Kopia rynek_niemiecki

7. System podatkowy w Niemczech

Obowiązkowi podatkowemu podlegają osoby fizyczne i podmioty prawne, które
wykonują  działalność  na  terytorium  Republiki  Federalnej  Niemiec.  Odbiorcą
podatku jest właściwy organ podatkowy republiki, regionu bądź gminy.
Podatnikiem  jest  osoba  fizyczna,  osoba  prawna  lub  jednostka  organizacyjna
nie  mająca  osobowości  prawnej,  obowiązana  na  podstawie  przepisów  prawa
podatkowego do wpłacenia podatku, sporządzania deklaracji podatkowych oraz
prowadzenia księg. W roku 2008 Centralny Urząd Federalny rozpoczął przydzielanie
każdej osobie fizycznej numeru identyfikacyjnego, który w przyszłości ma zastąpić
numer podatkowy.

Następnym krokiem w ramach zmian będzie przydzielenie Gospodarczego Numeru
Identyfikacyjnego wszystkim czynnym podmiotom gospodarczym. Podmiotami
gospodarczymi są osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby
prawne i jednostki powiązane.

Miejscami powstania obowiązku podatkowego w Republice Federalnej Niemiec są:

Powstanie dochodu: Podatek dochodowy od osób prawnych, podatek

dochodowy od osób fizycznych, podatek kościelny, podatek od działalności
gospodarczej
Majątek/Substancja: Podatek gruntowy
Przekazanie majątku: Podatek od spadków i darowizn
Zmiana struktury warstwowej majątku: Podatek od kupna, sprzedaży
majątku
Dochód od wartości dodanej: Podatek od towarów i usług, podatek akcyzowy,
opłaty celne

Dla lepszej przejrzystości najpierw omówione zostanie opodatkowanie podatkiem
dochodowym spółek kapitałowych, spółek osobowych i osób fizycznych.
W następnej kolejności przedstawione zostaną pozostałe podatki, powstające
niezależnie od formy prawnej podmiotu.

7.1. Opodatkowanie spółek

Spółka posiadająca swoją siedzibę bądź siedzibę zarządu na terytorium Republiki
Federalnej Niemiec podlega w przypadku spółki kapitałowej opodatkowaniu
podatkiem dochodowym od osób prawnych oraz przyjętym podatkiem od
działalności gospodarczej. Spółka osobowa prowadząca działalność gospodarczą
podlega najpierw podatkowi od działalności gospodarczej, podczas gdy dochód
podlega opodatkowaniu przez udziałowców.
Systematykę opodatkowania pokazuje poniższy schemat:

Opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób prawnych oraz osób fizycznych
nie odbiega od systematyki istniejącej w Polsce, podczas gdy porównywalny
podatek od działalności gospodarczej w Polsce nie istnieje. Podatek od działalności
gospodarczej pobierany jest przez gminy, na obszarze, których zakłady istnieją.
Może się zdarzyć, iż zadłużenie z tytułu podatku od działalności gospodarczej

-
-
-

Systematyka opodatkowania spółek (D)

Einkommensteuer

podatek dochodowy od osób fizycznych,

częściowe odliczenie podatku od

działalności gospodarczej

Gewerbesteuer

Podatek od działalności gospodarczej

Osoba

fizyczna

Spółka

kapitałowa

Körperschaftsteuer

Podatek dochodowy od osób prawnych

U D Z I A Ł O W I E C

Gewerbesteuer

Podatek od działalności gospodarczej

Spółki osobowe

(OHG, PartG, KG)

Spółki kapitałowe
(GmbH, AG, KGaA

podlega  odprowadzeniu  do  różnych  gmin.  W  Niemczech  przedsiębiorca  jest
skonfrontowany  z  dwustopniowym  systemem  podatkowym.  Po  pierwsze
przedsiębiorca  jest  obciążony  podatkiem  od  działalności  gospodarczej.  Po
drugie  następuje  obciążenie  spółki  kapitałowej  podatkiem  od  osób  prawnych
bez możliwości zaliczenia na ten poczet podatku od działalności gospodarczej.
W przypadku spółki osobowej wspólnicy obciążeni są osobistą stawką podatku
dochodowego.  Wspólnicy  spółek  osobowych  będący  osobami  fizycznymi
mają  możliwość  częściowego  naliczenia  zapłaconego  podatku  od  działalności
gospodarczej na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych.
Ponieważ  regulacja  dochodzenia  podatku  od  działalności  odsyła  do  przepisów
o podatku dochodowym od osób prawnych bądź podatku dochodowym od osób
fizycznych, w następnej kolejności poruszone zostaną te zagadnienia.

7.1.1. Podatek dochodowy od osób prawnych (Körperschaftsteuer)

Spółki kapitałowe (GmbH, AG, KGaA) utrzymujące siedzibę spółki bądź siedzibę
zarządu  na  terytorium  Republiki  Federalnej  Niemiec,  absolutnie  podlegają
obowiązkowi  podatkowemu  od  osób  prawnych.  Spółka  kapitałowa  na  prawie
polskim, utrzymująca na terytorium Republiki Federalnej Niemiec zakłady, podlega
ograniczonemu  obowiązkowi  podatkowemu  od  osób  prawnych.  Ostatecznie
jedynie jej krajowe dochody podlegają temu obowiązkowi.
Podstawą  do  naliczenia  podatku  jest  dochód  do  opodatkowania,  a  stawka
podatku  wynosi  15%  od  podstawy.  Opodatkowaniu  podlegają  wszystkie
dochody spółki kapitałowej. Zasadniczo chodzi o dochody komercyjne, dlatego
spółka  kapitałowa  podlega  także  opodatkowaniu  podatkiem  od  działalności
gospodarczej. Miarodajnym dochodem do naliczenia podatku dochodowego od
osób prawnych jest wynik wykazany w bilansie handlowym spółki kapitałowej.
Niektóre  firmy  wystawiają  zmodyfikowany  bilans  podatkowy,  gdzie  wycena
w bilansie handlowym dostosowana jest do podatkowych wartości. Różnice mogą
się ujawnić przez różne podejścia albo odbiegającą wycenę w bilansie handlowym.
Pewne  rezerwy  w  bilansie  handlowym  muszą  być  utworzone  (jak  na  przykład
rezerwa z tytułu zagrażających strat, rezerwa na premie jubileuszowe), podczas
gdy  przy  określeniu  dochodu  podlegającego  opodatkowaniu  nie  będą  uznane
z przyczyn polityki podatkowej. To samo odnosi się do oceny pozycji bilansowych,
które ze względu na komercyjną ostrożność w bilansie handlowym znajdują się
poniżej  wartości  podatkowych. W  praktyce,  wiele  spółek  kapitałowych  próbuje
w miarę możliwości umieścić w bilansie handlowym podatkowe podstawy wyceny.

Po  wprowadzeniu  korekt  w  bilansie  handlowym  do  wartości  dozwolonej
podatkowo  powstaje  wynik  według  bilansu  podatkowego.  Wynik  ten  musi
zostać  skorygowany  o  koszty  nie  stanowiące  kosztów  uzyskania  przychodów,
jak  również  działania  wynikające  z  obszaru  stosunków  między  korporacją

a udziałowcami (np. potajemnych wkładów, ukrytego podziału zysku). Podłożem
korekt  jest  opodatkowanie  bez  nienaruszonego  wyniku  powiązanych  spółek.
W  związku  z  tym,  nadmierne  płatności  na  rzecz  udziałowców  z  tytułu  pensji,
czynszu i tym podobne, podatkowo są uznane tylko do tej kwoty, która byłaby
również wypłacona obcej osobie trzeciej. Jak jest liczony dochód i sposób ustalania
dochodu regulują przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych
i  uzupełniają  przepisy  ustawy  o  podatku  dochodowym  od  osób  prawnych.
Oznacza  to,  że  podstawowe  mechanizmy  określania  dochodów  znajdujące  się
w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych mają również zastosowanie
do wszystkich spółek kapitałowych. Dlatego ustawa o podatku dochodowym od
osób  prawnych  uwzględnia  przede  wszystkim  dodatkowe  przepisy  prawa  dla
ustalenia dochodu.
Wśród zwolnionych z podatku dochodów, które mają być wyłączone od podstawy
opodatkowania,  znajdują  się  np.  dodatki  inwestycyjne  lub  dochody  za  granicą
(zgodnie  z  umową  o  unikaniu  podwójnego  opodatkowania  w  Niemczech).
Zwolnione od podatku są również dochody z udziałów w krajowych i zagranicznych
spółkach kapitałowych.
Dywidendy  pobierane  przez  spółkę  kapitałową  z  tytułu  posiadanych  udziałów
w  dowolnych  innych  krajowych  bądź  zagranicznych  spółkach  kapitałowych
zostaną wyłączone z opodatkowania. To samo odnosi się do zysków ze sprzedaży
udziałów w krajowej lub zagranicznej spółce. Jednakże neutralność podatkowa
z wypłat dywidend nie jest gwarantowana, ponieważ 5% dochodów podatkowo
stanowi koszty nie uważane za koszty uzyskania przychodów, w wyniku czego 5%
przychodów z tytułu dywidend podlega opodatkowaniu.
Koszty nie podlegające odliczeniu dzielą się na dwa rodzaje.
1. Wynikające  z  ustawy  o  podatku  dochodowym  od  osób  fizycznych,  gdyż

ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych odnosi się do tego. Są to
szczególnie:

wydatki na prezenty> 35 EURO
30% kosztów cateringu (usług gastronomicznych)
diety (> 24 EURO przy ponad 24 godzinnej podróży służbowej, >12 EURO
przy podróży służbowej od 14 do 24 godzin, > 6 EURO przy 8 godzinnej
podróży służbowej)
grzywny, kary porządkowe, mandaty karne
odsetki za zwłokę z tytułu nieterminowych wpłat należności podatkowych
darowizny przekraczające dozwolone kwoty
podatek od działalności gospodarczej

2. Wynikające z ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wydatki nie

stanowiące kosztów uzyskania przychodów, pomimo tego, iż w handlowym
rachunku zysków i strat powodują zmniejszenie zysku:

Podatek od osób prawnych i pozostałe podatki osobowe (np. zagraniczne
podatki, podatek spadkowy, podatek od zysków kapitałowych)

-
-
-

-
-
-
-

50% wszelkiego rodzaju płatności na rzecz członków Rady Nadzorczej (np.
wynagrodzenia członków Rady Nadzorczej) Rady Zarządzającej lub innych
osób odpowiedzialnych za nadzór Zarządu.
5% udziałów w zyskach i zysków ze sprzedaży inwestycji kapitałowych

Umowa alokacji inwestycji dochodów i zysków kapitałowych powoduje
w konsekwencji, iż rzeczywiste wydatki poniesione w związku z udziałem
odliczane są tak jak koszty finansowe, jako koszty operacyjne.

Pod  ukrytymi  podziałami  z  zysku  należy  rozumieć  pomniejszenie  majątku  lub
udaremnienie  powiększenia  majątku,  sugerowane  przez  powiązania  spółki
i mające wpływ na wysokość przychodu. Obejmuje to między innymi nadmierne
wynagrodzenia dla menedżerów, będących jednocześnie udziałowcami, udzielone
przez  spółkę  pożyczki  bez  odsetek  dla  udziałowców  lub  nadmierne  odsetki  od
pożyczek udzielonych przez udziałowca dla spółki.
Podobnie  jest  przy  nadmiernym  czynszu  lub  jeżeli  spółka  przejmuje  długi  lub
inne  zobowiązania  dłużne  od  udziałowca.  Dla  kontrastu  bezpłatne  lub  tańsze
zwiększenie  przez  udziałowca  aktywów  spółki,  będzie  fiskalnie  potraktowane
jako depozyt i nie powoduje zwiększenia podstawy do opodatkowania.
Jeżeli  spółka  poniosła  stratę,  może  ją  odliczyć  do  kwoty  511.500,  -  EURO  od
łącznej kwoty dochodu podlegającego opodatkowaniu za poprzedni rok. Strata
nie  skompensowana  może  być  odliczona  w  następnych  latach  do  wysokości
1 mln Euro i 60% pozostałej kwoty straty.

Podsumowując obliczanie dochodu podlegającego opodatkowaniu oraz
obliczanie podatku od osób prawnych wygląda następująco:

Bilans handlowy-Wynik
+/- podatkowe korekty bilansu
= Bilans podatkowy-Wynik
-

Dochody wolne od podatku

koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodu

ukryte podziały z zysku

Ukryte wkłady

darowizny podlegające odliczeniu

Suma przychodów

Odliczenie strat

= dochodu podlegającego opodatkowaniu 15% (Stawka podatku)
= Naliczony podatek dochodowy od osób prawnych

Podatek dochodowy od osób prawnych wynosi 15%. Dodatkowo do zapłaty jest
jeszcze tak zwana dopłata solidarnościowa w wysokości 5,5%, której podstawą do
naliczenia jest podatek dochodowy od osób prawnych.

Zazwyczaj na rzecz podatku dochodowego od osób prawnych są ustalone
kwartalne zaliczki.
Zarząd zobowiązany jest do złożenia w następnym roku zeznania podatkowego.
Opierając się na tej deklaracji podatkowej stosowny Urząd Skarbowy wydaje
decyzję podatkową.

7.1.2. Opodatkowanie spółek osobowych

Do spółek osobowych należą spółki komandytowe, spółki jawne i spółki partnerskie.
Przedmiotem  tej  formy  opodatkowania  są  również  spółki  cywilne,  jak  i  spółki
ciche. W odróżnieniu od podatku od działalności gospodarczej, spółki osobowe
dla  ustawy  o  podatku  dochodowym  od  osób  fizycznych  nie  są  podatnikiem.
Podatnikami  są  wspólnicy,  których  dochody  podlegają  opodatkowaniu.  Jeżeli
udziałowcami  spółki  osobowej  jest  więcej  osób  fizycznych  lub  prawnych,
następuje wspólny podział dochodów dla wszystkich stron i ustalony zostaje dla
każdej z nich osobny jednolity zysk.
W spółkach osobowych odróżnieniem opodatkowania dochodów komercyjnych od
dochodów nie komercyjnych jest dodatkowe obciążenie tych pierwszych podatkiem
od działalności gospodarczej. Dla celów opodatkowania spółek osobowych należy
się odwołać do stojących za spółką osób. Przy czym majątek i sukces wspólników
i  spółki  potraktowany  jest  jako  jedność,  gdzie  jednak  kluczowe  znaczenie  ma,
które  dochody  są  przez  spółkę  osiągane.  Wyłącznie  od  osiąganych  dochodów
komercyjnych spółka podlega podatkowi od działalności gospodarczej.
Spółka  osobowa  może,  z  wyjątkiem  wynagrodzenia  wynikającego  ze  stosunku
pracy, urzeczywistnić wszystkie rodzaje dochodów ujętych w ustawie o podatku
dochodowym od osób fizycznych. Spółka osiągająca zyski z dochodów (np. spółka
jawna  czy  spółka  partnerska),  przy  zachowaniu  odpowiednich  warunków,  ma
możliwość wyboru sposobu ustalenia podatku dochodowego przez porównanie
przychodów  z  rozchodami  (księga  podatkowa)  lub  aktywów  z  pasywami
(prowadzenie pełnej księgowości). Dla przykładu spółka cywilna wynajmująca dom
i posiadająca wpływy z tytułu wynajmu i dzierżawy ustala dochód jako nadwyżkę
przychodów nad kosztami ich osiągnięcia. Spółka cywilna prawników może dla
przykładu ustalić zysk z nadwyżki przychodów nad kosztami operacyjnymi.
Szczególne  znaczenie  ma  rozróżnienie  dochodów  komercyjnych  od
niekomercyjnych.
W  przypadku  spółki  cywilnej  osiągającej  dochody  z  tytułu  pracy  na  własny
rachunek  gdzie  jeden  z  wspólników  dodatkowo  osiąga  komercyjne  dochody,
cała działalność i wszystkie dochody zostaną zakwalifikowane jako komercyjne.
Praktyka  zawodowa  pokazuje,  iż  większość  dochodów  z  wolnych  zawodów
zagrożona jest przez komercyjną działalnością.

Do dochodów z działalności komercyjnej w odniesieniu do spółki osobowej
należą:

udziały w zysku wspólnika w spółce jawnej
udziały w zysku spółki komandytowej
udziały  w  zysku  innych  spółek,  gdzie  wspólnik  jest  widziany  jako
przedsiębiorca (współwłaściciel) zakładu
świadczenia uzyskane przez wspólnika od spółki za swoją pracę na jej rzecz
świadczenia za udzielone pożyczki
świadczenia za wniesiony majątek gospodarczy
udziały w zysku w postaci akcji, ponoszącego odpowiedzialność wspólnika
spółki  komandytowej,  o  ile  nie  są  one  oparte  na  udziałach  w  kapitale
podstawowym
świadczenia  ponoszącego  odpowiedzialność  wspólnika  za  pracę  na  rzecz
spółki, udzielone pożyczki bądź wniesiony majątek gospodarczy.

Podstawą jest bilans podatkowy spółki osobowej. Spółka osobowa jest „częściowo
obiektem prawa podatkowego“, jako że jest ona „obiektem osiągniętego
i ustalonego zysku oraz kwalifikacji dochodów“.

Dla spółek osobowych zobowiązanych do prowadzenia pełnej księgowości/
bilansu zysk określony zostaje w następujący sposób:

Handlowy roczny wynik finansowy
(przed opodatkowaniem i rezerwami podatkowymi)

+/- Dostosowanie bilansu handlowego do zasad bilansu podatkowego
+

Pozostałe wyłączone z rachunkowości podatne rachunki

skorygowany Zysk/Strata bilansowa

+/- Zysk/Strata zgodnie z bilansem uzupełniającym wspólnika
+

Świadczenia za działalność wspólnika

Świadczenia za wniesiony majątek gospodarczy specjalnego majątku
zakładowego I, pożyczki i pozostałe użyczenia/usługi

Pozostałe specjalne dochody operacyjne

Specjalne koszty operacyjne

Dochody wolne od podatku

Wynik podatkowy grupy wspólników przedsiębiorstwa

Korekty wartości handlowej bilansu do reguł podatkowych odpowiadają regułom
dla spółek kapitałowych.

-
-
-

-
-
-
-

Zyski lub straty z uzupełniającego bilansu powstają indywidualnie ze stosownych
stosunków  wspólników  np.  przy  zakupie  udziałów.  Świadczenia  za  działalność,
jakie  wspólnicy  otrzymują  za  swoje  czynności  na  rzecz  spółki  osobowej,  nie  są
traktowane  jako  dochody  wynikające  ze  stosunku  pracy  tylko  podwyższają
wartość dochodów komercyjnych. Ponieważ świadczenia te zgodnie z prawem
handlowym stanowią wydatki i powodują zmniejszenie zysku, w korekcie muszą
zostać  ponownie  doliczone.  To  samo  odnosi  się  do  rekompensaty  w  związku
z  przeniesieniem  aktywów  do  spółki,  o  ile  stanowią  aktywa  operacyjne.
W przypadku, gdy wspólnik udostępnia spółce środki finansowe w formie pożyczki,
zapłacone z tego tytułu świadczenia są w rezultacie ponownie przypisane. Dotyczy
to  również  innych  porównywalnych  usług,  jakie  wspólnik  wykonuje  dla  spółki
i wynikających z tego dla niego korzyści.

Spółka cywilna osiągająca przychody i zyski, niebędąca prawnie zobowiązana do
prowadzenia pełnej ewidencji oraz regularnego zamykania roku obrotowego, nie
prowadzi pełnej ewidencji jak również nie dokonuje zamknięcia roku obrotowego,
wyznacza  zysk  jako  nadwyżkę  przychodów  operacyjnych  nad  kosztami.
W spółkach osobowych odnosi się to szczególnie do spółek cywilnych i spółek
partnerskich. Chociaż na tą ostatnią częściowo mają wpływ zasady spółki jawnej,
nie jest ona jednak zobowiązana do prowadzenia księg zgodnie z kodeksem spółek
handlowych. Tak więc w tych przypadkach nie ma obowiązku prowadzenia pełnej
księgowości  dla  ustalenia  zysku,  pomimo  pomniejszenia  zysku  o  amortyzację
zużytego majątku trwałego dokonywanego na bazie zestawienia określającego
kwotę  amortyzacji  aktywów.  Zestawienie  dochodów  i  wydatków  uzupełnione
jest o aktywa podlegające amortyzacji. Zestawienie przychodów i kosztów może
w skrócie wyglądać następująco.

Dochód w roku gospodarczym

Wydatki operacyjne w roku gospodarczym

Zysk/Strata

--------------------------------------------------------------------------

W rzeczywistości jest to rozliczenie wpływów i wydatków pieniężnych.

Wspólnicy spółek osobowych płacą podatek od zysku w ramach własnego
podatku dochodowego od osób fizycznych (osoby fizyczne), względnie wymiaru
podatku dochodowego albo od osób prawnych (spółki prawne).

7.2. Podatek od działalności gospodarczej (Gewerbesteuer)

Każde  przedsiębiorstwo  podlega  opodatkowaniu  podatkiem  od  działalności
gospodarczej, który musi zostać odprowadzany do gminy, na terytorium której
znajduje  się  przedsiębiorstwo.  Przedsiębiorstwo  jest  zobowiązane  do  płacenia
podatku  od  działalności  gospodarczej,  jeżeli  prowadzi  działalność  na  rynku
krajowym. Przedsiębiorstwo istnieje przez prowadzenie działalności komercyjnej
(  jednoosobowa  firma,  spółka  osobowa),  posiadanie  osobowości  prawnej  (np.
spółka kapitałowa) bądź posiadanie zakładu gospodarczego (np. stowarzyszenia
prawne).  Dłużnikiem  podatkowym  podatku  od  działalności  gospodarczej
jest  zawsze  przedsiębiorca  (jednoosobowa  firma,  spółka  osobowa,  spółka
kapitałowa).

Bazą dla podatku od działalności gospodarczej jest dochód z działalności
komercyjnej.
Podstawą do określenia jest zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym
od osób fizycznych lub prawnych poprawiony zysk podatkowy. W uproszczonej
formie, można zasadniczo przejąć wszystkie niezbędne korekty do określenia zysku
zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych lub prawnych.

W  drugim  etapie  wynik  ustalony  do  naliczenia  podatku  dochodowego  od
osób  fizycznych  lub  prawnych  dostosowany  jest  przez  specjalne  doliczenia
i odliczenia do przepisów o podatku od działalności gospodarczej. Poprawki te
są  dokonywane  wyłącznie  do  potrzeb  podatku  od  działalności  gospodarczej.
Istotne jest, iż opodatkowaniu podatkiem od działalności gospodarczej podlegają
wyłącznie  bieżące  zyski.  Oznacza  to,  że  nadzwyczajne  zyski  z  tytułu  sprzedaży
przedsiębiorstwa  bądź  jego  części  lub  części  udziałów  współwłaściciela  nie
podlegają  opodatkowaniu  podatkiem  od  działalności  gospodarczych. To  samo
stosuje  się,  jeżeli  udziały  są  sprzedawane  do  spółki  kapitałowej.  Skrócony
system  dochodzenia  do  podatku  od  działalności  gospodarczej  może  wyglądać
nastepująco:

Zysk podatkowy spółki cywilnej (z bazą ustawy podatku od osób fizycznych lub
prawnych)
+ doliczenia (§ 8 GewStG)
- odliczenia (§ 9 GewStG)
------------------------------------------------------------------------------------------------------
Przychód dla podatku od działalności gospodarczej
- straty z lat ubiegłych (1 Mio. € + 60%)
- stawka kwoty zwolnionej od opodatkowania
(24.500€ dla osób fizycznych i spółek osobowych + zaokrąglenie do pełnego 100 €)
------------------------------------------------------------------------------------------------------
Suma x 0,035 x stawka gminy/miasta

Przykładowe wyliczenie dla spółki osobowej może wyglądać następująco:

Przychód dla podatku od działalności gospodarczej / Zysk

€

100.000,00-
Kwota wolna od podatku

€

24.500,00-

Suma do opodatkowania

€

75.500,00-

Miara podatkowa 3,5%

€

2.642,50

Stawka Gminy 400%
Podatek od działalności gospodarczej

€

10.570,00-

Osoby fizyczne mają możliwość częściowego zaliczenia podatku od działalności
gospodarczej przy podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości miary
podatkowej 380%.

Doliczenia i odliczenia mają za zadanie nie krzywdzić podatkowo różnorodnych
przedsiębiorstw. Tak będą doliczone dla przykładu koszty odsetek, wynajmu lub
dzierżawy po przekroczeniu pewnej wysokości. Z drugiej strony dokonywane są
odliczenia np. jeżeli przedsiębiorca ma własną posiadłość bądź udziały w zyskach
lub stratach spółki osobowej, dochody z zagranicy lub zyski w spółce kapitałowej
przy minimum 15% stawce udziału.

Kwotę  wolną  od  podatku  w  wysokości  €  24.500,-  otrzymują  wyłącznie  osoby
fizyczne i spółki osobowe.
Stawka jest ustalana przez gminę i wynosi w roku 2008 między 200% a 490%.
Jeżeli  przemysłowiec  poniósł  na  działalności  komercyjnej  stratę,  może  ją  wziąć
pod  uwagę  w  następnym  roku  do  wysokości  1  miliona  Euro  i  60%  pozostałej
kwoty.
Jednak korygowanie podatku gospodarczego do lat minionych, jak to jest możliwe
w podatku dochodowym, nie jest dozwolone.

7.3. Opodatkowanie osób fizycznych

Osoby fizyczne mające miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu na terytorium
Republiki Federalnej Niemiec podlegają nieograniczonemu obowiązkowi
podatkowemu podatkiem dochodowym dla osób fizycznych. Wszystkie pozostałe
osoby posiadające dochody na terytorium Republiki Federalnej Niemiec podlegają
ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Źródłami przychodów mogą być:

Rolnicza działalność gospodarcza
Pozarolnicza działalność gospodarcza
Działalność wykonywana osobiście
Stosunek służbowy, pracy itd.

1.
2.
3.
4.

Kapitały pieniężne i prawa majątkowe
Najem, podnajem, dzierżawa itd.
Inne źródła

Podstawą  do  opodatkowania  jest  przy  dochodach  ze  źródeł  1-3  zysk,  a  przy
dochodach  4-7  nadwyżka  przychodów  nad  kosztami  ich  uzyskania.  Ustalenie
dochodów  w  rachunku  zysków  i  strat  omówione  zostało  przy  opodatkowaniu
spółek  osobowych.  Przy  nadwyżce  dochodów  względna  się  w  danym  okresie
rozliczeniowym  wszystkie  otrzymane  dochody  i  zapłacone  koszty  związane
z osiągniętymi dochodami. Kosztami są wszystkie wydatki na nabycie, utrzymanie
i ochronę dochodów.

Ustalenie  dochodu  podlegającego  opodatkowaniu  wynika  z  zsumowaniu
wszystkich  zysków  z  rachunku  zysków  i  strat  oraz  wszystkich  nadwyżek
przy  dochodach  z  nadwyżek  nad  poniesionymi  kosztami.  Straty  wynikające
z poszczególnych źródeł dochodu są rozliczane z zyskami w innych źródłach.
W skrócie zestawienie może następująco wyglądać:

Podatnicy bez sprawozdania finansowego (§ 5 I) i nie prowadzący księgi
przychodów i rozchodów (§ 4 III)

Przychody źródło 1
- Koszty uzyskania przychodów źródła 1 w roku podatkowym
= dochód/strata do opodatkowania źródła 1

Suma dochodów i strat roku podatkowego (1-7)
- Strata roku następnego/straty lat poprzednich
- Inne pomniejszenia wyniku podatkowego (§ 2 III-V)
= dochód/strata do opodatkowania

Do tak ustalonego dochodu do opodatkowania stosowana jest stawka
podstawowa względnie taryfowa. Stawka taryfowa dla małżonków składających
wspólnie rozliczenie wynosi około 50% stawki podstawowej. W tym przypadku,
wszystkie dochody małżonków są liczone razem.
W stosowaniu taryfy podstawowej dochody do 7.664,- EURO pozostają wolne od
podatku.
Kwota wyższa opodatkowana jest stawką 15%. Stawka podatkowa rośnie stopniowo
i wynosi od 52.152 EURO - 42%. Od dochodu podlegającego opodatkowaniu
w wysokości 250.001, - stawka podatku wynosi 45%. Przy wspólnym rozliczeniu
się małżonków kwota ta zostaje podwojona.

Od podatku dochodowego od osób fizycznych dochodzi nalicza się dodatek
solidarnościowy i podatek kościelny. Dodatek solidarnościowy wynosi 5,5%

5.
6.
7.

podatku dochodowego od osób fizycznych i jest wykorzystywany do finansowania
ciężaru wprowadzenia zjednoczenia.
Osoby należące do wspólnoty wiary muszą również zapłacić podatek kościelny,
który wynosi 8% do 9% od wartości podatku dochodowego od osób fizycznych.
Podatek dochodowy od osób fizycznych jest podatkiem rocznym i wymiarowym.
Deklarację  podatkową  składa  się  w  terminie  do  5  miesięcy  od  końca  roku
kalendarzowego.  Powszechnie  praktykowany  termin  przedłużenia  wynosi  do
12 miesięcy. Od niektórych rodzajów dochodów, takich jak z tytułu zatrudnienia
i  dochodów  kapitałowych  istnieje  obowiązek  przez  osoby  trzecie  (np.
pracodawców,  banki)  pobierania  i  odprowadzania  w  imieniu  podatnika  do
Urzędu  Skarbowego  zaliczek  na  podatek.  Od  innych  dochodów  podatnik  jest
zobowiązany sam kwartalnie (10.3., 10.6., 10.9., 10.12.) odprowadzać zaliczki na
podatek dochodowy od osób fizycznych.

Warunkiem  do  wspólnego  rozliczenia  się  małżonków  jest  bycie  małżeństwem
przynajmniej  przez  jeden  dzień  w  roku  podatkowym  Małżonkowie  nie  mogą
żyć  w  separacji  i  obydwoje  muszą  podlegać  nieograniczonemu  obowiązkowi
podatkowemu.

Jeśli podatnik posiada jedynie dochody ze stosunku pracy, od których odliczenie
zostało dokonane, nie ma on obowiązku składania deklaracji podatkowej, bowiem
wychodzi się z założenia, iż wysokość podatku pokrywa się z zaliczkami. Podstawą
do odciągnięć podatku od wynagrodzeń jest karta podatku od wynagrodzeń,
zawierająca indywidualne informacje na temat opodatkowania. Karta podatku
od wynagrodzeń posiada wzmiankę o klasie podatku I-V. Jeżeli pracobiorca zgłosi
zapotrzebowanie na dodatkową kartę podatku od wynagrodzeń otrzyma klasę
podatkową VI, co prowadzi do szczególnie wysokich zaliczek. W przypadku, gdy
pracobiorca otrzymuje wynagrodzenie ze stosunku pracy od więcej niż jednego
pracodawcy, musi ubiegać się o dodatkową kartę.

Do  podatników  zagranicznych,  osiągających  dochody  w  Republice  Federalnej
Niemiec,  ale  nie  mających  miejsca  zamieszkania  mają  zastosowanie  te  same
normy prawa.
Pracobiorcy zagraniczni, którzy ze względu na osiągane w Republice Federalnej
Niemiec  dochody  (np.  na  placu  budowy)  podlegają  odliczeniom  podatku  od
wynagrodzeń  normalnie,  nie  mogą  ubiegać  się  o  kartę.  W  tym  przypadku
podstawą  do  naliczeń  podatku  od  wynagrodzeń  jest  karta  podatkowa  będąca
do odbioru we właściwej gminie lub specjalne zezwolenie wydane przez Urząd
Skarbowy, któremu podlega zakład. Tacy pracobiorcy będą zawsze opodatkowani
klasą  podatkową  I.  Mają  oni  jednak  możliwość,  pod  pewnymi  warunkami,
dobrowolnego  złożenia  deklaracji  rocznej,  a  jeżeli  współmałżonek  posiada
w Polsce niewielkie lub żadne dochody, jest możliwe wspólne rozliczenie podatku.

7.4. Podatek od wartości dodanej (Umsatzsteuer)

Jeśli  polska  spółka  przewiduje  zapłaty  z  tytułu  dostaw  towarów  lub  innych
świadczeń  w  Niemczech,  powstaje  obowiązek  uiszczenia  podatku  od  wartości
dodanej.  Obowiązek  ten  powstaje  również  przy  nieodpłatnym  przekazaniu
wartości,  przy  imporcie  towarów  lub  tak  zwanym  wewnątrzwspólnotowym
nabyciu  towarów.  W  wyjątkowych  przypadkach,  przedsiębiorca  musi  również
zapłacić podatek od sprzedaży, z powodu fałszywych faktur lub ujętych w nich
nieprawdziwych informacji, gdy zalega z odprowadzeniem wynikającego z tego
tytułu podatku od wartości dodanej. Odnosi się to na przykład, do nieuprawnionego
lub nadmiernego korzystania z numeru identyfikacji podatkowej.
Obrót podlega opodatkowaniu podatkiem od wartości dodanej, jeżeli spełnione
są łącznie następujące warunki:

następuje dostawa towarów lub innych świadczeń
odpłatnie
przez przedsiębiorcę
w ramach swojej spółki
w kraju.

W przypadku podatku od wartości dodanej stosuje się zasadę jednolitości usług.
Dlatego jednolite operacje nie będą w efekcie podatku od wartości dodanej
podzielone na poszczególne składniki. W szczególności odnosi się to do świadczeń
ubocznych, które w zasadzie dzielą los świadczeń głównych. W przypadku leasingu
ocena podatku obrotowego zależy od własności gospodarczej przedmiotu leasingu.

Jeżeli kilka spółek uczestniczy w obrocie podatkowym z tytułu tej samej transakcji,
w ten sposób, że pierwsza z nich wydaje ten towar w drodze transportu lub wysyłki
ostatniej w kolejności, mamy do czynienia z tak zwaną transakcją wielostronną

Określenie  podatnika  na  podstawie  ustawy  o  podatku  od  wartości  dodanej
częściowo  odbiega  od  definicji  podatnika  zgodnie  z  ustawą  o  podatku
dochodowym. Zgodnie z ustawą o podatku od wartości dodanej przedsiębiorcą
jest ten, kto samodzielnie i niezależnie wykonuje działalność handlową, zawodową,
rolniczą lub leśną. Chodzi jedynie o osiągnięcie przychodu, a nie również osiągnięcie
zysku. Z działalnością samodzielną i niezależną mamy do czynienia, jeśli jest ona
wykonywana  na  własny  rachunek  i  na  własną  odpowiedzialność.  Oczywiście
osoby  traktowane  przez  ustawę  o  podatku  dochodowym  od  osób  fizycznych
oraz  ustawę  o  podatku  od  działalności  gospodarczej  jako  wykonujące  pracę  na
własny rachunek, są także tak kwalifikowane przez ustawę o podatku od wartości
dodanej. Na osobach prawnych ciąży obowiązek podatkowy od wartości dodanej
zawsze, gdy samodzielnie osiągają dochody z działalności. To samo dotyczy spółek
osobowych.  Dlatego  na  przykład  spółka  cywilna  polskich  kafelkarzy  pracująca
w Niemczech podlega obowiązkowi podatku od wartości dodanej.

-
-
-
-
-

Jeżeli  osoba  prawna  w  ogólnym  obrazie  faktycznej  sytuacji  finansowej,
ekonomicznej  i  organizacyjnie  jest  połączona  z  spółką  matką  VAT-u  mamy  do
czynienia z przedsiębiorstwem narządowym. Zgodnie z przepisami o podatku od
wartości dodanej spółką matką VAT-u może być każda spółka. W takim przypadku
tylko  na  spółce  matce VAT-u  ciąży  obowiązek  podatkowy  od  wartości  dodanej,
a obroty przedsiębiorstw narządowych są przypisane spółce matce VAT-u.
Zgodnie z ustawą o podatku od wartości dodanej działalność spółki rozpoczyna
się z pierwszym widocznym działaniem ukierunkowanym na przedsiębiorczość,
nawet  jeśli  chodzi  tylko  o  działalność  przygotowawczą,  zakończona  jest
natomiast z jej ostatnią czynnością. Nie ma znaczenia, czy Urząd Skarbowy został
poinformowany i czy nadany został numer identyfikacji podatkowej.

W szczególnych przypadkach przedsiębiorcy będący odbiorcami świadczeń są
zobowiązani do naliczenia podatku od wartości dodanej w imieniu osób trzecich.
Taka „procedura odwrócenia opłaty“ jest między innymi stosowana przy obrotach
z tytułu kupna bądź sprzedaży majątku bądź w przypadku usług budowlanych.

Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, jednak nie później niż
na koniec miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu wykonania usługi.

Zobowiązanie podatkowe musi być odprowadzone do kompetentnego Urzędu
Skarbowego  w  ciągu  10  dni  po  upływie  okresu,  którego  dotyczy  deklaracja
podatkowa.  W  zależności  od  wysokości  obrotów  deklaracja  podatkowa  może
być składana za okres miesięczny lub kwartalny. Po założeniu spółki podlega się
automatycznie  obowiązkowi  składania  zaliczkowych  deklaracji  podatkowych
z  tytułu  podatku  od  wartości  dodanej  za  okresy  miesięczne.  Przez  wniesienie
zaliczki w kwocie równej 1/11 rocznych płatności z tytułu podatku od wartości
dodanej roku poprzedniego, można osiągnąć przedłużenie terminów składania
deklaracji i wnoszenia opłaty o jeden miesiąc. W rezultacie na przykład deklaracja
i  zapłata  podatku  od  wartości  dodanej  za  miesiąc  styczeń  2009,  zamiast  do  10
lutego 2009, musi być odprowadzona do 10 marca 2009. Podstawą do obliczenia
podatku od wartości dodanej jest kwota netto (bez podatku VAT) ujęta na rachunku.
Podatek od wartości dodanej wynosi 19% lub 7% (stawka obniżona) w zależności
od rodzaju świadczenia. Dla niektórych grup podatników, np. takich jak rolnicy,
ustalone są średnie stawki podatku VAT. Jeżeli odbiorca świadczenia posiada zbyt
wysoki lub niesłusznie udokumentowany podatek VAT, musi go odprowadzić do
Urzędu Skarbowego chyba, że dostarczy sprostowanie do rachunku odbiorcy.

Sprzedaż firmy jako całości jest wykluczona z podatku VAT. Ponadto, istnieje wiele
transakcji, które częściowo są zwolnione z podatku VAT, jak na przykład eksport,
dostawy wewnątrzwspólnotowe, wynajem lub wydzierżawienie parceli, usługi
lekarskie i tym podobne, usługi bankowe, ubezpieczeniowe oraz usługi poczty
niemieckiej.

Spółka  podlegająca  w  Niemczech  obowiązkowi  podatkowemu  od  wartości
dodanej ma prawo odliczyć podatek naliczony określony w fakturach otrzymanych
przez  podatnika  przy  nabyciu.  Powyższe  nie  ma  zastosowania  do  świadczeń
zwolnionych od podatku VAT. Niemiecka ustawa o podatku od wartości dodanej
przewiduje  możliwość  dobrowolnego  klasyfikowania  pewnych  transakcji,  dla
uzyskania  możliwości  odliczenia  podatku  naliczonego.  Opcja  ta  jest  dostępna
tylko dla usług świadczonych na rzecz spółek w rozumieniu ustawy o podatku VAT
(nie osób fizycznych) i jest przewidziana na przykład przy wynajmie nieruchomości
lub częściowo przy usługach bankowych.

Polska spółka prowadząca sprzedaż na terytorium Niemiec, w przypadku gdy
miejsce dostawy, względnie wykonania usługi, znajduje się na terytorium kraju,
podlega opodatkowaniu od wartości dodanej, jeżeli posiada w Niemczech siedzibę
lub zakład. Kompetentnym dla tych spółek jest Urząd Skarbowy w Oranienburgu,
względnie w Chociebużu (Cottbus).

Polskie firmy, które na terytorium Niemiec prowadzą tylko transakcje zwolnione
z  podatku  VAT  i  nie  mają  możliwości  odliczenia  kwot  podatku  naliczonego,
mogą  wyznaczyć  przedstawiciela  fiskalnego  w  celu  łatwiejszego  zapewnienia
opodatkowania  w  Niemczech.  Przedstawicielem  fiskalnym  może  być  doradca
podatkowy, biegły rewident lub firma spedycyjna.

Polska firma nie podlegająca w Niemczech obowiązkowi podatkowemu od wartości
dodanej, ma prawo do otrzymania zwrotu podatku zapłaconego, naliczonego na
rachunku, w ramach procesu zwrotu zagranicznego podatku VAT. Kompetentnym
do tego jest Federalne Biuro Finansów (Ekspozytura w Schwendt). W zależności
od kwoty refundacji wniosek może być złożony za poszczególny kwartał lub za
cały rok. Wniosek musi zostać złożony najpóźniej do 30.06. roku następnego. Do
wniosku muszą być dołączone oryginały faktur. Zwrot podatku dla polskich firm,
jest możliwy w szczególności, jeśli:

nie były dostarczone dostawy lub wykonane usług w Niemczech,
wykonywane zostały tylko wolne od podatku usługi przewozowe,
dokonywano tylko sprzedaży, a na odbiorcy usługi ciąży obowiązek
podatkowy od wartości dodanej,
świadczone były usługi elektroniczne,

lub:

przy opodatkowaniu poszczególnych usług przewozowych,
przy wewnątrzwspólnotowym nabyciu w powiązaniu ze świadczeniami
zwolnionymi z podatku VAT.

Polska spółka podlegająca w Niemczech obowiązkowi podatkowemu od
wartości dodanej otrzyma numer identyfikacji podatkowej po złożeniu zlecenia
w Federalnym Urzędzie ds Finansów (Ekspozytura w Saarlouis).

-
-
-

-
-

100

7.5. Inne podatki

Polska firma prowadząca w Niemczech działalność może podlegać dodatkowym
podatkom, jeżeli są spełnione warunki dla ich powstawania. Poniżej przedstawione
są w skrócie takie przypadki.

Podatek ubezpieczeniowy

wynosi 19% i pojawia się z momentem zawiązania

ubezpieczenia.

Podatek gruntowy

powstaje, gdy polska firma w Niemczech staje się właścicielem

gruntu. Kwota podatku zależy od wartości gruntu i stawek procentowych
określonych przez gminę, na terenie, której grunt się znajduje.

Przy nabyciu gruntu powstaje również obowiązek podatkowy od zakupu gruntu. Kwotę
określają poszczególne landy. Obecnie stawki podatku wahają się między 3,5%
a 4,5% od transakcji. Dłużnikiem jest ta strona, która jest do tego zobowiązana
w umowie kupna. Może to być zarówno kupujący jak i sprzedający. W praktyce
zazwyczaj to nabywca płaci podatek. Notariusze mają nakaz informowania Urzędu
Skarbowego o operacjach finansowych. Wpis nowego właściciela do księgi
wieczystej następuje wówczas, gdy zostanie wpłacony podatek od nieruchomości
i Urząd Skarbowy potwierdzi ten fakt przez certyfikat bezpieczeństwa.

Pojazdy zarejestrowane w Niemczech podlegają podatkowi od środków transportu. Pod
pewnymi warunkami również pojazdy zarejestrowane za granicą są zobowiązane
do zapłaty podatku. Wysokość podatku może się różnić w zależności od
rodzaju pojazdu, napędu, emisji zanieczyszczenia lub masy całkowitej. Urzędy
Skarbowe otrzymują informacje na temat rejestracji pojazdów z niemieckich biur
rejestracji.

W przypadku spadków i darowizn powstaje opodatkowanie podatkiem od spadków
i darowizn

. Podatek zależy od wartości darowizny względnie spadku i stopnia

pokrewieństwa między stronami. Dla bliskich krewnych istnieją znaczne
zwolnienia. Przy przeniesieniu własności przedsiębiorstwa istnieją wyjątki
zwolnienia od podatku pod pewnymi rygorystyczni warunkami.

Do pozostałych podatków konsumpcyjnych należy między innymi akcyza jak:
podatek od ropy naftowej, energii elektrycznej, wyrobów tytoniowych, wyrobów
browarskich, kofeiny, win musujących i tak dalej.