopóty,

dopóki nie zmienią się Twoje najważniejsze

przekonania.

Anthony Robbins

Pierwszą, najważniejszą rzeczą, która jest niezbędna

w odnoszeniu sukcesu na polu finansowym, są odpo-

wiednie przekonania.
Przekonanie to nic innego jak poczucie pewności, co

dana rzecz znaczy. To nasze subiektywne prawdy, nasze

własne definicje, nasze twierdzenia i wierzenia.
Przekonania mogą nas ograniczać i zatrzymywać

na drodze do sukcesu (przekonania ograniczające),

i wzmacniać, prowadząc w kierunku naszych celów

(przekonania wzmacniające). Dotyczy to każdego ob-

szaru naszego życia, zarówno emocjonalnego, fizycz-

nego, duchowego, jak i finansowego. Mogą dotyczyć

całościowego obrazu zjawiska („Pieniądze są brudne,

bogactwo to wolność”), jak i konkretnych sytuacji lub

ozdział

Przekonania i ich zmiana

Arkadiusz Bednarski

tożsamości („Nie mam żyłki do pieniędzy, pieniądze się

do mnie kleją”)

Osoby, które mają zestaw przekonań wzmacniających

na temat pieniędzy i bogactwa, nie mają wyzwań fi-

nansowych, a jeżeli takie się zdarzają, to są przejściowe

i niosą ze sobą cenną wiedzę i przydatne umiejętności.
Osoby, których system przekonań na temat pieniędzy to

w głównej mierze przekonania ograniczające, są stawia-

ne często przed wyzwaniami finansowymi i nie wynoszą

z nich żadnej nauki, a nawet utwierdzają się w swoich

ograniczeniach i warunkują je.
Przyjrzyjmy się najczęściej spotykanym przekonaniom

ograniczającym dotyczącym pieniędzy, bogactwa itp.:

Przekonanie, że pieniądze nie są ważne, że to nie

jest pilne, że to się samo stanie…

To nie jest ważne

Mam na to jeszcze czas

Nie muszę tego robić (po co mi się zabijać)

Ważniejsza jest rodzina (uczciwość, miłość, duchowość,

spokój).

Przekonanie, że nie ma na to środków.

Nie mam na to czasu

Nie mam wystarczającej ilości pieniędzy, żeby zacząć

rozkręcać jakiś biznes.

Więcej na temat przekonań, ich podziału i wpływu na nasze życie w książ-

ce: A. Bednarski,

Wywieranie wpływu na siebie, Łódź 2007.

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Nie mam potrzebnych kompetencji

Przeszłość.

Zainwestowałem kiedyś w akcje i poszedłem z torbami

Przysięgam, że już nigdy więcej nie zagram

Mój ojciec wszystko przegrał

Tożsamość.

Jestem słaby z matematyki

Ja tam zawsze przegrywam

Nie mam głowy do pieniędzy

Lęk przed przegraną.

Nie stać mnie na ryzyko inwestowania

I co zrobię z tymi pieniędzmi?

A jak mi nie wyjdzie?

Przekonania wyrażają się także w słownictwie, którego

używamy. Słowa, którymi określasz swoje emocje, są

siłą kształtującą Twoją wolę, Twoje przekonania, Twoje

działania, Twoje wyniki i ostatecznie Twoje przeznacze-

nie (przyszłość). Na przykład: „Brak pieniędzy dobi-

ja mnie. Jestem ciągle zdołowany”. O wiele lepiej jest

powiedzieć: „Brak pieniędzy motywuje mnie, jestem

gotów do działania” itp

. Podobnie jak łączenie słowa

„problem” ze słowem „pieniądze”. Problem to coś, co

pojawia się i jest poza naszą kontrolą, i wywiera nega-

tywny wpływ na nasze życie. Dlatego o wiele lepiej jest

zamienić słowo „problem” na „wyzwanie”.

Arkadiusz Bednarski

Zadanie.

Przeczytaj stwierdzenie: „Mam problemy fi-

nansowe”. Jak się z tym czujesz? Jeżeli nie zdążyłeś po-

czuć, przeczytaj raz jeszcze i wczuj się w swoje emocje.

Jakie są?
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
Czy czytając to stwierdzenie i utożsamiając się z nim:

miałeś chęć do działania?

widziałeś pozytywny obraz przyszłości?

wzbudziła się w Tobie wiara, że kiedyś to się zmieni?

A teraz przeczytaj kolejne stwierdzenie: „To dla mnie

wyzwanie finansowe”.
Jak się z tym czujesz? Jeżeli nie zdążyłeś poczuć, prze-

czytaj raz jeszcze i „obserwuj” swoje emocje. Jakie są?
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Czy czytając to stwierdzenie i utożsamiając się z nim:

miałeś chęć do działania?

widziałeś pozytywny obraz przyszłości?

wzbudziła się w Tobie wiara, że kiedyś to się zmieni?

Czy zauważyłeś różnicę pomiędzy „problemami”

a „wyzwaniami”? To m.in. dlatego w tej książce nie jest

używane słowo „problem”.
Zdaniem wielu psychologów oraz ludzi sukcesu —

multimilionerów:

Cierpienie i przyjemność

Dlaczego przekonania pełnią tak ważną rolę?

Dlaczego, w wypadku gdy są one ograniczające,

trzeba je zmienić?
Dlaczego i jak wpływają na stan Twoich finansów?

Po co w ogóle zawracać sobie głowę jakimiś tam

przekonaniami, skoro trzeba skupić się nad tym, jak

przetrwać do pierwszego?

Bogactwo nie polega na posiadaniu pewnej sumy

pieniędzy, tylko na przyjęciu szeregu nowych prze-

konań. Twoje finansowe sukcesy będą dokładnie

takie, jakich spodziewasz się i jaki ich obraz stwa-

rzasz w swoim umyśle.

Arkadiusz Bednarski

Wszyscy normalni i zdrowi ludzie boją się cierpienia

i pragną doznawać przyjemności.
Już prawie sto lat minęło od czasu, kiedy Zygmunt

Freud, ojciec współczesnej psychologii, zauważył, że

życiem każdego z nas kierują dwie największe siły:

chęć uniknięcia bólu i potrzeba odczuwania przyjem-

ności. Mówił także o tym grecki filozof Epikur, żyjący

300 lat p.n.e.

Dlatego, jeżeli mielibyśmy wskazać jeden, główny po-

wód tego, że ktoś nie ma pieniędzy bądź każe mu się

ciągle podejmować nowe wyzwania, to jest to głęboko

w podświadomości zakorzeniony lęk związany z bogac-

twem.
Jeżeli posiadanie pieniędzy, bycie człowiekiem zamoż-

nym lub niezależnym finansowo wiąże się dla Ciebie

z jakąkolwiek formą cierpienia, to jest to główny po-

wód, dla którego nie możesz stać się taką właśnie

osobą.
Powiesz: „Co za bzdury! Jak to? Przecież dla mnie bo-

lesne jest to, że ich nie mam, że wciąż borykam się z ich

brakiem. Chciałbym mieć więcej!”.

Naszym życiem rządzą dwie siły: chęć uniknięcia

bólu i dążenie do przyjemności.

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Niestety, ale to, co mówię, to prawda. Pomyśl, jeżeli sta-

jesz przed wyborem: trzeba coś zrobić i zrobienie tego

wiąże się z cierpieniem, a z drugiej strony niezrobienie

także wiąże się z cierpieniem, ale jedno cierpienie jest

mniejsze, a drugie większe, to na które się zdecydujesz?

Odpowiedź jest oczywista: wybierzesz to, co sprawi Ci

mniejszy ból.
Tak samo jest z pieniędzmi. Możesz cierpieć z powodu

długów, niemożności korzystania z dostępnych przy-

jemności, braku „stabilnej” pracy itp. Jednak gdzieś

głęboko w Twoim umyśle jest zakorzenione, że jeżeli

będziesz zamożny i odniesiesz sukces, to ludzie będą

Cię krytykować, atakować, będą coś od Ciebie chcieć.

Obawiasz się, że możesz to wszystko stracić, że nie

będziesz mieć przyjaciół itp. Najczęściej nie uświada-

miamy sobie tego, że mamy takie głęboko ukryte prze-

konania, które pojawiły się właśnie ze strachu przed

cierpieniem.
A co z przyjemnością? Na to pytanie odpowiemy sobie

później.
Teraz skoncentrujmy się na odkryciu przekonań ogra-

niczających. Czasami trzeba je po prostu odkryć, po-

nieważ bardzo wiele osób nawet nie zdaje sobie sprawy

z tego, że na jakość ich życia mają wpływ przekonania,

które ograniczają.
Wielu ludzi uważa, że nie mają wpływu na to, jak się

zachowują, co mają, kim są, co myślą itd. Według nich

Arkadiusz Bednarski

tak po prostu jest i już. Dlatego w wielu wypadkach

to przekonanie o braku przekonań sprawia, że odkrycie

ograniczeń wymaga nieco głębszych poszukiwań.
Poniższe zadanie pomoże Ci odkryć ograniczające

przekonania. Być może część z nich znasz, jednak

bardzo prawdopodobne jest to, że z istnienia wielu

możesz nawet nie zdawać sobie sprawy. Często jest

tak, że wydaje nam się, iż nasze przekonania na temat

pieniędzy są pozytywne. Jednak dopiero w sytuacjach

kryzysowych, kiedy wyzwania, które musimy podjąć,

a które dotyczą finansów, nas przerastają, zaczynamy

reagować, zachowywać się w nieco inny sposób, niż

robimy to wtedy, kiedy wszystko układa się po naszej

myśli. Właśnie wówczas do głosu dochodzą nasze

przekonania, które tkwią głęboko ukryte w podświa-

domości. Nagle osoba, z ust której nie słyszałeś na

co dzień złych rzeczy na temat bogactwa i pieniędzy,

zaczyna mówić: „Wiedziałem, że tak się prędzej czy

później stanie”, „Pieniędzy na dłuższą metę nie da się

zatrzymać”, „Innym się udaje, a ja znów mam pro-

blemy, człowiek haruje tyle lat i niczego się nie może

dorobić” itp.
Jest to jedno z najważniejszych zadań w tej książce. Ma

ono bardzo duży wpływ na to, co wyniesiesz dla sie-

bie z publikacji. Dlatego poświęć na nie większą ilość

czasu.

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Zadanie składa się z sześciu części i na jego wykonanie

zarezerwuj sobie około godziny

Przekonania i ich zmiana

Zadanie

(najlepiej zrobić z partnerem).

Część I.

Czym są pieniądze. Pierwszy krok do diagnozy

przekonań ograniczających.

Zadaj sobie następujące pytania:

Czym są dla Ciebie pieniądze?

Co to znaczy nie mieć pieniędzy?

Co, naprawdę, znaczą dla Ciebie pieniądze?

Kontynuuj zadawanie tych pytań, aż całkowicie wy-

czerpiesz możliwości odpowiedzi na każde z nich.

Przesuń granice pytań poza automatyczne odpowie-

dzi, aby móc odkryć głębsze skojarzenia

Czym dla Ciebie są pieniądze? Co dają Ci pieniądze? Co

możesz za nie otrzymać? Jaką rolę odgrywają w Twoim

życiu? Jaką rolę mogą odgrywać? Jakie pierwsze skoja-

rzenia nasuwają się, kiedy zadasz sobie to pytanie? Za-

pisz je. Następnie zadawaj sobie pytanie: Co jeszcze?

Jeżeli nie dysponujesz teraz godziną, przerwij lekturę i wróć do tego za-

dania wtedy, kiedy będziesz mieć na nie czas. Możesz oczywiście czytać

dalej bez zrobienia zadania, ale wymierne i widoczne efekty uzyskasz, wy-

konując każde zadanie z książki.

Na końcu zestawu pytań znajdują się podpowiedzi. Możesz z nich sko-

rzystać, aby pobudzić swoje skojarzenia.

Arkadiusz Bednarski

Gdybym znał wszystkie odpowiedzi, czym mogłyby

być dla mnie jeszcze pieniądze? Pobudź swoje myślenie.

Zapisz jak najwięcej skojarzeń.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Czym jest dla Ciebie brak pieniędzy? Co się stanie, je-

żeli Ci ich zabraknie? Jak będzie wyglądać (jak wygląda)

Twoje życie bez pieniędzy? Pobudzaj swój umysł tak jak

w punkcie pierwszym.

.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Arkadiusz Bednarski

Czym są dla Ciebie pieniądze? Zbierz razem to, co na-

pisałeś w dwóch pierwszych punktach. I napisz, czym

naprawdę są dla Ciebie pieniądze.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Przykłady.

Czym są pieniądze?

odbiciem mojej wartości;

miarą inteligencji;

miarą intensywności koncentracji;

zaangażowaniem;

jednym z zakresów mistrzostwa;

możnością dzielenia się;

możnością dawania innym szansy;

dostępem do środków (ludzi, informacji, kom-

puterów itp.);
możliwością delegowania zadań;

środowiskiem, które budzi w Tobie i w innych

to, co najlepsze;
wpływem;

rozrywką;

wolnością;

możliwością osiągania jednocześnie kilku celów;

możliwością dokonywania dowolnych zmian

w życiu;
zdobyciem wykształcenia i wiedzy;

uzyskaniem dowolnych narzędzi;

zmianą perspektywy patrzenia na świat;

podarunkiem od Boga za dzielenie się z innymi;

Arkadiusz Bednarski

produktywnością;

jakością życia;

wyborem i jakością wyborów;

szkłem powiększającym;

szansą poznania swojego charakteru i charakteru

innych;
solą życia;

uczuciem wdzięczności;

po prostu kawałkiem papieru;

podarunkiem, który uwielbiam dawać innym;

żartem;

wspaniałością;

stylem życia;

podróżą helikopterem do własnego domu nad

morzem;
elegancją;

wyborem;

okazją;

przywilejem;

wspaniałą zabawą (gdy odpowiednio użyte).

Czym jest brak pieniędzy?

głupotą;

niemożnością pomagania innym;

niemożnością dzielenia się;

frustracją;

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

czymś, co nie jest możliwe, dopóki jesteś pro-

duktywny;
czymś, co nie jest możliwe tak długo, jak długo

dajesz więcej, niż spodziewasz się otrzymać;
czymś, co nie jest możliwe, gdy koncentrujesz się

na inteligentnym wniesieniu wkładu;
bólem;

separacją;

samotnością;

gniewem pomiędzy ludźmi;

próbą zranienia jednej osoby przez drugą;

uczuciem niemożności;

koncentracją na sprawach nieważnych;

zapomnieniem o wadze dobrych stosunków

z innymi;
czymś, co budzi w ludziach najgorsze instynkty;

brakiem możliwości dla dzieci;

prowadzeniem mniejszej gry;

mniejszym wpływem;

byciem kontrolowanym przez innych ludzi;

brakiem argumentów;

mniejszym wrażeniem;

brakiem wyborów;

niższą jakością życia;

przemijaniem;

Arkadiusz Bednarski

wezwaniem do użycia większej ilości środków;

wezwaniem do akcji;

łzami;

zranieniem;

smutkiem;

okazją;

wezwaniem od Boga, abym znalazł w sobie to,

co najlepsze do własnego rozwoju;
okazją do opanowania nowej dziedziny życia;

okazją do pokonania siebie i dzielenia się;

pierwszym krokiem;

decyzją: „Tak nie może być!”;

ostatecznym wyzwaniem: „Zmień coś niewi-

docznego w widoczne”, „Weź nic i zrób z tego

coś wspaniałego”;
czymś krótkotrwałym;

mniejszym dostępem;

ciągłymi kłótniami;

gniewem na siebie;

ranieniem innych;

nieszczęściem ludzkim;

mieszkaniem w piwnicy;

spaniem na dworcach i pod mostem;

rozwodem;

stratą przyjaciół;

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

niemożnością wyjazdu na wakacje;

stanem, na który nie pozwolę;

zmianą mojego przeznaczenia;

lekcją do przerobienia.

Czym naprawdę są pieniądze?

narzędziem, aby pomóc sobie i innym;

dostępem do narzędzi;

możliwością rozwoju;

możliwością wpływu;

kluczem, który otwiera wiele drzwi;

dźwignią;

posiadaniem rzeczy materialnych;

tworzeniem okazji dla ludzi, środowisk, świata;

możliwością wyboru;

miarą opanowania wycinka mistrzostwa życia;

koncentracją na doskonałości;

wewnętrzną dyscypliną;

odbiciem jakości Twojej oceny;

wyborem życia na najwyższym poziomie;

szkłem powiększającym Twój sukces;

energią;

samooceną;

niczym ponad to, o czym sam zdecydujesz;

najmocniejszym elementem wpływającym na

doświadczenie bólu lub przyjemności.

Arkadiusz Bednarski

To była pierwsza część zadania. Masz teraz wypisane

wszystkie skojarzenia na temat pieniędzy.

Część II.

Stare przekonania. Drugi krok do diagnozy

przekonań ograniczających.
Przypomnij sobie i wypisz wszystko, co mówiło się

o pieniądzach, ludziach bogatych, zamożności i bizne-

sie w Twoim domu rodzinnym i w Twoim środowisku

(rówieśnicy, nauczyciele, rodzina, przyjaciele, znajomi,

media) w dzieciństwie i młodości

Co słyszałeś na temat pieniędzy w swoim domu i śro-

dowisku, kiedy dorastałeś?
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Na końcu znajdują się najczęściej spotykanie określenia. Możesz z nich

skorzystać, aby pobudzić swoją pamięć.

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Przykłady.

Pierwszy milion trzeba ukraść.

Jestem biedny, ale uczciwy.

Pieniądze na drzewach nie rosną.

Zaharowuję się, żebyś miał (nowe spodnie, buty, te-

lefon itd.).
Bogaci to złodzieje.

Całe życie tyram i nic z tego nie mam.

Człowiek sobie żyły wypruwa, żebyś miała nową

sukienkę.
Ziarnko do ziarnka i zbierze się miarka.

Musisz się uczyć, żeby nie harować tak jak ja.

Biednemu wiatr w oczy.

Bogatemu to i byk się ocieli (ironicznie).

Ja nie mam szczęścia do pieniędzy.

Nie mam żyłki do handlowania (do zarabiania, do

biznesu).
Mam pecha do pieniędzy (pracy, szefa).

Tylko marzysz i marzysz, zamiast wziąć się do so-

lidnej pracy.
I tak nie znajdziesz księcia na białym koniu.

Księżniczki są dla bogatych.

Przyjaźni (miłości, oddania) za pieniądze nie kupisz.

Arkadiusz Bednarski

Psychologowie twierdzą, że osobowość i poczucie wła-

snej wartości kształtują się w pierwszych latach życia.

Kształtują się podstawy systemu wartości, tworzą się

pierwsze orientacje wartościujące. Dziecko zaczyna

przejmować pierwsze wzorce i zasady postępowania.

To, do czego ma dostęp w swoim środowisku, zaczy-

na uznawać za swoje. Stąd to, co mówi się wkoło niego

m.in. na temat pieniędzy i bogactwa, staje się jego wła-

snymi przekonaniami. Dziecko chłonie je jak gąbka, bo

jest na etapie nauki, nie potrafi jeszcze wartościować, co

jest dla niego dobre, co złe, co właściwe, a co niewłaści-

we, co może mu w przyszłości pomóc, a co zaszkodzić.

Dlatego nie można, jak robi to większość osób, depre-

cjonować tego, co wyniosło się z domu i ze środowiska,

w którym dziecko rosło.
Teraz dokonaj analizy i porównaj, czym według Ciebie

są pieniądze, czym ich brak i czym są one dla Ciebie

naprawdę (część I), z tym, co słyszałeś, kiedy dorastałeś

(część II).
Czy dostrzegasz sprzeczność? U większości ludzi te

sprzeczności są wyraźne. Mówiono mam o pieniądzach

w kontekście najczęściej negatywnym, a my mamy zu-

pełnie inne doświadczenia… Zapewne także i w Twoim

wnętrzu toczy się walka. Walka z tym, co jest właściwe,

co dobre, co pomocne…
To niełatwa walka, która najczęściej kończy się, prędzej

czy później, pojawieniem się wyzwań, które trzeba pod-

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

jąć, jeśli chodzi o finanse. Idziesz dwa kroki do przodu

i trzy do tyłu. Ta walka najczęściej kończy się wytwo-

rzeniem wzorca autosabotażu finansowego, o którym

więcej dowiesz się na kolejnych stronach tej książki.
Teraz zaczniesz odkrywać swoje ograniczające przeko-

nania na temat pieniędzy. Masz do tego bazę.

Część III.

Twoje przekonania. Trzeci krok do diagnozy

przekonań ograniczających.
Na pewno doskonale zdajesz sobie sprawę z tego, że

masz jakieś przekonania ograniczające na temat pieniędzy

i bogactwa. Wypisz je. Dodatkowo, opierając się na tym,

co napisałeś w części pierwszej i drugiej, odkryj swoje

wszystkie ograniczające przekonania. Spójrz, co mówio-

no Ci w okresie, w którym dorastałeś. Na pewno większa

część tych przekonań jest dzisiaj także częścią Twoich.

Przekonania ograniczające

Wypisz wszystkie ograniczające Cię przekonania doty-

czące bogactwa, finansów i pieniędzy, które przyjąłeś

i uwarunkowałeś jako swoje, oraz te, które wykształci-

łeś na pewnym etapie swojego życia.
1.  ..................................................................................
2.  ..................................................................................
3.  ..................................................................................
4.  ..................................................................................
5.  ..................................................................................

Arkadiusz Bednarski

6.  ..................................................................................
7.  ..................................................................................
8.  ..................................................................................
9.  ..................................................................................
10.  ................................................................................
11.  ................................................................................
12.  ................................................................................
13.  ................................................................................
14.  ................................................................................
15.  ................................................................................
16.  ................................................................................
Teraz znasz swoje ograniczające przekonania. Zdaj so-

bie w pełni sprawę z tego, że to w głównej mierze wła-

śnie ograniczające przekonania odpowiadają za Twój

sukces lub porażkę w sprawach finansowych.
Aby dokonać zmiany tych przekonań, musisz przede

wszystkim zdecydować, że chcesz to zrobić. Sama świa-

domość tego, że one istnieją, nie wystarczy. Dlatego teraz

należy stworzyć dźwignię służącą do zmiany

przekonań. W ten sposób przygotujesz miejsce na nowe,

wzmacniające przekonania, które „zainstalujesz”.

Część IV.

Wytwarzanie dźwigni zmiany.

Aby coś stało się koniecznością, musimy znaleźć dla

siebie właściwą dźwignię. Dźwignię znajdujemy wtedy,

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

gdy nieprzyjemne i bolesne myśli zaczynamy kojarzyć

z unikaniem pewnych sytuacji i działań oraz gdy przy-

jemne myśli kojarzymy z ich tworzeniem

Pierwszym krokiem jest skojarzenie nieprzyjemnych

i bolesnych myśli z tym, że nigdy nie osiągniesz spoko-

ju finansowego, finansowej wolności lub niezależności.

Drugim — powiązanie przyjemnych uczuć z wolnością

finansową i z byciem zamożnym, bezpiecznym i speł-

nionym.
Napisz wszystko, co przychodzi Ci do głowy i wiąże się

z myślą, że nigdy nie będziesz niezależny finansowo lub

wolny. Napisz, co stracisz, co Cię stresuje, czego nie

osiągniesz w życiu, jak będziesz wyglądać, jak będziesz

się czuć, kim się staniesz lub kim się nie staniesz itd.

Pomyśl i napisz, jak taka sytuacja wpłynęłaby na po-

ziom stresu w Twoim życiu, na Twoje relacje z inny-

mi, na Twoje zdrowie, poczucie wolności, samoocenę

— w szczególności gdybyś na starość musiał walczyć

z biedą.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Omówiony poprzednio model: unikanie bólu i dążenie do przyjemności.

Arkadiusz Bednarski

Teraz opisz wszystkie korzyści, które możesz osiągnąć,

gdy staniesz się osobą całkowicie wolną i niezależną fi-

nansowo. Wymień wszystkie dziedziny życia prywatne-

go i zawodowego, które mogą się zmienić na lepsze, gdy

to się stanie.
Jeżeli do końca życia nie musiałbyś już pracować po to,

aby wiązać koniec z końcem, jak zmieniłaby się jakość

Twojego życia? Jak zmieniłaby się Twoja samoocena,

Twoja pewność siebie? W jaki sposób zmieniłyby się

Twoje stosunki z innymi ludźmi, ilość wolnego czasu

do Twojej dyspozycji? Co mógłbyś ofiarować innym, ile

radości mógłbyś doświadczyć w swoim życiu?
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Część V.

Wprowadzenie przekonań wzmacniających

(rozwijających).

Przekonania wzmacniające

Wypisz wszystkie wzmacniające Cię przekonania dotyczą-

ce bogactwa, finansów i pieniędzy, które chciałbyś przyjąć

jako swoje. Przekonania, które pomogą Ci osiągnąć sukces,

które Cię wzmocnią. Możesz wspomóc się przykładami

z części pierwszej, kiedy opisywałeś, czym są pieniądze.
1.  ..................................................................................
2.  ..................................................................................
3.  ..................................................................................
4.  ..................................................................................
5.  ..................................................................................
6.  ..................................................................................
7.  ..................................................................................
8.  ..................................................................................
9.  ..................................................................................
10.  ................................................................................
11.  ................................................................................
12.  ................................................................................
13.  ................................................................................
14.  ................................................................................
15.  ................................................................................
16.  ................................................................................

Arkadiusz Bednarski

Część VI.

Podwójna indukcja i warunkowanie przekonań

wzmacniających.
Teraz przez podwójną indukcję dokonaj instalacji

w swoim umyśle nowych przekonań. Uświadom sobie,

ile zyskasz, korzystając z nowych przekonań

Inny sposób wykonania tego ćwiczenia:
Możesz także warunkować wzmacniające przekonania

poprzez ich powtarzanie w każdym momencie, kiedy

o nich pomyślisz, lub kiedy ktoś wypowiada przekona-

nia ograniczające.
Znane jest powiedzenie Marilyn Monroe: „Pieniądze

szczęścia nie dają. Dopiero zakupy”. Możesz zatem wy-

myślić własne metody trywializacji lub przewartościo-

wania ograniczających przekonań, kiedy tylko się poja-

wiają w Twojej głowie, na Twoich ustach lub kiedy ktoś

wypowiada je w Twojej obecności.

Przykłady.

Pieniądze nie rosną na drzewach — tylko na grun-

cie moich świetnych pomysłów.
Pierwszy milion trzeba ukraść — najlepiej z własnej

głowy.
Bogaci to pijawki — trzeba się do nich przyssać.

Nie możemy sobie na to pozwolić — zgadza się. Nie

możemy sobie pozwolić na to, aby tego nie mieć.

Ćwiczenie jest wykonywana na szkoleniu

Żyj i bogać się!

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

Trzeba zacisnąć pasa — zgadza się, ludzie zamożni

są szczupli.

Im bardziej uda Ci wykpić lub zamienić na korzyść ne-

gatywne, ograniczające przekonania, tym łatwiej i szyb-

ciej się ich pozbędziesz. W pewnym momencie, kie-

dy usłyszysz, jak ktoś mówi: „Pieniądze szczęścia nie

dają”, w Twojej głowie automatycznie odezwie się głos:

„Tylko zakupy”. Nie sposób w dalszym ciągu traktować

poważnie takie przekonanie.
A teraz, na podstawie wybranych przekonań ogranicza-

jących, wypisz swoje pomysły, które będziesz wykorzy-

stywać:
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
Musisz być jednak przygotowany na bliskie spo-

tkania ze swoimi negatywnymi myślami, które mogą

zaburzać Twoje wzmacniające przekonania, a nawet

ostatecznie je zniwelować. Dlatego umiejętność zmia-

ny myśli negatywnych jest bardzo ważnym aspektem

utrwalania nowych, wzmacniających przekonań.

Arkadiusz Bednarski

Zmiana negatywnych myśli

Jest wiele sposobów niwelowania negatywnych, niepo-

trzebnych myśli. Oto niektóre z nich:

Afirmacje

Są to krótkie, pozytywne stwierdzenia, stworzone

w czasie teraźniejszym, powtarzane od czasu do czasu

w myśli lub głośno. Na przykład: „Każdy dzień daje mi

coraz więcej okazji do osiągnięcia sukcesu finansowe-

go”, „Mam zawsze nadmiar własnych pieniędzy” itp.
Uwaga! Sugeruje się, aby afirmacje powtarzane były na

poziomie rozluźnienia (przy zamkniętych oczach).

Inkantacje

Są to afirmacje wypowiadane w myśli lub głośno, z do-

daniem ruchu, odpowiedniego oddychania, gestów itp.

oraz właściwych emocji.

„Skreślam — skreślam”

Kiedy przyjdzie Ci do głowy niepotrzebna, negatywna

myśl, skoncentruj się natychmiast na słowach „skre-

ślam — skreślam”, po to, aby zwrócić uwagę swojego

umysłu na ową myśl, po czym zmień ją na inną, lepszą,

zdrowszą, pozytywną…
Na przykład gdy przyjdzie Ci do głowy myśl: „Pienią-

dze nie przynoszą szczęścia”, pomyśl: „Skreślam —

skreślam” i zmień tę myśl np. na: „Pieniądze pomogą

Rozdział 1. Przekonania i ich zmiana

mi w osiągnięciu spokoju wewnętrznego” lub uzupełnij

w myśli pierwsze zdanie przez dodanie: „… tym, którzy

ich nie mają”.

Zakłócanie

Jeżeli przyjdzie Ci do głowy negatywna myśl (szczegól-

nie zabarwiona złą emocją), natychmiast powtórz ją so-

bie lub zwerbalizuj różnymi śmiesznymi głosami. Może

to być głos Koziołka Matołka, Myszki Miki, dźwięk

z zepsutego gramofonu, wesoła melodia itp.
Powyższe techniki niwelowania negatywnych myśli po-

magają także w osiągnięciu zakładanych celów i często

rekomendowane są przez osoby zajmujące się samoroz-

wojem. Techniki te są bardzo pomocne i niejednokrot-

nie stają się zarzewiem zmiany oraz pomagają utrzymać

obrany kurs. Jednak pamiętaj o tym, że same w sobie

nie zmienią Twojej sytuacji finansowej. Niektóre osoby

łudzą się, że osiągną niezależność finansową, wypowia-

dając serię pozytywnych afirmacji. Niestety wszystko to

działa, pod warunkiem że oprócz tego podejmuje się

równolegle odpowiednie działania. Zatem afirmuj, in-

kantuj i zakłócaj, a przede wszystkim działaj.

Wartości są pojęciem bardzo złożonym. Możemy je

analizować i opisywać pod wieloma względami, w za-

leżności od przyjętego punktu widzenia oraz wybranej

metody. Przyjrzymy się im tutaj pod kątem tego, jak

funkcjonują w codziennym życiu.
Jak wiesz, naszym życiem kierują cierpienie i przyjem-

ność. Nieustannie dążymy do odczuwania przyjemno-

ści i unikania bólu. Rezultatem ścierania się tych dwóch

sił są, oprócz przekonań, także wartości. Prowadzą nas

one w określonych kierunkach, kształtując nasze prze-

znaczenie.
Zastanów się, która z poniżej wymienionych wartości

jest dla Ciebie najważniejsza. Masz do wyboru tylko

jedną:

sukces;

zabawa;

radość;

przygoda;

wyzwania;

ozdział

Wartości i ich redefiniowanie

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

pewność;

miłość;

zdrowie;

komfort;

bezpieczeństwo;

seks;

pieniądze;

szacunek.

Wartości tworzą określone systemy, co w skrócie ozna-

cza, że niektóre z nich są ważniejsze, a inne mniej ważne.

Są osoby, dla których miłość, bezpieczeństwo i zdrowie

są najważniejsze. Są także i te, dla których są nimi pie-

niądz, seks i zabawa.
Jak to w rzeczywistości funkcjonuje w naszym życiu?

Jaką wartości odgrywają w nim rolę, doskonale widać

na poniższym przykładzie.
Wyobraźmy sobie, że firma zorganizowała dla pra-

cowników imprezę integracyjną, której kulminacyjnym

momentem jest skok ze spadochronem. Skok nie jest

obowiązkowy, każdy sam może zdecydować o tym, czy

skacze, czy też nie. Chwila, w której uczestnicy szkole-

nia mają podjąć decyzję, zbliża się nieuchronnie. Czy

według Ciebie wszyscy skoczą? Prawda, że nie? Dlacze-

go? Co zdecyduje o tym, czy dana osoba odda skok, czy

się wycofa? Lęk? Na pewno. A co stoi za lękiem?

Arkadiusz Bednarski

Wyobraźmy sobie, że osoba A ma następujący system

wartości:

Bezpieczeństwo.

Pewność.

Miłość.

Komfort.

4.
Jaką według Ciebie podejmie decyzję? Skoczy czy nie?

Oczywiście odpowiedź jest taka, jakiej udzieliłeś.
Wyobraźmy sobie z kolei osobę B, której system warto-

ści jest następujący:

Przygoda.

Wyzwania.

Sukces.

Zabawa.

4.
Jaką według Ciebie podejmie decyzję? Skoczy czy nie?

Oczywiście odpowiedź jest taka, jakiej udzieliłeś.
Przykład ten uzmysłowił nam, że znając system war-

tości danej osoby, można z dużym prawdopodobień-

stwem przewidzieć jej zachowanie w wielu sytuacjach.

Jak będzie wyglądało życie człowieka, który na pierw-

szym miejscu w swoim systemie wartości stawia bezpie-

czeństwo, a na drugim komfort? W jakie związki i rela-

cje z ludźmi będzie wchodził? Jak będzie reagować na

pojawiające się możliwości i nowe przedsięwzięcia? Jakie

zawody będzie najchętniej wykonywać? W jaki sposób

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

będzie spędzać wolny czas? Jak będzie starał się wycho-

wywać dzieci? Jaka będzie jego sytuacja finansowa?
Takie to proste? Nie, ponieważ wartości to jedno, a ich

definicja to drugie.
Otóż okazuje się, że aby w pełni zrozumieć, dlaczego

i jak dana osoba działa, musimy nie tylko znać jej sys-

tem wartości. Musimy jeszcze wiedzieć, co się za tym

kryje.
Daleko szukać nie trzeba. Wystarczy, że spojrzymy na

związki partnerskie i małżeńskie. Zauważamy, że w wie-

lu wypadkach pary, które się kochają, po jakimś cza-

sie nie mogą już ze sobą żyć, mimo że kiedy pomyślą

o rozstaniu, wiedzą, że będzie to bolesne lub wręcz nie-

możliwe. Nie mogą się rozstać, ponieważ się kochają.

Nieporozumienie jednak leży w tym, że oboje różnie

rozumieją i definiują to, jakie warunki muszą być speł-

nione, aby mogli tę wartość zaspokajać.
Jedna osoba potrzebuje słów, dotyku i zapewnień. Ta

druga jej tego nie daje, ponieważ uważa, że miłość to

czyn, to dbanie o bezpieczeństwo fizyczne i finansowe

tej drugiej osoby. I ta osoba też jest rozczarowana, po-

nieważ od tej pierwszej tego nie otrzymuje. Dostaje na-

tomiast słowa i gesty, które dla niej niewiele znaczą.
Wróćmy jednak do głównego nurtu — finansów. Teraz

możesz określić swój system wartości. Przystępując do

zrobienia poniższego zadania, zarezerwuj sobie ok. 40

min.

Arkadiusz Bednarski

Wartości i prawa, które nimi rządzą

Zadanie.

Aby określić swoje najważniejsze wartości,

w kierunku których się posuwamy, należy zadać sobie

pytanie: „Co jest dla mnie najważniejsze w życiu?”.
Wypisz co najmniej dziesięć takich wartości (kolejność

obojętna).
1.  .................................
2.  .................................
3.  .................................
4.  .................................
5.  .................................

6.  .................................
7.  .................................
8.  .................................
9.  .................................
10.  ...............................

Aby określić hierarchię tych wartości, pozwól, aby part-

ner/partnerka zadał(a) Ci następujące pytania:

Co jest dla Ciebie ważniejsze:

………… (1) czy ………… (2)?

(

np. „Co jest dla Ciebie ważniejsze: miłość czy sukces?”)

Pamiętaj: pierwsza, intuicyjna odpowiedź jest tą właści-

wą. Jeżeli zaczynasz analizować, zastanawiać się, przy-

pominać sobie, to jest już za późno. Otwórz umysł

i pozwól, aby odpowiedzi przychodziły automatycznie.

Na końcu zadania podane są podpowiedzi dotyczące

wartości. Możesz z nich skorzystać, aby określić swoje

najistotniejsze wartości.
Wypisz teraz swoje wartości wg hierarchii ważności.

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

Możesz te ćwiczenia zrobić także samodzielnie.
Aby określić prawa, które rządzą u Ciebie każdą z tych

wartości, musisz pozwolić partnerowi, aby zadał Ci py-

tanie:

„Jakie warunki musiałyby być spełnione, abyś czuł…”

(

np. „Jakie warunki musiałyby być spełnione, abyś czuł

miłość?”)

rządzą Twoimi wartościami numer 1, 2 i 3.
Sprawdź, na którym miejscu na Twojej liście jest war-

tość dotycząca finansów, np.: pieniądze lub sukces fi-

nansowy, bogactwo itp. Określ także prawa, które rzą-

dzą tą wartością.
.......................................................................................
.......................................................................................
Czy pieniądze znajdują się na pierwszym, drugim lub

trzecim miejscu w Twoim systemie wartości? Czy bo-

1.  .................................
2.  .................................
3.  .................................
4.  .................................
5.  .................................

6.  .................................
7.  .................................
8.  .................................
9.  .................................
10.  ...............................

Arkadiusz Bednarski

gactwo lub niezależność finansowa znajdują na pierw-

szym, drugim lub trzecim miejscu?
Jeżeli nie, to weź teraz swoje trzy najważniejsze wartości

i zdefiniuj je tak, że dzięki temu, że będziesz niezależny

finansowo, bogaty, zostaną one spełnione, np.: „Będę

pomagać innym w pełni, kiedy osiągnę niezależność fi-

nansową, bo nie można dać tego, czego się nie posia-

da”, „Będę odczuwać miłość wtedy, kiedy będę mógł

obdarowywać moją ukochaną osobę całym bogactwem

świata, bo na to zasługuje”.
1.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
2.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
3.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

Napisz, co Ci da wprowadzenie definicji, która określa

Twoje najważniejsze wartości przez pryzmat pieniędzy,

zamożności i niezależności finansowej.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Przykłady wartości.

pomoc innym;

wdzięczność;

wniesienie wkładu

w społeczeństwo;
pasja;

bycie znaczącą osobą;

determinacja;

miłość;

elastyczność;

przyjaźń;

pewność siebie;

zdrowie;

wesołość;

pieniądze;

akceptacja przez

innych;
poczucie Bożego

przewodnictwa;
bezpieczeństwo;

odwaga;

szczęście;

rodzina;

samorozwój;

seks;

sukces;

rozrywka;

inteligencja;

przygody;

Arkadiusz Bednarski

sława;

zabawa;

uczciwość;

lojalność;

niezależność;

wiara.

Autosabotaż finansowy

Zarówno przekonania, jak i wartości często przyczyniają

się do powstawania czegoś, co możemy nazwać autosa-

botażem finansowym. Z jednej strony doskonale wiemy,

że pieniądze mogą nam dać (i dają) dużo korzyści. Wie-

my, że dzięki nim możemy sobie pozwolić na wakacje

w ciepłych krajach, wygodne mieszkanie lub dom, luk-

susowy samochód, lepsze ubrania, kosmetyki itd.
Z drugiej strony mamy bardzo wiele bolesnych skoja-

rzeń dotyczących pieniędzy. Od lat słyszeliśmy od naj-

bliższych nam osób, które były dla nas autorytetami, że

pieniądze są złem, bogaci to złodzieje, a za sukces trze-

ba zapłacić wysoką cenę. Często słyszymy w mediach,

że ludzie bogaci okradają innych, państwo itd. Mogli-

śmy także słyszeć lub mieliśmy własne doświadczenia

z tym, że ludzie lubią wykorzystywać tych, którzy mają

pieniądze. Kiedy mamy pieniądze, mamy przyjaciół,

kiedy pieniędzy nie mamy — jesteśmy sami. Pod wpły-

wem tych wszystkich, wewnętrznych i zewnętrznych

bodźców ludzki umysł doznaje sprzecznych odczuć.
Między innymi dlatego, kiedy zaczynamy już mieć pie-

niądze i wszystko układa się wspaniale… nagle pojawia-

ją się problemy. Nie wiadomo, skąd się biorą. A to firma,

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

którą założymy i która do tej pory dobrze się rozwijała,

nagle popada w tarapaty. Praca, dzięki której mogliśmy

kupić mieszkanie, nagle staje pod znakiem zapytania

(a po kilku tygodniach już jej nie ma) itd. W takich sy-

tuacjach najczęściej zaczynamy winić okoliczności (kry-

zys, firma nie dba o pracowników) lub to, co kiedyś

sprawiło, że teraz tak źle się dzieje (pech, wychowanie,

pochodzenie). W wypadku tych pierwszych można dys-

kutować. W wypadku drugich — możemy być pewni,

że nijak się mają do sytuacji, w jakiej się znajdujemy.

Pech to coś bardzo niejasnego i niewytrzymującego

żadnej krytyki. Nie ma żadnych dowodów na to, że wy-

chowanie, pochodzenie czy wykształcenie mają wpływ

na sukcesy finansowe. Z jednej strony osoby urodzo-

ne w bogatych rodzinach i świetnie wykształcone koń-

czą bez grosza. Z drugiej natomiast dzieci wychowane

w domach dziecka z wykształceniem podstawowym lub

średnim w wieku 30 lub 40 lat stają się wolne finansowo

i pomagają tym, którzy są w potrzebie. Jeżeli przyjrze-

libyśmy się bliżej tym okolicznościom, które teraz mają

miejsce, szybko dojdziemy do wniosku, że nie mają one

dużego wpływu na naszą kondycję finansową. Gdyby

bowiem tak było, podczas kryzysów bankrutowałyby

wszystkie firmy z danej branży. Tak się jednak nie dzie-

je. Najwięcej zależy od tego, co siedzi w ludzkiej głowie,

a nie od tego, co jest na zewnątrz.
Na początku lat 90., w czasach kryzysu, kiedy Donald

Trump znalazł się na skraju bankructwa, kiedy jego

Arkadiusz Bednarski

zobowiązania wobec banków wynosiły więcej niż były

warte jego aktywa, miał on dwa wyjścia: albo ogłosić

bankructwo, albo walczyć. Wybrał to drugie rozwiąza-

nie. W kilka lat później jego majątek był wart więcej niż

przed kryzysem. Dlaczego? Najtrafniej ujął to jego oj-

ciec Fred: „On nie przegra, bo po prostu nie potrafi”.
Zwróć uwagę na to, że czym innym jest nie przegrać,

bo są sprzyjające ku temu okoliczności, jest się świet-

nie wytrenowanym, ma się znakomitą formę lub kon-

kurencja jest słaba, a czym innym nie przegrać, bo się

nie umie przegrywać. To jest inny sposób patrzenia na

świat, inny sposób myślenia.
Jeżeli ludzki umysł nie wie, czy bycie zamożnym i nieza-

leżnym finansowo oznacza cierpienie, czy przyjemność,

to jest rozdarty pomiędzy sprzecznymi uczuciami. A to

początek zaburzania, następnie powstrzymywania,

a w konsekwencji cofania procesu rozwoju. Dokonuje-

my swego rodzaju sabotażu własnych działań, a w kon-

sekwencji sabotażu własnego życia w wymiarze finanso-

wym. To jest taki właśnie model myślenia i działania.

Szkopuł w tym, że narzędzia, jakich Twój umysł używa,

nie zawsze są dla Ciebie dobre, co w konsekwencji, za-

Intencja jest zawsze ta sama: Twój umysł stara się

zrobić wszystko, abyś uniknął cierpienia.

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

miast uchronić Cię przed bólem, może sprowadzić na

Ciebie o wiele większe cierpienie.
Inaczej mówiąc, narzędzia, których za pomocą jego su-

gestii używasz, mogą mieć katastrofalne efekty ubocz-

ne. Można by to porównać do sytuacji, w której tonący,

zamiast poddawać się woli ratownika niosącego pomoc,

ratując swoje życie, wciąga go pod wodę, przez co sam

naraża się na utonięcie. To tak jakby chcieć gasić ogień,

polewając go olejem. Na chwilę zniknie, ale za moment

wybuchnie ze zdwojoną siłą.
Nawet tak skrajne przypadki, jak chęć popełnienia sa-

mobójstwa, są często efektem tego, że umysł osoby

zdecydowanej na taki krok uważa, że skończenie ze

sobą niesie o wiele mniej cierpienia niż dalsze życie. Za-

stanów się nad tym.
Na szczęście możemy pozbyć się tego mechanizmu, któ-

ry jest niczym innym jak sabotażem własnego sukcesu

finansowego. Czy jesteś w stanie, na bazie własnego do-

świadczenia i tego, co wiesz, przytoczyć przykłady, że po-

siadanie pieniędzy na dłuższą metę wiąże się z bólem?
Czy zauważyłeś, że:

strach związany z uruchomieniem własnej firmy jest

bezzasadny?
większość generalizacji i stereotypów przekazywa-

nych w tej czy innej formie staje się jedynie samo-

spełniającymi proroctwami?

Arkadiusz Bednarski

są ludzie bogaci i szczęśliwi oraz niebogaci i nie-

szczęśliwi?
można być bogatym i mieć szczerych przyjaciół,

podobnie jak można nie być bogatym i mieć nie-

szczerych przyjaciół?
zarówno ludzie zamożni, jak i niezamożni są czasa-

mi samotni?
można mieć pieniądze i wyzwania oraz nie mieć pie-

niędzy i też mieć wyzwania?

Przykłady możemy mnożyć, Ty też na pewno podasz

ich wiele. Zatem to sprzeczne przekonania i wartości,

które „żyją” w ludzkich umysłach — sterowane nie-

kontrolowanym mechanizmem dążenia do przyjemno-

ści i unikania cierpienia — odpowiadają za to, że wielu

z nas sabotuje własne działania, które prowadzą do sta-

nia się ludźmi zamożnymi i niezależnymi finansowo.
Mówimy tu o skrajnych sytuacjach, jednak warto pamię-

tać, że to nie jednorazowe wydarzenia kształtują nasze

życie, a tylko pojedyncze, codzienne, często niewielkie

kroki. To one decydują o tym, jakie jest i jakie to życie

ostatecznie będzie.
Nie zakładamy firmy, nie podpisujemy wielkich kon-

traktów, nie inwestujemy, nie awansujemy i nie podej-

mujemy poważnych decyzji finansowych każdego dnia.

To, co robimy codziennie, to są małe, pojedyncze kroki.

Książka, którą teraz trzymasz w rękach, to nie rezultat

wybuchu w drukarni, tylko efekt systematycznego pi-

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

sania określonej liczby słów każdego dnia. Dlatego to,

na czym warto, abyśmy się teraz skoncentrowali, to re-

zygnacja z sabotowania własnych działań finansowych,

nie tylko w obliczu sytuacji wyjątkowych, ale przede

wszystkim w życiu codziennym.
Możesz uwolnić się od autosabotażu finansowego. Za-

nim jednak zaczniesz się zmieniać, zwróć uwagę na kil-

ka elementów:
Po pierwsze: istnieje pewien wzorzec autosabotażu.
Po drugie: każdy wzorzec pochodzi z pozytywnej in-

tencji.
Po trzecie: zidentyfikuj, czy masz do czynienia z autosa-

botażem, czy z brakiem roztropności.
Osoby, które sabotują swoje działania w sferze finanso-

wej, zawsze stosują pewien wzorzec. Co się dzieje, kiedy

szef wezwie do siebie pracownika, aby udzielić mu re-

prymendy? Wyobraźmy sobie, że ów pracownik opusz-

cza gabinet szefa. Natychmiast wyjdzie na zewnątrz,

aby zapalić papierosa.
I to jest właśnie przykład takiego, na tym poziomie naj-

częściej uwarunkowanego, wzorca. Człowiek ten, chcąc

się uwolnić od stresu, idzie zapalić, bo to mu pomaga.

W ten sposób chce odreagować stres — ma jak naj-

lepsze intencje. W tym samym czasie szef, notabene

niepalący, wychodzi na zewnątrz i widzi palącego pra-

cownika, z którym przed chwilą rozmawiał. Dalszego

Arkadiusz Bednarski

scenariusza pisać nie trzeba. Pracownik, zamiast sobie

pomóc, pogorszył swoją sytuację.
Zdarza się też czasem, że mamy do czynienia nie tyle

z sabotowaniem własnych działań, co z brakiem roz-

tropności.
Jak często zdarzało Ci się nie dotrzymywać terminów,

nie przygotować się do jakiegoś zadania, zignorować

czyjeś mądre zalecenia, „Jak mogłem do tego dopuścić”,

„Co za świat, co to za życie” itd. Nie myl nieroztrop-

ności i często głupoty z nieświadomym sabotowaniem

własnych działań.
To są dwie różne rzeczy. Inny mechanizm działa wte-

dy, kiedy pod wpływem stresu, którego nie potrafisz

opanować, sięgasz po doraźne rozwiązania, które mogą

zniszczyć Ciebie i Twoje życie, a inny wtedy, kiedy świa-

domie popełniasz błędy.
Jeżeli jednak zidentyfikujesz, że jest to działanie przeciw

sobie, nad którym nie masz świadomej kontroli bądź

jest ona ograniczona, zacznij działać.
Co możesz robić? Oto sześć prostych kroków:

Zidentyfikuj zachowanie.

Zastanów się, jaka jest pozytywna intencja w tym

działaniu.
Zastosuj dźwignię, żeby móc dokonać zmiany.

Przerwij wzorzec.

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

Utwórz nowy wzorzec i zainstaluj go.

Warunkuj.

6.
Jak to wygląda w praktyce? Wybierz coś, co możesz

zidentyfikować jako sabotowanie własnych działań

w kierunku niezależności finansowej. Aby metoda ta

była bardziej efektywna, wybierz coś, czego nie robisz

codziennie.
Pomyśl o czymś, co ma dla Ciebie duże znaczenie. Po-

myśl o tym, czego wciąż nie możesz osiągnąć, czego

pragniesz, co chciałbyś zmienić, a z jakichś niewiado-

mych powodów coś Cię przed tym powstrzymuje.
Na przykład: chcesz otworzyć własną firmę, ale wciąż

wybierasz niewłaściwy moment. Chcesz zacząć inwe-

stować na giełdzie, ale zawsze sytuacja jest niepewna.

Chcesz ukończyć jakiś kurs, ale akurat zawsze potrzeb-

ne są pieniądze na inne „ważne” wydatki. Chcesz spró-

bować swoich sił w jakiejś firmie działającej w systemie

MLM, ale zawsze znajdzie się ktoś, kto Ci „dobrze ra-

dzi”, że to nie ma sensu. Przyjąłeś propozycję udziału

w szkoleniu, ale okazało się, że termin wypada, kiedy

ktoś z Twoich znajomych bierze ślub.
Jeżeli już to określisz, zastosuj poniższy prosty schemat

działania. Zidentyfikuj zachowanie, które powstrzymu-

je Cię przed Twoimi celami. Zadaj sobie pytania: „Co

takiego robię, że nie mogę zrealizować tego, co chcę?

Co się dzieje wtedy, kiedy pojawia się chęć podjęcia tego

działania? Jak się zachowuję, co myślę?”.

Arkadiusz Bednarski

Następnie zastanów się, jaka jest pozytywna intencja

tego działania. Co Twój umysł stara Ci się dać? Co Twój

umysł robi? Po co to robi? Przed czym chce Cię ustrzec?

(Na przykład: chce mnie ustrzec przed odrzuceniem,

chce mnie powstrzymać przed bólem, przed porażką,

wyśmianiem, wstydem, smutkiem, złością, które są lub

mogą być konsekwencją mojego działania).
Napisz, jaka jest ta pozytywna intencja. Pamiętaj: im

więcej napiszesz, im więcej będzie w tym emocji, tym

lepiej zrozumiesz i „przeżyjesz” ten proces. Człowiek

jest tak zaprogramowany, aby unikał tego, co może pro-

wadzić do bólu, utraty zdrowia lub życia. Brzmi to tro-

chę nielogicznie, ale tak jest: często robimy coś wbrew

sobie, bo sądzimy, że to jest dla nas dobre.
Zastosuj dźwignię, żebyś mógł zrobić zmianę. Tak dłu-

go, jak długo nie będziesz miał silnej potrzeby zmiany,

nic nie zmienisz. Napisz, ile będzie Cię kosztowało, je-

żeli tego nie zmienisz, jaką cenę zapłacisz. Im więcej

emocji, tym lepiej. Może to być: stracę zdrowie, będę

czuł się podle, wstrętnie, będę słaby, będzie mi wstyd

przed rodziną, dziećmi, przyjaciółmi, wykpią mnie.

Im więcej włożysz w to emocji, tym lepiej dla Ciebie.

Odważnie operuj silnymi słowami, to one wytwarzają

w Tobie emocje!
Przerwij wzorzec. Strategia ta polega na przerywaniu

pewnego schematu, który towarzyszy naszym czynno-

ściom, zachowaniom lub myślom. Na pewno nie raz

zdarzyło Ci się, że w trakcie Twojej wypowiedzi ktoś

Rozdział 2. Wartości i ich redefiniowanie

lub coś przerwało Ci wątek. Na pewno zdarzyło Ci się

także, że właśnie zamierzałeś coś zrobić, gdzieś pójść,

z kimś porozmawiać i nagle jakieś wydarzenie na tyle

przykuło Twoją uwagę, że nie mogłeś sobie później

przypomnieć, czym zamierzałeś się zająć, co chciałeś

zrobić, gdzie położyłeś jakąś rzecz. Dzieje się to poza

Twoją kontrolą i jest skuteczne do tego stopnia, że czę-

sto mówisz: „Co ja chciałem powiedzieć?” i w końcu

podsumowujesz: „nieważne”. Możesz to wykorzystać

w sposób świadomy, celowo przerywając wzorzec swo-

ich myśli i zachowań. Dlatego znajdź jakiś sposób, np.

nagłe i głośne klaśnięcie w dłonie, uderzenie ręką w udo

lub gwizd.
Następnie zainstaluj nowy wzorzec zachowania. Teraz

w Twoim umyśle wytworzyła się pustka. A pustka nie

może pozostać, ponieważ szybko się może zapełnić

poprzednim wzorcem. Dlatego teraz musisz wytwo-

rzyć nowy wzorzec zachowania. Innymi słowy, napisz,

co będziesz robić w sytuacji, kiedy będziesz chciał

podjąć działanie. Może to być: kupię bilet na szkole-

nie i zarezerwuję termin, zadzwonię do prowadzącego

kurs i powiem, żeby przygotował mi rachunek za cały

miesiąc, pójdę na prezentację i dowiem się więcej o biz-

nesie, zainwestuję na giełdzie pieniądze — nieważne,

jaki będzie czas.
Warunkuj przyjemność związaną z nowym schematem

postępowania. Wytwórz w sobie poczucie przyjemno-

ści, która towarzyszy Ci, kiedy podejmujesz działanie

Arkadiusz Bednarski

według nowego wzorca zachowania. Zapisz całą tę

radość, frajdę, spełnienie, lekkość, poczucie szczęścia,

słońca wewnątrz swojego ciała! Może to być: będę czuł

się wspaniale, będę czuł lekkość, siłę, pewność, radość,

będę miał szacunek dla siebie, będę mógł na sobie po-

legać. Im więcej włożysz w to emocji, tym lepiej dla

Ciebie. Odważnie operuj silnymi słowami, to one wy-

twarzają w nas emocje!
Ilekroć pomyślisz o tym, że masz to zrobić, warunkuj te

przyjemne uczucia. I rób tak za każdym razem, za każ-

dym razem… za każdym razem… za każdym razem…

kiedy pojawią się chociażby myśli o tej czynności! Po-

zwól, aby stało się to dla Ciebie przyjemnością. Kie-

ruj swój wzrok w stronę, w której patrzenie sprawia Ci

przyjemność

Proces uwalniania się z sabotażu własnych działań został szczegółowo

opisany w książce: A. Bednarski,

Modelowanie przeznaczenia, Gliwice 2008.

Czy zdarzyło Ci się kiedyś zachowywać tak, jakby Two-

je wartości nie miały znaczenia? Czy słyszałeś o ludziach,

u których np. uczciwość jest na bardzo wysokim miejscu

w hierarchii potrzeb, a mimo to postąpili nieuczciwie? Być

może spotkałeś na swojej drodze tych, którzy bardzo ce-

nili sobie komfort i bezpieczeństwo, a mimo to podczas

szkolenia skoczyli ze spadochronem lub przeszli po rozża-

rzonych węglach? Dlaczego tak się dzieje? Dlaczego cza-

sami ludzie postępują wbrew wyznawanym przez siebie

wartościom? Otóż zdarza się to w sytuacjach, kiedy nie

mogą lub nie chcą zaspokoić swoich potrzeb. A bez tego

nie można zrozumieć człowieka i jego postępowania.
I rzeczywiście. Wszystkie teorie oraz zwykła, codzien-

na obserwacja pokazują, że każdy z nas, pomimo dużej

różnorodności charakterów, doświadczeń, przekonań

i wartości, ma te same potrzeby. Czym zatem one są?
Analizując wszystkie znane teorie psychologiczne i ba-

dania, a także konsultując się z nauczycielami akade-

mickimi i znanymi trenerami, doszedłem do wniosku,

że skoro wszyscy ludzie mają te same potrzeby i dążą

ozdział

Potrzeby

i sposoby ich zaspokajania

Arkadiusz Bednarski

do ich zaspokojenia, to być może tutaj kryje się jeszcze

jedno źródło naszego poczucia spełnienia. Czy może to

mieć także odniesienie do bogactwa? Czy niezaspokoje-

nie potrzeb może mieć wpływ na braki w portfelu?
Potrzeba jest to stan, w którym człowiek uświadamia so-

bie, że mu czegoś brakuje. Potrzeby są wspólne wszyst-

kim ludziom, niezależnie od tego, gdzie i kiedy oni żyją,

i są identyczne zarówno pod względem ilościowym, jak

i jakościowym. Źródeł takiego stanu możemy poszukiwać

w naturze ludzkiej, która jest wspólna wszystkim, nieza-

leżnie od tego, czy ci ludzie żyją obok nas, czy na innym

kontynencie, czy zamieszkiwali nasz kraj przed wiekami,

zamieszkują teraz, lub będą zamieszkiwać za setki lat.

Niezaspokojona potrzeba sprawia, że człowiek nie może

wykorzystywać swoich zdolności, działać i rozwijać się,

a czasami wręcz normalnie funkcjonować. Dlatego, kiedy

dana potrzeba nie zostaje zaspokojona, pojawia się stan

napięcia. Napięcia, które musi zostać rozładowane.

Pięć podstawowych potrzeb człowieka

Naszym życiem kieruje pięć głównych potrzeb. Jako że

każda z omówionych tutaj potrzeb odnosi się do pew-

nego stanu, trudno do ich określenia użyć jednego sło-

wa. Dlatego podałem w nawiasach te określenia, które

opisują daną potrzebę, tak aby przybliżyć jej sens.
Pięć głównych potrzeb:

Pewności (bezpieczeństwo, przewidywalność).

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Urozmaicenia (odmienność, zabawa, nowość,

wolność).
Uznania (znaczenie, szacunek, poważanie, godność).

Przynależności (miłość, przyjaźń, bliskie związ-

ki z innymi ludźmi).
Rozwoju (samorealizacja, spełnienie, wnoszenie

wkładu w życie innych ludzi, w rozwój społeczeństwa).

Wiedza na temat potrzeb uzmysławia źródła wielu na-

szych negatywnych emocji i stresów. Świadomość, skąd

pochodzą pewne emocje, pozwala na lepszą kontrolę

swoich reakcji w życiu, na świadomą zmianę jego kie-

runku i w rezultacie — na zmianę swojego prze-

znaczenia (w tym także przeznaczenia, jeśli chodzi

o obszar finansowy).

1. Potrzeba pewności

Każdy człowiek zapewnia sobie, w sposób świadomy

lub nie, poczucie pewności i komfortu. Środki i spo-

Jest ona oparta na naszym instynkcie samozacho-

wawczym. Dla większości ludzi pewność oznacza

przeżycie. Gdy zaistnieje całkowita niepewność

(np. nagła utrata środków do życia, poważna na-

gła choroba, kataklizm, wojna itp.), nie liczy się nic

innego niż uzyskanie tej pewności.

Arkadiusz Bednarski

soby zaspokojenia tej potrzeby (jak również pozosta-

łych) mogą być bardzo różne, w zależności od naszych

świadomych lub nieświadomych wyborów. Mogą to

być środki pozytywne, negatywne lub neutralne.

Wiele osób zaspokaja ją m.in. przez:
Jedzenie — wiele osób, będąc otoczonymi ciągłą

niepewnością co do swojej pracy, zarobków, sytuacji

rodzinnej, partnera czy partnerki, przyszłości, sięga po

coś, co zapewni im dobre samopoczucie i poczucie

komfortu. Sięgają po jedzenie. „Jak zjem, to poczuję się

dobrze”, „W moim brzuchu jest jedzenie i mam pew-

ność, że przeżyję” itd.
Kontrolowanie innych ludzi — gdy kontroluję in-

nych w sposób autorytatywny, wiem, jak mogą na to za-

reagować. Mogę to przewidzieć, ponieważ ja to kontrolu-

ję. (Niestety — ten sposób osiągnięcia uczucia pewności

pogwałca inną potrzebę: potrzebę kontaktu i miłości).
Stworzenie negatywnej tożsamości — czy

znasz kogoś, kto ma wiele wspaniałych projektów, ale

ciągle odkłada je na później i nic nie zostaje zrobio-

ne? W końcu tak wprawia się w tym odkładaniu, że

stwierdza: „Taki już jestem. To właśnie ja”. Co mu to

daje? Pewność, że w przyszłości też odłoży coś na

później i będzie czuł wewnętrzny komfort. Zamiast być

rozczarowanym sobą i niepewnym wyniku swoich dzia-

łań — może je przewidzieć — bo jest „przekładaczem

na później”

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Regularność — wielu ludzi używa tego sposobu, aby

osiągnąć pewność. Jeżeli będę robił dokładnie to samo

dzisiaj, jutro, pojutrze, co robiłem wczoraj i przedwczo-

raj — mogę przewidzieć moje życie i mieć pewność,

że nic mnie nie zaskoczy. Niestety — świat wokół nas

zmienia się bardzo szybko. Jeżeli np. robisz w biznesie

codziennie to samo, to są duże szanse, że długo w tym

biznesie nie zostaniesz.
Wiara — jest to wspaniałe antidotum na niepewność,

martwienie się. Może być to wiara w Boga, w wyższe

przewodnictwo, w swoją intuicję. Każda religia świata

podkreśla siłę wiary. Jest to całkowita pewność, która

pochodzi od Twojej decyzji, aby ją mieć.
Stworzenie pozytywnej tożsamości — czasami

przychodzą takie chwile, gdy wszystko się wali. Możesz

mieć jednak pewność, że jeżeli wnosisz do życia innych

ludzi pozytywne wartości, wróci to do Ciebie pomno-

żone wielokrotnie. Możesz mieć wiarę w to, że jesteś

genialnym człowiekiem i dasz sobie radę ze wszystkim.
Prawdziwe wyzwanie pojawia się w zupełnie niespo-

dziewany sposób. Pomyśl — co się dzieje, gdy zysku-

jesz wreszcie to wymarzone poczucie całkowitej pew-

ności? Gdy jesteś czegoś absolutnie pewien? Najpierw

jest to poczucie samozadowolenia i pewności siebie. Po

pewnym czasie, kiedy możesz przewidzieć wszystko na

temat danej sytuacji, wiesz dokładnie, co dalej będzie

się działo — pojawia się uczucie… nudy i zmęczenia.

Przestajesz się rozwijać. Tracisz motywację.

Arkadiusz Bednarski

Przyczyną tego jest druga podstawowa potrzeba czło-

wieka, która jest w bezpośrednim konflikcie z pierwszą.

Potrzebujesz czegoś innego, odmiany, urozmaicenia…

2. Potrzeba urozmaicenia

Anthony Robbins często opowiada na swoich semina-

riach następującą historię:

Spotkałem człowieka, który mógłby być przed-

miotem zazdrości bardzo wielu. Miał wspania-

łą rodzinę: dwie córeczki, które absolutnie go

uwielbiały, miał więcej pieniędzy, niż był w stanie

wydać przez całe swoje życie, miał pracownika,

który na kiwnięcie palcem spełniał wszystkie jego

polecenia, miał wspaniałe domy w najpiękniej-

szych zakątkach świata, w tym zamek na południu

Francji, przepiękny jacht i… był w głębokiej de-

presji. Dlaczego? Bo w jego życiu było zbyt dużo

pewności, komfortu i przewidywalności.

Okazuje się, że jesteśmy stworzeni tak, że poza poczu-

ciem pewności, jest nam jednocześnie potrzebna pewna

dawka zmian i… niepewności.

Jest to potrzeba niespodzianek, czegoś innego niż

to, co znasz, podejmowania ambitnych zadań; sty-

mulacja niepewności, która jest często potrzebna

do osobistego rozwoju.

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Weźmy np. małżeństwo. Czego szuka młoda para na

początku każdego związku? Nie wnikając w inne po-

trzeby — na pewno pewności. Chcesz mieć pewność,

że wybrana osoba naprawdę troszczy się o Ciebie, na-

prawdę Cię kocha, że możesz na niej polegać, że sty-

muluje Cię intelektualnie, emocjonalnie, że Cię pożąda.

Co się jednak dzieje, gdy pod każdym względem masz

całkowitą pewność, możesz wszystko u swojego part-

nera przewidzieć? Prawdopodobnie zaczynacie się sobą

nudzić, ponieważ każde z Was ma podświadomą po-

trzebę niepewności i różnorodności. Małżonkowie za-

spokajają tę potrzebę w różny sposób. Niektórzy robią

to przez pracę, zaangażowanie się w czynnościach poza

domem.
Rozwody — jedni decydują: „To jest dla mnie nieod-

powiedni partner (partnerka). Jest nudny, zarabia mało,

w łóżku jest leniwy. Potrzeba mi więcej różnorodności

w moim życiu, muszę znaleźć kogoś innego. Do widze-

nia. Nasze małżeństwo się skończyło!”.
Zdrady małżeńskie — inni z kolei zaczynają zdra-

dzać swoich partnerów, pomimo że tego typu zachowa-

nia mogą być w konflikcie z ich wartościami. Czują się

z tym źle, a jednak gwałcą swoje wartości, aby zaspoko-

ić podświadomą potrzebę różnorodności.
Kłótnie małżeńskie — czasami partnerzy zaczy-

nają się kłócić, podświadomie dążąc do zaspokojenia

potrzeby różnorodności. W innych wypadkach ludzie

Arkadiusz Bednarski

zmieniają pracę, mieszkanie, partnerów, aby zaspokoić

tę potrzebę. Jednak nie trwa to długo.
Alkohol, narkotyki — niektórzy traktują alkohol

lub narkotyki jako źródło różnorodności. Zmienia to

stan wewnętrzny, sposób percepcji rzeczywistości. Są

to oczywiście środki destruktywne. Na krótką metę za-

pewniają dobre samopoczucie i zmianę stanu świado-

mości, ale na dłużej są niezwykle toksyczne.
Palenie papierosów — podobnie jest z paleniem

papierosów. Daje nam to zajęcie, zyskujemy różnorod-

ność, odwracamy swoją uwagę od kłopotów. Palenie

powoduje, że przez moment czujesz się dobrze. Dla-

tego czasem tak trudno jest rzucić palenie, przejadanie

się, picie — ponieważ w sposób sztuczny zaspokaja to

kilka naszych potrzeb jednocześnie. Silna wola czę-

sto w tej sytuacji nie wystarcza, ponieważ nie oferuje

nic w zamian.
Do pozytywnych, trwalszych sposobów zaspokojenia

potrzeby urozmaicenia można zaliczyć:

ciekawą konwersację;

chodzenie do kina, na koncerty, do teatru;

udział w meczach sportowych;

poznawanie nowych ludzi;

wycieczki;

zdobywanie nowej wiedzy

stawianie przed sobą wielu nowych, ambitnych celów.

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Zadaj sobie pytanie: w jaki sposób zaspokajam swoją

potrzebę pewności i komfortu? Czy są to środki i spo-

soby pozytywne, negatywne czy neutralne?
Następnie zapytaj siebie: w jaki sposób zaspokajam

swoją potrzebę niepewności i różnorodności? Czy są to

środki i sposoby pozytywne, negatywne czy neutralne?
Zapisz sobie swoje spostrzeżenia lub zwróć na nie uwa-

gę i wyodrębnij te sposoby i strategie, które pozwalają

Ci czuć się dobrze, które ocenisz jako dobre dla Ciebie

i dla innych.
Teraz odpowiedz na pytanie: czy, kiedy mam pieniądze,

to czuję się z nimi komfortowo, bezpiecznie, pewnie?

TAK/NIE

Co się dzieje w chwili kiedy tracę pieniądze (kryzys,

utrata pracy, porażka finansowa w biznesie, nieprzewi-

dziane straty)? Czy czujesz niepewność, strach, czy ta

sytuacja Cię paraliżuje, osłabia Twoją percepcję? Czy

podejmujesz działania, tak jakby nic się nie stało?
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Arkadiusz Bednarski

3. Potrzeba uznania

Oto niektóre sposoby zaspokojenia potrzeby znaczenia

i wyjątkowości (nie wszystkie są pozytywne):
Poniżanie — innych ludzi, patrzenie z góry, lekcewa-

żenie innych. Im inni są mniej ważni — tym ja jestem

ważniejszy.
Przemoc — nikt mnie nie zauważa? To sam spowo-

duję, aby ludzie zaczęli mnie zauważać. Jak wyciągnę pi-

stolet albo podejdę do Ciebie z nożem — natychmiast

będę dla Ciebie osobą niezwykle znaczącą.
Młody sfrustrowany człowiek, niezależnie od wykształ-

cenia, pracy, posiadanych pieniędzy, może wybrać ten

sposób na zaspokojenie potrzeby uznania. Przemoc po-

woduje, że natychmiast staje się osobą znaczącą, zauwa-

żaną. Prawdopodobnie dlatego tak dużo jest przemocy

na świecie i tak trudno jest ją zwalczyć.
Choroba — daje wielu ludziom poczucie wyjątkowo-

ści. Powiedzmy, że gdy są zdrowi, nikt nie zwraca na

Jest to dążenie bycia potrzebnym, zauważanym,

poczucie ważności, celu, uczucie, że to, co robię,

coś znaczy, poczucie wyjątkowości. Jest to jedna

z najważniejszych potrzeb, które determinują nasze

działania.

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

nich specjalnej uwagi. Nie czują się ważni czy potrzebni.

Nagle są chorzy (czasem bardzo poważnie) i znajdują

się w centrum zainteresowania. Zaczynają być zauważa-

ni. Mąż/żona wraca wcześniej do domu z pracy. Dzieci

przychodzą i spędzają z nimi czas… Podświadomość

uczy się zaspokajać tę potrzebę — przez podtrzymywa-

nie lub nawroty choroby.
Niedostatek — niedostatek i bieda są czasami uży-

wane jako sposób do stworzenia uczucia wyjątkowości

i ważności. „Jestem biedny, więc potrzebuję Twojej po-

mocy”, „Dlatego jestem ważny. Nic nie mam, więc po-

trzebuję uwagi i opieki”, „ Jestem wyjątkowy…” itp.
Wiedza, nauka — stopnie naukowe — wiem coś,

czego inni nie wiedzą i dlatego jestem wyjątkowy. Je-

stem magistrem, doktorem, profesorem, jestem kimś.

Lub: mam inną wiedzę niż pozostali. „Jestem jedno-

ścią ze wszechświatem, ze wszystkim, co istnieje”. „Nie

interesują mnie sprawy materialne. Jestem inny”.
Posiadanie rzeczy materialnych — „Mam wię-

cej pieniędzy niż inni — więc jestem wyjątkowy”, „Mam

lepszy samochód, ładniejsze mieszkanie”, „Mogę poje-

chać na lepszą wycieczkę” itp.
Osiągnięcia — „Uprawiam sport — więc jestem

wyjątkowy”. „Jestem mistrzem klubowym, okręgowym,

mistrzem Polski, mistrzem świata, mistrzem olimpij-

skim”, „Mam osiągnięcia w pracy. Jestem dyrektorem,

Arkadiusz Bednarski

szefem. Jestem prawą ręką szefa”, „Mam osiągnięcia

w nauce” itp.
Styl/moda — wielu ludzi stara się być wyjątkowymi

poprzez sposób ubierania się, przez to, jak się czeszą,

jak poruszają, jak rozmawiają. Niejednokrotnie ekscen-

tryczność zapewnia im poczucie wyjątkowości.
Znajomości — „Znam tyle ważnych osób”, „Tobie

i sobie mogę załatwić każdą sprawę — dlatego jestem

ważny i wyjątkowy”.
Zadaj sobie pytanie: w jaki sposób zapewniam sobie

poczucie znaczenia i wyjątkowości? Czego używam,

aby czuć się zauważonym? Czy są to środki i sposoby

pozytywne, negatywne czy neutralne?
Zapisz swoje spostrzeżenia lub zwróć na nie uwagę

i wyodrębnij te sposoby i strategie, które pozwalają Ci

czuć się dobrze, które ocenisz jako dobre dla Ciebie

i które są dobre dla innych.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Co by się jednak stało, gdybyś w pewnym momencie

poczuł się znaczący i wyjątkowy? Prawdopodobnie, tak

jak u wielu celebrytów, ta wyjątkowość stałaby się dla

Ciebie w pewnym momencie bardzo uciążliwa. Bycie

wyjątkowym separuje od innych. Wiele gwiazd filmo-

wych czuje się w swojej popularności wyizolowanymi.

Tracą poczucie związku z innymi, ponieważ są tak bar-

dzo różne od pozostałych. Stoi to w konflikcie z na-

stępną potrzebą każdego człowieka, którą jest…

4. Potrzeba przynależności

Podobnie jak poprzednio, różni ludzie w rozmaity spo-

sób starają się zaspokoić swoją potrzebę związku z in-

nymi i potrzebę miłości. Niektórzy robią to przez:
Chorobę — choroba lub dolegliwości są negatyw-

nymi przykładami próby uzyskania miłości. Na ogół

osoby chore otrzymują nie tyle miłość, co współczucie,

wymuszoną sympatię. Odwiedziny i opieka nad nimi są

często kłopotliwe dla rodziny i otoczenia, chociaż dla

Jest to przywiązywanie się do innych ludzi, po-

czucie jedności, dzielenie się z innymi, intymność,

poczucie bycia częścią czegoś większego, poczucie

bycia jednością z czymś lub z kimś.

Arkadiusz Bednarski

chorego stanowią związek z innymi i, na poziomie pod-

świadomym, dowód miłości

Przestępstwa — przestępstwa kryminalne, przemoc

dają natychmiastowe poczucie, że coś znaczę, i powo-

dują również związek z innymi.
Przynależność do gangów — dlaczego młodzi

ludzie tworzą gangi? Ponieważ natychmiast zaspokaja

się dzięki temu aż cztery podstawowe potrzeby (które

prawdopodobnie nie są zaspokajane w domu):

Gang zaspokaja potrzebę związku z innymi — mi-

łości. Młody człowiek staje się akceptowaną czę-

ścią grupy.
Gdy się maszeruje przez ulice jako

skin lub blood,

nosi skórzane kurtki, jedzie w grupie na motocy-

klach — człowiek staje się kimś ważnym. Zaspokaja

to potrzebę wyjątkowości, szczególnie w momencie

gdy się komuś „da po mordzie”.
Przynależność do gangu daje różnorodność. Życie

nie jest już takie nudne i jednostajne. Jest w nim wie-

le niespodzianek, wiele niepewności.
Zwiększa się poczucie pewności. Wokół są kumple,

człowiek nie jest sam.

Inne grupy, które z kolei zaspokajają potrzebę przyna-

leżności w sposób pozytywny, to: kluby sportowe, or-

ganizacje polityczne, kółka zainteresowań, stowarzysze-

nia, organizacje kościelne, kółka parafialne itd.

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

A oto inne sposoby:
Przekonywanie innych — nakłanianie do zgody

na Twoje żądania. Otrzymanie takiej zgody podświado-

mie traktowane jest jako dowód miłości i akceptacji.
Duchowość — poczucie połączenia ze Stwórcą.

Uczucie najsilniejszego związku i miłości, jakie czło-

wiek kiedykolwiek może osiągnąć.
Stosunki międzyludzkie — stosunki w rodzinie,

spotkania z przyjaciółmi, ze znajomymi, spotkania towa-

rzyskie, spotkania intymne, imprezy, dyskoteki — wszystko

to zaspokaja naszą potrzebę związku z innymi i miłości.
Seks — jest to wyjątkowe poczucie całkowitego związ-

ku z drugą osobą, które zaspokaja również poczucie

wyjątkowości.
Kontakt z naturą — wycisza, daje poczucie związ-

ku z pięknem, z Bogiem, z sobą samym.
Posiadanie zwierząt domowych — poczucie

związku i miłości do zwierzęcia. Szczególnie u star-

szych i samotnych osób kot czy pies może dać poczucie

całkowitej miłości i zaspokajać potrzebę uznania.
Poświęcenie — robienie czegoś nie tylko dla siebie,

ale i dla innych. Daje to uczucie bycia w silnym związku,

miłości i satysfakcji.
Zastanówmy się ponownie nad stosunkami w małżeń-

stwie, aby zdać sobie sprawę z tego, jak zaspokaja się

Arkadiusz Bednarski

wyżej wymienione potrzeby w rodzinie. Na początku

związku każdy z partnerów jest wyjątkowy i kochany.

Po pewnym czasie małżonkowie czują, że coraz mniej

dla siebie znaczą, ponieważ nie poświęca się im tak

dużo uwagi jak wcześniej. Aby więc zaspokoić potrze-

bę znaczenia, podświadomie robią coś, aby być bardziej

zauważanym. Często partner lub partnerka wręcz żąda

poświęcenia mu większej uwagi i… wtedy pojawiają się

prawdziwe wyzwania.
Zadaj pytanie: w jaki sposób zaspokajam swoją potrze-

bę związku i miłości? Co robię, aby czuć się kochanym,

związanym z innymi? Czy są to środki i sposoby pozy-

tywne, negatywne czy neutralne?
Zapisz sobie swoje spostrzeżenia lub zwróć na nie uwa-

gę i wyodrębnij te sposoby i strategie, które pozwalają

Ci czuć się dobrze, które ocenisz jako dobre dla Ciebie

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Pomimo zaspokojenia wymienionych czterech potrzeb,

człowiek w dalszym ciągu może czuć się niespełniony

i nieszczęśliwy. Aby to się zmieniło, trzeba zaspokoić

jeszcze jedną, ostatnią potrzebę. Jest nią potrzeba roz-

woju i wniesienia wkładu. To ostateczna potrzeba Two-

jego wyższego JA.

5. Potrzeba samorozwoju

Rozwój jest koniecznością dla każdego z nas. Tę po-

trzebę zaspokajasz, zdobywając wiedzę, poprzez co-

raz lepsze poznawanie siebie i otaczającego Cię świata,

osiąganie ambitnych celów, przez swój rozwój ducho-

wy. Możesz być najbogatszym człowiekiem świata,

mieć wspaniałe osiągnięcia, ale nie będziesz naprawdę

szczęśliwy, jeżeli nie zrobisz czegoś dobrego dla innych.

Jeśli zrobisz, to nie dlatego, że ktoś się tego po Tobie

spodziewa, ale całkowicie bezinteresownie. Pomaga-

jąc, doznasz wspaniałego uczucia, które zaspokaja tę

właśnie potrzebę. W momencie gdy pomagasz innym

Często życie porównuje się do strumienia. Gdy

woda w strumieniu płynie — jest czysta. Kiedy

ją zatrzymasz i zostawisz na jakiś czas — zaczyna

tęchnąć. Podobnie z życiem. Dopóki się rozwijasz

— jesteś zdrów i piękny.

Arkadiusz Bednarski

w tym, aby poczuli się spełnieni, gdy konsekwentnie

dajesz innym to, co pragniesz w życiu otrzymać — sam

czujesz się spełniony.
Zadaj sobie pytanie: w jaki sposób zaspokajam swoją

potrzebę rozwoju i potrzebę wniesienia wkładu?
Zapisz swoje spostrzeżenia lub zwróć na nie uwagę

i wyodrębnij te sposoby i strategie, które pozwalają Ci

czuć się dobrze, które ocenisz jako dobre dla Ciebie

się osobą zamożną i niezależną finansowo, możesz za-

spokoić swoje potrzeby i będzie to wnosiło pozytywną

wartość w życie Twoje i innych ludzi, to pieniądze nie

tylko zaczną płynąć do Ciebie szeroką falą, ale także

będziesz je umiał przy sobie zatrzymać. Dlaczego?

Rozdział 3. Potrzeby i sposoby ich zaspokajania

Zarabianie pieniędzy jest u większości z nas jedną

z głównych motywacji do pracy, ponieważ dzięki temu

zaspokajamy większość naszych potrzeb emocjonal-

nych. Pieniądze są środkiem (narzędziem, instrumen-

tem) do zapewnienia poczucia komfortu, różnorod-

ności, wyjątkowości, związku, samorozwoju i pomocy

innym. Być może dlatego w naszej kulturze są one tak

potężnym źródłem zarówno przyjemności, jak i cier-

pienia.
Kiedyś pieniądze nie pełniły tak ważnej funkcji jak dzi-

siaj. Poszukuj sposobów na wnoszenie w swoje życie

i w życie innych ludzi wartości, a zaczniesz stawać się

osobą zamożną.

vvv

Omówiliśmy podstawowe wzorce, które wpływają na

to, czy jesteś, czy nie jesteś bogaty.
Jeżeli przejmiesz nad nimi kontrolę, zrobisz pierwszy,

milowy krok w kierunku niezależności finansowej. Bę-

dzie on niezwykle ważny, bo bez niego robienie kolej-

nego nie ma sensu. Dlaczego? Ponieważ niezależnie od

tego, jaką ogromną wiedzę będziesz mieć w danej dzie-

Pieniądze są niczym innym jak miarą wartości, jaką

wnosisz w życie swoje i innych ludzi.

Żyjemy w czasach, w których wiedza jest o wiele ła-

twiej dostępna niż jeszcze kilkadziesiąt lat temu. W kil-

ka sekund, dysponując szybkim łączem internetowym,

jesteśmy w stanie zdobyć niemal każdą interesującą nas

informację. Jednak informacja to jedno, a umiejętność

korzystania z niej to drugie. Mimo że właściwie w każ-

dym komputerze można sprawdzić poprawną pisownię

(można to też zrobić na niektórych stronach interne-

towych), wciąż znajdujemy na forach i aukcjach inter-

netowych takie kwiatki: „włańczać”, „żczepić”, „psze-

słać” itp.
I podobnie: mimo że w internecie możemy znaleźć

ogrom informacji poświęconych temu, jak korzystać

z naszych pieniędzy — tak aby nie tylko nie mieć z nimi

kłopotu, ale wręcz aby stać się wolnymi finansowo,

większość osób wciąż się z tym boryka.
Dlaczego zatem nie korzystamy z dostępnej wiedzy, aby

to zmienić? Odpowiedź jest prosta: ponieważ nie działa

na nas treść informacji, tylko emocje, które wywołuje.

Kryzys, akcje lecą w dół!

ozdział

Inwestujemy!

Arkadiusz Bednarski

Tanie kredyty we frankach szwajcarskich!

Kumulacja! Wygrana: 11 000 000 zł!

Wyprzedaż — 70% taniej.

Taka okazja się nie powtórzy

Kiedy do głosu dochodzą emocje, rozsądek się wyłącza.
Nasze społeczeństwo jest coraz lepiej wykształcone.

Ale, o zgrozo, nie potrafi ono zdecydować, co jest do-

bre, a co złe, co jest godne, a co nie jest godne uwagi,

co ma jakąś wartość, a co jej nie ma.
Dlatego na rynku pojawia się coraz więcej specjalistów,

ekspertów, doradców i konsultantów. To im pozwalamy

decydować o tym, co mamy wybierać i jak mamy postę-

pować. Doskonale widać to na przykładzie finansów.

Większość osób, które chcą zainwestować pieniądze,

wybiera jedną z opcji:

Sprawdzają oprocentowanie lokat w bankach i loku-

ją pieniądze tam, gdzie ten procent jest najwyższy.
Decydują się na spotkanie z agentem i powierzają

swoje pieniądze zakładom ubezpieczeń lub fundu-

szom inwestycyjnym.
Próbują sił na giełdzie.

Kupują nieruchomości (najczęściej małe mieszka-

nia, aby je wynająć).

Więcej na temat tego, jak podejmujemy decyzje finansowe dotyczące

zakupów w książce: A. Bednarski,

Mistrz sprzedaży, Gliwice 2009.

Rozdział 4. Inwestujemy!

Często, zanim podejmą jakąś decyzję, śledzą testy,

rankingi, opinie na forach, pytają znajomych lub ko-

rzystają z innych tego typu „obiektywnych źródeł”

informacji.

Strategie są różne, jednak wszystkie mają wspólną ce-

chę: decyzje finansowe nie są podejmowane w sposób

świadomy i przemyślany, mimo że wydaje się, iż jest ina-

czej.
Ktoś powiedziałby, że na pewno lepiej jest inwestować

w cokolwiek niż w nic. Tak mogłoby się rzeczywiście

wydawać. Jednak prawda może okazać się bardziej bru-

talna. Otóż w większości z tych przypadków lepiej by-

łoby nie inwestować wcale. Przyjrzyjmy się zatem kilku

faktom.
Lokaty bankowe — specjaliści od marketingu za-

trudniani przez większość banków doskonale wiedzą,

jak myślą i reagują ludzie. Jeżeli bank A oferuje opro-

centowanie na 3,5%, a bank B na 7%, to z ogromnym

prawdopodobieństwem możemy powiedzieć, że ten

drugi będzie miał więcej klientów. Mało jest osób, które

przyglądają się dokładnie ofertom. Gdyby bowiem to

zrobiły, okazałoby się, że umowa jest tak skonstruowana,

iż pieniądze są zablokowane na trzy lata, a obiecane 7%

jest gwarantowane tylko przez pierwsze trzy miesiące,

a potem oprocentowanie jest zmienne. W rezultacie tak

bardzo zmienne, że przez cały okres oprocentowanie

rzeczywiste w skali roku wyniesie poniżej 3%. Tańsza

Arkadiusz Bednarski

lokata w banku A okazała się zatem bardziej opłacal-

na. Nawet jeżeli klient banku B podczas podpisywania

umowy zorientuje się, że coś tu jest nie tak, to doradca

poradzi sobie, zapewniając go, że w najgorszym przy-

padku oprocentowanie nie będzie niższe niż 5%. Jeżeli

klienci po jakimś czasie zorientują się, że oprocentowa-

nie spadło za bardzo i znajdą tyle chęci, energii i będą

tak zdesperowani, że zaskarżą bank, to po zrobieniu bi-

lansu uwzględniającego ilość zgromadzonych pieniędzy

na lokatach i zapłaceniu kary za nieuczciwe praktyki,

bank i tak będzie zadowolony z wyniku finansowego.
Polisy i fundusze — wykupując polisę z funduszem

inwestycyjnym lub lokując pieniądze w dowolnym fun-

duszu, klienci na początku pytają, na jaki zwrot mogą

liczyć. Jak na to pytanie ma odpowiedzieć agent lub do-

radca finansowy? Czy wie, jaki będzie zwrot? Czy wie,

ile zarobi klient? Nie. Jest to absolutnie niemożliwe. To,

co jedynie może zrobić, to spekulować na podstawie

danych historycznych, które, jak pokazuje doświadcze-

nie, nie mają nic wspólnego z tym, co będzie jutro, za

rok, a tym bardziej za dziesięć lat.
Stąd ogromne zaskoczenie osób, które chcąc zlikwido-

wać polisę lub wybrać całość zainwestowanych w fun-

dusz pieniędzy, dowiadują się, że po pięciu latach mogą

otrzymać ok. 50% tego, co zainwestowali. Kto jest

winien temu, że zamiast zyskać, stracili? Padają oskar-

żenia pod adresem zakładu ubezpieczeń lub funduszu

Rozdział 4. Inwestujemy!

inwestycyjnego, a czasami agenta, jeżeli jeszcze pracuje

w tym zawodzie.
„Gram na giełdzie” — kiedy usłyszymy takie

stwierdzenie, to wiemy, że mamy do czynienia z kimś,

kto naprawdę zna się na pieniądzach i na ich inwe-

stowaniu. Takich ludzi warto słuchać i warto samemu

spróbować gry na giełdzie. Czy nie jest zastanawiające

to, że analitycy giełdowi, którzy spędzają każdego dnia

od dziesięciu do czternastu godzin przed monitorami

komputerów, nie potrafią przewidzieć, jak zachowa się

rynek? Czy to nie interesujące, że tak bardzo mylą się

w swoich prognozach? Wystarczy posłuchać wypowie-

dzi analityków, aby szybko dojść do wniosku, że ich opi-

nie i prognozy są sprzeczne. Jeżeli na rynku jest bessa,

cytuje się w mediach wypowiedzi tych, którzy przed nią

ostrzegali. Jeżeli na rynku jest hossa, przytacza się pro-

roctwa tych, którzy ją przewidzieli. I nie byłoby w tym

nic dziwnego, gdyby nie fakt, że często są to różne oso-

by; po prostu cytuje się te, które trafiły, a o tych, któ-

rym się to nie udało, nie wspomina się.
Jeżeli pracujący kilkanaście godzin dziennie analitycy

mylą się, to w jaki sposób ma odnieść sukces ktoś, kto

chce temu poświęcić czas po godzinach? Jeśli jednak mu

się uda, możemy mówić o zwykłym szczęściu, takim sa-

mym, jakie towarzyszy niektórym grom losowym. Nie

można mówić o grze na giełdzie, jeżeli nie poświęca się

na to całego czasu, nie ma się wystarczającej wiedzy…

i wystarczająco zasobnego portfela, z którego część

Arkadiusz Bednarski

można przeznaczyć na straty. Niestety, nawet najwięksi

światowi gracze mówią, że zawsze część inwestycji idzie

na straty, a część przynosi zyski. Musimy przy tym pa-

miętać, że jesteśmy istotami, które kierują się emocjami

i wtedy, kiedy zaczynamy odnotowywać ogromne zyski

oraz wtedy, kiedy zaczynamy szybko tracić, nie potrafi-

my zachować świeżego umysłu, nie umiemy wyłączyć

emocji, które, jak wiadomo, są najgorszym doradcą.

To dlatego wiele osób w czasie hossy kupuje akcje,

a w czasie bessy sprzedaje. Większość inwestujących

o tych emocjach wie, a jednak im ulegają — kiedy po-

liczą wartość rynkową posiadanych akcji i stwierdzą, że

stracili już 60%, a ceny akcji nie przestają spadać — nie

wytrzymują napięcia i sprzedają je. Czy nie zastanawia

to, że znajduje się na nie kupiec?
Czyżby indywidualni gracze zapomnieli, że akcja nie ma

żadnej wartości, jest tylko zapisem w formie elektro-

nicznej? Wartości nabiera dopiero w momencie sprze-

daży, kiedy zapis ten zostaje zmieniony na gotówkę.

Zatem nie ma czym się denerwować, przecież kiedyś

hossa przyjdzie. Będziemy o tym mówili szerzej w dal-

szej części książki.
Zakup nier uchomości, aby je później wyna-

jąć — stał się bardzo modnym sposobem inwesto-

wania pieniędzy przez Polaków pod koniec lat 90. i na

początku nowego milenium. Sprzyjały temu przepisy

podatkowe, które pozwalały, zamiast oddawać część za-

robionych pieniędzy fiskusowi, inwestować je w miesz-

Rozdział 4. Inwestujemy!

kania do wynajęcia. Ten sposób myślenia i inwestowa-

nia utrzymał się do dzisiaj, a nawet w ostatnich latach

został rozpowszechniony wśród tzw. klasy średniej

przez autora bestsellerów (Robert Kiyosaki). Jednak in-

westowanie w nieruchomości w naszym kraju pociąga

za sobą wiele konsekwencji, wymaga bardzo dużej wie-

dzy w kilku obszarach, odpowiedniej informacji w od-

powiednim czasie i dużej dozy szczęścia.
Weźmy taki przykład. Pewien człowiek w roku 2005 ku-

pił swoje drugie mieszkanie w Warszawie z przeświad-

czeniem, że zrobił dobry ruch. Utwierdził go w tym

fakt, że po kilku miesiącach od tego zakupu ceny miesz-

kań tak bardzo poszybowały, że jego nieruchomość zy-

skała na wartości ponad 100%! Był zadowolony, tym

bardziej że planowane inwestycje w gminie, w której

mieszkał, wskazywały na to, że ceny nieruchomości po-

winny zwiększyć się o kolejne 20–25%. Założył wtedy,

że sprzeda mieszkanie za dwa, trzy lata, kiedy skończy

budowę domu. Co się jednak stało? Zaczął się kryzys

na rynku nieruchomości. W ciągu trzech lat nierucho-

mość straciła znacznie na wartości, ponieważ spadł po-

pyt na duże mieszkania, dodatkowo obiecane inwestycje

w gminie zostały odłożone na przyszłość. Teraz, pa-

trząc z perspektywy, okazuje się, że gdyby te same pie-

niądze, które zainwestował w zakup mieszkania, włożył

na zwykłą lokatę bankową, zarobiłby więcej. Wydaje się

to wręcz niemożliwe, a jednak jest prawdziwe.

Arkadiusz Bednarski

Dlaczego nie sprzedał mieszkania wtedy, kiedy cena tak

bardzo wzrosła, a popyt był większy niż podaż? Ponie-

waż:

Inwestycja w nieruchomość to najlepsza inwestycja.

Pierwszym celem osoby rozpoczynającej karierę za-

wodową powinien być zakup własnego mieszkania.
Nie wypada sprzedawać swojego i mieszkać w wy-

najmowanym od kogoś.
Skoro już zarobiło tyle, to za rok może zarobi jesz-

cze więcej?

To są właśnie mity, przesądy i przekonania, które nas

ograniczają.
Nier uchomości mogą nie być najlepszą inwe-

stycją — wystarczy jedno rozporządzenie lub ustawa,

lub w pobliżu powstaną zakłady chemiczne, wiatraki,

oczyszczalnia ścieków, a nasza inwestycja, zamiast zy-

skiwać, zaczyna tracić. Aby dobrze, z dużym przyszłym

zyskiem, zainwestować w nieruchomości, najczęściej

potrzebna jest albo informacja, albo szczęście, albo

znajomości, lub wszystkie te rzeczy naraz.
Nie, pierwszym celem wcale nie powinno

być własne mieszkanie — co to znaczy własne

mieszkanie? Wystarczy przestać płacić czynsz, podatki

lub raty kredytu, a bardzo szybko można się przekonać,

kto jest właścicielem mieszkania. Natomiast na pewno

pierwszym celem powinno być odkładanie na przyszłą

Rozdział 4. Inwestujemy!

emeryturę. Dlaczego właśnie ten cel i dlaczego tak

szybko? O tym w dalszej części publikacji.
Nie wypada od kogoś wynajmować? — a gdy-

by się okazało, że wynajmowanie od kogoś jest bardziej

opłacalne od zakupu? Czy wtedy warto byłoby wynaj-

mować, czy kupować drożej własne? Jak to możliwe?

O tym również w dalszej części.
Skoro się zarobiło, to może się już nie za-

robić — należy wiedzieć, kiedy kupić i kiedy sprze-

dać. Do tego potrzebne są znów albo informacja, albo

szczęście, albo znajomości, albo wszystkie te rzeczy na-

raz. Potrzebna jest także intuicja.
Pomysł inwestowania w nieruchomości jest znakomity,

tylko nie uwzględnia kilku ważnych okoliczności. Jedną

z nich jest to, że aby kupić nieruchomość na kredyt,

trzeba mieć zdolność kredytową. Kupując, aby później

mieszkanie wynająć, trzeba je wyposażyć, odnowić,

a nawet często wyremontować. Gdy kupuje się miesz-

kanie za 300 000 zł, należy się liczyć z ratą kredytu na

poziomie 2000 zł. Takie samo, w pełni wyposażone,

mieszkanie można obecnie wynająć za około 1700 zł,

zaś za 2500 zł — wygodny dom z ogrodem. Czyżby to

oznaczało, że ktoś, kto kupił to mieszkanie i będzie je

komuś wynajmował, musi dokładać 300 zł miesięcznie?

Nie, tyle nie, bo jeszcze trzeba wziąć pod uwagę to, że

musiał zainwestować gotówkę na jego wyposażenie (co

najmniej 50 000 zł). Kiedy wynajmujący się wyprowa-

Arkadiusz Bednarski

dzą, będzie musiał mieszkanie odnowić, a wielu Pola-

ków, którzy wynajmują mieszkania, nie szanuje cudzej

własności. Dlatego większość najemców ma mnóstwo

kłopotów z doprowadzeniem mieszkań do stanu, w któ-

rym będą się one nadawały do ponownego wynajęcia.

Jeżeli ktoś otrzymał nieruchomość w spadku, wyprowa-

dził się w inne miejsce lub dysponuje wolną gotówką,

to na pewno jest to dobry pomysł na to, żeby zabez-

pieczyć płynność finansową. Jednak jeśli zakup nieru-

chomości do wynajęcia wymaga zaciągnięcia kredytu,

to trzeba się nad tym dobrze zastanowić lub trafić na

wyjątkową okazję. Robert Kiyosaki sugeruje kupowanie

tanich nieruchomości na przetargach. Faktycznie, moż-

na w ten sposób nabyć za okazyjną cenę nieruchomość,

ponieważ jej właściciel stracił płynność finansową i nie

był w stanie spłacać kredytu, nagle potrzebował gotów-

ki itp. Pamiętajmy jednak, że do zakupu takiej nierucho-

mości, zanim pojawi się oferta, ustawiona jest dawno

kolejka, zaś przed tym, jak ustawiła się ta kolejka, kilka

osób dysponujących gotówką trzymało rękę na pulsie,

a zanim te osoby położyły rękę na pulsie, inne osoby

wiedziały o tym znacznie wcześniej… Nie chodzi oczy-

wiście tutaj o korupcję, bo jej już oczywiście dawno

w naszym kraju nie ma.
Skoro wszystkie inwestycje są złe, to czy jest jakaś do-

bra? Odpowiem przekornie. Otóż każda z nich jest do-

bra i każda z nich jest zła. Wszystko zależy od tego,

czego chcemy i co wiemy.

Rozdział 4. Inwestujemy!

Jak już zapewne się domyślasz i jak potwierdzą to infor-

macje podane w kolejnych rozdziałach, liczy się nie tyle

to, w co inwestujesz, ale to, jaką dysponujesz informacją.

Jeżeli chcesz inwestować bezpiecznie, wiesz, że trzeba

inwestować w obligacje i rynek pieniężny, ewentualnie

w tego rodzaju fundusze. Sprawa jest jasna: nie zarobisz,

ale i nie stracisz. Wiesz także, że chcąc zarobić więcej,

musisz podjąć ryzyko. A ryzykowne są akcje, szczególnie

małych spółek. Jeżeli w nie zainwestujesz, możesz dużo

zyskać, ale także co najmniej tyle samo stracić. Skąd to

wiesz? Ponieważ masz taką informację. A co by się sta-

ło, gdybyś posiadał wehikuł czasu i podróżując w przy-

szłość, dowiedział się, że za dwa lata akcje spółki XYZ

wzrosną o 300%? Czy zainwestowałbyś w nie, czy wolał-

byś liczyć na inną pewną inwestycję, czyli obligacje, które

dadzą zwrot 1% ponad stopę inflacji? Odpowiedź wydaje

się oczywista. Czy inwestowałbyś w nieruchomości, wie-

dząc, że za rok nastąpi załamanie tego rynku, a zdrożeją

złoto i diamenty? Odpowiedź także i w tym wypadku jest

prosta. Zatem wniosek nasuwa się jeden:

Dlatego też wspomniane nieruchomości mogą być za-

równo złą, jak i dobrą lokatą. Jednak zapewne, jak więk-

Nie jest ważne, w co się inwestuje. Ważna jest in-

formacja, którą się posiada.

101

Na czym owa strategia działania polega?
Zanim zastanowisz się i podejmiesz decyzję, czy i w co

chcesz inwestować, musisz zrozumieć, że aby stać się

osobą niezależną finansowo, potrzebujesz:

Określić punkt, w którym się obecnie znajdujesz.

Zdecydować, dokąd zmierzasz — co jest Twoim celem.

Stworzyć plan działania.

Podjąć działania.

Zabezpieczyć przyszłość.

Kontrolować to, gdzie jesteś.

Sześć etapów ustanawiania i osiągania Twoich

celów finansowych

Zorientuj się, gdzie w tej chwili jesteś. Oblicz:

Wszystko, co posiadasz.

Wszystko, co jesteś winien.

Cały dochód.

Wszystkie koszty.

ozdział

Gdzie jesteś i dokąd zmierzasz?

Arkadiusz Bednarski

102

Zdecyduj, co chcesz osiągnąć. Określ sobie poziom

życia, jaki chcesz mieć, i oblicz, ile dokładnie po-

trzeba Ci pieniędzy, aby stał się on rzeczywistością

(weź pod uwagę inflację i minimum 8–10% zwrotu

z Twoich inwestycji).
Stwórz osiem indywidualnych planów działania.

Twoje cele finansowe wkomponuj w osiem planów

działania i użyj sześciu poziomów sukcesu finanso-

wego. Ustal datę osiągnięcia każdego poziomu —

kiedy musisz to zrobić za wszelką cenę.
Zacznij realizować swoje plany (szkoląc się w dal-

szym ciągu). Czytaj odpowiednią literaturę, słuchaj

audiobooków, korzystaj z programów komputero-

wych, bierz udział w szkoleniach, seminariach itp.

Upewnij się, że wydajesz mniej, niż zarabiasz, i sto-

suj strategię kosza i pudełek z ciastkami (zabezpie-

czenie, wzrost, samochód, dom itp.). O tym, jak to

zrobić, przeczytasz w dalszej części książki.
Zabezpiecz przyszłość swojej rodziny. Załatw od-

powiednie ubezpieczenia i (biorąc za przykład ko-

goś, z kim się utożsamiasz) naucz się odpowiednio

reagować na siły zewnętrzne, które mogą Cię kiero-

wać na boczne tory.
Kontroluj swoje finanse. Obserwuj przez cały czas,

gdzie jesteś, jeżeli chodzi o Twoje finanse i — gdy

trzeba — wprowadzaj poprawki (tygodniowo, mie-

sięcznie, kwartalnie i pod koniec każdego roku).

Rozdział 5. Gdzie jesteś i dokąd zmierzasz?

103

Osiem planów wygrania gry

Atak

Plan dochodów. Jak wiesz, pieniądze są miarą warto-

ści, jaką wnosisz w życie swoje i innych ludzi. Dlatego

musisz mieć plan dodawania wartości do rynku w za-

mian za dochód, który dzięki temu uzyskasz. Ponadto

powinieneś również skoncentrować się na zarabianiu

pieniędzy w przyszłości.
Plan oszczędzania. Podobnie jak z planem wydawa-

nia pieniędzy, powinieneś zawczasu zdecydować, ile

pieniędzy oszczędzisz każdego roku. Tę decyzję na-

leży podjąć na podstawie Twoich rocznych docho-

dów i sumy, którą przeznaczysz każdego miesiąca

na ten cel.
Plan inwestowania. Musisz zdecydować się na spo-

sób inwestowania (giełda, obligacje, złoto, nieru-

chomości, sztuka itd.) i orientować się, czym cechu-

ją się te sposoby oraz jakie korzyści lub jakie ryzyko

wiąże się z każdym z nich.
Plan obserwacji. Aby przez cały czas zdawać sobie

sprawę z tego, gdzie jesteś, musisz sprawdzać swo-

Aby wygrać grę osobistych finansów, potrzebne Ci

są mocny atak oraz mocna obrona.

Arkadiusz Bednarski

104

ją sytuację finansową każdego tygodnia, miesiąca

i roku. Stwórz własny system, aby dokładnie wie-

dzieć, gdzie jesteś w porównaniu do swojego planu

i do miejsca, do którego chcesz dotrzeć.

Obrona

Plan wydatków. Z góry zdecyduj, jak wydasz pie-

niądze. Dodatkowo musisz znaleźć swój sposób

obserwacji (monitorowania) tego, co wydajesz, aby

wprowadzić konieczne poprawki w tzw. wydatkach

nawykowych i stworzyć miejsce na plan obronny

numer dwa.
Plan kontroli długów:

plan wyjścia z długów;

plan utrzymania się bez długów.

Jeżeli nie korzystasz z żadnego z nich — prawdopo-

dobnie przegrasz grę, w której zwycięstwo polega

na osiągnięciu sukcesu finansowego!
Plan zabezpieczenia. Musisz prawnie zabezpieczyć sie-

bie, swoją rodzinę i swój dochód przed siłami zewnętrz-

nymi, które mogą zrujnować Twój plan finansowy.
Plan podatkowy. Warto dobrze zaznajomić się

z przepisami podatkowymi, aby móc legalnie odpi-

sać sobie maksymalną sumę pieniędzy i płacić jak

najmniejszy podatek od dochodu.

vvv

106

Każdy z nas doświadcza w swoim życiu czterech ro-

dzajów edukacji: szkolnej, zawodowej, życiowej i finan-

sowej.
Edukacja szkolna to inaczej wykształcenie pod-

stawowe, które zgodnie z konstytucją ma obowiązek

przejść każdy obywatel naszego kraju. Zasada ta obo-

wiązuje zresztą we wszystkich rozwiniętych krajach

świata. Jest to zatem edukacja, którą w dzieciństwie

otrzymuje każdy, i która w życiu przydaje się niewiele

lub w ogóle, a jeżeli z niej korzystamy, to w zakresie tak

bardzo ograniczonym, że raczej uczęszczanie do szko-

ły możemy uważać bardziej za proces socjalizacji niż

edukacji.
Edukacja zawodowa to cała wiedza i umiejętności,

które nabywamy w procesie nauki swojego przyszłego

zawodu. To wszystko to, czego uczymy się w szkołach

zawodowych, wyższych uczelniach itp. Ten rodzaj edu-

kacji jest ukierunkowany na wiedzę praktyczną, która

powinna nam pomóc na starcie w życie zawodowe.

Jeszcze kilkadziesiąt lat temu zakończenie nauki w da-

ozdział

Droga do absolutnej

wolności finansowej

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

107

nym zawodzie właściwie oznaczało zakończenie nauki

w ogóle. Większość społeczeństwa szła do pracy i wy-

konywała pewne czynności, do których została przy-

gotowana w szkole. Tylko nieliczne jednostki dalej się

uczyły i rozwijały. W obecnych czasach, ze względu na

złożoność i szybki rozwój technologii i komunikacji,

proces nauki najczęściej kończy się dopiero po przej-

ściu na emeryturę. Zaś za ok. dwadzieścia lat zakończy

się dopiero wraz z ustaniem życia, bowiem przejście na

tzw. emeryturę nie będzie oznaczało zakończenia ak-

tywności zawodowej.
Edukacja życiowa to wszystko to, czego uczymy się

niejako „przy okazji” w trakcie całego życia. To, czego

uczymy się, obcując z naszymi rodzinami, innymi dzieć-

mi, licealistami, studentami, pracownikami, szefami,

znajomymi i całkowicie obcymi ludźmi. Podobnie jak

w przypadku poprzednich dwóch rodzajów edukacji,

tak i tutaj możemy mówić o procesie, który trwa całe

życie. Jednak nikt nie mówi nam, jak się należy zacho-

wać w takiej czy innej sytuacji, co robić, aby odnieść

sukces w relacjach z innymi ludźmi, jak reagować w sy-

tuacji konfliktowej, jak rozwiązywać problemy, jak wy-

chowywać dzieci itd. Chociaż szkoła stara się przejąć na

siebie część nauczania o tym, jak radzić sobie w życiu,

informacje, jakie przekazuje, są najczęściej mało prak-

tyczne i oderwane od rzeczywistości. I tak, koniec koń-

ców, musimy sami uczyć się na swoich błędach.

Arkadiusz Bednarski

108

Edukacja finansowa to ten rodzaj edukacji, któ-

ra podobnie jak w przypadku poprzedniej odbywa się

niejako „przy okazji”

. W pewnym sensie jest także czę-

ścią edukacji życiowej. Jednak ze względu na rosnącą

rolę pieniądza wydaje się ona najbardziej przydatna ze

wszystkich pozostałych, chociaż z nich wszystkich jest

najtrudniej dostępna. O finansach możemy się nauczyć

w wybranych szkołach, które oferują w swoich progra-

mach zajęcia poświęcone tym zagadnieniom. Jednakże

to, czego możemy się tam dowiedzieć, to raczej jak za-

rządzać finansami innych osób i instytucji, a nie wła-

snymi. Jak zaś pokazuje doświadczenie, bardzo często

osoby, które zajmują się rachunkowością, księgowością,

zarządzaniem powierzonymi pieniędzmi czy doradz-

twem finansowym, same nie należą do grona ludzi za-

możnych, a najczęściej wręcz borykają się z wyzwania-

mi finansowymi.
Dzisiaj, jak nigdy wcześniej w historii ludzkości, wszy-

scy jesteśmy w stanie zapewnić sobie zaspokojenie

pięciu głównych potrzeb, co, jak wiesz, ma najwięk-

szy wpływ na jakość naszego życia. I tak, jak nigdy

wcześniej w historii ludzkości, zależy to od zasobno-

ści naszych portfeli. Dlatego edukacja finansowa to nie

nauka o tym, czym są pieniądze i jak nimi zarządzać.

Taka wiedza, zdobywana w szkołach ekonomicznych,

wykładana przez profesorów, nie jest praktyczna ani nie

daje efektów, o czym może świadczyć chociażby stan

naszych finansów publicznych. Jak możemy czerpać

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

109

wiedzę od kogoś, kto uczy o istnieniu deficytu budże-

towego i traktuje go jako normalne zjawisko ekono-

miczne? Jesteśmy od dziesiątek lat rządzeni przez ludzi,

którzy nie mają zielonego pojęcia o tym, czym jest i jak

faktycznie funkcjonuje pieniądz. Jeżeli spojrzy się na to,

co robią rządy rozwiniętych państw, którym doradzają

ekonomiści, przypomina się fragment z kabaretu Jana

Pietrzaka, powstałego jeszcze w czasach „brzydkiej ko-

muny”

. I chciałoby się zacytować: Idioci i kretyni albo…

sabotażyści i dywersanci. Przeciętny obywatel, widząc, że

większość państw, także i Polska, ma deficyt budżetowy,

uważa, że jego długi są zjawiskiem normalnym. Warto

uświadomić sobie, że tak nie jest. W przyrodzie nie ma

czegoś takiego jak minus jedno drzewo, minus trzy kury

czy minus milion bakterii. Zresztą nie trzeba odnosić się

do przyrody. Wystarczy pomyśleć, jak długo utrzymał-

by się zarząd firmy, która co roku wykazywałaby straty.
Pieniędzy i zamożności nie zdobywa się poprzez zabie-

ranie części tego, co wypracowali ci, którzy są kreatywni,

otwarci i angażują się przez 24 godziny na dobę, i da-

wanie tym, którzy wolą spędzać czas przed telewizorem

i udawać, że to, że tak żyją, to nie jest ich wina. A czyja?
Pieniądze zdobywa się w procesie, na który składa się

wykonywanie danych czynności przez określony czas.

I to jest najważniejsza informacja. Pieniądze faktycz-

nie nie rosną na drzewach, tylko dojrzewają w proce-

sie naszego kreatywnego myślenia i konsekwentnego

działania.

Arkadiusz Bednarski

110

Klucz do wolności finansowej

Jedynym sposobem osiągnięcia pełnej wolności finan-

sowej jest nauczenie się i konsekwentne stosowanie

prostej zasady.

Ta prosta zasada zapewni, że przyjdzie moment w Two-

im życiu, kiedy nie będziesz musiał pracować ani jedne-

Wydawaj

mniej, niż zarabiasz oraz

inwestuj

różnicę!

Następnie

ponownie zainwestuj

otrzymany procent.

Z zainwestowanego

kapitału uzyskasz

masę krytyczną.

To pozwoli Ci na

osiągnięcie pożądanego

poziomu życia

w przyszłości.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

111

go dnia więcej. A jeżeli będziesz pracował, to dlatego

że chcesz, a nie dlatego że musisz. To jest jedna z naj-

ważniejszych zasad postępowania z pieniędzmi, która

poprowadzi Cię do wolności finansowej.
„Ale ja nie mam tyle pieniędzy, aby to zrobić”. To naj-

częstsza wymówka. Jest tak pospolita i nieprawdziwa,

że aż wstyd ją wypowiadać i przykro jej słuchać.
Przyjrzymy się poniższemu zestawieniu.
Załóżmy, że od chwili, w której przychodzi na świat

Twoje dziecko, odkładasz w każdym miesiącu, z myślą

o jego przyszłości, 50 zł ze swoich zarobków.

50 zł miesięcznie

50 zł miesięcznie (od momentu urodzenia dziecka),

zakładając 15% oprocentowania rocznego, da 55 212 zł

— w momencie gdy dziecko skończy 19 lat.
Nawet jeżeli nie będzie już więcej wpłat na to konto,

ale pieniądze w dalszym ciągu będą ulokowane na 15%

rocznie, będzie ich:

4,8 mln zł — gdy dziecko skończy 50 lat;

19,6 mln zł — gdy dziecko skończy 60 lat;

79,1 mln zł — gdy dziecko skończy 70 lat.

50 zł miesięcznie to tylko 12,50 zł tygodniowo i tylko

1,66 zł dziennie! No właśnie. Tyle czasu? Tak, tyle cza-

su! Czas to jeden z najważniejszych składników nieza-

leżności finansowej.

Arkadiusz Bednarski

112

A teraz zastanów się: czy znasz kogoś, kto w wieku

50 lat, nie robiąc absolutnie nic: nie pracując, nie pro-

wadząc żadnego biznesu, nie mając nieruchomości, bo-

gatych krewnych, otrzymuje co miesiąc 32 000 zł wy-

nagrodzenia? Znasz niezbyt wiele takich osób, prawda?

Czy chciałbyś w wieku 50 lat mieć takie dochody? Bez

pracy, bez wysiłku, bez zmartwień o ludzi, maszyny,

lokale, ZUS, urząd skarbowy itp.? Droga otwarta. Dla

Ciebie jest za późno, ale możesz zapewnić takie życie

swojemu dziecku. Na pewno się nie obrazi.
Skąd wiadomo, że to będzie 32 000 zł co miesiąc? Zo-

baczysz w dalszej części książki.
Nie robi na Tobie wrażenia 32 000 zł miesięcznie? To nie

szaleństwo? Stać Cię na więcej? Nawet na 100 zł mie-

sięcznie? To zobaczmy, jak to będzie w wypadku 100 zł.

100 zł miesięcznie

100 zł miesięcznie (od momentu urodzenia się

dziecka), zakładając 15% oprocentowania rocznego, da

110 426 zł w momencie gdy dziecko skończy 19 lat.
Nawet jeżeli nie będzie już więcej wpłat na to konto,

ale pieniądze w dalszym ciągu będą ulokowane na 15%

rocznie, będzie ich:

9,6 mln zł, gdy dziecko skończy 50 lat;

39,2 mln zł, gdy dziecko skończy 60 lat;

158,2 mln zł, gdy dziecko skończy 70 lat.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

113

Teraz Twoje dziecko w wieku 50 lat ma miesięczny, pa-

sywny dochód na poziomie 64 000 zł. A Ty inwestowa-

łeś tylko 100 zł miesięcznie.
Czy teraz dostrzegasz, ile pieniędzy przechodzi przez

Twoje ręce każdego dnia? Przyjrzyjmy się z ciekawości

innym liczbom.
Jaki roczny przyrost mogą przynieść Twoje pieniądze…

zakładając 15% rocznego przyrostu?

Tabela 1. Hipotetyczny roczny przyrost przy 15-procentowym oprocentowaniu

(w zł)

1 rok 5 lat 10 lat 20 lat

30 lat

40 lat

50 lat

50 zł 651 4484 13933 75798 350491 1571188 6985901

100 zł 1302 8968 27866 151596 700982 3142376 13971803

200 zł 2604 17936 55731 303191 1401964 6284751 27943606

500 zł 6511 44841 139329 757978 3504910 15711878 69859014

Źródło: Opracowanie własne.

Gdyby było Cię stać na 500 zł miesięcznie przez 50

lat, to Twoje dziecko, ukończywszy 50 lat, cieszyłoby

się życiem, mając 745 726 zł miesięcznego pa-

sywnego dochodu! Bez r uszania kapitału!

745 726 zł miesięcznie? Tak. Dokładnie tyle!
Nawet jeżeli Twoja inwestycja nie da Ci 15%, nawet je-

żeli odsetki od kapitału będą mniejsze, i tak tego, co

Przykłady nie uwzględniają wszelkiego rodzaju opłat, prowizji i podatków.

Arkadiusz Bednarski

114

Twoje dziecko zyskałoby ze zgromadzonego kapitału,

w żaden sposób nie można porównać do emerytury,

jaką miałoby, pracując kolejne kilkanaście lat, aż do

osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego.
Jak to możliwe? Dowiesz się w dalszej część książki,

zastanawiając się nad swoimi marzeniami finansowymi.

Zanim jednak do tego dojdziesz, uzyskasz jeszcze inne,

bardziej szokujące informacje o tym, jak potężną siłę

mają zarabiane przez Ciebie pieniądze — niezależnie

od tego, jakie to kwoty.
Tak właśnie wygląda Twój potencjał finansowy. Jeżeli

jednak to nie Ty jesteś tym nowo narodzonym dziec-

kiem albo nie masz dziecka, albo nie chcesz mu zapew-

nić przyszłości finansowej, tylko zastanawiasz się, co Ty,

w swojej obecnej sytuacji, możesz zyskać, to najwyższy

czas zacząć wszystko od początku.

Procent składany

Podane powyżej przykłady bazują na wykorzystaniu

siły procentu składanego. Albert Einstein nazwał pro-

cent składany największym wynalazkiem ludzkości. To

właśnie efekt procentu składanego odpowiada za to, że

Twoja inwestycja w postaci 50 zł miesięcznie zamieniła

się w 32 000 zł miesięcznego dochodu po 50 latach.
Einstein podał definicję procentu składanego, która

mówi, że aby obliczyć, po ilu latach kapitał ulegnie po-

dwojeniu, należy liczbę 72 podzielić przez procent zwro-

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

115

tu z danej inwestycji. Jeżeli, przykładowo, zwrot z Two-

jej inwestycji wynosi 12% w skali roku, to kwota, którą

zainwestowałeś, ulegnie podwojeniu po sześciu latach,

ponieważ 72 przez 12 daje 6. Jeżeli natomiast zwrot z in-

westycji wyniósłby 24%, kapitał podwoiłby się po trzech

latach. Zwróć jednak uwagę na to, że jest to kapitał, któ-

ry został zainwestowany jednorazowo. Jeżeli natomiast

wpłacałbyś określoną kwotę regularnie (miesięcznie,

kwartalnie, rocznie), to odsetki od kapitału również by-

łyby inwestowane. Dlatego w powyższych przykładach

kapitał kilkuset złotych miesięcznie inwestowanych

przez kilkadziesiąt lat zamienia się w miliony.

Jak pracują pieniądze?

Na to, aby stać się niezależnym finansowo, mają wpływ

cztery czynniki:

Zwrot z inwestycji. Czyli to, ile procent zy-

skasz na inwestycji, w jaką „zaangażujesz” swoje

pieniądze.
Czas trwania inwestycji. Czyli to, jak długo

będzie ta inwestycja trwała.
Rodzaj inwestycji. Czyli to, w co inwestujesz.

Wielkość inwestycji. Czyli to, ile pieniędzy je-

steś w stanie zainwestować.

Zwrot z inwestycji może być różny. Polacy inwe-

stują głównie w dwa skrajne instrumenty inwestycyjne:

lokaty bankowe z jednej strony i nieruchomości z dru-

Arkadiusz Bednarski

116

giej. Lokata bankowa daje dzisiaj od 3 do 5% realnego

zwrotu z inwestycji, co przy obecnym poziomie inflacji

nie wydaje się korzystne. Jednak lokata ma jedną głów-

ną korzyść: pieniądze nie tracą na wartości i nie są wy-

dawane na konsumpcję.
Z kolei ziemia (rzadziej dom lub lokal) kupiona i sprze-

dana w odpowiednim momencie może przynieść nawet

kilka tysięcy procent zwrotu. Na przykład hektar ziemi

wraz z siedliskiem na Suwalszczyźnie można było kupić

w roku 2000 już za 5000 zł. Dziesięć lat później ten

sam hektar wart był 200 000 zł. Czyli w ciągu dekady

wartość tej nieruchomości wzrosła 40-krotnie! W tym

samym czasie zysk z lokaty bankowej wyniósł nieco

ponad 3800 zł. Zatem w tym wypadku trudno jest na-

wet porównywać te dwa sposoby lokowania pieniędzy.

Jeżeli jednak przypomnisz sobie omówiony wcześniej

przykład sprzedaży mieszkania w Warszawie, okaże się,

że sytuacja może być odwrotna. Mimo że pozornie wy-

dawać by się mogło, że zakup nieruchomości w War-

szawie powinien być lepszą inwestycją niż ziemia na

Suwalszczyźnie.
I tutaj mamy do czynienia z kolejnym czynnikiem zwią-

zanym z poziomem zwrotu z inwestycji: z ryzykiem.

Zazwyczaj wielkość zwrotu z inwestycji jest odwrotnie

proporcjonalna do ryzyka. Nisko oprocentowane loka-

ty oferują najczęściej najbardziej stabilne banki, posia-

dające największe rezerwy i kapitały. Większe oprocen-

towanie z kolei — banki, które nie mogą się poszczycić

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

117

takimi zabezpieczeniami. Oferują jednak wysokie opro-

centowanie po to, aby przyciągnąć klientów i ich gotów-

kę. Dlaczego? Wyjaśnimy to w dalszej części książki.
Pieniądze zainwestowane w obligacje Skarbu Państwa

będą bezpieczne, ale ich oprocentowanie będzie nie-

znacznie większe od oprocentowania lokaty bankowej.

Obligacje państwowe uważane są za najbardziej bez-

pieczne instrumenty finansowe, ponieważ gwarantuje

je państwo. Musimy jednak pamiętać, że nie ma czegoś

takiego, jak 100% gwarancji. Historia notuje przypadki

bankructwa państw lub wojny i zmiany ustroju państwa.

Wówczas obligacje nie mają żadnej wartości, a pienią-

dze w nie zainwestowane przepadają.
Zatem z jednak strony mamy lokaty, a z drugiej nieru-

chomości. Obecnie Polacy mają oszczędności na blisko

900 mld zł, z czego ponad 80% znajduje się na loka-

tach bankowych

. Pomiędzy lokatami a nieruchomo-

ściami mamy do dyspozycji bardzo wiele instrumentów,

w które możemy inwestować środki finansowe. Mogą

to być:

akcje spółek;

polisy na życie z umową dodatkową w postaci fun-

duszu inwestycyjnego;
fundusze inwestycyjne;

fundusze funduszy;

Dane dotyczą pierwszego kwartału 2011 roku.

Arkadiusz Bednarski

118

rynek pieniężny;

biznes;

kruszce i kamienie szlachetne;

paliwa kopalniane;

wino;

monety i znaczki;

szkolenia i rozwój kompetencji własnych itp.

Inwestowanie w akcje spółek, czyli tzw. gra na gieł-

dzie, jest ryzykowne. Temat ten został już częściowo

omówiony. Warto pamiętać, że giełda może przynieść

zarówno bardzo duże dochody, jak i straty. Poza tym

trudno zaczynać grę na giełdzie, inwestując 200 zł mie-

sięcznie. Wymaga to przeznaczenia o wiele większych

środków.
Pamiętaj:

Możesz np. inwestować w akcje. Kiedy jest hossa, zy-

skujesz, jednak kiedy jest bessa, zaczynasz tracić. Zwróć

jednak uwagę na to, że w czasie kiedy jest bessa na gieł-

dzie, jest hossa na giełdach towarowych i jeśli chodzi

o kruszce. Gdy jest bessa, inwestorzy wyprzedają akcje.

Gospodarka dąży do utrzymania równowagi. Jeżeli

gdzieś jest strata, w innym miejscu pojawia się zysk.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

119

A skoro to robią, muszą też coś robić ze swoimi pie-

niędzmi. Nie chowają ich pod materac, tylko inwestują

w coś innego. Dlatego w czasie bessy rośnie cena zło-

ta, srebra, a także mrożonego soku pomarańczowego.

Kiedy giełda przynosi małe zyski, inwestorzy uciekają

w kierunku surowców kopalnianych i na rynki rozwija-

jące się. Tak działają wielcy inwestorzy. A co robi nasz

przysłowiowy Kowalski? Siedzi z nosem w gazecie „Par-

kiet”, drapie się po głowie, czytając analizy rynku, i ma

nadzieję, że kiedyś odrobi straty. Dlaczego nie ucieka

na inne rynki? Bo albo go nie stać, albo nie ma do nich

dostępu, albo i jedno, i drugie.
Jeżeli chcesz inwestować na giełdzie, pamiętaj:

Ufaj swojej intuicji. Musisz oczywiście poznać wszyst-

kie narzędzia, które pomogą Ci lepiej zarządzać portfe-

lem posiadanych akcji, takie jak STOP-LOSS

lub AT-

OR-BETTER

i inne. Więcej na ten temat możesz się

dowiedzieć dzięki internetowi lub czytając odpowiednią

literaturę.

Zlecenie sprzedaży papierów wartościowych po osiągnięciu przez nie

określonej ceny, tak aby powstrzymać stratę.

Zlecenie realizacji transakcji, kiedy cena akcji osiągnie określony po-

ziom.

Ty sam musisz pilnować swoich inwestycji. Nie ufaj

doradcom. Oni mogą się mylić, a Ty tracisz.

Arkadiusz Bednarski

120

W przypadku polis i funduszy inwestycyjnych możesz

liczyć na zwrot na poziomie 5–35%. Wiele zależy od

tego, jaka jest koniunktura na rynku. Jeżeli na giełdzie

jest hossa, zazwyczaj fundusze także ją notują, jeżeli jest

bessa, możesz spodziewać się mniejszych zysków. Pa-

miętaj przy tym, że fundusze inwestycyjne to nie insty-

tucje charytatywne, których jedynym celem i marzeniem

jest to, aby ich klienci się bogacili. Są to firmy nasta-

wione na zysk, dlatego w pierwszej kolejności zabez-

pieczają swój interes, a dopiero później Twój. Dlatego,

niezależnie, czy fundusz przynosi straty, zyski czy stoi

w miejscu, Ty i tak ponosisz różnego rodzaju opłaty:

za zarządzanie, za przeniesienie środków, za lokowanie

pieniędzy, za wypłaty itp. Doradzanie, żeby sprawdzać

i analizować oferty wielu funduszy, do których zachę-

cają dziennikarze i media, nie ma najmniejszego sensu,

ponieważ liczenie na to, że jakiś fundusz będzie działał

inaczej niż 99% innych, jest zwykłą naiwnością.
Co do ryzyka, to wszystko zależy od tego, jaki fundusz

wybierzesz. Najczęściej spotykamy trzy rodzaje fundu-

szy: akcji

, obligacji i zrównoważone. Fundusze akcyj-

ne wiążą się z dużym ryzykiem, ale mogą przynieść tak-

że największe zyski — nawet kilkaset procent. Można

także dużo na nich stracić. Fundusze obligacji zazwy-

czaj przynoszą zysk na poziomie procentu lub dwóch

ponad inflację. Z kolei fundusze rynku pieniężnego są

Dotyczy wszelkiego rodzaju akcji małych i średnich przedsiębiorstw,

zagranicznych itd.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

121

pomiędzy tymi dwoma wymienionymi powyżej. Nasu-

wa się więc prosty wniosek: jeżeli rynek ma się dobrze,

warto trzymać środki w funduszach akcji, jeżeli ma się

źle, w obligacjach, które co prawda przyniosą niewielki

zysk, ale przynajmniej nie grożą stratami.
Posiadając 100 zł wolnych środków finansowych mie-

sięcznie, można zacząć inwestować w tego typu instru-

menty. Trzeba jednak pamiętać, że inwestycja miesięcz-

na może nie mieć większego sensu, ponieważ wpływy

na konto funduszu wiążą się z opłatą manipulacyjną

która najczęściej wyrażona jest określoną kwotą. Zatem

osoba, która inwestuje 100 zł miesięcznie, może, przy-

kładowo, zapłacić 8 zł, co stanowi tyle samo, ile zapłaci

osoba, która zainwestuje 1200 zł w skali roku. Wydaje

się to nieistotne, jednak gdy przyjrzymy się temu bliżej,

okaże się, że 8 zł ze 100 zł to 8%, które jest potrącane

w każdym miesiącu. Aby zatem odrobić koszt opłaty

manipulacyjnej, fundusz musi wypracować minimum

8% zysku. Na 8% pracuje 100 zł, czyli niewielka kwo-

ta. Natomiast w przypadku 1200 zł wpłaconych w sys-

temie rocznym 8 zł to 0,66%. Mimo że ta opłata jest

pobierana miesięcznie, to na jej zarobienie pracuje nie

100 zł, a kwota 12-krotnie wyższa. Inaczej rzecz ujmu-

jąc, o wiele łatwiej jest wypracować 0,66% w pierwszym

miesiącu i proporcjonalnie w każdym z pozostałych, niż

8%. Wyobraźmy sobie, że jeżeli fundusz będzie zara-

biać 7%, to po kilku latach osoba, która inwestowała po

Dotyczy większości funduszy na polskim rynku.

Arkadiusz Bednarski

122

100 zł miesięcznie, wybierze z funduszu mniej, niż zain-

westowała. To nie ma sensu! Lepiej pojechać na Wyspy

Kanaryjskie i cieszyć się słońcem i życiem.
Natomiast jeżeli ta sama osoba zainwestuje 1200 zł

raz do roku, to, chociaż jest to wydatek jednorazowy

i wydaje się bardzo duży, zwrot z inwestycji, jaki uzyska

fundusz, szybko pokryje koszt opłaty i pieniądze przy-

niosą zysk. Po kilku latach okaże się, że inwestycja była

opłacalna.
Wiele osób inwestowało przez kilka lat, a potem to, co

wypracowały zakłady ubezpieczeń lub fundusze inwe-

stycyjne, nie zwracało zainwestowanych pieniędzy. Nie-

stety większość inwestycji Polaków w fundusze i w po-

lisy to inwestycje w postaci miesięcznych składek.
Pamiętajmy, że o wiele łatwiej jest przekonać klienta,

żeby inwestował 100, 150 czy 200 zł miesięcznie, niż

1200, 1800 czy 2400 zł jednorazowo w skali roku. Za-

miast oskarżać agentów, ubezpieczycieli i fundusze,

powinniśmy przeanalizować swój sposób myślenia, po-

nieważ to my jesteśmy odpowiedzialni za decyzje, jakie

podejmujemy.
Podsumowując, na pewno lepiej jest inwestować (w od-

powiedni sposób) w fundusz niż trzymać pieniądze pod

materacem lub wydawać je na konsumpcję.
Jednym z najlepszych rozwiązań jest inwestowanie za po-

średnictwem funduszu funduszy. Takie rozwiązania ofe-

rują u nas polskie i zagraniczne zakłady ubezpieczeń.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

123

Fundusz funduszy pozwala Ci inwestować w takie in-

strumenty, w które większość osób inwestować nie

może (chociażby ze względu na duże kwoty inwestycji

wymagane przez niektóre fundusze). Fundusz funduszy

daje również szansę inwestowania w wiele różnych fun-

duszy naraz, co chroni Cię przed stratą i daje potencjal-

nie możliwości większych zysków.
Za pośrednictwem funduszy inwestycyjnych możesz in-

westować także w akcje. Wówczas nieco (ale nigdy nie

całkowicie) ograniczasz ryzyko. Jeżeli na giełdzie będzie

bessa, a Twój portfel składa się ze spółek notowanych

na giełdzie, to nie licz na to, że nie stracisz. Pamiętaj,

fundusz i tak pobierze opłaty, niezależnie od tego, czy

zyskasz czy też nie.
To tylko przykładowe narzędzia, które możesz stosować.

Jest ich o wiele więcej. Warto, przed podjęciem decyzji

o zainwestowaniu swoich pieniędzy, sprawdzić, jakie

możliwości w tym zakresie daje Ci dany fundusz. Pamiętaj

jednak, że nie ma nic za darmo. Takie narzędzia to dodat-

kowe opcje. Zatem albo musisz je dokupić, albo możesz

z nich korzystać dopiero po zainwestowaniu określonej

kwoty. Najczęściej spotkasz się z tą drugą możliwością.
Dlatego najlepszym rozwiązaniem może być jednak

wybór funduszu funduszy, który ma w swojej ofercie

m.in. fundusze:

akcji;

rynku pieniężnego;

Arkadiusz Bednarski

124

obligacji;

surowców i kruszców;

rynków rozwijających się.

To pozwala przenosić zainwestowane pieniądze do do-

wolnego wybranego funduszu.
Jeżeli zdecydujesz się na zainwestowanie swoich pienię-

dzy w fundusz funduszy, dowiedz się, jakie masz możli-

wości. Oczywiście nie licz na to, że takie narzędzie dosta-

niesz za 100 zł miesięcznej inwestycji. W ogóle przestań

wierzyć w inwestycje tego typu. Są one dobre dla dzieci,

które właśnie przyszły na świat. Jeżeli masz 30 lat lub

więcej, musisz inwestować więcej, znacznie więcej. I tyl-

ko, w przypadku wpłat regularnych, rocznie.
A co mam zrobić, jeżeli nie stać mnie na więcej niż 100

zł miesięcznie? Nie inwestuj. A tak poważnie, to znajdź

te pieniądze.
Są dwie metody:

Wydawaj mniej.

Zarabiaj więcej i wydawaj mniej.

Wydawaj mniej

Gdy zobaczysz, jak wiele pieniędzy przechodzi przez

Twoje ręce, może Cię to mocno zaskoczyć. Skoro już

zdajesz sobie sprawę z tego, jak wiele możesz zyskać, in-

westując 100, 200 czy 500 zł miesięcznie, to teraz przyj-

rzyj się temu, jak znikają pieniądze z Twojego portfela.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

125

Przykładowa analiza wydatków miesięcznych, których

możesz uniknąć:

Tankowanie paliwa na stacji X, która oferuje pogram

lojalnościowy i ciekawe nagrody. Zamiast płacić za

paliwo 4,95 zł, płacisz średnio 5,15 zł. W ciągu mie-

siąca wydajesz o ok. 20–40 zł więcej.
Papierosy? W ciągu miesiąca z Twojego budżetu

ubywa o 250–300 zł więcej niż osobom, które nie

palą.
Raz na jakiś czas piwo? 50–200 zł.

Herbata, kawa, kanapka? 100 zł.

Lunch na mieście? 200–300 zł.

Gazety? 50 zł.

Opłaty za rachunek bankowy, przelewy, karty, wy-

płaty z bankomatów itp.? 30–70 zł.

To daje razem od 450 do 800 zł miesięcznie. W skali

roku minimum 5400 zł plus 1200 zł, które możesz zain-

westować, co daje Ci łącznie 6600 zł rocznie i… jesteś

zdrowszy na duchu i ciele.
Możesz zapytać:

Czy to znaczy, że mam prowadzić własny, domowy

budżet, jak radzi wielu autorów, doradców i konsul-

tantów?
Czy to znaczy, że mam analizować każdy wydatek:

na chleb, masło, paliwo czy kawę?

Arkadiusz Bednarski

126

Czy to znaczy, że muszę kilka razy obejrzeć każdy

grosz przed decyzją, czy i na co wydać?
Czy to znaczy, że mam przez kolejne 30 lat ciułać

i nie cieszyć się życiem?
Czy to znaczy, że dopiero jak będę stary i słaby, to

będę mógł sobie pozwolić na więcej, mimo że to już

nie będzie mnie cieszyć?

To są bardzo dobre pytania, na które trzeba sobie jasno

odpowiedzieć.

A jak czujesz się z tym budżetem?

Czy przekonuje Cię to, że posiadając budżet, sta-

niesz się bogaty?
Czy masz przekonanie do ciułania i ograniczania się?

Czy jesteś w stanie na dłuższą metę prowadzić księ-

gę przychodów i rozchodów własnego gospodar-

stwa domowego?

Zapewne, jak u większości osób, Twoje odpowiedzi

brzmią: „Nie”.
Cierpienie i przyjemność rządzą naszym życiem. Jeżeli

coś sprawia Ci trudność i musisz się wciąż i wciąż prze-

łamywać, walczyć ze sobą i ograniczać, to efekt, jaki

uzyskasz, może być odwrotny. W końcu pękniesz i bę-

dziesz miał finansowy efekt jo-jo — wszystko, co udało

Ci się odłożyć, wydasz z nadwyżką. Ograniczając się

i robiąc zakupy w najtańszych marketach, doprowadzisz

do podwójnego zamknięcia. Z jednej strony będziesz

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

127

czuć niedosyt, że się ograniczasz i nie możesz sobie po-

zwolić na coś lepszego, a z drugiej nie będziesz pod-

świadomie postrzegać siebie jako kogoś, kto rozsądnie

zarządza budżetem, tylko jako kogoś, kogo po prostu

nie stać na to, aby żyć lepiej. Nic gorszego nie można

sobie zrobić. Tędy nie prowadzi droga do bogactwa, do

niezależności finansowej. Przypomnij sobie, jak wielki

wpływ na nasze życie mają właściwe przekonania.
Nie chodzi o to, aby zaciskać pasa i liczyć każdy wyda-

wany grosz. Jeżeli praca, którą wykonujesz, przynosi Ci

niewielki dochód i nie możesz sobie pozwolić na więcej

poza niezbędne minimum; jeśli musisz liczyć się z każ-

dym wydatkiem i planować rozchody z marnymi wido-

kami na dodatkowe przychody, to prędzej czy później

cała ta zabawa w budżet jest skazana na porażkę. Jeżeli

nie „czujesz” budżetu, daj sobie z nim spokój. O wie-

le lepsze efekty uzyskasz, stosując pięć prostych zasad

omawianych poniżej. Możesz także korzystać z opisa-

nych w dalszej części książki koszy finansowych oraz

pudełek na czekoladki.
Zacznij zatem od zasady pierwszej.
Jeżeli nie potrafisz zdecydować, ile przeznaczyć na

oszczędzanie, to wprowadź do swojego życia pewną

sprawdzoną zasadę:

Zasada I:

Oszczędzaj minimum pewien procent

swoich miesięcznych dochodów.

Arkadiusz Bednarski

128

Jaki procent? To zależy od tego, jak szybko chcesz się

stać osobą niezależną finansowo. Nie zaczynaj od razu

od 20%, bo zaraz zrezygnujesz. To tak jakby ktoś miał

nadwagę i chcąc się odchudzić, zaczął od przebiegnięcia

10 km. Efekt jest łatwy do przewidzenia: ani nie schud-

nie, ani nie przebiegnie tego dystansu. Na pewno zaś

nabawi się kontuzji: albo psychicznej, albo fizycznej,

albo obu naraz. Można zacząć od 3%, potem, po kilku

miesiącach, zwiększyć do 5%, potem 10%, 15%… Do-

celowo możesz założyć, że będzie to 15 lub 20%.
Jak już wiesz, najlepiej jest inwestować rocznie. Jednak

wiele osób woli to robić co miesiąc, bo to łatwiej, mimo

że jest to nieopłacalne. Jak zatem sprawić, żeby inwe-

stować rocznie?
Najważniejsza zasada oszczędzania i inwestowania to:

Jeżeli naprawdę chcesz być niezależny finansowo, to

przekonanie już masz. Jedyne co musisz zrobić, to wy-

robić w sobie odpowiednie nawyki. Większość z nas wy-

rabia w sobie te złe, z którymi niełatwo się żyje, a część

z nich ma tragiczne następstwa. Takim typowym nawy-

kiem, który szkodzi nam bardziej niż przypuszczamy,

jest, oprócz palenia, nadmiernego picia alkoholu, jedze-

Zasada II:

Wyrób w sobie nawyk odkładania pieniędzy.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

129

nia w późnych godzinach wieczornych czy spędzania

czasu przed telewizorem, wydawanie znacznej ilości pie-

niędzy na dobra konsumpcyjne. Jeżeli naprawdę chcesz

być niezależny finansowo, to najwyższy czas, abyś zaczął

wyrabiać w sobie pozytywne nawyki. Niestety nie jest to

łatwe, ale gdy się je ma, życie jest zdecydowanie prost-

sze i przyjemniejsze. Są to np. systematyczne uprawianie

sportu, jedzenie zdrowej żywności, czytanie odpowied-

nich książek odnośnie rozwoju osobistego oraz systema-

tyczne oszczędzanie. Kłopot z pozytywnymi nawykami

wiąże się z tym, że już same słowa: „systematyczne”,

„czytanie”, „zdrowa żywność” czy „oszczędzanie” bu-

dzą nieprzyjemne skojarzenia. Jak zatem poradzić sobie

z tymi nowym, pozytywnym, nawykiem oszczędzania?

Przede wszystkim możesz zacząć od używania słów „in-

westowanie” itp. Pomyśl, czy stwierdzenie „inwestuję”

budzi w Tobie bardziej pozytywne odczucia niż „oszczę-

dzanie”? Jeżeli tak, to zacznij od teraz mówić o inwesto-

waniu. Takie proste? Tak, takie proste.
Naszym życiem kierują dwie siły: unikanie cierpienia

i dążenie do przyjemności. Jeżeli ktoś zamierza pozbyć

się negatywnego nawyku, a samo stwierdzenie „napił-

bym się piwa” budzi w nim przyjemne odczucia, to

trudno jest podjąć skuteczne działania w kierunku po-

zbycia się tego nawyku

Więcej na temat tego, jak język i sposób myślenia wpływają na nasze

życie w książkach: A. Bednarski,

Wywieranie wpływu na siebie, Łódź 2007;

Idem,

Modelowanie przeznaczenia, Gliwice 2008; Idem, Wywieranie wpływu na

siebie II, Gliwice 2011.

Arkadiusz Bednarski

130

Oszczędzanie to nie coś, co robi się od święta, tylko na-

wyk, czyli coś, co robi się systematycznie, tak jak mycie

zębów czy chodzenie do fryzjera.
Bardzo wiele osób musi podjąć wyzwanie, jeśli chodzi

o finanse, a ponad 80% polskiego społeczeństwa nie

oszczędza w ogóle. Być może uważasz, że niektórych

ludzi nie stać na oszczędzanie, bo bardzo mało za-

rabiają. Jednakże w rodzinach o najniższych docho-

dach znaczącą część pieniędzy wydaje się na używki:

alkohol i papierosy. A żadna z nich nie jest niezbęd-

na do życia ani nie poprawia jego jakości. Rezygnu-

jąc z tego typu wydatków, każdy jest zatem w stanie

zaoszczędzić (odłożyć, zainwestować) co najmniej 20

zł dziennie (paczka papierosów i kilka piw). To daje

600 zł miesięcznie i niewyobrażalne 7200 zł rocznie!

Zadajmy sobie zatem pytanie: skoro na takie wydatki

stać najbiedniejszych, to czy każdy może odłożyć 5 zł

dziennie? Trudno byłoby udzielić odpowiedzi innej niż

twierdząca. Dlaczego zatem nie odkładamy 5, 10 czy

20 zł dziennie? Ponieważ nie mamy takiego nawyku.

Aby go w sobie wyrobić, możesz zacząć od najprost-

szego i najłatwiej dostępnego narzędzia, a mianowicie

od skarbonki. Jeżeli chcesz być naprawdę niezależnym

finansowo, kup skarbonkę i codziennie (nie co dwa

dni, nie raz na jakiś czas, nie wtedy, kiedy Ci się przy-

pomni, tylko codziennie) odkładaj określoną kwotę.

I nie tyle ważna jest jej wysokość, co systematyczność.

Jeżeli np. będziesz odkładać jedynie 5 zł, to po pół

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

131

roku w skarbonce będzie około 900 zł. Jeżeli możesz

zrezygnować z kilku niepotrzebnych rzeczy i możesz

odłożyć 20 zł dziennie, to po roku uzbierasz ponad

7200 zł! Inwestując tę kwotę przez kilkanaście lat,

możesz osiągnąć poziom bezpieczeństwa finansowe-

go! Nie musisz czekać do emerytury, wystarczy tylko

20 zł dziennie odkładane do skarbonki. Oczywiście

warto zdawać sobie sprawę z tego, że zanim nowa

czynność stanie się nawykiem, może upłynąć trochę

czasu. Powinieneś być na to przygotowany. Jednak, co

najważniejsze, z perspektywy upływu czasu i zaosz-

czędzonych pieniędzy nie będzie to miało żadnego

znaczenia.
Jeżeli nie masz skarbonki, kup ją. Może to być najlepsza

inwestycja w Twoim życiu. Nie wystarczy tylko przeczy-

tać tę informację i stwierdzić: „Wiem, wiem, skarbonka

to może i dobry pomysł”.
Są trzy poziomy rozwoju:

Wiem.

Rozumiem.

Stosuję.

3.
Jeżeli wiesz, że trzeba oszczędzać, to dobrze. Tylko co

daje Ci ta wiedza? Jeżeli rozumiesz, że trzeba oszczę-

dzać, ma to sens i jesteś do tego przekonany, to bardzo

dobrze. Tylko czy coś zyskałeś? Jeżeli natomiast stosu-

jesz tę wiedzę: oszczędzasz, to dopiero tutaj zaczniesz

widzieć efekty! To jest tak samo jak z odchudzaniem,

Arkadiusz Bednarski

132

ćwiczeniami fizycznymi, zdrowym odżywianiem, na-

uką itd. Wiedza i rozumienie nic nie dają. Dopiero sto-

sowanie prowadzi do efektów.
Pamiętaj, że skarbonka jest tylko metaforą i nie służy

do pomnażania kapitału. Ona ma tylko wyrobić nawyk.

Powtórzymy to raz jeszcze:
Ale jak mam odkładać, skoro wydaję wszystko, co za-

rabiam?
A gdyby dzisiaj wezwał Cię szef i oznajmił, że firma

ma przejściowe kłopoty, i dałby Ci możliwość wybo-

ru: zwalnia Cię lub zmniejsza Twoje wynagrodzenie

o 15%? Co byś wybrał?
W tej sytuacji nowa pensja musiałaby Ci wystarczyć,

mimo że byłaby o 15% mniejsza. Wtedy okazałoby się,

że nie ma potrzeby płacenia za dwie osoby za centrum

fitness, bo Ty możesz biegać, a Twój partner i tak rzad-

ko chodził. Nagle okazałoby się, że można wytrzymać

bez kilku wyjść do baru na piwo, a zamiast pizzy „na

mieście” można iść na obiad do rodziców.
Nagle to wszystko można zrobić, ale tylko jeśli cho-

dzi o skarbonkę. Mówiąc natomiast o oszczędzaniu na

przyszłość, to już inna sprawa. Po co się martwić przy-

szłością, jeżeli ma się 25, 30 lub 40 lat? Jakoś to będzie.

Emerytura

Nie, jakoś nie będzie! Już wiadomo, że wyliczenia spe-

cjalistów oraz to, co obiecywały wszechobecne w okre-

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

133

sie początków reformy emerytalnej reklamy, nie będą

miały zastosowania w rzeczywistości. Nie możesz li-

czyć na to, że oba filary zapewnią Ci takie emerytury,

jakie obiecywały. Państwo nie musi się opiekować oby-

watelami, a jeżeli zaopiekuje, to nie będzie to na pewno

ten poziom życia, na jaki pracowałeś.
Obecnie realizowany jest w Polsce duży projekt do-

radczy finansowany przez Unię Europejską

Z wiekiem

na plus, który jest częścią uświadamiania przedsiębior-

com i pracownikom, że osoby starsze dużo wnoszą

w pracę zawodową i warto na nie stawiać. A cały pro-

jekt wspiera koncepcję zachęcania (na razie zachęca-

nia) ludzi, aby po wejściu w wiek emerytalny pracowali

dalej.
Dlaczego? Ponieważ nie będą w stanie utrzymać się

z emerytur, na które pracowali przez 40 lat. Państwo

bowiem obiecało im coś, z czego nie jest w stanie się

wywiązać. A musiało obiecywać, bo społeczeństwo

tego oczekuje. Bo społeczeństwo wciąż myśli katego-

riami sprzed dwóch pokoleń: pracuję, więc należy mi

się emerytura. Po drugie zmienia się struktura demo-

graficzna społeczeństwa. Od roku 2010 obserwujemy,

że liczba osób w wieku produkcyjnym zmniejszyła się

o przeszło cztery mln! Z czego osoby w wieku 16–34

lat stanowią 3,9 mln

. Wychodzące dalej w przyszłość

szacunki mówią o zmniejszeniu tej liczby o 10 mln do

roku 2050.

Dane pochodzą z:

Z wiekiem na plus, projekt badawczy UE.

Arkadiusz Bednarski

134

Kto będzie pracował na przyszłych emerytów? System

emerytalny, jaki mamy obecnie, to system repartycyjny

(umowa pokoleń) i został stworzony w roku 1889 przez

ówczesnego kanclerza Niemiec, Ottona von Bismarc-

ka. Ten system funkcjonuje dalej (raczej powinno się

powiedzieć: próbuje funkcjonować), pomimo że tech-

nologia jest tak zaawansowana, że jedna maszyna za-

stępuje pracę setek lub tysięcy ludzi, i że od tego czasu

bardzo zmniejszył się przyrost naturalny. Funkcjonuje,

pomimo że ludzie żyją znacznie dłużej niż jeszcze sto

lat temu. Pamiętajmy jednak o tym, że w czasach Bi-

smarcka wieku emerytalnego dożywało 5% społeczeń-

stwa, był bardzo duży przyrost naturalny, a na jednego

emeryta płaciło składki 5–7 osób. Czasy się zmieniły

i model myślenia, który funkcjonował jeszcze kilkadzie-

siąt lat temu, i wciąż przekazuje się go kolejnym poko-

leniom, jest niewłaściwy.

Wykształcenie a praca zawodowa

Skończ dobrą szkołę i zatr udnij się w dobrej

fir mie. Ten sposób myślenia, oprócz wielu korzyści

dla gospodarki, przyczynił się do tego, że wykształcenie

stało się powszechniejsze. W 1988 roku osoby z wyż-

szym wykształceniem stanowiły 6,5% społeczeństwa,

a ze średnim i policealnym było ich 14,6%. W roku 2010

odpowiednio: 17,4% i 33,6%. Jednak wykształcenie nie

jest już gwarantem zatrudnienia, jak to było w latach 80.

Wiele osób kończy studia i nie ma wymaganego przez

większość pracodawców doświadczenia.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

135

Samo wykształcenie wystarczyło kilkadziesiąt lat

temu. Ale świat się zmienia. Technologia rozwija się

dynamicznie, a wraz z nią zmienia się to, jak pracu-

jemy.
Dzisiaj niewiele jest przedsiębiorstw, w których pracuje

się kilkanaście lat, a zmiany na rynku mogą sprawić, że

największe instytucje rozpadną się w ciągu kilku mie-

sięcy. Praca na etat nie oznacza już bezpieczeństwa.

Tkwienie w starym modelu myślenia i przekonywanie

się, że tak właśnie jest, nie ma najmniejszego sensu.

Dlatego, jak pokazują badania, wśród osób między

19. a 26. rokiem życia pracuje ok. połowa, z czego

część łączy pracę z nauką. 27% z tych osób ma umo-

wę o pracę na czas nieokreślony, reszta: umowę na

czas określony (37%) lub umowę o dzieło czy zlecenie

(21%). 9% prowadzi własną firmę, a 4% pracuje na

czarno

Odwiedzając niektóre wyższe uczelnie i zwracając uwa-

gę na parkujące przed nimi samochody, można czasa-

mi odnieść wrażenie, że wiele osób traktuje studia jak

hobby. Szczególnie dotyczy to tych, które kończą drugi,

trzeci, a nawet czwarty kierunek.
Z kolei rencista to osoba otrzymująca świadczenie pie-

niężne z powodu czasowej lub stałej niezdolności do

Badanie telefoniczne TNS OBOP dla „Gazety”, 10–14.03.2011. Próba

reprezentatywna 500 osób w wieku 19–26 lat. [dok. elektr.] www.gazeta-

praca.pl [dostęp: 18.03.2011]. Sondaż na temat młodych na rynku pracy.

Arkadiusz Bednarski

136

wykonywania pracy zawodowej, wypłacane w ramach

systemu ubezpieczeń społecznych.
Czas zatem na kolejną zasadę.

Skoro zaczynasz wprowadzać w życie zasadę numer je-

den (oszczędzaj pewien procent swoich miesięcznych

dochodów), to najlepiej gdy ów procent odłożysz, za-

nim zapłacisz wszystkim innym osobom i instytucjom.

W momencie kiedy otrzymujesz wynagrodzenie, prze-

lewasz ustalony wcześniej procent na swoje prywatne

konto inwestycyjne. Wiele osób ma kłopoty finansowe,

ponieważ zamiast najpierw zapłacić sobie, płaci wszyst-

kim innym. W pierwszej kolejności wydają pieniądze na

rachunki, spłacają kredyt, opłacają telewizję kablową,

drugi abonament telefoniczny, karnet do klubu itp. Dla-

tego twierdzą, że z tego, co im zostaje, nie są w stanie

zaoszczędzić.
Jeżeli uważasz, że nie można odłożyć 10–15% pensji,

to przypomnij sobie wcześniejszy przykład. 90% osób,

którym pracodawca da wybór: zwolnienie lub obniże-

nie zarobków o 15%, zdecyduje się na tę drugą propo-

zycję.

Zasada III:

Najpierw zapłać samemu sobie.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

137

Jak już wspomniałem, w pierwszym kwartale 2011

roku Polacy mieli ponad 880 mld złotych oszczędno-

ści. Znaczną część tej kwoty stanowiły lokaty bankowe.

Lokata może być bardzo dobrą inwestycją, jednak świat

nie zna osób, które stały się dzięki niej niezależne finan-

sowo. Zgodnie z tą zasadą zainwestowanego kapitału

nie powinieneś nigdy wydawać. Zaś do pieniędzy zgro-

madzonych na lokacie masz dość łatwy dostęp. W każ-

dej chwili możesz zlikwidować lokatę i wypłacić kapitał.

Co najwyżej nie dostaniesz odsetek. I to jest największa

wada lokaty. Pamiętaj, że nikogo z nas nie omijają cho-

roby, śluby, wakacje, promocje, „okazje” itp. Bardzo ła-

two i szybko możemy pozbyć się naszych pieniędzy.
Jeżeli chcesz stać się osobą niezależną finansowo, nie

możesz korzystać ze swojego kapitału, dopóty nie uzy-

skasz kwoty, która zabezpieczy Twoją przyszłość, a któ-

ra tworzy się z odsetek od kapitału. Dlatego koncentruj

się na takich instrumentach finansowych, które „odgra-

dzają” Cię od niego.

Zarabiaj więcej, wydawaj mniej

Oto jakie masz możliwości zwiększenia swoich dochodów:

Awans w firmie, w której pracujesz.

Zasada IV:

Wydawaj odsetki, nie kapitał.

Arkadiusz Bednarski

138

Dodatkowe zatrudnienie.

Umowy zlecenia lub o dzieło, które możesz realizo-

wać po pracy.
Uruchomienie własnej działalności i podpisanie

kontraktu (zyskujesz podatek i płacisz mniejszą

składkę ZUS).
Otwarcie firmy lub spółki (Ty masz pomysł, ktoś

inny ma pieniądze).
Nawiązanie współpracy z firmą MLM (marketing

sieciowy, wielopoziomowy).

To tylko najprostsze i najszybsze sposoby na dodatko-

we dochody.

vvv

Zadanie.

Podejmij wyzwanie. Przez najbliższy tydzień

— każdego dnia bez wyjątku — spisuj poniżej po trzy

pomysły na zarobienie pieniędzy. Weź pod uwagę swoje

umiejętności, doświadczenie, wiedzę, to, co robić lubisz,

to, co kiedyś robiłeś, a także wszystkie te pomysły, które

wpadną Ci do głowy. Nie oceniaj ich i nie krytykuj. Po

tygodniu przeczytaj to, co napisałeś i zastanów się, ile

z nich możesz zrealizować.

Dzień 1.

1.  ..................................................................................
2.  ..................................................................................
3.  ..................................................................................

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

139

Dzień 2.

Dzień 3.

Dzień 4.

Dzień 5.

Dzień 6.

Dzień 7.

Arkadiusz Bednarski

140

Teraz masz 21 sposobów na zarobienie dodatkowych

(a może więcej niż dodatkowych) pieniędzy. Pozosta-

je przeanalizowanie i wybór tych 3–4 sposobów, które

mają szansę powodzenia. Wybierz je i zacznij podejmo-

wać działania, aby je zrealizować.

vvv

Możesz starać się o awans w firmie, w której pracujesz.

Jak to zrobić? Mimo że napisano na ten temat wiele

książek i artykułów, nie ma jednej, sprawdzonej metody.

Jednak na pewno trzeba inwestować w siebie i w swój

rozwój, dbać o właściwe relacji z ludźmi i wykazywać

większe niż przeciętne zaangażowanie.
Pamiętaj jednak, aby ustrzec się przed błędami. Jaki naj-

częstszy błąd popełniają ludzie, kiedy zaczynają więcej

zarabiać? Kiedy dostają awans, premię, nagrodę?
Zaczynają wydawać więcej. Dlatego opcja: zarabiaj

więcej nie załatwia sprawy, ponieważ zarabianie więk-

szej ilości pieniędzy prowadzi najczęściej do podwyż-

szania tzw. standardu życia, czyli, innymi słowy, zwięk-

szonej konsumpcji.
Kiedyś Stanisław Jerzy Lec napisał: „Jeżeli ludożerca je

nożem i widelcem — to postęp?”.
Czy rzeczywiście zmiana telewizora z 32-calowego na

40-calowy wnosi jakąś wartość do naszego życia? Czy

zakup nowego samochodu na kredyt, kiedy dotych-

czasowy jeździ bez zarzutu i jest całkowicie spłacony,

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

141

podnosi jakość naszego życia? Czy wyjazd w modne

miejsce, które w przyszłym roku modne już nie będzie,

uzasadnia wydatek, który pochłonął całą roczną pre-

mię?
Firmy, które chcą sprzedać swoje produkty, dysponu-

ją sztabem specjalistów od marketingu i PR. Mają oni

taką wiedzą na temat zachowania, percepcji i sposobu

myślenia, o których nie piszą w żadnych książkach. I te

firmy są w stanie zapłacić tym specjalistom ogromne

pieniądze tylko po to, aby potencjalni klienci kupili ich

produkty. O wydawanie się nie martw, na pewno uda Ci

ulokować gdzieś każdą kwotę.
Dlatego, kiedy otrzymasz premię, to zamiast od razu ją

„skonsumować”, zainwestuj. To cała tajemnica. Tutaj

pojawia się kolejna, bardzo ważna zasada:

Ta zasada dotyczy w szczególności tych osób, które

albo chcą szybciej pomnażać swoje pieniądze, albo są

już w tym wieku, kiedy czas nie działa na ich korzyść

(jak w przypadku osób młodych). Dzięki temu, że prze-

znaczysz dodatkowe pieniądze na inwestycje, unikasz

pułapki, w jaką wpada większość osób: podejmowania

Zasada V:

Minimum 50% z dodatkowo zarobionych

pieniędzy przeznacz na inwestycje.

Arkadiusz Bednarski

142

dodatkowej pracy tylko po to, aby pochodzące z niej

pieniądze przeznaczać na bieżącą konsumpcję. Podję-

cie dodatkowej pracy to zawsze „dodatkowe” pienią-

dze, czyli dodatek to tego, co już mamy. Większość

osób podjęłaby się takiej pracy, nawet gdyby była mniej

płatna… a także gdyby była więcej płatna niż ta podsta-

wowa. Brzmi to może jak żart, ale tak właśnie jest. Do-

datkowo zarobione pieniądze i tak są przeznaczone na

konsumpcję, niezależnie od tego, czy jest to 1000, 1500

czy też 750 zł. Zarobek dodatkowych 1500 zł i przezna-

czenie połowy z nich na inwestycje niewiele wpłynie na

poziom konsumpcji, ale inwestowanie tej połowy na 15,

czy 20 lat będzie miało ogromny wpływ na jakość życia

w przyszłości.
Pamiętaj także, aby pomagać tym, którzy nie mają; by

wspomóc finansowo tych, dla których los nie był tak

przychylny jak dla Ciebie. Wynika z tego kolejna zasada:

Nie chodzi tu o tych, którzy są biedni, bo nie dopusz-

czają do siebie myśli, że mogą żyć lepiej, albo nie chcą,

aby inni pomogli im zmienić życie. Nie chodzi o dawa-

nie ryby zamiast uczenia, jak ją złowić. Chodzi o tych,

Zasada VI:

Przeznaczaj część swoich dochodów na

pomoc innym.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

143

którzy żyją w krajach, w których nie mają żadnych moż-

liwości awansu społecznego, wzbogacania się, a nawet

najedzenia się do syta. Chodzi o tych, dla których Bóg,

los lub wszechświat (zależy, w co wierzysz) nie był ła-

skawy i których fizyczne lub umysłowe upośledzenie

wyklucza funkcjonowanie w społeczeństwie. Dając,

utwierdzasz sam siebie w tym, że jesteś na tyle bogaty,

że stać Cię, aby pomagać innym. A gdy zaczniesz my-

śleć o sobie, że jesteś bogaty, pieniądze zaczną płynąć

do Ciebie z różnych stron. I nie są to czcze słowa ani

mydlenie oczu. Wynika to z przekonań i funkcjonuje

nie tylko jeśli chodzi o kwestie finansowe.
Podobnie jest z atrakcyjnością. Osoby, które postrzega-

ją się jako atrakcyjne, mają większe powodzenie u płci

przeciwnej od tych, które za takie siebie nie uważają.

Tak samo jest ze szczęściem. Ludziom, którzy uważają

siebie za szczęściarzy, los sprzyja. Przykłady można by

mnożyć.

Etat czy biznes?

Czy zauważyłeś, że pomimo wielu zmian społecz-

nych, jakie nastąpiły w ciągu setek lat, państwa wciąż

są ukształtowane tak, że w najlepszej sytuacji są ludzie

bogaci i ci, którzy prowadzą przedsiębiorstwa, a w naj-

gorszej biedni i ci, którzy są pracownikami najemnymi?

Polska jest krajem, w którym wciąż najbardziej pożąda-

ną formą zatrudnienia jest praca etatowa. Zaś z punktu

Arkadiusz Bednarski

144

widzenia możliwości wzbogacenia się jest to najgorsza

z możliwych form zatrudnienia. Dlaczego?
Jeżeli pracujesz na etacie, to doskonale wiesz, że inna

kwota widnieje w umowie o pracę, a inną otrzymujesz

w formie wypłaty każdego miesiąca. Ta druga kwota

jest niestety niższa od tej pierwszej. Dlaczego tak się

dzieje?
Odpowiedź jest prosta: ponieważ z Twojego wynagro-

dzenia brutto najpierw potrącany jest należny podatek

oraz składki ZUS, a to, co pozostanie, jest wypłacane

Tobie. Zatem chcąc realizować zasadę:

„Najpierw za-

płać samemu sobie”,

startujesz od razu z gorszej po-

zycji.
Pokażmy to na pewnym przykładzie.
Jeżeli zarabiasz 5000 zł brutto miesięcznie, to w rzeczy-

wistości („na rękę”) otrzymujesz 3550 zł. To zaś ozna-

cza, że w ciągu roku oddajesz państwu ponad 17000

zł! Gdybyś przez cały okres swojego zatrudnienia (40

lat) inwestował tę kwotę w fundusze inwestycyjne, to

przy założeniu 15% zwrotu z inwestycji, Twój kapitał

wynosiłby ponad 36 mln zł! Czy zdajesz sobie spra-

wę z tego, jaką miałbyś emeryturę z tych pieniędzy po

czterdziestu latach pracy? Prawie 240 000 zł!

Tak,

dwieście czterdzieści tysięcy złotych mie-

Przy bezpiecznym założeniu, że w momencie kiedy zaczynasz z nich

korzystać, nie przynoszą już 15%, tylko 8% zwrotu. Formuła obliczania

odsetek z kapitału podana jest w dalszej części książki przy opisywaniu

sposobu obliczania kwoty tzw. bezpieczeństwa finansowego.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

145

sięcznie! W każdym miesiącu, czy robisz cokolwiek,

czy nie robisz nic. Jak myślisz, jaka Cię czeka emerytu-

ra od państwa po 40 latach pracy? Nikt oczywiście nie

jest w stanie tego podać. Jednak, jak pokazują już zgro-

madzone dane, możesz liczyć na maksimum 40% tego,

co zarabiałeś. Zatem po 40 latach pracy, zamiast czuć

się wreszcie wolnym, niezależnym finansowo, będziesz

mieć do swojej dyspozycji 24 godziny na dobę i 2000 zł

miesięcznej emerytury… I powstaje pytanie, co zrobić

ze standardem życia, do jakiego się przyzwyczaiłeś, i cza-

sem, którego będziesz miał o 100% więcej, niż jeszcze

kilka lat temu? Oczywiście w tym momencie odezwą się

głosy, że ZUS oferuje darmowe leczenie, a w starszym

wieku człowiek potrzebuje opieki. Bez wątpienia jest to

prawda. Ale o jakim leczeniu mówimy?
Weźmy skrajny przypadek. Całkowity, półroczny koszt

leczenia raka piersi w USA, łącznie z biletami do tego

kraju i pobytem osoby towarzyszącej, to najwyżej

200 000–250 000 zł. Jeżeli odsetki od kapitału wyno-

szą 240 000 zł, to w czasie leczenia na konto wpłynęło

prawie 1 440 000 zł, czyli pozostało 1 240 000 zł. Jest

za co pojechać na „skromne wakacje”, aby odetchnąć.

Porównywanie standardu i komfortu leczenia w USA

i w Polsce nie ma chyba tutaj sensu.
To m.in. dlatego tak wiele osób rozpoczyna własną

działalność gospodarczą, a bogaci rejestrują firmy

w tzw. rajach podatkowych. Nie rozpatrujemy tutaj

oczywiście kwestii etycznych, tylko finansowe. Chociaż,

Arkadiusz Bednarski

146

prawdę powiedziawszy, czy można to w ogóle rozpa-

trywać w kwestiach etycznych? Czy to etyczne, że czło-

wiek przez 40 lat pracuje, a potem schorowany i słaby

siedzi godzinami w kolejce do lekarza? Czy to etyczne,

że ludzie pracują przez całe swoje dorosłe życie, a ich

pieniądze przeznaczone są na utrzymywanie tych, któ-

rym zwyczajnie nie chce się pracować lub czerpią nieza-

leżne, spore dochody z szarej strefy?
Czy to etyczne, że o tym, co się będzie działo z Twoją

przyszłością i z Twoim życiem, decydują ludzie, którzy

nie ponoszą za to żadnej odpowiedzialności, ponieważ

mają władzę? Czy to etyczne, że po czterdziestu latach

pracy emeryt nie może pomagać tym, którzy tej pomocy

potrzebują, tylko sam jest w potrzebie? Trzeba zmienić

sposób myślenia, bo to jeden z dwóch najważniejszych

warunków stania się bogatym.
Dlaczego zatem większość z nas godzi się na to, aby

pracować za 2000 zł miesięczne, skoro moglibyśmy za-

rabiać o wiele więcej, prowadząc własną działalność?

Ponieważ z jednej strony boimy się, że sobie nie po-

radzimy, a z drugiej nie możemy oprzeć się pokusie

wygodnego, bezpiecznego i przewidywalnego jutra. Jak

wiesz, wszystko to wynika z chęci zaspokojenia potrze-

by pewności i bezpieczeństwa.
Weźmy kolejny przykład. Większość osób uważa, że

dzięki pracy na etacie i ubezpieczeniu ZUS mają darmo-

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

147

wą opiekę medyczną. To kolejny mit! Nie ma droż-

szego towar u niż dar mowy towar.
W przytoczonym powyżej przykładzie z 17 000 zł, któ-

re oddajesz państwu, ok. 13 000 zł

to składki na ZUS!

Z tego ponad 4600 zł idzie na ubezpieczenie zdrowot-

ne. To oznacza, że w ciągu całego życia zawodowego

oddasz ponad 180 000 zł. Jak pokazują sondaże, już po-

nad pół miliona Polaków korzysta z prywatnej opieki

medycznej. W roku 2009 rynek prywatnej opieki w Pol-

sce był wart prawie 30 mld zł. Ta kwota wciąż rośnie.

Wydajemy coraz więcej na leczenie i to z własnej kiesze-

ni, nie czekając w kolejkach na przyjęcie do lekarza. Wi-

zyta u lekarza danej specjalizacji kosztuje od ok. 80 zł

do ok. 200 zł. Dzięki niej oszczędzamy czas oraz mamy

komfort. Coraz więcej osób korzysta nie tylko z opieki

ambulatoryjnej, ale także stacjonarnej (szpitalnej).
Przykładowo czas oczekiwania na operację wszczepie-

nia endoprotezy stawu biodrowego finansowaną przez

NFZ to trzy lata. W wypadku leczenia odpłatnego czas

oczekiwania, w zależności od tego, czy przypadek jest

skomplikowany, to kilka dni do miesiąca. A koszt ope-

racji to 20 000–30 000 zł.
Nie znaczy to, że trzeba od razu wyrejestrować się

z ZUS-u albo rzucić pracę. Ani tym bardziej, jak to robi

wiele osób, iść w drugim kierunku, czyli wykorzystywać

Z uwzględnieniem rocznego ograniczenia wymiaru składek na ubezpie-

czenie emerytalne i rentowe.

Arkadiusz Bednarski

148

do maksimum przywileje wynikające z pracy etatowej

i odprowadzania składek do ZUS-u. Warto natomiast

uświadomić sobie te comiesięczne koszty, jakie pono-

simy, oraz że zmieniając formę zatrudnienia, jesteśmy

w stanie zgromadzić znaczny kapitał, który nie dość,

że zapewni nam dostatnie życie na emeryturze, to do-

datkowo pozwoli cieszyć się lepszą kondycją zdrowot-

ną. Wciąż jednak zdecydowana większość osób, które

chciałyby być niezależne finansowo, pracuje na etacie.
Na całym świecie jest ok. 33 mln milionerów, co stano-

wi 0,05% populacji

W USA jest ich najwięcej. Łącznie to ok. 15 mln osób,

co stanowi 5% społeczeństwa. W Polsce natomiast mi-

lionerzy stanowią ok. 3% społeczeństwa. Zatem jeżeli

chcesz być bogaty, to nie możesz robić tego, co robi

97% ludzi! Natomiast powinieneś robić to, robią ci,

którzy są bogaci, czyli mniejszość. Są oczywiście oso-

by, które na etacie zarabiają dużo i według tych, które

zarabiają mniej, są w lepszej sytuacji i warto brać je za

wzór. Zgadza się, to prawda, są osoby, które zarabiają

więcej. Trzeba jednak spojrzeć na to z dwóch różnych

perspektyw. Pierwsza: osoby zarabiające najwięcej, czyli

co najmniej 5400 zł brutto, stanowią 10% zatrudnio-

nych. Jak podaje pismo „Parkiet”, w roku 2007 ponad

50 000 zł miesięcznie zarabiało niewiele ponad 0,02%

zatrudnionych, a od 20 000 zł do 50 000 zł — 0,35%

pracujących. Zatem jest ich niewiele i niełatwo znaleźć

Źródło:

http://www.parkiet.com/artykul/1058425.html

[dostęp 7.08.2011].

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

149

się w tej grupie. Druga perspektywa: osoby, które więcej

zarabiają, także więcej wydają.

Czy zauważyłeś, jak funkcjonuje współczesne społe-

czeństwo? Otóż według bardzo prostego mechanizmu:

Zarabiamy.

To, co zarobimy, wydajemy na podniesienie jakości życia.

Pojawia się deficyt finansowy (prędzej czy później).

Zarabiamy więcej.

Zmieniamy pracę, podnosimy kwalifikacje, wywieramy

presję na przedsiębiorstwo lub państwo: strajkujemy.

To, co zarobimy, znów

wydajemy na podniesienie jakości życia.

Pojawia się deficyt finansowy (prędzej czy później).

Zarabiamy więcej.

Zmieniamy pracę, podnosimy kwalifikacje, wywieramy

presję… itd.

Wydajemy na podniesienie jakości życia.

Nie jest ważne, ile zarabiasz, ważne jest to, ile potra-

fisz przy sobie zatrzymać. To nie jedynie wysokość

zarobków sprawia, że można stać się niezależnym

finansowo, tylko to, co robimy z tymi pieniędzmi,

które zarabiamy.

Arkadiusz Bednarski

I tak wciąż, i wciąż, i wciąż. Wpadamy w błędne koło

popularnie zwane wyścigiem szczurów. Porównaj

to z zasadą podaną na początku rozdziału.
Jeżeli zamiast etatu wybierzesz własną działalność go-

spodarczą, gdzie sam będziesz dla siebie pracodawcą,

zyskujesz natychmiast, ponieważ o wiele łatwiej jest Ci

najpierw zapłacić sobie, a dopiero potem innym.
Jeżeli pracujesz na etacie i chcesz sobie kupić nowy kom-

puter za 2000 zł, kupujesz go ze swojego zysku, czyli

z tych pieniędzy, które pozostają Ci po zapłaceniu podat-

ków i ZUS-u. Jeżeli natomiast prowadzisz własną firmę

(jesteś w spółce, pracujesz na podstawie umowy kontrak-

towej itp.), najpierw kupujesz komputer, potem koszt jego

zakupu odliczasz od dochodu, który uzyskałeś, a dopiero

później płacisz podatek. Przyjrzyjmy się temu bliżej.

Tabela 2. Porównanie opłacalności pracy etatowej i prowadzenia działalności go-

spodarczej (w zł)

Etat

Działalność gospodarcza Uwagi

Zarobek

brutto

5000

5000 + 23% VAT = 6150

Zakup

komputera 2000

2000

W tym VAT: 374

Kalkulacja

5000 – 2000 = 3000

3000 × 19% = 570

1150 – 374 = 776

Zarobek

netto

3550

6150 – 570 – 776 (VAT) –

705 (ZUS) = 4054

Źródło: Opracowanie własne.

Różnica (zarobku netto): 4054 zł – 3550 zł = 504 zł

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

151

Jak widzisz, nie dość, że kupujesz komputer taniej, to

i tak po zapłaceniu wszystkich podatków oraz odpro-

wadzając składki do ZUS-u, Twój dochód miesięczny

jest o 504 zł większy, niż gdybyś pracował na etacie.
Powstaje pytanie: dlaczego większość osób tak nie po-

stępuje? Możesz na nie znaleźć wiele odpowiedzi. Inter-

net roi się od opinii na ten temat. W zasadzie można by-

łoby napisać o tym osobną książkę. Jednak odpowiedź

powinna być jedna. Ludzie wolą pracować na etacie za

mniej niż za więcej w ramach działalności gospodarczej,

ponieważ się boją. Boją się, że sobie nie poradzą, boją

się, że nie znajdą klientów, boją się, że firma, z którą

współpracują, może ich łatwiej zwolnić. Wreszcie, co

najważniejsze: boją się wziąć na siebie od-

powiedzialność za życie swoje i swojej ro-

dziny. Jeżeli zaczyna brakować pieniędzy w gospodar-

stwie domowym, o wiele łatwiej jest powiedzieć: szef nie

dał mi podwyżki, firma obcięła mi pensję, nie wypłacili

obiecanej trzynastki itp. Co natomiast powiedzieć, jeżeli

prowadzi się własną działalność? Kto jest winien temu,

że w domu brak środków do życia? Pozostaje wziąć od-

powiedzialność na siebie, a to już nie jest takie łatwe. Jed-

nak jak wiemy, ogromna większość naszych lęków nigdy

nie stanie się rzeczywistością. Bez wątpienia trudniej jest

prowadzić własną działalność, być szefem dla samego

siebie, a być może z czasem także dla innych. W większo-

ści wypadków coś, co jest więcej warte, najczęściej wyma-

ga większego zaangażowania i wysiłku, aby to pozyskać.

Arkadiusz Bednarski

152

MLM — Marketing sieciowy

Teraz przyjrzymy się jednemu z najłatwiejszych spo-

sobów powiększania swoich dochodów. Jest to system

marketingu wielopoziomowego, zwany też marketin-

giem sieciowym, network marketingiem albo networ-

kingiem lub w skrócie MLM [(ang.)

Multilevel Marketing].

Niektórzy określają ten rodzaj biznesu również mianem

franczyzy osobistej, gdzie przy niewielkiej inwestycji

pieniężnej i poświęceniu czasu można zbudować firmę

dającą znaczne przychody.
System budzi wiele kontrowersji. Fora internetowe peł-

ne są opinii na ten temat. Można poczytać, że to „oszu-

stwo”, „naciąganie”, „mydlenie oczu”, „łańcuszek św.

Antoniego”, „piramida” itp.
Niezależnie od tego, co sądzą na ten temat ci, którzy

wszystko już wiedzą, warto przyjrzeć się temu systemo-

wi dystrybucji produktów i usług. Piszą o nim Robert

Kiyosaki i Donald Trump w książce

Dlaczego chcemy, żebyś

był bogaty

. Idea marketingu sieciowego bazuje na czymś,

co niektórzy nazywają dźwignią na zespole ludzkim. Kil-

kadziesiąt lat temu twórcy tego typu systemu zauważy-

li, że najlepsza reklama to taka, którą ludzie przekazują

sobie z ust do ust. Nie ma dnia, aby jeden człowiek nie

prosił drugiego o polecenie usług fryzjera, lekarza, sto-

matologa, prawnika, mechanika itp. Nie ma także dnia,

aby ktoś nie polecił usług tylko z tego powodu, że był

R. Kiyosaki, D. Trump,

Dlaczego chcemy, żebyś był bogaty, Osielsko 2008.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

153

z nich zadowolony. Ludzie przekazują sobie informacje

przy okazji spotkań towarzyskich, w pracy, na wczasach,

na forach internetowych itp. Firmy, których system dys-

trybucji opiera się na kontaktach międzyludzkich, posta-

nowiły wykorzystać je w celu zdobycia klientów. Opra-

cowały plan marketingowy, który bazuje głównie na tym,

że ktoś kupujący produkty lub usługi może je zdobyć

po niższej cenie, a oprócz tego, jeżeli zarekomenduje

określoną liczbę osób, dzięki którym firma będzie miała

dany obrót

, otrzyma za to prowizję. Tak to (w wielkim

skrócie) działa. Każda firma opracowuje szczegółowo

zasady postępowania w tym zakresie.
Jednym z najpotężniejszych tego typu przedsiębiorstw na

świecie jest istniejący od 1959 roku Amway — ewenement

notujący nieprzerwany wzrost od ponad pół wieku.
Przyjrzyjmy się obrotom pięciu największych firm dzia-

łających w Polsce i korzystających z systemu MLM.

Tabela 3. Przychody pięciu największych firm w Polsce, które korzystają z systemu

MLM (w mln zł)

Firma

Przychody w 2008 roku

Oriflame Polska

243,5

Fm Group

143

Amway Polska

132,7

Akuna Polska

88,3

Vorwerk Polska

58,7

Źródło: Opracowanie własne na podstawie

http://www.networkmagazyn.pl/wyni-

ki-finansowe-firm-mlm-w-polsce

Kupując te produkty lub usługi.

Arkadiusz Bednarski

154

Łącznie obroty firm MLM na świecie sięgają ponad

100 mld dolarów, z czego najczęściej 30–50% wypłaca-

ne jest w formie premii dla osób współpracujących.

Tabela 4. Przychody ośmiu firm korzystających z systemu MLM, działających w skali

globalnej (w mld dolarów)

Firma

Przychody w 2009 roku

Avon Products

10,3

Amway

8,4

Vorwerk

3,6

Mary Kay

2,5

Natura Cosmeticos

2,4

Herbalife

2,3

Primerica

2,2

Tupperware Brands

2,1

Źródło: Opracowanie własne.

Pośród dystrybutorów firmy Amway krąży anegdo-

ta mówiąca, że znany amerykański miliarder Donald

Trump w wywiadzie dla telewizji australijskiej zapytany

o to, czym by się zajął, gdyby stracił cały swój majątek,

odpowiedział, że zająłby się marketingiem sieciowym.

Zaskoczony dziennikarz roześmiał się, stwierdzając, że

to świetny żart, ale chciałby dowiedzieć się, jaki Trump

naprawdę ma plan, gdyby wszystko stracił. Na to Trump

odparł, że to nie jest żart. Stwierdził na koniec, że nigdy

nie żartuje, jeśli chodzi o pieniądze, dlatego to on siedzi

po tej stronie stołu, a ów dziennikarz po tamtej. Trud-

no stwierdzić, czy to zdarzenie miało miejsce w rzeczy-

wistości, jednak zarówno Donald Trump, jak i Robert

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

155

Kiyosaki zachęcają do przyjrzenia się temu modelowi

biznesu. Trudno posądzić obu panów, którzy dorobili

się majątku w tradycyjnym biznesie, o próby reklamo-

wania tego systemu, gdyby nie był godny zaintereso-

wania, nie tylko jako „własny sklep”, w którym można

nabyć produkty lub usługi, ale przede wszystkim jako

w pełni wartościowy biznes.
Skoro marketing sieciowy dla wielu osób może stać się, nie

tylko dodatkowym dochodem, ale wręcz jednym z najlep-

szych jego źródeł, dlaczego wywołuje tyle emocji?
Przede wszystkim dlatego, że jest to biznes, w któ-

rym wielkość obrotu jest bezpośrednio związana z liczbą

ludzi, którzy ten obrót generują. W tzw. tradycyjnym biz-

nesie wielkość obrotów danej firmy nie wiąże się z tym,

ile osób jest w niej zatrudnionych. Doskonale jest to wi-

doczne w rankingu tygodnika „Polityka”

, który przed-

stawia listę 500 największych polskich przedsiębiorstw.
Zajmujący czołową pozycję PKN Orlen miał przy-

chód na 48 876 074 000 zł, przy zatrudnianiu 4482 osób.

Plasujące się na 51. pozycji PKP uzyskało przychód

3 611 940 000 zł, przy zatrudnieniu prawie 10-krotnie

większym: 40 373 osób. Ciekawe jest to, że na 277. miej-

scu jest firma Mercuria Energy Trading, która zatrud-

nia 9 osób i uzyskała 644 452 000 zł przychodu. Zatem

wielkość zatrudnienia nie ma bezpośredniego wpływu

na przychody. W przypadku MLM sytuacja wygląda nie-

Źródło:

http://www.lista500.polityka.pl/rankings/previous

[dostęp 7.08.2011].

Arkadiusz Bednarski

156

co inaczej, ponieważ aby wygenerować ten sam obrót,

potrzebowalibyśmy nawiązać współpracę z ponad 26

000 osób.
Jednak większość z nas nie jest zainteresowana zwięk-

szaniem swoich dochodów, angażując się w marketing

sieciowy. Jakie są główne bariery, które powstrzymują

przed zaangażowaniem się w MLM?

O ile w wypadku tradycyjnego biznesu pracownicy

otrzymują miesięczne wynagrodzenie oraz mają system

motywacyjny przypisany do swojego stanowiska, o tyle

w wypadku MLM sytuacja jest nieco inna, ponieważ nie

mamy do czynienia ani z pracą etatową, ani z tradycyj-

nym, choć wciąż biznesem. MLM nie oferuje zatrud-

nienia, tylko możliwość zarabiania pieniędzy bez rezy-

gnacji z dotychczasowej pracy. Ponieważ jednak jest to

biznes, to dochody, jakie się z niego otrzymuje, zależą

od wyników, nie zaś od samej obecności i wykonywania

określonych czynności. Osoby, które podejmują pracę

etatową, sprzedają swoje kompetencje za miesięczne

wynagrodzenie. W wypadku biznesu nie musisz mieć

Bariera pierwsza:

MLM kieruje propozycje budo-

wania biznesu do osób, które mają mentalność

pracownika etatowego.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

157

żadnego wykształcenia ani doświadczenia, ani nikogo

do siebie i swoich kompetencji przekonywać. Właściwie

nie musisz robić nic. Jeżeli tylko znajdziesz sposób na

to, aby na Twoje konto wpływały pieniądze, to odnie-

siesz sukces. Stąd niektóre osoby, które z pozoru nie

mają żadnych kompetencji, jak chociażby twórca Face-

booka, zostają miliarderami w wieku dwudziestu kilku

lat. A inni, którzy ukończyli trzy fakultety i znają pięć

języków, pracują przez kilkadziesiąt lat i przechodzą na

emeryturę, która nie jest im w stanie zapewnić poziomu

życia, do jakiego przywykli.
Biznes wymaga m.in. inwestowania pieniędzy, zaś pra-

ca na etacie nie. Dlatego wiele osób, które stykają się

z MLM, jest oburzonych tym, że „zarabia się na nich” lub

„wyciąga się od nich pieniądze” na materiały szkolenio-

we, bilety na szkolenia, audiobooki, a nawet na zakup tzw.

zestawów początkowych, które umożliwiają rozpoczęcie

współpracy z firmą. W wypadku pracy etatowej wszystkie

materiały, instrukcje, szkolenia itp. zapewnia pracodawca,

a pracownik jedynie z nich korzysta. Trzeba jednak pa-

miętać o tym, że obowiązuje tu ta sama zasada jak w każ-

dym innym biznesie: kto płaci, ten zbiera profity.
Niektóre firmy oferują kompleksowe systemy wsparcia

biznesowego, w ramach których dystrybutorzy mogą

korzystać z audiobooków, rekomendowanych książek,

szkoleń, seminariów i konsultacji. Miesięczny średni

koszt, jaki ponosi dystrybutor, nie przekracza zazwyczaj

200 zł.

Arkadiusz Bednarski

158

Wiele osób, które dowiadują się, że co miesiąc będą wy-

dawały 200 zł zamiast zarabiać, rezygnuje z dodatkowe-

go dochodu. Nie są w stanie zrozumieć i zaakceptować

tego, o czym wie każdy, kto prowadzi biznes: nie ma

przychodów bez inwestycji.
Jeżeli spojrzeć na to z perspektywy biznesu, to te 200

czy nawet 500 zł miesięcznie jest niczym w porównaniu

do inwestycji w tradycyjnym biznesie.

Współpraca z firmą działającą w tym systemie to na

początku praca po godzinach, kiedy to podczas spotka-

nia ze znajomymi można przedstawić im ofertę danego

przedsiębiorstwa. Jeżeli znajomych lub członków ro-

dziny to zainteresuje, to także mogą się przyłączyć i stać

się dystrybutorami produktów lub usług danej firmy. Ta

formuła jest oczywiście bardzo dużym uproszczeniem,

dlatego aby dowiedzieć się dokładnie, na czym polega

współpraca z daną firmą, najlepiej jest zasięgnąć infor-

macji u źródeł. W internecie jest bardzo dużo informa-

cji na temat przedsiębiorstw, które mają taki system dys-

trybucji. Podobnie każdy dystrybutor chętnie opowie Ci

o swoim biznesie.

Bariera druga:

konflikt relacji społecznych z bizne-

sowymi.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

159

W ciągu naszego życia wchodzimy z innymi w dwa ro-

dzaje relacji: społeczne i biznesowe. Jeżeli Twój znajo-

my lub ktoś z rodziny poprosi Cię o pomoc przy prze-

prowadzce, a Ty masz czas, to zrobisz to, z mniejszym

lub większym zaangażowaniem. Gdyby zaoferował Ci

za to pieniądze, na pewno byś odmówił albo wręcz ob-

raził się na niego. Jednak jeżeli ktoś obcy poprosiłby Cię

o to, abyś za określone wynagrodzenie zrobił coś dla

niego, to zrobiłbyś to.
Nie lubimy mieszać biznesu z relacjami społecznymi.

Pomagamy naszym znajomym i oni pomagają nam, ale

nikt z nas za to nie bierze pieniędzy, bo w końcu dlatego

jesteśmy znajomymi, żeby czasami coś dla siebie zrobić.

Za pomoc oczekujemy raczej pomocy, a nie wynagro-

dzenia. Z kolei kiedy mamy do czynienia z propozycją

zrobienia czegoś za określone wynagrodzenie, to wtedy

nie wchodzą w grę relacje społeczne. Jeżeli ktoś dla nas

coś zrobi i my mu za to zapłacimy, to nie czujemy się już

zobowiązani, aby się rewanżować w ten sam sposób.
Jednak biznes MLM budujemy głównie (przynajmniej

na początku) dzięki relacjom społecznym. Zatem

mamy do czynienia za swego rodzaju sprzecznością,

która wymaga od nas dużej delikatności. Osoby, które

rozpoczynają taką działalność, odzywają się do znajo-

mych, z którymi nie widziały się nawet kilka lub kilka-

naście lat. Znajomi ci oczekują, że intencje są inne niż

w rzeczywistości. Zamiast pogadać o starych Polakach,

otrzymują propozycję współpracy w biznesie. Dlatego

Arkadiusz Bednarski

160

wiele osób, które chcą zbudować swój biznes w MLM,

traci kolegów, którzy czują się oszukani i wykorzysta-

ni. Jednak, jak należy przypuszczać, nikt nie czułby się

wykorzystany i oszukany, gdybyśmy zgłosili się do nich

z propozycją pracy etatowej. Dlaczego tak jest? Wynika

to z istnienia trzeciej bariery.

Od tego tak naprawdę powinniśmy zacząć. Osoby, które

są zapraszane do MLM, szybko dochodzą do wniosku,

że sprzedaż to multiplikacja obrotów i że osoba, któ-

ra wchodzi do biznesu, w pewnym sensie pracuje

osobę, która ją do niego wprowadziła, a ta z kolei na tę,

która wprowadziła ją itd. Dlatego osoba, która jest do

biznesu zapraszana, czuje się wykorzystywana. Czu-

je, że będzie musiała pracować na tę, która ją zwerbo-

wała do biznesu. Obecnie większość osób, które spo-

tkały się z ideą MLM, tak właśnie to rozumie. Dlatego,

słysząc o takiej propozycji, rezygnuje bez uprzedniego

zapoznania się z tym, co dana firma oferuje.
Oczywiście taka postawa wynika z całkowitego braku zro-

zumienia tego, czym jest i jak funkcjonuje MLM. To tak

jak z instrukcją obsługi różnego rodzaju urządzeń. Więk-

szość ludzi kupuje sprzęt RTV i AGD i od razu zaczyna go

używać, nie przeczytawszy nawet instrukcji obsługi.

Bariera trzecia:

najważniejsi są ludzie, a nie produkty.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

161

MLM, w przeciwieństwie do tradycyjnego modelu

przedsiębiorstwa, nie jest klasyczną piramidą. Tam naj-

więcej zarabiają nieliczni, którzy są na szczycie hierar-

chii, a najmniej ogromna rzesza tych, którzy są na dole.

I 99% tych z dołu nigdy, w całej swojej 40-letniej karie-

rze zawodowej, nie znajdzie się na samej górze.
A jak to jest w MLM? Właściwie każdy, kto zechce i wy-

kona określoną, najczęściej opisaną w ścieżce rozwoju,

pracę, może dostać się na szczyt i zarabiać znacznie wię-

cej od tych, którzy byli tam przed nim. I w wielu wypad-

kach może to zrobić nawet w ciągu jednego roku, a nie

20 czy 30 lat. Innymi słowy, jeżeli zaczynasz dzisiaj, mo-

żesz zarabiać znacznie więcej w ciągu roku, dwóch lub

pięciu, od osoby, która do biznesu Cię wprowadziła, po-

mimo że ma ona większe doświadczenie. Są także firmy

MLM, które w swoim planie marketingowym w pewnym

momencie oferują pasywne dochody. Czyli nawet jeżeli

przestaniesz cokolwiek robić, i tak na Twoje konto będą

wpływały pieniądze. Gdy zaś Ciebie zabraknie na tym

świecie, Twoje dzieci będą wciąż otrzymywały pieniądze,

które Ty kiedyś wypracowałeś. To takie prawa autorskie

do biznesu, który dla danej firmy MLM zbudowałeś.
Dlatego lepiej zapoznać się z propozycją, niż słuchać

opinii i wymądrzania się innych. Szczególnie że Polacy

w doradzaniu i wymądrzaniu się są wyjątkowo biegli.

Arkadiusz Bednarski

162

I na koniec to, co dotyczy nie tylko MLM, a co jest po-

ważną barierą zarówno w relacjach społecznych, jak

i biznesowych, ze szczególnym naciskiem na te drugie.

Osoba, która wychodzi z propozycją współpracy, jest

w gorszej sytuacji od tej, do której ta propozycja jest

kierowana. Znakomicie jest to widoczne, kiedy jedna

osoba, oczarowana wdziękami drugiej, stara się nawią-

zać z nią kontakt. Najczęściej to druga okazuje brak

zainteresowania. Relacje międzyludzkie definiują to ja-

sno: to Ty masz interes do mnie, a nie ja do

Ciebie. A skoro tak, to Ty musisz mnie przekonywać,

a ja się będę krygować. Będę wynajdywał wymówki,

obiekcje, będę oskarżał, ośmieszał i krytykował, a Ty

się staraj, bo przecież Ci zależy. Doskonale widać te za-

leżności w rozmowie handlowej. Wielkie sieci handlowe

znalazły na to sposób i prosperują znakomicie, notując

wzrost przychodów z roku na rok nawet o kilkanaście

procent. Odwróciły sytuację. Wykorzystują proste me-

chanizmy wywierania wpływu, sprawiły, że potencjalni

klienci sami robią zakupy z przekonaniem, że to oni po-

dejmują decyzje o wyborze czasu, miejsca i ilości pro-

duktów. Nic bardziej mylnego

Więcej na ten temat w książkach: A. Bednarski,

Mistrz sprzedaży, Gliwice

Bariera czwarta:

kto wychodzi z propozycją, temu

zależy.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

163

Nie jest to książka o MLM, jednak nie sposób pomi-

nąć tego trendu rynkowego, który jest silniejszy z roku

na rok. Możesz, rozumiejąc i pokonując te wszystkie

bariery, bardzo szybko i łatwo zwiększyć swoje docho-

dy i zacząć inwestować. Możesz także całkowicie zre-

zygnować ze swojej dotychczasowej pracy i przejść na

własny biznes, a nawet zdobyć niezależność finansową

i zabezpieczyć przyszłość swojej rodziny.
Najlepiej sprawdź ofertę tych firm i porozmawiaj z tymi,

którzy osiągnęli sukces w tej dziedzinie, a nie z tymi,

którzy potrafią tylko krytykować, a w domu zastanawia-

ją się, jak związać koniec z końcem.
Walt Disney miał zwyczaj dzielenia się swoimi nowymi

pomysłami z przyjaciółmi. Kiedy wystarczająco wielu

z nich mówiło mu, żeby czegoś nie robił, uznawał, że

pomysł jest świetny i realizował go. Skoro ludzie coś

odrzucają, to warto to robić. Pamiętaj, 3% ludzi robi

coś innego niż pozostałe 97% i to sprawia, że są nieza-

leżni finansowo.
Na koniec cytat Paula Getty’ego: „Wolałbym mieć po 1%

z wysiłku 100 osób niż 100% z wysiłku własnego”.
Możesz zatem powiększać swoje dochody w różny spo-

sób. Zaś to, co wypracujesz, inwestuj. Najlepiej jeżeli

doprowadzisz do sytuacji, w której Twoje pieniądze

będą pracowały same.

2009; Idem,

Arcymistrz sprzedaży, Gliwice 2009.

Arkadiusz Bednarski

164

Zwróć uwagę, że pieniądze to najlepsi pracownicy:

Pracują przez 24 godziny na dobę, przez 365 dni

w roku.
Nie chodzą na urlop.

Nie chorują.

Nie żądają podwyżki.

Nie zakładają związków zawodowych i nie strajkują.

Same zajmują się rekrutacją i szkoleniem innych.

Czas to najlepsza wymówka, która pojawia się zawsze

wtedy, kiedy, z różnych powodów, nie chce nam się cze-

goś robić. Najłatwiej jest powiedzieć

: „Ja nie mam na to

czasu”, „Mam wiele obowiązków”, „Mam dużo zajęć

po pracy” itp. Jednak nigdy nie jest to prawdą. Jeżeli

bowiem kłopot związany z brakiem czasu miałby być

prawdziwy, powinno się powiedzieć: „Nie umiem sobie

zorganizować czasu”, „Nie wiem, jak poradzić sobie

z chaosem i brakiem priorytetów w moim życiu”, „Nie

wiem, jak zarządzam swoim czasem” itp. Tylko kto bę-

dzie na tyle szczery i będzie potrafił się przyznać, że

tak właśnie jest. Różnimy się poziomem wykształcenia,

Do osiągnięcia bogactwa potrzebne Ci są cztery

rzeczy:

czas

zakumulowany przyrost kapitału

dobre

decyzje

trochę pieniędzy

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

165

inteligencją, urodą, siłami witalnymi, zdrowiem i kom-

petencjami, jednak wszyscy dysponujemy 24 godzinami

na dobę. Niezależnie od tego, czy jest to bezrobotny,

menedżer czy miliarder. Gdyby to, czy jesteśmy zamoż-

ni, czy nie, zależało od czasu, który mamy, to Warren

Buffet, Donald Trump czy Bill Gates zatrzymaliby się

na pewnym poziomie i nigdy nie staliby się miliarde-

rami. To nie jest kwestia czasu, tylko tego, co robimy

w trakcie tych 24 godzin na dobę przez 7 dni w tygo-

dniu. Zatem czas masz, tylko musisz go „odnaleźć”. To

zaś wymaga podjęcia właściwej decyzji.
Na przykład zakumulowany przyrost kapitału

uzyskasz, kiedy podejmiesz decyzję, aby użyć tego spo-

sobu.
Podejmowanie odpowiednich decyzji wynika ze zrozu-

mienia tego, jak „przepływają” Twoje pieniądze.
Ogólnie mówiąc, wydajemy pieniądze w dwóch obszarach.

Są to aktywa i pasywa. Nie chodzi tutaj o aktywa i pasywa

w takim rozumieniu, jakie proponuje nauka rachunkowo-

ści. To nie wartość danego produktu określa to, czy może-

my go zaliczyć do grupy aktywów, czy pasywów.
Umówmy się, że przez aktywa będziemy rozumieli rze-

czy, które przynoszą pieniądze, a przez pasywa te, które

je zabierają.
Aktywa:

wykształcenie (wiedza i umiejętności);

Arkadiusz Bednarski

166

akcje, obligacje, fundusze inwestycyjne, itp.;

nieruchomości pod wynajem;

biznes;

prawa autorskie.

Pasywa:

mieszkanie

(dom);

samochód

;

wszelkiego rodzaju gadżety (sprzęt audio-wideo, te-

lefony, komputery itp.)

;

wydatki na hobby, rozrywkę itp.

Dobre decyzje to te, które podejmujesz pod wpły-

wem analizy finansowej, a nie mody czy chwilowych ka-

prysów. Nie znaczy to, że trzeba wydawać pieniądze tyl-

ko na aktywa, jednak im więcej środków przeznaczysz

właśnie na nie, tym szybciej staniesz się osobą niezależ-

ną finansowo. Jeżeli Twoje miesięczne wydatki oscylują

na poziomie 4000 zł, to osiągniesz poziom bezpieczeń-

stwa finansowego wtedy, kiedy będziesz mógł przestać

pracować i żyć tylko z dochodu, który przynoszą Ci

Twoje aktywa w kwocie minimum 4000 zł miesięcznie.

Dlatego im więcej będziesz inwestować i im większy

Mieszkanie, w którym mieszkasz, a które nie przynosi Ci dochodu. Jeżeli

mieszkasz w tym samym miejscu, w którym pracujesz, i dzięki temu uzy-

skujesz dochód, to możesz przyjąć, że mieszkanie jest aktywem.

Chyba że służy działalności zarobkowej (nauka jazdy, przewozy zarob-

kowe, taksówka itp.).

Chyba że służą działalności zarobkowej.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

167

procent zwrotu z inwestycji osiągniesz, tym szybciej

osiągniesz ten poziom.

To tylko Twoja decyzja, kiedy chcesz się stać rentierem,

przechodząc na własną emeryturę. Możesz zapewnić so-

bie taki poziom życia. Aby bowiem mieć miesięczny do-

chód na poziomie wspomnianych 4000 zł miesięcznie, wy-

starczy, że zgromadzisz kapitał w wysokości 600 000 zł.

Ta kwota zainwestowana na bezpieczne 8% daje roczny

przyrost kapitału w wysokości 48 000 zł. Zaś ta kwota

podzielona na 12 miesięcy (48 000 zł ÷ 12) daje 4000 zł,

czyli tyle, ile potrzebne jest do pokrycia Twoich potrzeb

przez miesiąc. To wszystko jest jak najbardziej realne!

Nie mówimy tutaj o milionach. Osiągniesz to, inwestu-

jąc swoje pieniądze w aktywa, a nie tylko w pasywa.
Pamiętaj, że to, jak działasz, zależy od Twojego sposobu

myślenia. To, że ktoś nie odnosi sukcesu na polu finan-

sowym, nie wynika z tego, że nie inwestuje. Czasami

bywa tak, że inwestuje niewłaściwe, że ulega emocjom,

źle ocenia możliwości rynku lub potencjalnej inwesty-

cji itp. Wobec tego, zanim zaczniesz inwestować, warto,

abyś poznał swoje preferencje inwestycyjne.

Nigdzie nie jest powiedziane, że masz pracować do

65. roku życia!

Arkadiusz Bednarski

168

Przed rozpoczęciem procesu negocjacji z samym sobą

na temat swoich celów finansowych wykonaj test tole-

rancji na ryzyko. Pomoże Ci to sprawdzić, jakim jesteś

inwestorem i jakim inwestorem chciałbyś się stać. Do-

wiedz się, czy masz tendencje do zbyt dużej brawury,

czy być może działasz zbyt zachowawczo.

Test tolerancji na ryzyko

Inwestujesz pieniądze na giełdzie w akcje spraw-

dzonej firmy. Miesiąc później wszystkie akcje na

giełdzie spadają i Twoja inwestycja traci 15% swojej

wartości. Podstawowe powody, dla których kupiłeś

te akcje, wydają się rozsądne. Co robisz?

Siedzisz i czekasz, aż akcje ponownie ruszą się

w górę.
Sprzedajesz akcje i oszczędzasz sobie kolejnych

bezsennych nocy.
Kupujesz więcej — skoro akcje wyglądały atrakcyj-

nie przy pierwotnej cenie, teraz jest jeszcze lepiej.

Co byś wolał zrobić?

Zainwestować w „agresywne” fundusze powier-

nicze, których wartość przez ostatnie sześć mie-

sięcy jednak nie ruszyła z miejsca.
Zainwestować w bardziej „konserwatywne” ob-

ligacje, aby się potem dowiedzieć, że cena owych

„agresywnych” funduszy powierniczych, o któ-

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

169

rych myślałeś poprzednio, przez następne sześć

miesięcy wzrosła o 50%.

Kiedy czułbyś się lepiej?

Gdyby Twoja inwestycja na giełdzie przyniosła

Ci podwójny zysk.
Gdyby Twoja inwestycja w „konserwatywne”

fundusze uchroniła Cię od straty 50% inwesty-

cji, w czasie gdy giełda zjechała w dół.

W której sytuacji czułbyś się najszczęśliwszy?

Gdybyś wygrał 100 000 zł na loterii ogłoszonej

w popularnym magazynie.
Gdybyś właśnie dostał w spadku 100 000 zł po

bogatym kuzynie.
Gdybyś wygrał na giełdzie 100 000 zł, ryzykując

2000 zł na tzw. opcjach giełdowych.
Wszystkie powyższe: jesteś szczęśliwy, mając

100 000 zł, niezależnie od tego, w jaki sposób

je zdobyłeś.

Budynek, w którym mieszkasz, ma być przebudowa-

ny i unowocześniony. Możesz kupić swoje mieszka-

nie za 180 000 zł lub, zawierając odpowiednią umo-

wę, sprzedać komuś opcję kupna tego mieszkania

za 36 000 zł. Wartość rynkowa Twojego mieszkania

po przebudowie wyniesie 300 000 zł. Wiesz jednak,

że gdybyś je kupił — to zajęłoby Ci przynajmniej

sześć miesięcy, aby je sprzedać. Miesięczne opłaty

za utrzymanie mieszkania przez ten czas wynoszą

Arkadiusz Bednarski

170

2400 zł i musiałbyś pożyczyć pieniądze, aby zapła-

cić pierwszą ratę przy zakupie. Nie możesz miesz-

kać w tym budynku. Co zrobisz?

Weźmiesz te 36 000 zł.

Kupisz mieszkanie i potem postarasz się je

sprzedać na wolnym rynku.

Po zmarłym wujku otrzymałeś w spadku jego dom

w Warszawie, który obecnie jest wart 800 000 zł.

Wprawdzie dom znajduje się w tzw. dobrej dzielni-

cy i prawdopodobnie jego cena będzie rosła o wiele

szybciej niż inflacja, ale jest on w kiepskim stanie.

Gdybyś go wynajął taki, jaki jest teraz — mógł-

byś dostać 4000 zł miesięcznie za czynsz. Gdybyś

go wyremontował — bez przeszkód otrzymałbyś

6000 zł. Na remont możesz dostać pożyczkę hipo-

teczną z banku. Co robisz?

Sprzedajesz dom.

Wynajmujesz go w takim stanie, w jakim jest.

Najpierw go remontujesz, a dopiero potem wy-

najmujesz.

Pracujesz w niewielkiej, lecz obiecującej prywat-

nej firmie elektronicznej. Firma zbiera kapitał

przez sprzedaż swoich akcji pracownikom. Dyrek-

cja planuje jednak „upublicznić” przedsiębiorstwo

dopiero za cztery lata, czyli przez ten czas nie bę-

dziesz mógł sprzedać swoich akcji. Jeżeli je kupisz,

będziesz musiał czekać, aż firma wejdzie na giełdę

i w międzyczasie nie będziesz miał z tego żadnych

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

171

dywidend. Gdy firma wejdzie na giełdę, cena każ-

dej akcji może podskoczyć 10- lub 20-krotnie. Ile

pieniędzy zainwestowałbyś w takiej sytuacji?

Nic.

Miesięczną pensję.

3-miesięczną pensję.

6-miesięczną pensję.

d)
Twój kuzyn, biolog, który wygrał sporo pienię-

dzy dzięki inwestycjom na giełdzie, powiedział Ci,

że można spodziewać się dużych zysków poprzez

kupno akcji niektórych małych firm. Sugeruje Ci za-

inwestowanie w pewien fundusz powierniczy, który

właśnie w te firmy inwestuje. Nie wiesz nic na temat

akcji niewielkich firm, ale słyszałeś, że są to ryzy-

kowne inwestycje. Co robisz?

Inwestujesz pieniądze w polecany przez Twoje-

go kuzyna fundusz powierniczy.
Zamawiasz prospekty tego funduszu i śle-

dzisz w gazecie informacje na jego temat, aby

sprawdzić, czy to, co mówi Twój kuzyn, to

prawda.
Zostawiasz pieniądze w banku lub w bardziej

„konserwatywnym” funduszu powierniczym.
Dzwonisz do maklera giełdowego i kupujesz ak-

cje firmy, które ten makler poleca jako o wiele

pewniejszą.

Arkadiusz Bednarski

172

Twój przyjaciel ze szkoły, obecnie doświadczo-

ny geolog, który wyjechał wiele lat temu do USA,

dzwoni do Ciebie z informacją, że szuka inwesto-

rów (będąc jednym z nich), aby rozpocząć wiercenia

w poszukiwaniu ropy naftowej. Jeśli się to uda, in-

westycja zwróci się z 50- lub 100-krotnym zyskiem.

Jeżeli pole jest „suche” — wszystko stracisz. Twój

przyjaciel ocenia szansę znalezienia ropy na 20%.

Ile byś zainwestował?

Nic.

Miesięczną pensję.

3-miesięczną pensję.

6-miesięczną pensję.

d)
Dowiedziałeś się, że pewna firma specjalizująca się

10.

w budowaniu centrów handlowych planuje kup-

no niezagospodarowanego gruntu. Możesz nabyć

opcję na zakup działki. Koszt tej opcji to równo-

wartość Twojej 2-miesięcznej pensji. Potencjalnie

możesz z kolei na tym zarobić równowartość Two-

jej rocznej pensji. Co robisz?

Kupujesz tę opcję.

Mówisz „pas”. Takie sprawy Cię nie interesują.

b)
Bierzesz udział w telewizyjnej grze typu

11.

Wielka wy-

grana. W pewnym momencie masz do wyboru kilka

możliwości. Którą byś wybrał?

30 000 zł w gotówce.

50% szansy wygrania 60 000 dolarów.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

173

20% szansy wygrania 300 000 dolarów.

5% szansy wygrania 3 000 000 dolarów.

d)
Spodziewany jest wzrost inflacji. „Twarde warto-

12.

ści”, takie jak metale szlachetne oraz nieruchomo-

ści, prawdopodobnie będą za nią podążały, czyli

stopniowo drożały. Ty wcześniej zainwestowałeś

swoje oszczędności w długoterminowe obligacje.

Co byś zrobił?

Zatrzymał obligacje.

Sprzedał je i zainwestował połowę pieniędzy

w „konserwatywne” fundusze powiernicze i po-

łowę w „twarde wartości”.
Sprzedał obligacje i wszystko zainwestował

w „twarde wartości”.
Sprzedał obligacje, zainwestował pieniądze

w „twarde wartości” i pożyczył, ile mógł, aby

kupić jeszcze więcej.

Wyniki

Teraz sprawdź, jakim jesteś typem inwestora. Dodaj

punkty według poniższego schematu:
1. ........... a) 3

b) 1

c) 4

2. ........... a) 3

b) 1

3. ........... a) 2

b) 1

4. ........... a) 2

b) 1

c) 4

d) 1

5. ........... a) 1

b) 2

Arkadiusz Bednarski

174

6. ........... a) 1

b) 2

c) 3

7. ........... a) 1

b) 2

c) 4

d) 6

8. ........... a) 5

b) 3

c) 1

d) 1

9. ........... a) 1

b) 3

c) 6

d) 9

10. ......... a) 3

b) 1

11. ......... a) 1

b) 3

c) 4

d) 9

12. ......... a) 1

b) 2

c) 4

d) 6

................

Suma

(maksymalnie 56 punktów)

Interpretacja wyników

Poniżej 18:

Jesteś bardzo konserwatywnym inwestorem,

który ma alergię na ryzyko. Pozostań z dobrze prze-

myślanymi inwestycjami do momentu, gdy staniesz

się pewny siebie lub poczujesz potrzebę zastosowa-

nia nieco bardziej ryzykownych strategii. Jeżeli jednak

zdecydujesz się inwestować w papiery wartościowe na

giełdzie, to w czasie hossy nie wykluczaj możliwości za-

inwestowania części swoich pieniędzy w „agresywne”

fundusze powiernicze. Są to zbyt dobre okazje, aby je

w takich momentach przeoczyć.

18–32:

Jesteś aktywnym inwestorem, który jest w stanie

zdobyć się na skalkulowane ryzyko dla szansy zarobku.

Możesz stosować wszystkie sugerowane tutaj strategie

i — na dłuższą metę — osiągniesz większe zyski.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

175

33 i więcej:

Jesteś inwestorem lubiącym duże ryzyko.

Czeka na Ciebie wiele okazji. Pamiętaj jednak, że szu-

kanie większych zysków niesie ze sobą większe ryzyko.

Jeżeli okaże się, że nie za każdym razem trafiasz w śro-

dek tarczy i gotów jesteś zaakceptować swoje pudła —

bierz się za to!

Zainwestuj w siebie

Niezależnie od tego, w co inwestujesz, nigdy nie masz

pewności, czy przyniesie to oczekiwany zysk. Nie wiesz,

czy w ogóle otrzymasz z tego zwrot. Zawsze możesz

stracić czy zainwestować niewłaściwie. Spośród wszyst-

kich znanych inwestycji jest tylko jedna prawie niezawod-

na. Nie są to ani akcje, ani obligacje. Nie są to ani paliwa,

ani kruszce. Nie są także lokaty czy nieruchomości.

Jest to inwestycja najlepsza, najmniej ryzykowna i jed-

nocześnie najbardziej złożona, ponieważ musisz inwe-

stować w siebie przede wszystkim w trzech obszarach:

Ciało.

Związki.

Kompetencje.

Jedyną, najbardziej pewną inwestycją, jest inwesty-

cja w siebie!

Arkadiusz Bednarski

176

Czy ktoś, kto miałby klacz, która rodzi znakomite,

czystej krwi arabskiej konie, pozwoliłby jej siedzieć do

pierwszej w nocy i pić piwo? Czy kupowałby jej kar-

mę w supermarkecie? Czy zamknąłby ją w stajni? Skoro

nikt z nas nie zrobiłby tego koniowi, dlaczego robimy

to samym sobie? Dlaczego nie dbamy o zdrowie? Dla-

czego odżywiamy się byle jak i byle gdzie? Dlaczego

śpimy krótko i jak ognia boimy się wysiłku fizycznego?
Ciało to pierwszy obszar, w który trzeba inwestować

Niektórzy nazywają je świątynią Boga.
Inwestuj w związki, w relacje z innymi. Prawdziwe bo-

gactwo ma źródło zawsze w Twoich kontaktach. Jeże-

li znasz wystarczająco dużo osób, jeżeli znasz osoby

wpływowe, jeśli potrafisz je sobie zjednać i utrzymywać

z nimi dobre relacje, jesteś na właściwej drodze. Pamię-

taj, jeżeli nie jesteś jeszcze niezależny finansowo i nie

wiesz, jak do tego dojść — na świecie są takie osoby

i dokładnie wiedzą, co, jak i kiedy robić, aby tę niezależ-

ność uzyskać.

Więcej o tym, jak wpływać na własne ciało i utrzymywać je w dosko-

nałej formie w książkach: A. Bednarski,

Wywieranie wpływu na siebie, Łódź

2007; Idem,

Wywieranie wpływu na siebie II, Gliwice 2011.

Ludzie są jedną z Twoich najważniejszych inwesty-

cji. Dbaj o nią!

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

177

Dbaj także o znakomite relacje z osobami najbliższymi

(rodzina i przyjaciele). One mogą Cię ograniczać lub

wspierać.
Inwestuj w swoje kompetencje. Zdobywaj wiedzę, za-

równo z zakresu Twoich zainteresowań zawodowych,

jak i tę ogólną. Poszerzaj swoje horyzonty, czytaj, słu-

chaj, oglądaj, szkól się. Zamiast marnować czas przed

telewizorem, przeczytaj kilkanaście stron książki.
Czy zdajesz sobie sprawę z tego, że czytając przez

40 minut każdego dnia przez dwa lata, otrzymasz daw-

kę wiedzy równą tej, jaką zdobywają przez cztery lata

studenci kierunków humanistycznych? Taka jest siła

regularnej, codziennej pracy. Oczywiście ktoś mógłby

powiedzieć, że przeczytanie książki to nie to samo co

studia. W pewnym sensie tak, ale tym samym pokazuje,

że nie zna biografii Jacka Londona, Alberta Einsteina,

Tomasza Edisona, Blaise’a Pascala, Abrahama Lincol-

na, Winstona Churchilla, Charliego Chaplina czy wielu

innych, którzy wpłynęli na losy świata.
Mając szerokie kompetencje zarówno jeśli chodzi o pra-

cę, jak i o różne inne dziedziny, zawsze sobie poradzisz.

Żyjemy w czasach permanentnego rozwoju. Ktoś, kto

po skończeniu szkoły nie rozwija swoich kompetencji,

szybko wpadnie w tarapaty.
Inwestycja w siebie, w dobie funduszy unijnych prze-

znaczonych na edukację, kosztuje niewiele, a w wielu

wypadkach jest darmowa. Dlatego trudno jest ją prze-

Arkadiusz Bednarski

178

cenić. Jednak mimo to wiele osób woli narzekać i obar-

czać odpowiedzialnością za swój status majątkowy

państwo i swojego pracodawcę, niż podjąć jakiekolwiek

działania w kierunku kształcenia się, dzięki czemu ich

dochody mogą wzrosnąć. Trudno znaleźć lepszą inwe-

stycję, niż inwestycja w swój rozwój.

Przyjrzyjmy się kilku przykładom, które pokazują róż-

nicę pomiędzy inwestowaniem w aktywa i pasywa.
Zawsze doceniaj wartość i siłę decyzji. Przyjrzyj się bli-

żej trzem scenariuszom, które ilustrują, dlaczego warto

być inwestorem, a nie konsumentem.

Palisz?

Przykład 1.

Małżeństwo X paliło trzy paczki papierosów

dziennie przez 46 lat. Wydało na to w ciągu tego czasu

mniej więcej 33 000 dolarów, przez cały czas narzekając,

że nie mają pieniędzy na inwestowanie lub oszczędza-

nie.
Małżeństwo Y podjęło decyzję o rzuceniu palenia. Za-

miast tego kupiło akcje firmy Philip Morris za tę samą

sumę co małżeństwo X. Nie tylko są teraz zdrowsi, ale

Musisz przestać być konsumentem, a stać się in-

westorem.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

179

inwestują dywidendy i sprzedają akcje w momencie

zwyżki. Ich inwestycja z 33 000 dolarów przez 46 lat

nabrała wartości 2,2 mln dolarów!

Czym jeździsz?

Przykład 2.

John kupuje w roku 1967 samochód marki

Subaru za ok. 6000 dolarów. Nie wie, gdzie ten samo-

chód jest w tej chwili, ponieważ go sprzedał i kupił so-

bie inny.
George kupił zamiast tego pakiet akcji Subaru po ok.

dwa dolary w 1967 roku. Ceny akcji tej firmy wzrosły

obecnie do 167 dolarów i w najlepszym momencie cały

pakiet jest wart ponad pół miliona dolarów!

Może coca-coli?

Przykład 3.

Przeciętne dziecko w USA wypija dziennie

trzy puszki różnych napojów gazowanych (coca-cola,

fanta, pepsi itp.). Gdyby zamiast tego zainwestowało

w akcje Coca-Coli, nie tylko uniknęłoby nawyku picia

kofeiny i płaciłoby o wiele niższe rachunki za dentystę,

ale zarobiłoby sporo pieniędzy!
Trzy puszki coca-coli dziennie to 90 puszek miesięcznie

i 1080 rocznie. Koszt jednej puszki w maszynie to 75

centów, co daje 810 dolarów rocznie. Gdyby na przykład

w 1994 roku odłożyć te pieniądze i przez ostatnie pięć

lat, pod koniec każdego roku, zainwestować je w akcje

Coca-Coli, to można byłoby mieć w tej chwili 117 ak-

Arkadiusz Bednarski

180

cji. Inwestycja wyniosłaby 4050 dolarów, co 1 stycznia

1999 roku byłoby warte 7846,86 dolarów.
W jaki sposób stać się inwestorem i przestać być konsu-

mentem? Znów jest Ci potrzebny konkretny plan. Za-

cznijmy od początku.

Wartość netto i masa krytyczna

Przyjęło się, oceniając status finansowy danej osoby,

brać pod uwagę to, co posiada. Wylicza się zatem war-

tość nieruchomości (domy, mieszkania, grunty), dobra

ruchome (samochody, jachty, samoloty), dobra luksuso-

we (kamienie, kruszce, biżuteria), dzieła sztuki (obrazy,

rzeźby, meble itp.). Rzadko zwraca się uwagę na inwe-

stycje gotówkowe, które zostały zakumulowane.
Takie podejście może dać fałszywe poczucie bezpieczeń-

stwa, ponieważ wymienione na początku rzeczy najczę-

ściej nie przynoszą dochodu, chyba że są wynajmowa-

ne lub zostaną sprzedane. Aby móc właściwie ocenić

sukces finansowy, musisz skoncentrować się na tym, by

osiągnąć w oszczędnościach tzw. masę krytyczną.
Oto proste porównanie pomiędzy tymi dwiema defini-

cjami bogactwa:

Wartość netto

To, co posiadasz – to, co jesteś winien = wartość netto.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

181

Masa krytyczna

Ilość pieniędzy, którą zgromadziłeś w formie oszczęd-

ności oraz inwestycji, i która przyniesie Ci dochód.
Twój plan powinien dotyczyć osiągnięcia poszczegól-

nych poziomów zwanych marzeniami finansowy-

mi. Pamiętaj, że mamy tendencję do przeceniania tego,

co możemy zrobić w ciągu roku, a nie doceniamy tego,

co jesteśmy w stanie osiągnąć w ciągu pięciu lat. Dlate-

go w sytuacji kiedy nie osiągniemy tego, co założyliśmy

na dany rok (co często się zdarza), zmniejsza się nasze

zaangażowanie i motywacja.
Jeżeli więc zaplanujesz swoje cele i działania na dłuższy

okres i podzielisz je na poszczególne etapy, będzie Ci je

o wiele łatwiej osiągnąć.

Sześć marzeń finansowych

Spokój finansowy. Jest to stan Twoich oszczędności

i inwestycji, który pozwoli Ci na utrzymanie Two-

jego dotychczasowego stylu życia przez okres do

12 miesięcy.
Bezpieczeństwo finansowe. Oznacza, że możesz

przestać pracować i żyć tylko z dochodu, który

przynosi Ci zaoszczędzona suma pieniędzy, mając

jednocześnie zaspokojone następujące 7 podstawo-

wych potrzeb:

Opłacone wszystkie podatki.

Arkadiusz Bednarski

182

Miesięczne raty za dom lub komorne.

Jedzenie dla Ciebie i dla rodziny.

Ubranie.

Opłaty za wszystkie usługi (elektryczność, ogrze-

wanie, telefon, itp).
Transport.

Podstawowe ubezpieczenia.

Prężność finansowa. Dzięki Twoim oszczędno-

ściom możesz zaspokoić 7 podstawowych potrzeb

i ponadto możesz:

Zapewnić wykształcenie Twoim dzieciom.

Odkładać pieniądze na emeryturę (fundusz eme-

rytalny).
Wydać pieniądze na rozrywki i hobby (kino, te-

atr, wakacje).
Kupić niektóre przedmioty luksusowe.

Niezależność finansowa. Masz zaspokojonych

11 potrzeb i ponadto możesz utrzymać lepszy po-

ziom życia niż obecnie, bez konieczności chodzenia

do pracy. Jesteś od niej całkowicie niezależny.
Wolność finansowa. Ten poziom osiągniesz, gdy

Twoje inwestycje doprowadzą Cię do momentu, gdy

będziesz mógł prowadzić styl życia zgodny z Two-

imi marzeniami, bez konieczności pójścia do pracy

w przyszłości.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

183

Absolutna wolność finansowa. Możesz robić to, co

chcesz, kiedy chcesz, gdzie chcesz, z kimkolwiek

chcesz, tak długo jak chcesz. Cały czas!

Trzy kosze finansowe

Kosze są sposobem lokowania, systematyzowania wg

ważności oraz oszczędzania pieniędzy na różnych kon-

tach (koszach) mających specyficzne przeznaczenie.

Kosze pomagają organizować oszczędności i decydo-

wać o tym, gdzie pieniądze będą inwestowane. Tak abyś

mógł „trzymać się swego planu”.

Kosz nr 1 — zabezpieczenie (zawiera ubezpieczenia i rentę)

Ten kosz jest potrzebny do osiągnięcia Twojego celu nu-

mer jeden: spokoju finansowego (6–12 miesięcy zabez-

pieczenia codziennych wydatków na życie). Jest także

początkiem drogi do celu numer dwa: bezpieczeństwa

finansowego. Pieniądze powinny być trzymane w banku

na koncie oszczędnościowym lub inwestowane w akcje

bądź w fundusze inwestycyjne o niskim poziomie ryzy-

ka. Te pieniądze nigdy nie powinny być wydawane, gdyż

będą stanowiły podstawę bezpieczeństwa finansowego

Twojego i Twojej rodziny na przyszłość, a także podsta-

wę przyszłego dochodu. W tym koszu będziesz także

budować swoje finanse na wypadek odejścia z pracy: na

lokatach długoterminowych, takich jak bony skarbowe,

obligacje itp. Tych pieniędzy użyjesz po to, aby stworzyć

sobie wysoką jakość życia, gdy przestaniesz pracować.

Arkadiusz Bednarski

184

Kosz nr 2 — wzrost, dochód, napędzanie zysków

Celem tego kosza jest zwiększenie Twoich oszczędno-

ści w tempie o wiele większym niż normalne. Osiąga się

to za pomocą krótko- i długoterminowych inwestycji,

takich jak akcje giełdowe, fundusze inwestycyjne, fun-

dusze funduszy itp. Jednak w przeciwieństwie do pierw-

szego kosza, w tym wypadku niezbędne jest zrozumie-

nie podstaw całej filozofii inwestowania, a przynajmniej

tego, jak wykorzystywać dostępne narzędzia. O tym,

jaka konkretnie jest to wiedza i gdzie jej szukać, będzie

mowa później.
Jest to bardzo ważny kosz. W nim możesz zwiększyć

swój kapitał, bazując na wszystkim, co oferuje rynek

pieniędzy, a szczególnie operacje giełdowe krótko-

i długoterminowe. Tego typu inwestycje niosą za sobą

większe ryzyko i nie dają gwarancji zysku, ale przy od-

powiedniej strategii możliwy jest też o wiele szybszy

wzrost kapitału i stworzenie masy krytycznej. Kosz nu-

mer dwa możesz podzielić na dwa mniejsze:
Jeden o nazwie absolutny zysk, gdzie (w przypad-

ku gry na giełdzie) stajesz się inwestorem, optymalizu-

jącym zysk w korzystnej koniunkturze giełdowej oraz

ucinającym straty i kontrolującym ryzyko w złym okre-

sie. Pomnażasz swój kapitał poprzez inwestycje długo-

terminowe, aby stworzyć masę krytyczną.
Drugi o nazwie napędzanie zysku, gdzie możesz

przeprowadzać transakcje krótkoterminowe, bardziej

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

185

ryzykowne. Daje to możliwość osiągania większych za-

robków, ale ze względu na ryzyko, ważne, abyś prze-

znaczył tu tylko pewien procent ze swoich inwestycji

z działu wzrost, który będzie stanowił przedmiot

Twoich spekulacji. Ten procent zależy od Twojej tole-

rancji na ryzyko, czyli od tego, czy jesteś osobą konser-

watywną, czy agresywną, jeżeli chodzi o inwestowanie

pieniędzy. Jeżeli zrobiłeś test tolerancji na ryzyko, to

wiesz, jak podchodzisz do niego, jeśli chodzi o inwe-

stowanie. Poniżej, w dziale kategorii wiekowych

podane są sugestie dotyczące inwestowania.
Przypuśćmy, że na inwestycje przeznaczasz 10 000 zł.

Oto sugerowany

podział tej inwestycji według kate-

gorii wiekowych:

Jeżeli masz poniżej 45 lat

1. BEZPIECZEŃSTWO

Konserwatywnie

zainwestuj 40%

4000 zł

Agresywnie

zainwestuj 30%

3000 zł

2. WZROST

A. ABSOLUTNY ZYSK
Konserwatywnie

zainwestuj 30%

3000 zł

Agresywnie

zainwestuj 35%

3500 zł

B. NAPĘDZANIE ZYSKU
Konserwatywnie

zainwestuj 30%

3000 zł

Agresywnie

zainwestuj 35%

3500 zł

To jest tylko sugestia. Pamiętaj, aby kierować się swoją intuicją, doświad-

czeniem i wiedzą, którą masz albo zdobędziesz.

Arkadiusz Bednarski

186

Jeżeli masz między 45 a 55 lat

1. BEZPIECZEŃSTWO

Konserwatywnie

zainwestuj 60%

6000 zł

Agresywnie

zainwestuj 50%

5000 zł

2. WZROST

A. ABSOLUTNY ZYSK
Konserwatywnie

zainwestuj 20%

2000 zł

Agresywnie

zainwestuj 25%

2500 zł

B. NAPĘDZANIE ZYSKU
Konserwatywnie

zainwestuj 20%

2000 zł

Agresywnie

zainwestuj 25%

2500 zł

Jeżeli masz powyżej 55 lat

1. BEZPIECZEŃSTWO

Konserwatywnie

zainwestuj 70%

7000 zł

Agresywnie

zainwestuj 65%

6500 zł

2. WZROST

A. ABSOLUTNY ZYSK
Konserwatywnie

zainwestuj 15%

1500 zł

Agresywnie

zainwestuj 17,5%

1750 zł

B. NAPĘDZANIE ZYSKU
Konserwatywnie

zainwestuj 15%

1500 zł

Agresywnie

zainwestuj 17,5%

1750 zł

Twój zarobek z kosza wzrost zainwestuj ponownie,

rozdzielając go równo pomiędzy wszystkie kosze. Przy-

puśćmy, że w tym koszu w ciągu sześciu miesięcy Twoje

inwestycje przyniosły Ci 1200 zł. Podziel te pieniądze

następująco:

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

187

Bezpieczeństwo

1/3

400 zł

Wzrost

1/3

400 zł

Kosz marzeń

1/3

400 zł

Przypuśćmy, że tylko w koszu napędzanie zysku

Twoje inwestycje przyniosły Ci 2000 zł. Twój zarobek

z tego kosza zainwestuj ponownie w następujący sposób:

Bezpieczeństwo

25%

500 zł

Wzrost

(absolutny zysk)

25%

500 zł

Wzrost

(napędzanie zysków)

25%

500 zł

Kosz marzeń

25%

500 zł

Dlaczego wkładamy tylko 25% do każdego kosza

z zysków z kosza napędzanie zysku?
Ponieważ pozwala to zmniejszyć ryzyko utraty osiągnię-

tego zysku. Inwestowanie w systemie napędzanie zy-

sków, czyli krótkoterminowe, wiąże się z większym ry-

zykiem. Strategia rozdzielania dochodów pozwala

wzmocnić i budować Twoje kosze bezpieczeństwo

i absolutny zysk, pamiętając również o nagrodzeniu

siebie koszem marzeń i ponownym zainwestowaniu

w napędzanie zysków, aby dalej zwiększać zysk.

Kosz nr 3 — kosz marzeń

Celem tego kosza jest zbieranie pieniędzy na przyszłe

większe zakupy, takie jak: drugie mieszkanie, dom, luk-

susowy samochód, jacht, wycieczka na Fidżi itp. Finan-

Arkadiusz Bednarski

188

se na takie zakupy i przyjemności mogą być brane tylko

z tego kosza (chyba że pozostałe dwa są już pełne i masz

wystarczającą ilość pieniędzy na wszystko). Pieniądze

na tym koncie powinny pochodzić z różnych źródeł,

takich jak: wyjątkowo korzystne operacje na giełdzie,

ekstrazarobki w pracy, wygrane na loterii itp.

Trzy pudełka na czekoladki

Z pieniędzmi można robić tylko dwie rzeczy: oszczę-

dzać albo wydawać

. Trzy pudełka na czekoladki,

które lubisz, dadzą Ci możliwość odłożenia pieniędzy

zawczasu na to, żeby je wydać w ściśle określonym celu.

Pudełkiem może być osobne konto bankowe, prze-

znaczone na ten konkretny cel.

Pudełko nr 1 — samochód i transport

Jego celem jest przygotowanie pieniędzy na zakup sa-

mochodu (niezależnie od tego, kiedy to będzie) i pokry-

cie innych kosztów transportu. Ponadto powinny tam

być pieniądze na naprawy, ubezpieczenia i rejestrację

pojazdu. Pieniądze powinny być odkładane na konto

oszczędnościowe lub inwestowane z minimalnym ryzy-

kiem (podobnie jak w wypadku kosza zabezpiecze-

nia).

Pudełko nr 2 — dom, nauka, zdrowie

Tutaj gromadzisz pieniądze na wydatki związane z do-

mem i opłaceniem studiów dla dzieci. Wydatki na dom

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

189

to wszystkie ubezpieczenia, podatki czy dodatkowe,

związane z drobnymi remontami. Mogą to być również

pieniądze na drugi dom lub na nieruchomość przyno-

szącą dochód. Te pieniądze nie powinny być zbyt łatwe

do upłynnienia (w sensie inwestycji średniotermino-

wych, np. w funduszu powierniczym).

Pudełko nr 3 — wakacje, zabawki, prezenty, ubranie

Jest to bardzo ważne pudełko, ponieważ dotyczy dzie-

dzin, w których pieniądze mogą zniknąć i spowodo-

wać błyskawiczne wykolejenie ustalonego planu.

Tutaj gromadzisz pieniądze na planowane wakacje lub

„zabawki”, które chcesz kupić. Dotyczy to takich rze-

czy, jak odbiorniki radiowe, telewizory, komputery, na-

rzędzia, rowery, urządzenia do ćwiczeń itp. Pieniądze

z tego pudełka mogą być również przeznaczone na po-

darunki, które trzeba kupować w ciągu roku dla rodzi-

ny lub przyjaciół. Wszystkie zakupy dotyczące ubrania

mogą być również robione dzięki temu kontu. Pieniądze

powinny być bardzo łatwo dostępne — np. mogłoby to

być konto oszczędnościowe w banku.
Teraz przechodzimy do jednej z najważniejszych czę-

ści książki, dzięki której możesz przystąpić do realizacji

sześciu marzeń finansowych. Części, która składa się

z zadań ważnych dla Twojej niezależności finansowej.

Powinieneś na nie poświęcić trochę czasu.

Arkadiusz Bednarski

190

Sześć marzeń (i poziomów) finansowych

Zadanie 1.

Spokój finansowy.

Jest to określona kwota potrzebna do pokrycia kosztów

życia na okres do 12 miesięcy. Można ją obliczyć przez

analizę Twoich miesięcznych wydatków (na poziomie

minimum). Jest to poziom podstawowy, którego osią-

gnięcie jest absolutnie niezbędne dla każdego człowieka.

Poniżej wymienione są Twoje zobowiązania, z których

musisz się wywiązać, aby osiągnąć spokój finansowy.

Na co

Obecny wydatek miesięczny

1. Spłata kredytu na dom lub

komorne

_______

zł

2. Usługi (elektryczność, ogrzewa-

nie itp.)

_______

zł

3. Transport (włączając w to ubez-

pieczenie samochodu)

_______

zł

4. Koszty wyżywienia i ubrania

_______

zł

5. Ubezpieczenia

_______

zł

6. Podatki

_______

zł

7. Fundusz emerytalny

_______

zł

8. Miesięczna kwota potrzebna

do osiągnięcia spokoju finanso-

wego

_______

zł

9. Mój cel

Odłożenie wystarczającej sumy,

aby pokryć podstawowe wydatki

na 12 miesięcy (rubryka 8 × 12)

_______

zł

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

191

Zadanie 2.

Bezpieczeństwo finansowe.

Na tym poziomie możesz przestać pracować

i żyć tylko z dochodu, który przynosi Ci zainwestowana

suma pieniędzy, mając jednocześnie zapewnione zaspoko-

jenie Twoich siedmiu podstawowych potrzeb. Dla wielu

osób jest to poziom wystarczający. Być może Ty także je-

steś w tej grupie. Tutaj nie musisz się już martwić o jutro.

Jesteś w stanie żyć tak jak teraz, tylko nie pracując. Aby

obliczyć ilość pieniędzy potrzebną do osiągnięcia tego po-

ziomu, musisz najpierw wiedzieć, jakie są Twoje miesięcz-

ne wydatki. Jeśli będziesz je w stanie pokryć, zapewni Ci

to bezpieczeństwo finansowe przez resztę Twojego życia.

Wypełnij poniższe rubryki, dodaj kwoty, a następnie po-

mnóż przez 12, aby wiedzieć, jakiego rocznego dochodu

potrzebujesz, żeby osiągnąć bezpieczeństwo finansowe.
Uwaga! Rubryki 1–6 są takie same jak przy spokoju fi-

nansowym. Pominięty został tylko numer 7, czyli pry-

watna emerytura.

Na co

Obecny wydatek miesięczny

1. Spłata kredytu na dom lub

komorne

_______

zł

2. Usługi (elektryczność, ogrzewa-

nie itp.)

_______

zł

3. Transport (włączając w to ubez-

pieczenie samochodu)

_______

zł

4. Koszty wyżywienia i ubrania

_______

zł

5. Ubezpieczenia

_______

zł

Arkadiusz Bednarski

192

Na co

Obecny wydatek miesięczny

6. Podatki

_______

zł

7. Miesięczna kwota potrzebna do

osiągnięcia spokoju finanso-

wego

_______

zł

8. Mój cel

Roczny dochód, którego potrze-

buję, aby być zabezpieczonym

finansowo na całe życie (rubry-

ka 7 × 12)

_______

zł

9. Masa krytyczna potrzebna do

osiągnięcia poziomu bezpie-

czeństwa finansowego (rubryka

8 × 100) ÷ 8

_______

zł

Obliczenie rubryki dziewiątej dla poziomu bezpieczeń-

stwa finansowego polega na założeniu, że dzięki swoim

inwestycjom masz kwotę, która daje Ci minimum 8%

zysku z przyrostu kapitału. Procent ten możesz wyko-

rzystać do zaspokojenia 7 podstawowych potrzeb fi-

nansowych dla siebie i rodziny.
Przykładowo, jeżeli miesięczna kwota potrzebna do

zaspokojenia Twoich 7 potrzeb (rubryka 7 w poziomie

spokoju finansowego) wynosi u Ciebie 4000 zł, to aby

uzyskać taką kwotę z procentów (8%), musiałbyś uzbie-

rać masę krytyczną w wysokości 600 000 zł. Kalkulacja

polega na zastosowaniu następującego równania:

masa krytyczna = roczny dochód × 100 ÷ 8

Oto przykład takiej kalkulacji:

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

193

Kwota 600 000 zł zainwestowana na 8% daje roczny

przyrost kapitału w wysokości 48 000 zł. Ta kwota po-

dzielona na 12 miesięcy (48 000 zł ÷ 12) daje 4000 zł,

czyli tyle, ile potrzeba do zaspokojenia potrzeb przez

miesiąc. W takim wypadku w rubryce 8 (poziom bez-

pieczeństwa finansowego) powinna być kwota 48 000 zł,

natomiast w rubryce 9 — kwota 600 000 zł.

Zadanie 3.

Prężność finansowa.

To kolejny, wyższy poziom, na którym nie tylko zaspo-

kajasz swoje podstawowe, miesięczne potrzeby, ale mo-

żesz sobie także pozwolić na odkładanie dodatkowych

środków na przyszłą emeryturę, zapewnić start w doro-

słe życie swoim dzieciom i sobie odrobinę luksusu. Mo-

żesz dzięki dochodowi z Twoich inwestycji zaspokoić

7 podstawowych potrzeb (wymienionych w bezpieczeń-

stwie finansowym) i cztery dodatkowe. Roczny dochód

potrzebny do tego, aby osiągnąć prężność finansową na

całe życie, oblicza się poprzez dodanie do miesięcznej

kwoty potrzebnej do osiągnięcia bezpieczeństwa finan-

sowego dodatkowych kwot wymienionych poniżej:

Na co

Obecny wydatek miesięczny

1. Podstawowe rozrywki (np. 50%

lub mniej tego, co robisz teraz)

miesięcznie

_______

zł

2. Prywatna emerytura

_______

zł

3. Koszty wykształcenia dzieci

_______

zł

Arkadiusz Bednarski

194

Na co

Obecny wydatek miesięczny

4. Ubrania i rzeczy luksusowe

_______

zł

5. Dodatkowa kwota miesięcz-

na potrzebna do osiągnięcia

prężności finansowej (rubryka 1

+ 2 + 3 + 4)

_______

zł

6. Miesięczny dochód potrzebny

do osiągnięcia bezpieczeństwa

finansowego (kwota z rubryki 7

w bezpieczeństwie finansowym)

_______

zł

7. Całkowity miesięczny dochód

konieczny do osiągnięcia pozio-

mu prężności finansowej (rubry-

ka 5 + 6)

_______

zł

8. Mój cel

Roczny dochód, którego potrze-

buję, aby być zabezpieczonym

finansowo na całe życie (rubry-

ka 7 × 12)

_______

zł

9. Masa krytyczna potrzebna do

osiągnięcia poziomu prężności

finansowej (rubryka 8 × 100) ÷ 8

_______

zł

Zadanie 4.

Niezależność finansowa.

To poziom, do którego powinieneś dążyć. Masz zapew-

nione zaspokojenie dziesięciu potrzeb i ponadto mo-

żesz cieszyć się lepszym poziomem życia niż obecnie,

bez konieczności chodzenia do pracy. Innymi słowy, je-

steś od niej całkowicie niezależny. Kwotę, dzięki której

możesz osiągnąć ten poziom, bardzo łatwo obliczyć. Ile

zarabiasz teraz rocznie?

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

195

Przykład.

Jeżeli obecnie zarabiasz 120 000 zł rocznie

i inwestujesz 30 000 zł, to do osiągnięcia niezależności

finansowej potrzebna Ci jest suma 90 000 zł rocznie.

1. Miesięczny dochód potrzebny

do utrzymania wystarczającego

poziomu życia

_______

zł

× 12 miesięcy

_______

zł

2. Mój cel

Roczny dochód z moich

inwestycji potrzebny, aby być

na poziomie niezależności

finansowej przez resztę życia

(rubryka 1 × 12)

_______

zł

3. Masa krytyczna potrzebna do

osiągnięcia poziomu niezależno-

ści finansowej

_______

zł

Zadanie 5.

Wolność finansowa.

Ten poziom osiągniesz, gdy Twoje inwestycje doprowa-

dzą Cię do momentu, w którym będziesz mógł prowadzić

styl życia zgodny z Twoimi marzeniami, nie pracując.

Niezależność finansowa zostanie uzyskana w mo-

mencie, gdy dzięki Twoim inwestycjom zyskasz do-

chód co najmniej równy zarobkom, które chciałbyś

otrzymywać z pracy lub z firmy, którą prowadzisz.

Arkadiusz Bednarski

196

Zadaj sobie pytanie: „Ile pieniędzy musiałbym zarabiać

rocznie, aby zapewnić sobie taki poziom życia, jakiego

pragnę?”. Możesz przejść przez następujące etapy:

Abyś był człowiekiem wolnym finansowo, Twoje

dochody nie mogą być niższe od tych obecnych. Po-

winieneś mieć także wystarczająco dużo pieniędzy,

aby móc kupić sobie „inne rzeczy”, które chciałbyś

mieć, lecz na które Cię teraz nie stać. Ustal, ile każde

z Twoich pragnień może Cię kosztować miesięcznie

i zapisz je w rubryce 1 na następnej stronie. Potem

oblicz dodatkowy dochód miesięczny potrzebny do

pokrycia kosztów. (Pamiętaj — to nie jest jeszcze

Twoja całkowita wolność finansowa).

Przykład.

Rzecz

Koszt Miesięczne raty

Drugi dom

350 000 zł

3500 zł

Łódź motorowa

150 000 zł

2300 zł

Porsche

100 000 zł

1200 zł

Potrzebny dodatkowy dochód miesięczny:

7000 zł

Zapisz w rubryce 2 całkowity dochód miesięczny

potrzebny do utrzymania niezależności finansowej

(z rubryki 1).
Dodaj pozycje z rubryk 1 i 2, aby obliczyć miesięcz-

ny koszt Twojej wolności finansowej.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

197

Rzecz

Koszt

Miesięczne raty

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

Potrzebny dodatkowy dochód miesięczny:

_______

zł

Dochód miesięczny potrzebny do osią-

gnięcia niezależności finansowej (rubryka

1 w niezależności finansowej)

_______

zł

Całkowity miesięczny dochód potrzebny

do uzyskania wolności finansowej

_______

zł

× 12 miesięcy

_______

zł

Mój cel

Roczny dochód, którego potrzebuję, aby

osiągnąć niezależność finansową

_______

zł

Masa krytyczna potrzebna do osiągnięcia

poziomu niezależności finansowej

_______

zł

Zadanie 6.

Absolutna wolność finansowa.

To najwyższy poziom, jeśli chodzi o finanse osobiste.

Osiągają go nieliczni, ale również i dla Ciebie jest on

możliwy. Twoje inwestycje dostarczają Ci dochodu ta-

kiego, że masz pewność, iż możesz robić to, co chcesz,

kiedy chcesz, gdzie chcesz, z kimkolwiek chcesz, tak

długo jak chcesz, bez konieczności chodzenia do pracy.

Arkadiusz Bednarski

198

Zastanów się chwilę, czego byś potrzebował, aby być

całkowicie wolnym finansowo. Potem wypełnij rubryki

na następnej stronie:

Wymień wszystkie rzeczy, które chciałbyś mieć,

gdybyś był wolny od ograniczeń finansowych.

Przepisz, które byś zatrzymał, gdybyś osiągnął cał-

kowitą wolność finansową, np.: masz już łódź mo-

torową, ale jeszcze chciałbyś, by jacht był Twoją

własnością. Jeżeli chcesz zatrzymać łódź — zapisz

to. Jeżeli nie — zapisz tylko, jaki jest koszt jachtu.
Teraz dodaj do listy wszystkie „nowe” rzeczy,

których pragniesz, i umieść je na swojej „liście

finansowej wolności”.
Ustal, ile każda z tych rzeczy może kosztować

miesięcznie i zapisz to w rubryce 1.

Przykład.

Rzecz

Koszt Miesięczne raty

Zatrzymam drugi dom

350 000 zł

3500 zł

Zamiast łodzi chcę

jacht

500 000 zł

5000 zł

Zamiast

porsche

wolę ferrari

250 000 zł

2500 zł

Potrzebny dodatkowy dochód miesięczny:

11 000 zł

Zapisz w rubryce 2 całkowity dochód miesięczny po-

trzebny do utrzymania obecnego poziomu życia, tzn.

poziomu niezależności finansowej (z rubryki 1).
Dodaj pozycje z rubryk 1 i 2, aby uzyskać mie-

sięczny koszt Twojej absolutnej wolności finanso-

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

199

wej. Pomnóż to przez 12, aby zobaczyć, jaki jest Ci

potrzebny dochód roczny.

Rzecz

Koszt Miesięczne raty

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

____________

_______

zł

_______

zł

Potrzebny dodatkowy dochód miesięczny:

_______

zł

Dochód miesięczny potrzebny do osiągnięcia

niezależności finansowej (rubryka 1 w niezależ-

ności finansowej)

_______

zł

Całkowity miesięczny dochód potrzebny

do uzyskania wolności finansowej

_______

zł

× 12 miesięcy

_______

zł

Mój cel

Roczny dochód, którego potrzebuję, aby osią-

gnąć absolutną wolność finansową

_______

zł

Masa krytyczna potrzebna do osiągnięcia pozio-

mu absolutnej wolności finansowej

_______

zł

Teraz czas na wstępny plan. Masz już swoje marzenia

i wiesz, że chcesz je osiągnąć. Teraz musisz złożyć sam

przed sobą przyrzeczenie, że będziesz dążył do spełnie-

nia marzeń, a także określisz, kiedy je osiągniesz.

vvv

Arkadiusz Bednarski

200

Deklaracja niepodległości finansowej

To są marzenia, które postanawiam zacząć spełniać od

dzisiaj!
Przyrzekam sobie, że będę skoncentrowany, elastycz-

ny i zdecydowany na tyle, by zrobić wszystko to, co

możliwe, aby osiągnąć wymienione niżej cele finanso-

we, dla korzyści mojej i mojej rodziny. Niech będzie

wiadomo, że od dzisiaj będę zaangażowany w to, by

zbudować fundamenty dobrobytu finansowego, który

pozwoli mi na osiągnięcie wolności, bogactwa i jakości

życia, na które rzeczywiście zasługuję.
Kwota, która jest mi potrzebna do osiągnięcia poziomu
spokoju finansowego, to: ...................................... zł.
Osiągnę ten poziom do (data) ..................................... .

vvv

Kwota, która jest mi potrzebna do osiągnięcia poziomu
bezpieczeństwa finansowego, to: .................... zł.
Osiągnę ten poziom do (data) ......................................

vvv

Kwota, która jest mi potrzebna do osiągnięcia poziomu
prężności finansowej, to: ........ zł. Osiągnę ten poziom
do (data) .....................................

vvv

Kwota, która jest mi potrzebna do osiągnięcia poziomu

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

201

niezależności finansowej, to: ............................ zł.
Osiągnę ten poziom do (data) .......................................

vvv

Kwota, która jest mi potrzebna do osiągnięcia poziomu
wolności finansowej, to ................. zł. Osiągnę ten
poziom do (data) ..................................... .

vvv

Kwota, która jest mi potrzebna do osiągnięcia poziomu
absolutnej wolności finansowej, to: .............. zł.
Osiągnę ten poziom do (data) ..................................... .

vvv

Plan i cele

Aby osiągnąć wyznaczone cele, musisz zacząć myśleć

strategicznie i znaleźć sposób na ich realizację. Sta-

nie się tak, gdy określisz, co możesz osiągnąć, mając

na uwadze konkretny wynik finansowy. Innymi słowy,

zaplanuj takie cele, których zdobycie przyniesie Ci pie-

niądze. Nie będzie to zakup nowego samochodu czy

pralki. Będą nimi natomiast: otwarcie spółki, napisanie

i wydanie książki, zakup nieruchomości, zainwestowa-

nie w biznes, zakup akcji, stworzenie sieci MLM itp.

Arkadiusz Bednarski

202

Moje cele finansowe

Zadanie.

Stwórz szereg celów, mając na uwadze kon-

kretny wynik finansowy. Pamiętaj, cele są to po prostu

marzenia, przy których podajemy datę ich realizacji.
Poniżej wymienione są cele, które postanawiam osią-

gnąć!
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
Masz już wyznaczone i zapisane cele. Jednak to nie wy-

starczy, aby je osiągnąć. Musisz także zastanowić się

i zapisać, jakie działania zamierzasz podjąć, aby je reali-

zować (zapisz to poniżej):

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

203

Dziesięć głównych działań na rok

20__/20__

Poniżej  wymienione  są  działania,  które  postanawiam
podjąć do  ................. 20............ roku, aby osiągnąć moje
cele finansowe!
Miesiąc:  ...................
1.  ..................................................................................
2.  ..................................................................................
3.  ..................................................................................
4.  ..................................................................................
5.  ..................................................................................
6.  ..................................................................................
7.  ..................................................................................
8.  ..................................................................................
9.  ..................................................................................
10.  ................................................................................

Tożsamość inwestora

Wrócimy teraz do opisanej poprzednio potrzeby zmia-

ny mentalności z konsumenta na inwestora.
Zmiana tożsamości:

„Inwestor” — zamiast „osoba rozrzutna”.

„Biznesmen — zamiast „konsument”.

Arkadiusz Bednarski

204

Kim muszę się stać, aby osiągnąć moje cele?

Zadanie.

Napisz, jakim człowiekiem musisz się stać,

aby zacząć osiągać swoje cele finansowe? Jaka musi być

Twoja tożsamość? Z kim musisz się identyfikować?
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

vvv

Pomyśl, co by było, gdyby można było sprawić, by wy-

datki na konsumpcję stały się aktywami.
Pytanie może wydawać się przewrotne. Jeżeli jednak

prowadzisz działalność gospodarczą, zakup nowego

samochodu to zakup aktywu. Mogąc łatwiej i szybciej

się przemieszczać, jesteś w stanie odbyć więcej spotkań

handlowych, a przez to więcej zarobić.

Jeżeli postanowisz zostać taksówkarzem, samochód

także staje się inwestycją.
Jeżeli zostajesz trenerem, książki, przybory do pisa-

nia czy audiobooki są inwestycją.

Rozdział 6. Droga do absolutnej wolności finansowej

205

Jeżeli jesteś mechanikiem, narzędzia są inwestycją.

Jeżeli jesteś fryzjerem, suszarka do włosów jest in-

westycją.

Przykłady można by mnożyć. Jednak najciekawsze jest

to, że możesz zacząć zarabiać na tym, że wydajesz pie-

niądze na produkty codziennego użytku. Wiele przed-

stawionych wcześniej firm MLM proponuje coś, czego

90% osób stykających się z tą propozycją biznesową

nie jest w stanie zauważyć. Jest to możliwość zarabiania

pieniędzy na tym, na co co miesiąc wydajemy pieniądze.

Każdy z nas je, pije, śpi, używa kosmetyków, proszku do

prania, jeździ na wczasy, rozmawia przez telefon, spo-

tyka się ze znajomymi, jest aktywny na portalach spo-

łecznościowych itd. Jeżeli prowadziłbyś własny sklep,

to gdzie kupowałbyś produkty? W supermarkecie czy

u siebie? Odpowiedź wydaje się oczywista. Takie rozwią-

zanie proponują niektóre z firm marketingu sieciowego:

skoro i tak używasz różnych produktów i kupujesz je

w markecie, dlaczego nie miałbyś zmienić miejsca ich

zakupu i kupować ich u siebie. Nawiązując współpra-

cę z tego typu firmami, stajesz się niezależnym przed-

siębiorcą, który może kupować po cenach hurtowych

(niedostępnych dla przeciętnego klienta). Możesz także

sprzedawać te produkty swoim klientom i zarabiać na

marży. Jako że jest to MLM, możesz dodatkowo budo-

wać sieć dystrybucji. Niezależni dystrybutorzy w Twojej

sieci oraz Twoi i ich klienci generują określony obrót,

od poziomu którego uzależniona jest Twoja prowizja.

Arkadiusz Bednarski

W ten sposób konsumujesz i jednocześnie inwestujesz.

Jest to chyba jedno z najlepszych rozwiązań, jakie wy-

myślono. Możesz być inwestorem, będąc jednocześnie

konsumentem. Taki model nazywa się prosumpcją

i został wymyślony wiele lat temu. To rozwiązanie pro-

ponuje tylko kilka firm z branży MLM. Współpracu-

jąc z jedną z pozostałych, musisz liczyć się z potrzebą

inwestowania w produkty, które nie są przedmiotem

zwykłej konsumpcji. Firmami, które działają w mode-

lu prosumpcji, są przede wszystkim Amway i Lyoness,

a także, w pewnym stopniu Avon, Oriflame i inne firmy

oferujące kosmetyki, produkty żywnościowe i chemię

gospodarczą.

207

Z tego rozdziału dowiesz się tego wszystkiego, czego

nie wiesz; co powinieneś wiedzieć, a czego nikt Ci nie

powie. Oto wiedza warta naprawdę dużych pieniędzy.

Dźwignie finansowe

Nauka zarządzania wprowadza pojęcia tzw. dźwigni

finansowej, która związana jest ze sposobem finanso-

wania działalności przedsiębiorstwa, a ściślej mówiąc,

ze strukturą kapitału firmy. Określa ona relację wiel-

kości kapitału obcego do kapitału własnego. Dźwignię

stosuje się po to, aby powiększyć udział długu w ca-

łym kapitale firmy w celu zwiększenia poziomu jej do-

chodowości. Prawie każde przedsiębiorstwo stosuje

dźwignię finansową, ponieważ pozwala ona zwiększyć

wartość aktywów bez potrzeby inwestowania własnych

pieniędzy oraz obniżyć podatek, ponieważ odsetki od

kredytu będą kosztem długu i obniżą podstawę opo-

datkowania.
Tak mechanizm ten wykorzystywany jest przez przed-

siębiorstwa. Przyjrzyjmy się jednak kilku sposobom,

ozdział

Tajemna wiedza finansowa

Arkadiusz Bednarski

208

w jakie Ty możesz wykorzystać go do zwiększenia po-

ziomu swoich dochodów, a przez to także inwestycji.

Dźwignia na kredycie gotówkowym

Kredytobiorcy powinni sobie uzmysłowić, że bank

nie jest ich przyjacielem. Nie zależy mu na tym, aby na

transakcji odnieśli oni korzyść, tylko aby mieli wrażenie,

że tak jest. Stąd wszelkie porady, rozwiązania i pomoc

w spłacie kredytu trzeba traktować z dystansem i umieć

wykorzystać. Jeżeli bank proponuje rozłożenie spłaty

kredytu na większą liczbę rat, to trzeba pamiętać, że

on na tym zarabia, ponieważ zamiast płacić przez pięć

lat po 700 zł, klient będzie płacił przez dziesięć lat po

430 zł. W pierwszym wypadku przeleje na konto banku

42 000 zł, a w drugim 51 600 zł. Pozornie jest odciążo-

ny, bo płaci miesięcznie mniejszą ratę, ale w rezultacie

oddaje więcej. A co się dzieje z tymi zaoszczędzony-

mi 270 zł? Na początku klient się cieszy, bo faktycznie

w jego kieszeni zostaje 270 zł. Jednak bardzo szybko,

po dwóch, trzech miesiącach, te zaoszczędzone pie-

niądze są wydawane na konsumpcję. Jeżeli konsument

zaoszczędził 270 zł, a pojawia się okazja zakupu nowej

plazmy za 230 zł miesięcznie, to od razu widzi w tym

zysk. Nie dość, że ma nowy telewizor, to jeszcze zostaje

mu 40 zł. Dawno już zapomniał o tym, że 430 zł będzie

płacił o pięć lat dłużej, niż płaciłby 700 zł. Jeżeli do

plazmy dostał dodatkowo kartę kredytową, której limit

zwiększa się o wartość spłaconego w racie kredytu kapi-

tału, zaczyna używać tej karty, płacąc odsetki od zacią-

Rozdział 7. Tajemna wiedza finansowa

209

gniętej pożyczki. W ten sposób dług rośnie lawinowo.

Wciąż zapominamy o tym, że o wiele łatwiej jest wydać,

niż zarobić. Zakup plazmy na kredyt to dwa podpisy na

wniosku kredytowym lub jeden na paragonie z termi-

nalu do kart kredytowych. Zarobienie na tę plazmę to

czasami kilka miesięcy pracy. Tego jednak nie widać…
Jak można mądrze wykorzystać propozycję banku

i rozkładając kredyt na dłuższy okres spłaty, na tym za-

robić?
Otóż zaoszczędzone, jak w powyższym przykładzie,

270 zł najlepiej jest ulokować w inwestycji, która przy-

niesie przez 10 lat większy zwrot niż wynosi oprocen-

towanie kredytu.

Dźwignia na kredycie hipotecznym

Ciekawszym sposobem wykorzystania kredytu jest

dźwignia, jaką możesz zastosować, posiadając kredyt

hipoteczny.
Jak wiesz, tego typu kredyty są zazwyczaj zawierane na

długie okresy: 15, 20 i 30, a czasami i więcej lat. Wy-

obraźmy sobie, że zaciągnąłeś kredyt na zakup miesz-

kania w wysokości 300 000 zł, którego rata miesięczna

wynosi około 2200 zł. Cieszysz się z tego zakupu, bo

wreszcie masz własny kąt. Jednakże nawet najtańszy

kredyt wciąż pozostaje kredytem. Nie można zatem

spodziewać się, że pożyczając od banku 300 000 zł, tyle

samo mu się odda po dwóch dekadach. Wybierając na-

Arkadiusz Bednarski

210

wet najniższe oprocentowanie kredytu i tak musisz się

liczyć z tym, że na w ciągu 240 miesięcy spłacisz dru-

gie tyle, ile pożyczyłeś. Nie sposób oczywiście pominąć

tego, że oprocentowanie jest najczęściej zmienne, a ban-

ki chętnie z niego korzystają. Po 20 latach masz zatem

spłacony kredyt i własne mieszkanie, którego wartość

rynkowa (ma ponad 20 lat!) jest najprawdopodobniej

niższa niż wartość przelanych pieniędzy do banku. Do

tego w ciągu tych wszystkich lat, aby móc komforto-

wo mieszkać, zrobiłeś przynajmniej dwa remonty, które

pochłonęły kilkanaście tysięcy złotych.
A co by było, gdyby można było spłacić ten kredyt

o połowę wcześniej i po 20 latach mieć własne miesz-

kanie i oszczędności? Jak to zrobić?
Negocjujesz z bankiem przedłużenie okresu spłaty kre-

dytu z 20 na 30 lat. Bank powinien chętnie przystać na

Twoją propozycję, ponieważ daje mu to większy zysk

z odsetek. Płacąc zamiast dwadzieścia, trzydzieści lat,

masz niższą ratę kredytu o około 500 zł. I nie byłoby

w tym nic odkrywczego, gdyby nie fakt, że zamiast prze-

znaczyć to 500 zł na konsumpcję, jak robi to większość

osób, inwestujesz je. Po upływie 13 lat masz częścio-

wo spłacone mieszkanie oraz oszczędności w kwocie

wystarczającej na pokrycie pozostałej kwoty zobowią-

zania. Począwszy od 14. roku, mieszkasz we własnym,

wolnym od hipoteki mieszkaniu. I tu by można było

skończyć. Jednak założyłeś na początku, że będziesz

spłacał mieszkanie przez 20 lat. Zatem teraz te 2200 zł

Rozdział 7. Tajemna wiedza finansowa

211

miesięcznie, które płaciłeś na ratę kredytu i inwestycję,

inwestujesz dalej przez kolejne 7 lat. Po upływie 20 lat

od czasu zaciągniętego kredytu masz wciąż własne

mieszkanie oraz 300 000 zł oszczędności!
Zwróć uwagę na to, że nie wydałeś nic ponad to, co

i tak wydawałeś. To jest kolejny przykład wiedzy, jaką

posiadają ludzie zamożni, a której brak ludziom, którzy

nieco gorzej radzą sobie z finansami.

Dźwignia na nieruchomościach

Ta dźwignia jest nieco podobna do poprzedniej. Wyko-

rzystuje jednak już posiadaną nieruchomość.

Dźwignia na podatkach

Istnieją różne rodzaje dźwigni na podatkach. Przyj-

rzyjmy się jednej, która jest stosowana przez większość

ludzi biznesu, a ściślej mówiąc tych, którzy poważnie

traktują to, co robią zawodowo. Polega ona na tym, że

w pierwszym okresie istnienia firma najczęściej przyno-

si straty. Wiąże się to z potrzebą inwestowania w nie-

ruchomości, maszyny, zatrudnienie ludzi, innowacje

itd. Jednak z czasem, jeżeli biznes się rozwija, straty

zaczynają się niwelować i pojawia się zysk, od którego,

zgodnie z prawem, należy odprowadzić podatek. Dźwi-

gnia na podatku w tym wypadku polega na przeniesie-

niu środków, które mają być opodatkowane, na kolejne

inwestycje, czy to w postaci środków trwałych (leasing

maszyn i pojazdów), czy zakupu nieruchomości. Na

Arkadiusz Bednarski

212

przykład firma, która planuje wypracowanie miliona

złotych zysku, może zdecydować się na budowę nowej

hali magazynowej. Dzięki tej hali w kolejnych latach

będzie mogła zwiększyć wolumin sprzedaży, co będzie

miało wpływ na jej przychody. Przez jakiś czas firma

znów nie będzie zarabiać. A kiedy zysk zacznie się poja-

wiać, przedsiębiorstwo przeznaczy środki finansowe na

inne inwestycje. W ten sposób, zamiast płacić podatki,

inwestuje w swój rozwój. I tak może robić w nieskoń-

czoność. Rośnie obrót, wartość rynkowa oraz kapitali-

zacja firmy.

Jak nie stracić na spadku?

Przepisy prawa są tak skonstruowane, że gdy Ty lub

Twoi bliscy odejdą z tego świata, to osoby, które odzie-

dziczą po nich majątek, muszą zapłacić podatek docho-

dowy od spadków i darowizn. O ile w przypadku po-

zostawionej przez zmarłego gotówki podatek należny

Skarbowi Państwa może być pokryty z tejże gotówki,

to w przypadku innych składników majątkowych spra-

wa może się bardzo skomplikować i zamiast ułatwić,

utrudnić życie.
Jeżeli przykładowo zmarły pozostawi nieruchomości

warte 500 000 złotych, to osoba, która otrzyma spadek,

musi zapłacić określony prawem procent wartości po-

zostawionego majątku. Jeżeli obdarowany nie ma takiej

kwoty, sprawy zaczynają się komplikować. Podobnie

Rozdział 7. Tajemna wiedza finansowa

jest w przypadku, kiedy zmarły był właścicielem bizne-

su i pozostawił go w spadku.
Aby się przed tym zabezpieczyć, warto wykupić pro-

ste ubezpieczenie na życie. Kupując drogi samochód,

większość osób wykupuje dodatkowo bezpiecznie au-

tocasco. Podobnie trzeba myśleć w odniesienie do sie-

bie i swoich najbliższych. Obliczenie posiadanego ma-

jątku i wykupienie polisy na życie równej spodziewanej

wartości podatku ze wskazaniem osoby uposażonej jest

najlepszym znanym sposobem na ochronę jej od pro-

blemów związanych z podatkami. Wysokość składki

ubezpieczenia zależy od kilku czynników: wiek ubez-

pieczonego, stan zdrowia, wartość sumy ubezpiecza-

nia itd. Trudno jednak porównywać wielkość rocznej

składki za ubezpieczenie na życie z wysokością podat-

ku, jaki miałaby zapłacić osoba, która otrzyma spadek.

Szczególnie gdy dotyczy to innych osób niż te, które

należą to I grupy podatkowej. Taki sposób zabezpie-

czania swoich najbliższych i partnerów w spółkach jest

powszechnie stosowany w Stanach Zjednoczonych,

a także w wielu państwa Unii Europejskiej.

214

Ten rozdział właściwie powinien być drugim, jednak

gdybyś zaczął czytać o tym, jak bardzo jesteśmy zadłu-

żeni i jakie mogą być tego konsekwencje, najprawdopo-

dobniej zniechęciłbyś się tą wizją i nie przeczytałbyś tej

książki w ogóle. Wszyscy wiemy, że większość społe-

czeństwa jest zadłużona, tylko w rozmowach staramy się

udawać, że to nie dotyczy nas. Staramy się zatuszować

naszą sytuację materialną nowymi samochodami, zagra-

nicznymi wczasami, nową plazmą, odtwarzaczem Blu-

ray, modnym kompletem mebli, nowymi ubraniami itp.
Nie oszukujmy się. W pierwszym kwartale 2011 roku

prywatne zadłużenie Polaków wynosiło ponad

700 mld zł, z czego suma zaległych zobowiązań to po-

nad 28 mld zł

Przy ulicy Marszałkowskiej w Warszawie jest wyświe-

tlana liczba, która podaje wysokość długu narodowego.

Cyfry zmieniają się z ogromną prędkością. Średnio co

osiem sekund dług ten wzrasta o 1000 zł.

Zaległe zobowiązania — kredyty niespłacane w terminie.

ozdział

Strategia w yjścia z długów

Rozdział 8. Strategia wyjścia z długów

215

Rodzi się pytanie: jak mamy nie być zadłużeni, skoro

dług jest częścią „normalnie” funkcjonującej gospodar-

ki? Pocieszeniem w tym wszystkim może być jedynie to,

że na tle Unii Europejskiej wyglądamy całkiem dobrze

z długiem 52,80% PKB

. Cała Unia Europejska może

się „pochwalić” długiem w wysokości 81,80% PKB.
Demokracja przyszła do nas wraz ze wszystkimi jej

wadami i zaletami. W kulturze zachodniej ludzie są tak

uwarunkowani, że kupowanie i używanie produktów

najpierw i płacenie za nie wyższej ceny później jest nie

tylko akceptowane, ale i uważane za normalne. W Pol-

sce ten model też coraz częściej się pojawia, przez co

już wielu ludzi żyje na kredyt.
Długi konsumpcyjne mogą stanowić dla Ciebie najwięk-

szą przeszkodę w osiągnięciu wolności finansowej. Je-

żeli chcesz osiągnąć sukces finansowy na dłużej, musisz

przełamać wzorzec wydawania pieniędzy „teraz” i na-

uczyć się płacić za rzeczy, zanim zaczniesz ich używać.

PKB — Produkt Krajowy Brutto.

Nie jest ważne, ile zarabiasz. Ważne jest to, ile po-

trafisz przy sobie zatrzymać.
Najpierw zdecyduj, czego pragniesz, stwórz

plan, jak na to zebrać pieniądze — a potem za to

zapłać.

Arkadiusz Bednarski

216

Oto trzy scenariusze, które ilustrują, w jaki sposób dłu-

gi wpływają na plany finansowe:

Przykład 1.

Jeżeli osoba X ma na swoich kartach kre-

dytowych dług rzędu 15 000 zł rocznie, zapłaci odset-

ki przeciętnie w kwocie 2703 zł i pod koniec roku nic

za te pieniądze nie będzie miała, to po 5 latach zapłaci

13 515 zł za używanie kart.
Jeżeli osoba Y podejmie decyzję: nie wydawać wię-

cej, niż zarabia, oszczędzi co roku tę samą sumę, czyli

2703 zł i odłoży ją na koncie oszczędnościowym na 9%,

to pod koniec pierwszego roku będzie miała 2946,27 zł,

a po 5 latach — 52 893 zł, co stanowi różnicę w masie

krytycznej aż 32 631 zł. Pamiętaj, osoba X pod koniec

5. roku będzie miała jeszcze 15 000 zł długu na karcie.

Przykład 2.

Osoba X postanawia wyjechać na wakacje.

Decyduje się więc na tydzień na Karaibach i za pośred-

nictwem karty kredytowej wydaje tam 15 000 zł. Potem

przez 5 lat spłaca ten dług (co miesiąc wymagane mini-

mum). Całkowity koszt wakacji to 22 200 zł.
Osoba Y w styczniu 2010 roku postanawia wyjechać na

wakacje na Karaiby w styczniu 2013 roku. Odkładając

ok. 540 zł miesięcznie, oszczędza 12 960 zł, co — razem

z procentem bankowym — daje sumę 15 000 zł. Za te

same wakacje co osoba X, osoba Y płaci gotówką. Oso-

ba X zapłaciła za nie ok. 9240 zł więcej. Osoba Y może

wykorzystać tę różnicę na swoje następne wakacje!

Rozdział 8. Strategia wyjścia z długów

217

Przykład 3.

Osoba X kupuje samochód, model z 2009 ro-

ku, za 51 000 zł, zaciągając pożyczkę w banku na 5 lat.

Całkowity koszt samochodu po 5 latach (przy spłatach

825 zł miesięcznie i minimalnej pierwszej wpłacie) wy-

niesie 64 500 zł.
Osoba Y kupuje taki sam samochód w 2010 roku. Jest

on używany, pochodzi z 2005 roku i ma na liczniku

20 000 km. Kosztuje 36 000 zł. Osoba Y przez poprzed-

nie 3 lata oszczędzała na samochód, odkładając co mie-

siąc 426 zł, i jej całkowity wkład gotówkowy wynosi

33 000 zł. Osoba X zapłaciła prawie dwa razy tyle.
Jeżeli jesteś zadłużony, to korzystając z poniższego for-

mularza, możesz zaplanować strategię pozbycia się dłu-

gów.

vvv

Plan wyjścia z długów (plan na 1–5 lat)

Zadanie

Nazwisko i imię: ...................................................
Miesięczny zarobek:  .................zł
Mój obecny dług:  .....................zł
% przeznaczony na spłatę:  .....%
Suma przeznaczona na spłatę:  ..........................zł

Arkadiusz Bednarski

218

Ile pieniędzy będę jeszcze winien pod koniec:

Roku

20__

Kwota

____zł

Komu te pieniądze będę oddawał:

Pożyczka

Obecnie Cel

Potrzebne Odsetki Miesięcz-

nie

____ zł

Razem: ____ zł

____ zł

Rozdział 8. Strategia wyjścia z długów

Napisz, dlaczego musisz osiągnąć te cele finansowe

i pozbyć się tych długów.
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................
.......................................................................................

220

Brak pieniędzy jest przyczyną wszelkiego zła.

Anthony Robbins

Napoleon powiedział: „Zdolności są niczym bez spo-

sobności”.
Aby osiągnąć sukces, potrzebne są dwie rzeczy: wol-

ność polityczna i sposobność ekonomiczna.
Żyjemy we właściwym czasie, w kraju, w którym po-

jawiają się te dwie rzeczy jednocześnie. A to zdarza się

niezwykle rzadko. Jeżeli spojrzysz trzydzieści, sto, dwie-

ście, tysiąc, pięć tysięcy lat wstecz, zobaczysz, że nigdy

w historii nie było takich możliwości, jakie są teraz.

I tylko proszą, byś z nich skorzystał.
Większość ludzi żyje bez nadziei na poprawę swojego

losu. Nie mają żadnych szans, aby stać się wolnymi, nie

tylko finansowo. Nie mówimy o tysiącach, ale o miliar-

dach ludzi. Żyjemy w wyjątkowym okresie w historii

i w jednym z najbardziej wyjątkowych miejsc na Ziemi.

Jeszce kilkaset lat temu 95% z nas nie miało ani wol-

ności osobistej, ani żadnych możliwości zmiany ekono-

Zakończenie

Zakończenie

221

micznych warunków swojej egzystencji. Dla większości

Polaków nie było to możliwe nawet niecałe 30 lat temu.

Wciąż na świecie więcej jest krajów, w których są ogra-

niczenia wolności ekonomicznej i nie przestrzega się

praw człowieka, niż tych, w których, tak jak w Polsce, są

wolne wybory i dobre warunki do prowadzenia własnej

działalności gospodarczej. Takich krajów jak Polska jest

bardzo mało. Żyje w nich około 1,4 miliarda ludzi, co

stanowi niecałe 20% całej ludzkości. 80% ludzi na świe-

cie nie ma takich możliwości jak Ty!
To, co zrobisz z tą wolnością, zależy tylko Ciebie. Nie

od ministra, nie od rządu, nie od prezydenta ani nie

od nauczyciela w szkole. Nie zależy także od Twoich

rodziców, przyjaciół, znajomych, współpracowników

czy klientów. To Ty każdego dnia decydujesz, czy i jak

tę wolność spożytkujesz. Być może Twoi rodzice lub

dziadkowie marzyli o wyjeździe za granicę, ale nie mogli

zrealizować tego marzenia, bo nie było wolności poli-

tycznej. Ty kilkoma kliknięciami w klawiaturę możesz

kupić bilet na samolot i za parę chwil podziwiać Wielki

Kanion, oglądać Paryż z wieży Eiffla lub przemierzać

na wielbłądach Saharę. Nic i nikt nie może Ci tego za-

bronić. Z wyjątkiem jednej osoby: Ciebie samego. Mo-

żesz pisać książki, możesz uczyć się dowolnego języka,

możesz podróżować i mieszkać, gdzie chcesz; możesz

pomagać innym, robić i mieć wszystko, czego zapra-

gniesz. To jest tylko Twoja decyzja. Wolność polityczna

Arkadiusz Bednarski

i ekonomiczna, daje ogromne, wprost nieograniczone

możliwości.
Żyjemy w wyjątkowych i fascynujących czasach. Rze-

czywistość zmienia się na naszych oczach. Stajemy się

coraz bardziej wykształceni, żyjemy wygodniej, mamy

większe poczucie bezpieczeństwa. Aby móc w peł-

ni wykorzystać tę wolność polityczną i ekonomiczną,

potrzebne Ci są pieniądze. Potrzebujesz absolutnej

wolności finansowej. Wszystko zależy od Ciebie.
Tę publikację możemy podsumować jednym zdaniem,

które jest kluczem do niezależności finansowej:

Dziękuję za przywilej napisania tej książki właśnie dla

Ciebie.
Arkadiusz Bednarski

Jeżeli znajdziesz prawdziwą przyjemność w wyda-

waniu pieniędzy na aktywa, staniesz się niezależny

finansowo!

Bogać się, kiedy śpisz
Ben Sweetland

Oczywiście tytułu tej książki nie

można traktować dosłownie. Nie-

mniej ludzie, którzy przeczytali tę

książkę, wiedzą już, jak wykorzy-

stać swoją podświadomość (która

pracuje także, kiedy Ty śpisz).
Zmienili swój sposób myślenia na

taki, który pomógł im osiągnąć to,

o czym marzyli: udany związek,

wpływ na innych, zdrowie czy pie-

niądze. Z pewnością wiesz, że cały nasz umysł jest podzielony

na dwie części: świadomą i nieświadomą.
Ta książka pokazuje, jak używać własnej podświadomości, gdy

śpisz, aby osiągnąć to, czego chcesz od życia… Lepszy zwią-

zek, małżeństwo, pieniądze, wpływ na innych.
Na własne życzenie będziesz mógł używać swojego twórcze-

go umysłu w rozwiązywaniu codziennych problemów, po-

dejmowaniu właściwych decyzji i znajdowaniu sposobów na

osiągnięcie swoich celów.
Brzmi to mało realnie, nieprawdaż? Tak uważali praktycznie

wszyscy, którzy zdecydowali się sięgnąć po tę książkę, ZANIM

jej nie przeczytali.

Książkę zamówisz na stronie wydawnictwa Złote Myśli:

http://bogac-sie.zlotemysli.pl

Jak o pieniądzach

myślą bogaci…
Andrzej Mańka

Umiejętność dawania sobie rady

z własnymi finansami jest sztuką.

Jedni ludzie, nie mając wiele pie-

niędzy, potrafią mądrze nimi ope-

rować. Innym natomiast wychodzi

to dużo gorzej — i to bez względu

na to, ile zarabiają. Dlaczego tak

się dzieje, dowiesz się z książki na-

pisanej w Polsce, przez Polaka, dla

bogatych i biednych Polaków.
Nawet jeśli masz problemy finansowe, toniesz w długach

i z tego powodu czujesz się przegrany, to nadal masz szansę

być bogatym Polakiem, musisz tylko podjąć walkę.
W książce znajdziesz m.in. porady i podpowiedzi:

Jak osiągnąć stabilność i bezpieczeństwo finansowe?

)

Jak zarabiać więcej, nie wyjeżdżając z Polski?

)

Gdzie w Polsce znajduje się Twoja „kopalnia złota”?

)

Jak umiejętnie obchodzić się z pieniędzmi?

)

Poradnik jest rozliczeniem się z polskimi mitami, cechami na-

rodowymi, z tym, co nam przeszkadza w bogactwie, i tym, co

je przybliża. Autor udowadnia, że żyjemy w epoce, w której

każdy może zostać milionerem. Nawet jeśli żyjesz w kraju ab-

surdów prawnych i podatkowych — to też możesz osiągnąć

NIEZALEŻNOŚĆ FINANSOWĄ.

Książkę zamówisz na stronie wydawnictwa Złote Myśli:

http://www.zlotemysli.pl/prod/10053/jak-o-pieniadzach-mysla-bogaci-i-dla-

czego-biedni-robia-blad-myslac-inaczej-andrzej-manka.html

Prawa sukcesu
Napoleon Hill

Poznaj Prawa Sukcesu, które prze-

testowały miliony ludzi na całym

świecie. Po raz pierwszy dostępne

również w Polsce.
Napoleon Hill, autor publikacji,

którego chyba nie trzeba niko-

mu przedstawiać, poświęcił 15

lat na zbieranie, klasyfikowanie

i organizowanie PRAW SUKCESU,

opierając się na życiu i osiągnię-

ciach takich ludzi jak: Henry Ford, Andrew Carnegie czy John

D. Rockefeller. Teraz Ty także możesz poznać Prawa, których

stosowanie odmieniło życia, kariery i losy wielu ludzi w ciągu

ostatnich blisko 100 lat.
Te Prawa stanowią podstawę, od której wychodzą praktycznie

wszyscy współcześni mówcy motywacyjni, doradcy zmiany

osobistej, specjaliści od psychologii sukcesu. Cytaty z Napole-

ona Hilla można przeczytać praktycznie wszędzie, a powołują

się na niego między innymi Anthony Robbins, Brian Tracy czy

Joe Vitale. To, o czym pisze Napoleon Hill, zostało także wy-

korzystane w filmie i książce „Sekret”, która w Polsce także nie

schodzi z list bestsellerów.

Książki zamówisz na stronie wydawnictwa Złote Myśli:

http://prawa-sukcesu-tom1.zlotemysli.pl