background image

Beton z którego wykonywane są konstrukcje jest sztucznym kamieniem powstałym w wyniku wiązania i 
twardnienia spoiwa składającego się z kruszywa, cementu i wody  
Zalety betonu  
- Wysoka wytrzymałość na ściskanie 
- Łatwość uzyskiwania  
- Niski koszt elementów składowych 
- Ognioodporność 
- Możliwość wykonywania elementów w różnych kształtach 
- Niewielki koszt zawiązany z eksploatacją elementów 
 
Beton zalicza się do materiałów kruchych tzn jego wytrzymałość na rozciąganie wynosi 1/10 wytrzymałości co 
na ściskanie.  
 
Rozróżniamy 3 rodzaje konstrukcji z betonu 
Konstrukcje betonowe- nie ma zbrojenia lub zbrojeń jest niewielka ilość 
Konstrukcje żelbetowe  
Konstrukcje sprężone  
 

Elementy betonowe ze względu na niską wytrzymałość i na ściskanie stosuje się w konstrukcjach na których 

występują naprężenie ściskające np. słup, filary mostowe, nawierzchnie betonowe 
W konstrukcjach żelbetowych wszystkie pręty stalowe połączone są z betonem w sposób zapewniający 
współpracę  tych materiałów. Sam beton nie nadaje się do wykonywania z niego elementów rozciąganych i 
zginanych Jeśli w elementach zginanych strefę rozciąganą wzmocnimy prętami stalowymi to będą one z 
powodzeniem przepościć naprężenia rozciągające gdy beton z powodzenie m będzie przejmował naprężenia 
ściskające 
 
Wady konstrukcji żelbetowych  
- ciężar własny 
- pracochłonność wykonywania  
- zła izolacyjność termiczna  
- zła izolacja akustyczna 
- możliwość pojawienia się rys zwiększających korozję  
- trudność naprawy przebudowy bądź wzmocnienia 
- Zbrojenie w konstrukcji żelbetowej nie zabezpiecza całkowicie przed  
- możliwością pojawienia się rys (np. zbiorniki w oczyszczalniach ścieków)  
 
W celu ich wyeliminowania w żelbetowych konstrukcjach powstała koncepcja wstępnego sprężenia betonu
Polega na poddaniu elementów rozciąganej strefy naprężeniom ściskającym (wstępnym) przed położeniem do 
elementów obciążeń zmiennych użytkowych Wartość naprężeń wstępnych jest tak dobrana aby powstałe przy 
obciążeniu belki naprężenia rozciągające były od nich mniejsze w ten sposób przy obciążeniu belki w żądanym 
punkcie nie powstają naprężenia rozciągające a więc nie powstają rysy 
 
Rodzaje elementów sprężonych      

a) 

strunobetonowe  

b) 

kablobetonowe     

 
Ze względu na technikę wykonania konstrukcji żelbety dzielimy na: 

a) 

monolityczne – konstrukcje żelbetowe wykonane na miejscu wykonania składa się z uszykowanie 

deskowania, przygotowanie i montaż zbrojenia, przygotowanie betonu, pielęgnacja, zdjęcie deskowania po 
uzyskaniu odpowiedniej wytrzymałości otrzymana konstrukcja charakteryzuje się dużą sztywnością dzięki 
czemu wszystko to jednolita całość (ciągłość konstrukcji) np zbiorniki na ciecze 

      Wady: pracochłonne, nie zawsze możliwe  
b) 

prefabrykaty- produkowane w fabryce 

c) 

zespolone- powstają w wyniku zapewnienia współpracy jednego lub kilku wcześniej wykonanych 

elementów z betonem uzupełniającym.  

background image

 
Współpraca różnych pod względem cech mechanicznych materiałów jest możliwa że:  

- podczas twardnienia betonu powstaje naturalna przyczepność między betonem a stalą dzięki czemu po 

przyłożeniu obciążenia sąsiednie włókna betonu i stali uzyskują jednakowe odkształcenia Stal jako materiał 
o większej wytrzymałości przejmuje na jednostkę powierzchni większą siłę niż beton  

σ = ε·c  (wzór) prawo Hooka              10ε stali > εbetonu  
- stal i beton charakteryzują się zbliżonym co do wielkości współczynnikiem rozszerzalności termicznej W 

skutek tego przy zmianach temperatury  w granicach kilkudziesięciu 

C nie powstają naprężenia termiczne 

wywołujące szkodliwe odkształcenia 

- beton w znacznym stopniu chroni stal przed korozją  

 
Kruszywo-
  w konstrukcjach żelbetowych stosuje się przeważnie beton zwykły tj beton o zwatrej strukturze z 
kruszywa kamiennego. Kruszywa stosowane do betonów zwykłych powinny odznaczać się małą 
nasiąkliwością, trwałością, odpornością na mróz, wytrzymałość na ściskanie nie większą od projektowanej 
wytrzymałości betonu (najbardziej odpowiednie kruszywo to granitowe i bazaltowe) 
 
Żwiry ziarna powinny mieć kształt zbliżony do kuli żwiry o ziarnach spłaszczonych blaszkowatych nie mogą 
być stosowane w batonach konstrukcyjnych. 
Używany do betonu piasek nie powinien być jednorodny powinien mieć różne ziarna wpływa to na szczelność 
betonu. 
Organiczne zanieczyszczenia są szkodliwe dla betonu obniżają jego wytrzymałość. 
Gliny i iły jeśli oklejają ziarna wpływają ujemnie na wytrzymałość betonu 
 Pospółka niższe średnice od projektowania 
 
 Cement – do wykonywania elementów żelbetowych używa się cementów portlandzkich, portlandzkich 

mieszanych, i hutniczych.  

 
W skład cementu mogą wchodzić dodatki mineralne o symbolach  

- granulat żużlowy S 
- popiół lotny krzemiankowa V 
- popiół lotny wapienny W 
- pucolana przemysłowa Q 
- pucolana naturalna O 
- wapień L 

Rodzaje dodatków stosowanych jako składniki główne cementów portlandzkich mieszanych stanowi dalszy 
wyróżnik klasyfikacji tych cementów  na 6 odnian np :żużlowy, krzemionkowy 
 
Zalecane warunki Cementu  portlandzkiego CEM I 42,5R o wysokiej wytrzymałości początkowej R  

- produkcja betonu zwykłego (towarowego) klasy B20-B50 
- produkcja prefabrykatów 
- betonowanie w warunkach niskiej temperatury  
- produkcje zapraw murarskich i tynkarskich 
- konstrukcje i elementy sprężone 

 
Cechy charakterystyczne cementu 

- wysoka wytrzymałość wczesna (po 2 dniach 

20 Mpa) 

- szybki przyrost wytrzymałości 
- wysoka wytrzymałość w okresie normowym (28 dni) 
- stabilne parametry jakościowe 
- wysokie ciepło dylatacji 

Zalecane kierunki zastosowania Cementu hutniczego  CEM III/A 32,5 NA 

- produkcja betonu zwykłego B7,5- B2,5 
- produkcja prefabrykatów  
- produkcja betonu komórkowego 
- produkcja betonów i zapraw barwionych  

background image

- konstrukcje masywne 
- produkcja betonów o podwyższonej odporności na agresje chemiczne 
- budowle hydrotechniczne i podziemne 
- budowle nawierzchni drogowych, chodników i parkingów 
- stabilizacja gruntów w budownictwie drogowym 
- produkcja zapraw murarskich tynkarskich  

 
Cechy charakterystyczne cementu CEM III/A 32,5 NA 

- stabilne przyrosty wytrzymałości  
- niski skurcz 
- jaśniejsza barwa 
- dobra urabialność 
- wydłużony czas wiązania 
- stabilne parametry jakościowe 
- wysoka odporność na korozje 
- dobra dynamika narastania wytrzymałości 
- jaśniejsza barwa 
- zmniejszona tendencja do występowania wykwitów węglanowych 

 
Woda  stosowana do betonu nie powinna zawierać domieszek (tj. siarka, kwasy, sole, cukry) w nadmiernych 
ilościach źle wpływają na wytrzymałość betonu Zawarty w wodzie cukier przy 0,1 utrudnia wiązanie a przy 0,6 
proces jest niemożliwy Temperatura nie powinna przekraczać 60 C woda o wyższej temperaturze zbyt 
przyspiesza wiązanie Wody pitne nadają się bez zastrzeżeń Wody z rzek i zbiorników przed stosowaniem 
muszą być zbadane w laboratorium. 
 
Odkształcalność termiczna betonu  
Współczynnik odkształcalności termicznej betonu w przedziale temperatury od  –20 do 100 

C wynosi  

t,b

 = 1*10

-5

 [1/

C] 

dla stali jest zbliżony  

t,s

 = 1,2*10

-5

 [1/

C] 

przy zmianach temperatury w podanym wyżej przedziale pomiędzy betonem a stalą powstają pomijalnie małe 
naprężenia  
 
Wpływ niskich i wysokich temperatur  
Temperatury poniżej 0 

C nie działają ujemnie na  beton dostatecznie stwardniały jeżeli nie jest on 

zawilgocony Beton nie traci również w wyraźny sposób na wytrzymałości w temperaturze do +400 

obserwuje się natomiast poważny spadek współczynnika sprężystości betonu (wpływa na strzałkę ugięcia)  
 
Odporność na wpływy chemiczne  
Ogólnie można stwierdzić że prawie wszystkie kwasy działają szkodliwie na beton tworząc z wodnym 
wapniem rozpuszczalne sole wapniowe, szczególnie niebezpieczne jest działanie kwasu siarkowego w wyniku 
reakcji powstaje siarczan wapnia CaSO

4

 który przy krystalizacji powiększa swoją objętość rozsadzając beton. 

Również szkodliwe jest działanie wody deszczowej dzięki swojej chemicznej czystości ługuje niektóre związki 
chemiczne z betonu głównie wodorotlenek wapnia Ca(OH)

2

 powodując porowatość i zmniejszając 

wytrzymałość betonu  
Oleje tłuste jako sole kwasu tłuszczowego i słaba zasada oraz gliceryny działają wybitnie szkodliwe na beton 
tworząc z krzemianami wapnia związki w postaci galaretowatej 
 
Właściwości mechaniczne  
Za podstawę oceny jakości betonu przyjmuje się wytrzymałość na ściskanie jako cechę decydującą o 
przydatności  Wytrzymałość na ściskanie zależy od wielu czynników  

-  wytrzymałości i uziarnienia kruszywa 
-  jakości i ilości cementu 
-  stosunku W/C 
-  od warunków pielęgnacji i jego wieku 

background image

-  wielkości próbek (wytrzymałość mniejszych próbek jest większa od wytrzymałości próbek większych)   

R charakterystyczne –0,9 dla R10 
R charakterystyczne –1,05 dla R20 
Podstawowym parametrem w przygotowywaniu mieszanki jest wskaźnik W/C przy danej ilości cementu tym 
większa jest wytrzymałość im mniejsza jest wartość W/C  najczęściej 0,4 – 0,6 
 
Skurcz betonu – stopniowe zmniejszanie się objętości betonu może być przyczyną występowania rys w 
konstrukcjach skurcz jest wynikiem procesów chemicznych (chemiczne wiązanie wody w hydratacji) i 
fizycznych związanych z parowaniem wody do otoczenia. Skurcz powodowany przez procesy chemiczne 
stanowi 25-30% całego skurczy ta część skurczu jest nieodwracalna Pozostała część skurczu to skurcz 
odwracalny (np. nasycenie wodą) na wielkość skurczu wpływa  

-  ilość cementu  
-  wskaźnik W/C 

im więcej cementu tym więcej skurczu 
po 28 dniach twardnienia skurcz osiąga od 50 % swej całkowitej wartości po roku ok. 90 % a po 3 latach 100% 
Można go zmniejszyć odpowiednio pielęgnować młody beton 

- pielęgnować  
- zachować wilgotność 
- nie dopuszczać szkodliwych czynników zewnętrznych  

Jako podstawową cechę kontrolowaną przez producenta przyjęto wytrzymałość gwarantowaną betonu 
 
wytrzymałość gwarantowana betonu 
zdefiniowano jako wytrzymałość na ścinanie na próbkach 15 i zapewnioną przez producenta na 95%  
Obecnie rozróżnia się 9 klas betonu  
B15, B20, B25, B30, B37, B45, B50, B55, B60  cyfra oznacza wytrzymałość gwarantowaną  
 
Rodzaje i właściwości mechaniczne stali zbrojeniowej 
Do zbrojenia stosuje się stal  

a) gładką A-0 AI  
b) żebrowaną  A II  
c)  

WYMIAROWANIE PRZEKROJÓW ŻELBETOWYCH WEDŁUG METODY STANÓW 
GRANICZNYCH 
Przez stan graniczny rozumiemy taki stan po osiągnięciu którego konstrukcja lub jej części przestając spełniać 
swoje funkcje lub przestają odpowiadać założonym wymaganiom użytkowym   
 
Sprawdzenie stanów granicznych nośności polega na wyznaczeniu krytycznych przekrojów konstrukcji i 
wykazaniu że siły wewnętrzne wywołane działaniem obciążeń obliczeniowych są większe od ich nośności 
określonej przy przyjęciu obliczeniowych wytrzymałości materiału do stanów granicznych użyteczności zalicza 
się stan graniczny zarysowania i ugięć stany użyteczności sprawdzamy przyjmując charakterystyczne 
obciążenia i wytrzymałość 
Fazy pracy 
FAZA 3
 – w fazie tej plastyczne odkształcenia betonu w ściskanej strefie rozprzestrzenianie się i wykres tych 
naprężeń przedstawia pole ograniczone parabolą wyższego rzędu 
Zniszczenie przekroju może nastąpić gdy  

- za słabe zbrojenie  
- przekroczenie ściskanej strefy betonu (zmiażdżenie betonu) 
- wyczerpanie nośności stali w strefie rozciąganej  

 
Przekroje pojedynczo zbrojone  
Założenia 
 

- w metodzie uproszczonej przyjmuje się że rozkład sił przekrojowych  

- naprężenie w zbrojeniu jest równe obliczeniowej granicy plastycznej stali zbrojonej fyd 
- wykres naprężeń w ściskanej strefie przekroju na kształt prostokąta a naprężeń są równe wytrzymałości 

obliczeniowej betonu na ściskanie fcd 

background image

Przekrój pojedynczo zbrojony – przekrój gdzie zbrojenie potrzebne ze względu obliczeniowych znajduje się 
w strefie rozciąganej 
 
Warunki równowagi 
Nośność sprawdza się za pomocą warunku  
Msd 

 MRd  

Msd – moment zginający wynikający z obliczeń wartości obciążenie  
I warunek  
Suma rzutów na oś poziomą musi równać się 0 
fyd–AS1=fcd-b*Xeff 
II warunek 
Suma momentów względem środka ciężkości zbrojenia rozciąganego 
MRd=fyd*AS1*b*Xeff(d-0,5Xeff) 
III warunek 
Suma momentów względem środka ciężkości strefy ściskanej  
MRd=fyd*AS1(d-0,5Xeff) 
 
Elementy o przekroju prostokątnym zbrojone pojedynczo. 
Równania równowagi maja wówczas następująca postać: 

- suma rzutów na os pozioma 
    fyd*As1=fcd*b*Xeff 
- suma momentów względem środka ciężkości zbrojenia rozciąganego 
- suma momentów względem środka ciężkości strefy ściskanej 
   MRd=fyd*As1*(d-0,5*Xeff) 
 

Tok postępowania przy praktycznym wymiarowaniu przekrojów prostokątnych pojedynczo zbrojonych jest 
następujący: 

- na podstawie schematu statycznego i obciążenia obliczeniowego wyznaczamy moment zginający MSd  
- przyjmujemy wymiary belki b i h oraz dane materiałowe fyd i fcd (wytrzymałość obliczeniowa stali i 

wytrzymałość obliczeniowa betonu na rozciąganie) 

- obliczamy wielkość μsc  
   μsc =Msd/(b*d

2

*fcd) 

    wcześniej musimy przyjąć (założyć) wysokość użyteczna przekroju d, 
- porównujemy μsc z wielkością graniczna μsc lim jeżeli μsc < μsc lim  - przekrój pojedynczo zbrojony,  
- na podstawie wielkości μsc  odczytujemy tablicy wartość ζ, 
- obliczamy potrzebny przekrój zbrojenia rozciąganego  
    As1=Msd/(fyd*d*ζ) 
- dobieramy średnice i liczbę prętów, przyjmujemy zbrojenie montażowe oraz średnice i rozstaw strzemion. 

 
PŁYTY ZELBETOWE-grubosc płyt zalezy od  rozpietosci.Minimalna grubosc płyt jedno ii 
wielokierunkowych płyty prebabrykowane 40 i 100.płyty betonowe 60 i100.stosunek wysokości użyteczności 
do rozpiętości efektywnej nie powinna być mniejsza niż -0,025 płyty swobodne porparte i jednokierunkowe 
zbrojone.-0.020 płyty SA utwardzone ciagłe,jednokierunkowe zbrojone,Głębokość płyt na podporach -80mm-
oparcie na murze lub ściance z betonu lekkiego -60mm-na scianie z betonu większej niż B15-40mm na belkach 
stalowych.Do podpory należy doprowadzic minimum 3 prety na 1 m szerokoscii nie mnie niż ½ i niż 1/10 
nosnosci zbrojenia nosnegoBelka swobodnie podparta na 4 krawedziach maksymalny moment na srodku 
krawędzi My i Mx zbrojenia będzie przebiegało w 2 kierunkach
 
ZASADY ZBROJENIA PŁYT-
płyty stropowe 40 prefabrykowane i 60 monolityczne –płyty pod przejazdami 
100 prefabrykowane i 120 monolityczne.—0,025 płyty SA swobodne podparte jednkierunkowe zbrojone -
0,020-
płyty sa utwierdzone ciagłe ,zbrojone jednokierunkowe oraz krzyzowo zbrojone.Głebokosc płyty na 
podporach aby możliwe była prawidłowe zakotwienie pretów zbrojenia na podporze  . Głebokosc oparcia nie 
mniejsza niż 80mm na murze lub scianie z betonu lekkiego bądź zwykłego .60mm-z betonuzwykłego klas 
wyższych niż b-15i 40mm na belkach stalowych .ZBROJENIE PŁYTY NA ZGINANIE-min-srednica 
4,5mm w siatkch zgrzewanych druty o sred.3mm.Płyty w obliczeniach traktuje się jako pasmo o szerokości 1 

background image

m,Największy rozstaw osiowy pretów nosnych powinna spełniac warunki S≤120mm-jeżeli h≤100mm--S≤1,2 
h i S≤250mm jeżeli h>100mm.Nie mniej niż 1/3 pretów dolnych potrzebujeacych w przemysle płyty i co 
najmniej 3 prety na 1 m szerokości jej przekroju należy doprowadzic bez odgiec do podpory .Prety podparte 
powinny miez rozstaw nie wiekszy niż 300mm oraz łaczna nośność nie mniejsza niż 1/10-nosnosci zbrojenia 
nosnego w  wypadku obciążenia rozłożonego równomiernie.1/4-nosnosci zbrojenia nosnego w wypadku 
obciążenia rozłożonego równomiernie i obcizenia siłami skupionymi..Prety rozdzielcze łaczy się z pretami 
nosnymi przez związane drutem wiazałkowym lub zgrzewane Płyty ciagłe wieloprzresłowe projektuje się na 
największe i ewentualnie najmniejsze momenty pzresłowe. Płyty dwukierunkowe zbrojone-najwiekszy 
rozstaw pretów nie wiekszy niż 250mm.Wnarozach swobodnie podpartych należy umieszcac dwukierunkowe 
zbrojenie górne równoległe do krawędzi na szerokość równej 0,3 mniejszej rozpiętości,.W narozach 
swobodnie podpartych
 należy umieszcac dodatkowe zbrojenie dolne układane prostopadle do dwusiecznej 
naroznika i rozmieszcas na szerokości równej 0,2 mniejszej rozpiętości płyty. 
 
Zbrojenie nośne
 – jego ilość określa się na podstawie obliczeń konstrukcji z uwzględnieniem działających 
obciążeń 
Pręty zbrojenia należy rozmieszczać w sposób umożliwiający należne ułożenie i zagęszczenie mieszanki 
betonowej, a także właściwe warunki przyczepności zbrojenia do betonu  
Zbrojenie oddzielnymi prętami: s

 

,20mm ; dg + 5 mm 

Zbrojenie parami prętów : s

1

 

 1,5 

 ; 30 mm ; dg + 5 mm 

W płytach zbrojonych jednokierunkowo rozstaw w osiach prętów zbrojenie nie większy niż 250 mm i 1,2 h gdy 
h > 100 mm ; 120 mm gdy h 

 100 mm, a w płytach zbrojonych dwukierunkowo nie większy niż 250 mm 

W elementach ściskanych rozstaw w osiach prętów nie powinien być większy niż 400 mm. 
 
Otulenie prętów zbrojenia  
 W celu bezpiecznego przekazania sił przyczepności i należytego zagęszczenia betonu grubość otulenia nie 
powinna być mniejsza niż C 

 

 lub 

n oraz  C 

 dg + 5 mm ( dg- największy wymiar kruszywa; 

n – średnica 

wiszki prętów ) 
Długość zamontowania prętów  
L

b

 ; net = 

a

*l

b

*(As,reg)/(As,prov) 

 l

b

, min (l

b

 – podst. długość zakotwienia zbrojenia ; As,reg – pole 

przekroju wymagane  zgodnie z zestawieniem ; As,prov – pole przekroju zbrojenia zastosowanego ) 
l

b

,min –min długość zakotwienia  

l

b

,min = 0,3 l

b

 

 10 

 lub 100 mm –pręty rozciągane  

l

b

,min = 0,6 l

b

 

 10 

 lub 100 mm –pręty ściskane  

a

 – współczynnik efektywności zakotwienia 

 

a

= 1 – pręty proste  

a

 = 0,7 zagięte pręty rozciągane , jeżeli w strefie haka lub pętki grubość otulenia betonem w kierunku 

prostopadłym do płaszczyzny zagięcia wynosi co najmniej 3 

 

Strzemiona – w belkach mogą być otwarte i zamknięte  
Strzemiona otwarte mogą być stosowane w belkach monolitycznych zbrojonych pojedynczo połączonych z 
płytą wyłącznie na momenty dodatnie. W belkach szer. większej niż 250 mm zbrojonych w strefie rozciąganej 
nie więcej niż 3 prętami należy stosować pręty czteroramienne, średnica strzemiona nie mniejsza niż: 
- 4,5 mm – belki monolityczne ; - 3 mm – belki prefabrykowane ; - 0,2 śr zbrojenia podłużnego nośnego  
Średnica strzemion wykonanych z prętów gładkich nie większa niż 12 mm. 
Strzemiona pracują tam gdzie występuje ścinanie. Średnica podłużnych prętów nośnych ściskanych nie 
powinna być mniejsza niż : - 12 mm – b. monolityczne ; - 10 mm – b. prefabrykowane .Pręty montażowe mają 
zwykle średnice 8 - 12 mm. 
W belkach żelbetowych co najmniej 1/3 prętów zbrojenia powinna być doprowadzona do podpory bez 
odgięcia. 
As/(d*bw)*100 % - procent zbrojenia ; bez 100% - wskaźnik 
Maksymalny odstęp ramion strzemion smax w kierunku podłużnym, – jeżeli Vsd 

 1/5 

Belki są elementami prętowymi, w których stosunek wysokości do rozpiętości efektywnej jest nie większy niż 
0,25 tj. h/Leff 

 0,25 

Belki wykonuje się jako jedno i wieloprzęsłowe wykonuje się je jako prefabrykowane lub monolityczne. 
Monolityczne mają najczęściej przekrój prostokątny bądź teowy, natomiast prefabrykowane przekrój 
dwuteowy, teowy, korytkowy, rurowy w kształcie litery 

 itp. 

background image

 
Efektywna rozpiętość Leff 
Można ją wyznaczyć z zależności  
Leff    =  ln  +  a

1

  +  a

2

    (  ln  –  rozpiętość  w  świetle  podpór  ;  a

1

  i  a

2

  –  wartości  na  podstawie  odpowiednich 

schematów statystycznych [ dł. oparcia belki na podporze, szer. podpór pośrednich  ] 

  ai   

  t

2

  Belka  zamocowana  w  ścianie  to  punkt  podparcia  wypada  w  połowie  wysokości  belki  i  ma  być 

mniejszy lub równy grubości belki  
 
Przyjmowanie wymiarów  
Zaleca  się  następujące  stopniowanie  wymiarów  belek  z  wyłączeniem  elementów  prefabrykowanych  ;  -  szer. 
belek prostokątnych i żeber belek teowych przyjmuje się równą 150 , 180 , 200 , 250 i dalej co 50 mm ; - wys. 
belek prostokątnych i teowych przyjmuje się zgodnie ze stopniowaniem = 250 , 300 i dalej co 50 mm do 800 
mm , a powyżej stonowane co 100 mm. 
W projektowaniu należy zwrócić uwagę na niedopuszczenie belek do nadmiernych ugięć, dlatego belki muszą 
mieć  dostateczną  sztywność.  Orientacyjnie  można  przyjąć,  że  wysokość  belki  do  rozpiętości  efektywnej 
powinien wynosić  
H/Leff = 1/20 – 1/18 – belki dachowe i słabo obciążone  
1/18 – 1/15 – żebro silnie obciążone  
1/15 – 1/12 – podciąg słabo obciążony  
1/12 – 1/8 – podciąg silnie obciążony  
Szerokość belek przyjmuje się równą 1/3 – ½ ich wysokości  
Wymiary belki przyjmujemy w zależności od jej funkcji i rozpiętości obliczeniowej. 
 
Głębokość oparcia belek na podporze      
Zbrojenie przęsłowe doprowadzone do podpory należy w celu zakotwienia przedłużyć poza krawędź podpory o 
odcinek nie krótszy niż : - 2/3 Lb,net – podparcie bezpośrednie ; - Lb,net – podparcie pośrednie ( łożysko) 
Wymaganą dł. zakotwienia Lb,net wylicza się ze wzoru : Lb,net = 

a*Lb*(As,reg)/(As,prov) 

 Lb,min (

a – 

współczynnik  efektywności  zakotwienia  ;  pręty  proste  1  ,  rozciągane  ,zagięte  0,7  ;  As,reg  –  pole  przekroju  
zbrojenia  wymagane  zgodnie  z  obliczeniem  ;  As,prov  –  pole  przekroju  zbrojenia  zastosowanego  ;  Lb  – 
podstawowa dł zakotwienia )  Lb = 

/4 – współczynnik w zależności od naprężeń stali ,  Lb =  

/4*fyd/fbd ( 

fyd – granica plastyczności stali zbrojeniowej ; Fbd – naprężenia przyczepności )  
 
Zbrojenie  belek  stanowią  pręty  nośne  proste  i  odgięte  ,  strzemiona  ,pręty  przeciwskurczowe  oraz  pręty 
montażowe,  które  są  niezbędne  do  połączenia  zbrojenia  w  szkielecie.  W  belkach  żelbetowych  swobodnie 
podpartych
 przyjmuje się średnice prętów 

 

 Leff/250 natomiast w belkach ciągłych 

 

 Leff/300 , ponadto 

średnica  podłużnych  prętów  rozciąganych  nie  powinna  być  mniejsza  niż  8  mm  w  belkach  monolitycznych  ( 
wykonywanych  na  miejscu  )  5,5  mm  e  belkach  prefabrykowanych.  Średnica  podłużnych  prętów  nośnych 
ściskanych nie powinna być mniejsza niż 12 mm – monolitycznych i 10 mm – prefabrykowane . 
W  belkach,  co  najmniej  1/3  zbrojenia  dolnego  potrzebnych  w  pręcie  i  nie  mniej  niż  2  pręty  powinny  być 
doprowadzone  bez  odgięć  do  podpory.  Pręty  montażowe  mają    zazwyczaj  średnicę  8  –12  mm.  W  belkach 
żelbetowych
  o  wys.  h  >  700  mm  stosuje  się  pręty  przypowierzchniowe  podłużne  o  średnicy 

  >  8  mm  , 

odległość  między  tymi  prętami  nie  większa  niż  250  mm.  Pole  przekroju  zbrojenia  podłużnego  belek  nie 
powinno być mniejsze niż określone za pomocą wzoru As 

 (0,6*b*d)/fyk 

 0,0015*b*d ( As – cm

2

 ; b – szer. 

strefy  rozciąganej  na  poziomie  środka  ciężkości  zbrojenia  ;  d  –  wys.  użytego  przekroju  ;  fyk  –  granica 
plastyczności stali zbrojeniowej   
[ Mpa] 
100%*As/d*b = e – procent zbrojenia użytecznego  
Dla stali gładkiej 0,8 – 1,6 % ; stali żebrowanej 0,6 – 1,2 % 
Strzemiona w belkach – mogą być otwarte lub zamknięte  
Otwarte – tylko belki monolityczne zbrojone pojedynczo, pracujące na momenty dodatnie; - średnica strzemion 
wykonanych z prętów gładkich nie większa od 12 mm  
- nie mniejsza niż 4,5 mm – monolityczne ; 3mm – prefabrykowane