background image

1

Nadzór epidemiologiczny w Polsce

(regulacje prawne -

źródła danych - raporty)

 

 

Wzmocnienie Nadzoru Epidemiologicznego  
nad Chorobami Zaka

źnymi w Polsce

Projekt Bli

źniaczy PL2006/IB/SO/02

Projekt finansowany z funduszy Unii Europejskiej

Wprowadzenie

background image

2

Podstawy prawne nadzoru 
epidemiologicznego w krajach UE

DECYZJA NR 2119/98/WE PARLAMENTU 
EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 24 wrze

śnia 1998 r.

ustanawiaj

ąca sieć nadzoru i kontroli 

epidemiologicznej chorób zaka

źnych we Wspólnocie

DECYZJA KOMISJI z dnia 22 grudnia 1999 r. 

w sprawie 

systemu wczesnego ostrzegania i reagowania w celu 
zapobiegania i kontroli chorób zaka

źnych

(2000/57/WE)

DECYZJA KOMISJI z dnia 22 grudnia 1999 r. 

w sprawie 

stopniowego obejmowania chorób zaka

źnych siecią 

wspólnotow

ą

(2000/96/WE)

DECYZJA KOMISJI z dnia 19 marca 2002 r. 

ustanawiaj

ąca definicje przypadku w celu zgłaszania 

chorób zaka

źnych do sieci wspólnotowej

(2002/253/WE)

DECYZJA KOMISJI z dnia 17 lipca 2003 r. 

zmieniaj

ąca 

decyzj

ę

nr 2119/98/WE ... 2000/96/WE ... oraz 

2002/253/WE (2003/534/WE)

„Przes

łanki” Decyzji nr 2119/98/WE 

Parlamentu Europejskiego i Rady

(1) 

Zapobieganie chorobie

, w szczególno

ści wielkim 

epidemiom, 

jest priorytetowym dzia

łaniem

dla 

Wspólnoty, ...

(19) W ramach tworzenia sieci nadzoru i kontroli 
epidemiologicznej chorób zaka

źnych ... 

zak

łada się 

przestrzeganie przepisów prawnych dotycz

ących 

ochrony jednostek w zakresie przetwarzania danych 
osobowych

oraz wprowadzanie odpowiednich przepisów 

w celu zagwarantowania poufno

ści i bezpieczeństwa 

takich danych; 

w zwi

ązku z powyższym Parlament Europejski i Rada przyjęły 

dyrektyw

ę 95/46/WE.

background image

3

Nadzór epidemiologiczny - definicje (1)

Systematyczne zbieranie odpowiednich danych

Uporz

ądkowana konsolidacja i ocena tych 

danych

Szybkie rozpowszechnienie wyników do tych, 

którzy powinni by

ć o nich poinformowani 

21. 

Światowe Zgromadzenie Zdrowia -1968

Nadzór epidemiologiczny - definicje (2)

Sta

łe, systematyczne zbieranie, analiza, 

interpretacja i upowszechnianie danych 

dotycz

ących zdrowia

,

tym bada

ń epidemiologicznych

, dotycz

ących ... 

chorób zaka

źnych..., 

w szczególno

ści dotyczących struktury 

rozprzestrzeniania si

ę takich chorób w czasie i 

przestrzeni oraz 

analiza czynników ryzyka zwi

ązanego 

z zaka

żeniem takimi chorobami

,

w celu umo

żliwienia podjęcia właściwych środków 

zapobiegawczych i zaradczych

DECYZJA NR 2119/98/WE

background image

4

Nadzór epidemiologiczny - definicje (3)

Nadzór ogólny

sta

łe i systematyczne gromadzenie, analizę oraz 

interpretacj

ę informacji o zachorowaniach lub 

innych 

procesach zachodz

ących w sferze zdrowia publicznego

wykorzystywane w celu zapobiegania i zwalczania 
zaka

żeń lub chorób zakaźnych

Nadzór indywidualny

obserwacja osoby zaka

żonej lub podejrzanej o zakażenie 

(bez ograniczania jej swobody przemieszczania si

ę), 

wykonywanie bada

ń sanitarno-epidemiologicznych u tej 

osoby w celu wykrycia biologicznych czynników 
chorobotwórczych oraz zebranie, analiz

ę i interpretację 

informacji o okoliczno

ściach i skutkach zakażenia

(definicja robocza z projektu nowej ustawy o chorobach zaka

źnych)

Jeden z g

łównych dylematów nadzoru

Prawa

jednostki

(ochrona prywatno

ści)

Prawa

innych osób

(ochrona zdrowia)

background image

5

Przyczyny dylematu

Potrzeba eliminowania wielokrotnych notowa

ń 

tych samych przypadków

prawdopodobie

ństwo wielokrotnego notowania 

przypadków jest szczególnie wysokie w systemach 
opartych na powszechnym zg

łaszaniu

wrasta w miar

ę poszerzania zakresu informacji o przypadku 

(zachorowanie, wynik badania laboratoryjnego, zgon) 

Potrzeba 

łączenia przypadków zachorowań 

(zaka

żeń) z informacjami, które nie zawsze są 

niezb

ędne w diagnozie klinicznej czy terapii

informacje o domniemanej drodze transmisji zaka

żenia

informacje o czynniku etiologicznym

charakterystyka czynnika etiologicznego

informacje na potrzeby bada

ń epidemiologicznych o 

charakterze eksploracyjnym

Nadzór w Polsce

regulacje prawne -

źródła danych

background image

6

Podstawowe akty prawne

USTAWA O CHOROBACH ZAKA

ŹNYCH I ZA-

KA

ŻENIACH z dnia 6 września 2001 r.

(Dz.U. Nr 126 z 2001 r., poz. 1384; z pó

źn. zm.)

USTAWA O INSPEKCJI SANITARNEJ z dnia 14 

marca 1985 r.

(Dz.U. Nr 12 z 1985 r., poz.49; z pó

źn. zm)

USTAWA O STATYSTYCE PUBLICZNEJ z dnia 

29 czerwca 1995 r.

(Dz.U. Nr 88 z 1995 r., poz.439 z pó

źn. zm.)

Ustawa o Pa

ństwowej Inspekcji Sanitarnej

Znaczenie dla nadzoru epidemiologicznego

Pa

ństwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do 

realizacji 

zada

ń z zakresu zdrowia publicznego

(Art. 1)

wykonywanie tych zada

ń polega na sprawowaniu 

zapobiegawczego i bie

żącego nadzoru sanitarnego oraz 

prowadzeniu dzia

łalności zapobiegawczej i 

przeciwepidemicznej w zakresie chorób zaka

źnych

innych chorób powodowanych warunkami 

środowiska 

(Art. 2)

do zakresu dzia

łania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 

dziedzinie zapobiegania i zwalczania chorób, nale

ży m.in.  

dokonywanie analiz i ocen epidemiologicznych

(Art. 5)

background image

7

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 3.

Artyku

ł kluczowy dla nadzoru nad chorobami 

zaka

źnymi

1. Wykaz chorób zaka

źnych i zakażeń

, do których stosuje 

si

ę przepisy ustawy, określa załącznik nr 1 do ustawy.

2. Wykaz biologicznych czynników chorobotwórczych

, do 

których stosuje si

ę przepisy ustawy, określa załącznik nr 

2 do ustawy.

3.

Minister w

łaściwy do spraw zdrowia może określić, w 

drodze rozporz

ądzenia, 

kryteria rozpoznawania 

niektórych chorób i zaka

żeń

, obj

ętych wykazami, ... , 

uwzgl

ędniając w szczególności objawy i wyniki badań 

niezb

ędnych do ustalenia rozpoznania.

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Załącznik 1

Wykaz chorób zaka

źnych i zakażeń

obejmuje 

78 pozycji

od „AIDS i zaka

żenia HIV” do „żółtej gorączki i innych 

wirusowych gor

ączek krwotocznych” 

od „wszawicy” po „chorob

ę Creutzfeldta-Jakoba i inne 

encefalopatie g

ąbczaste”

dominuj

ą choroby

, ale wykaz zawiera tak

że

zaka

żenia

np. Haemophilus influenzae typ b, meningokokowe, wirusami 
hepatotropowymi (HAV, HBV, HCV, HDV i HEV)

zespo

ły objawów

np. biegunki u dzieci do lat 2; zapalenia opon mózgowo-
rdzeniowych

background image

8

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Załącznik 2

Wykaz biologicznych czynników chorobotwórczych

obejmuje 

42 pozycje

od „Bacillus anthracis” do „Yersinia pestis” 

jest podporz

ądkowany ustalonemu w Ustawie 

wykazowi chorób i zaka

żeń

pomimo pozycji takich jak „enterowirusy”, „riketsje” 
czy „rotawirusy” wykaz 

nie pokrywa w pe

łni wykazu 

chorób

, ustalonego w Ustawie

w wykazie zwraca uwag

ę m.in. brak „Treponema pallidum

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 20

Zg

łoszeniu podlega zarówno:

rozpoznanie

, choroby lub zaka

żenia, jak też

podejrzenie

zaka

żenia lub zachorowania na taką 

chorob

ę

obowi

ązek zgłoszenia

spoczywa 

na lekarzu

..., który 

rozpozna

ł lub podejrzewa chorobę lub zakażenie

zg

łoszenie

powinno by

ć dokonane 

w ci

ągu 24 godzin

do

w

łaściwego terytorialnie (ze względu na miejsce 

zachorowania) 

inspektora sanitarnego:

powiatowego

(granicznego) lub 

wojewódzkiego

lub wskazanej przez niego 

specjalistycznej jednostki

background image

9

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 20

Poziom administracyjny, na który kierowane s

ą 

zg

łoszenia, zależy od rodzaju choroby

zg

łoszenia zachorowań (i podejrzeń zachorowań) na 

gru

źlicę, AIDS, kiłę, rzeżączkę, nierzeżączkowe 

zaka

żenia dolnych odcinków narządów moczowo-

p

łciowych, inne chlamydiozy oraz rzęsistkowicę -

kierowane s

ą bezpośrednio 

do wojewódzkiego 

inspektora sanitarnego lub wskazanej przez niego 
specjalistycznej jednostki w

łaściwej w zakresie 

gru

źlicy, lub chorób przenoszonych drogą płciową

zg

łoszenia zachorowań (i podejrzeń zachorowań) na 

pozosta

łe choroby kierowane są 

do powiatowego 

inspektora sanitarnego

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 20

Zg

łoszeniu podlega także 

stwierdzenie lub 

podejrzenie, 

że 

zgon

nast

ąpił z powodu choroby 

zaka

źnej (o której mowa w wykazie)

obowi

ązek

dokonania zg

łoszenia nałożony został na 

lekarza

, który stwierdzi

ł lub podejrzewa, że zgon 

nast

ąpił z powodu choroby zakaźnej

zg

łoszenie kierowane jest bezpośrednio 

do 

wojewódzkiego inspektora sanitarnego

termin

dokonania zg

łoszenia 

nie jest okre

ślony

(!)

background image

10

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 21

Niezale

żnie, zgłoszeniu podlegają

wskazane dodatnie wyniki

bada

ń w kierunku 

biologicznych czynników chorobotwórczych z 
powodu choroby zaka

źnej (o której mowa w 

wykazie)

obowi

ązek

dokonania zg

łoszenia nałożony został na 

kierownika laboratorium 

wykonuj

ącego badania 

mikrobiologiczne, serologiczne i molekularne

zg

łoszenie powinno być dokonane 

w ci

ągu 24 godz

.

a kierowane jest 

do inspektora sanitarnego:

powiatowego

(granicznego) lub 

wojewódzkiego

lub wskazanej przez niego 

specjalistycznej jednostki

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 21

Wskazanie wyników bada

ń podlegających zgłoszeniu

nast

ąpiło w trybie rozporządzenia Ministra Zdrowia, 

wydanego w oparciu o znowelizowany w grudniu 2006 r. 
Art. 21 ust. 7 Ustawy

Rozporz

ądzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 października 

2007 r. 

w sprawie rodzaju biologicznych czynników chorobotwórczych 
podlegaj

ących zgłoszeniu

,

wzorów formularzy zg

łoszeń dodatnich wyników badań

laboratoryjnych w kierunku biologicznych czynników 
chorobotwórczych,

okoliczno

ści dokonywania zgłoszeń

oraz trybu ich przekazywania

(Dz.U. z 2007 r. Nr 203 poz. 1467)

background image

11

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 20

W zg

łoszeniach zachorowań, zakażeń i ich podejrzeń 

oraz zgonów zamieszcza si

ę następujące 

dane osoby, 

której dotyczy zg

łoszenie

:

imi

ę i nazwisko

/inicja

ły imienia i nazwiska lub hasło/

,

dat

ę urodzenia

/wiek/

,

nr PESEL

/-/

,

p

łeć,

adres zamieszkania

(lub zameldowania) 

/obywatelstwo; 

województwo, na obszarze którego posiada sta

łe zameldowanie, 

a w przypadku niemo

żliwości ustalenia - województwo, na 

obszarze którego przebywa osoba, której dotyczy zg

łoszenie/

,

rozpoznanie

oraz kod jednostki chorobowej zgodnie z MKCh 

/rozpoznanie/

,

inne informacje niezb

ędne do przeciwdziałania chorobom 

zaka

źnym i zakażeniom oraz rozpoznania i oceny sytuacji 

epidemiologicznej

/-/

.

Ustawa o chorobach zaka

źnych - Art. 21

W zg

łoszeniach dodatnich wyników badań umieszcza 

si

ę następujące 

dane osoby, której dotyczy 

zg

łoszenie

:

imi

ę i nazwisko

/inicja

ły imienia i nazwiska lub hasło/

,

dat

ę urodzenia

/wiek/

,

nr PESEL

/-/,

p

łeć,

adres zamieszkania

(lub zameldowania) 

/obywatelstwo; miejsce 

sta

łego pobytu: województwo, typ miejscowości (miasto/wieś)/

,

wynik badania

i dat

ę pobrania próby

rozpoznanie

oraz kod jednostki chorobowej zgodnie z MKCh 

/rozpoznanie/

,

inne informacje niezb

ędne do rozpoznania i oceny sytuacji 

epidemiologicznej lub przeciwdzia

łania zakażeniom

(-)

background image

12

Dane osobowe w nadzorze (1)

Ustawa o ochronie danych osobowych (Art. 6)

za dane osobowe uwa

ża się 

wszelkie informacje 

dotycz

ące zidentyfikowanej lub możliwej do 

zidentyfikowania osoby

fizycznej

osob

ą możliwą do zidentyfikowania jest osoba, której 

to

żsamość można określić bezpośrednio

lub po

średnio

, w szczególno

ści przez powołanie się na 

numer identyfikacyjny

albo 

jeden lub kilka specyficznych 

czynników

okre

ślających jej cechy fizyczne, fizjologiczne, 

umys

łowe, ekonomiczne, kulturowe lub społeczne

Dz.U. 1997 Nr 133 poz. 883 z pó

źn. zm.)

Dane osobowe w nadzorze (2)

Ustawa o ochronie danych osobowych (Art. 23)

dopuszcza przetwarzanie takich danych tylko wtedy, 
gdy (przyk

łady)

osoba

, której dane dotycz

ą, 

wyrazi na to zgod

ę

jest to 

niezb

ędne dla

zrealizowania uprawnienia lub 

spe

łnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa

jest 

niezb

ędne

do wykonania okre

ślonych prawem 

zada

ń realizowanych 

dla dobra publicznego

Dz.U. 1997 Nr 133 poz. 883 z pó

źn. zm.)

background image

13

Dane osobowe w nadzorze (3)

Zgodnie z Ustaw

ą o ochronie danych osobowych, przetwa-

rzaj

ąc dane osobowe na podstawie przepisów prawa lub w 

celu realizacji zadania publicznego

(Art. 24 ust. 2; Art. 25 ust. 3)

organy pa

ństwowe

(np.: PPIS, PWIS, GIS)

pa

ństwowe i komunalne jednostki organizacyjne

(np.: NIZP-PZH, 

SP ZOZ wskazany przez PWIS jako w

łaściwy do sprawowania 

nadzoru nad gru

źlicą lub chorobami przenoszonymi drogą płciową)

podmioty niepubliczne realizuj

ące zadania publiczne

(np.: NZOZ 

wskazany przez PWIS jako w

łaściwy do sprawowania nadzoru j.w.)

s

ą zwolnione m.in. z obowiązku informowania osoby, której 

dotycz

ą dane, o celu i zakresie ich zbierania oraz źródle 

danych

Dz.U. 1997 Nr 133 poz. 883 z pó

źn. zm.)

Zg

łaszanie przypadków do nadzoru

Zg

łaszanie przypadków regulują dwa 

rozporz

ądzenia wydane na mocy ustawy o 

chorobach zaka

źnych:

Rozporz

ądzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2003 

r. w sprawie wzorów formularzy zg

łoszeń podejrzenia 

zaka

żenia lub zachorowania na chorobę zakaźną, 

rozpoznania zachorowania na chorob

ę zakaźną oraz 

podejrzenia lub stwierdzenia zgonu z powodu choroby 
zaka

źnej oraz sposobu ich przekazywania 

(Dz.U. Nr 186 z 2003 r., poz. 1564, z pó

źn. zm.)

Rozporz

ądzenie Ministra Zdrowia w sprawie rodzaju 

biologicznych czynników chorobotwórczych ...

(Dz.U. z 2007 r. Nr 203 poz. 1467)

background image

14

Formularze zg

łoszeń

Pi

ęć wzorów formularzy:

zg

łoszenia zachorowania (podejrzenia zachorowania

) na 

chorob

ę zakaźną

(inn

ą niż wymienione niżej)

zg

łoszenia zachorowania (podejrzenia zachorowania) 

na 

gru

źlicę

zg

łoszenia zachorowania (podejrzenia zachorowania) 

na 

chorob

ę przenoszoną drogą płciową

zg

łoszenia zachorowania (podejrzenia zachorowania) 

na AIDS

lub zg

łoszenia 

zaka

żenia

(podejrzenia zaka

żenia) 

HIV

zg

łoszenia 

zgonu

(podejrzenia zgonu) z powodu choroby 

zaka

źnej

Podejrzenia zachorowania oraz zachorowania na gryp

ę 

zg

łasza się w formie raportów zbiorczych, których wzór 

okre

ślają przepisy o statystyce publicznej

Wzory formularzy zg

łoszeń

P ieczątka zakładu opieki zdrowotnej / praktyki lekarskiej:

Resortowy kod identyfikacyjny zakładu / praktyki lek. 

(2)

Formularz zgłoszenia zachorowania

(podejrzenia zachorowania)

*

na chorobę zakaźną 

(1)

Adresat:

Państwowy Powiatowy / Graniczny 

*

Inspektor Sanitarny

w

 ..........................................................................................

Część I. RE G O N

Część II. T ERY T

Część III. podm iot, który utworzył zakład

Część VIII. specjalność kom órki organiz.

Uwaga:  (1)  Nie  dotyczy  zachorowań  i  podejrzeń  zachorowań  na  gruźlicę,  AIDS ,  kiłę,  rzeżączkę,  nierzeżączkow e

zakażenia  dolnych  odcinków  narządów  m oczowo-płciow ych  i  inne  chlam ydiozy  oraz  rzęsistkowicę  -  zgłaszanych  na

innych  form ularzach. Z głoszenia  należy  dokonać  w  ciągu  24  godzin zgodnie  z  art.  20 ust.  3  ustawy  z  dnia  6 w rześnia

2001  r.  o  chorobach  zakaźnych  i  zakażeniach  (Dz.  U.  N r  126,  poz.  1384  oraz  z  2003  r.  Nr  45,  poz.  391).  (2)  Z akłady

opieki zdrowotnej wypełniają  zgodnie  z rozporządzeniem  M inistra  Zdrow ia z  dnia  27  marca  2000  r.  w  sprawie  system u

resortowych kodów  identyfikacyjnych dla zakładów  opieki zdrowotnej oraz szczegółowych zasad ich  nadawania  (Dz.  U.

N r 30, poz. 379 oraz z 2002 r. Nr 223, poz. 1880) oraz zapisam i w decyzji o zarejestrowaniu zakładu. Praktyki  lekarskie

w ypełniają tylko część I i II kodu. (*) Niepotrzebne skreślić.

I. ROZPOZNANIE / PODEJRZENIE
1. Kod ICD-10

2. Określenie słowne

3. Data (dd/m m /rr)

.

/

/

4. Podstawa rozpoznania / podejrzenia (zaznaczyć)

q

badania mikrobiologiczno-

serologiczne

q

objawy kliniczne

q

inne (w pisać jakie)

q

inne badania laboratoryjne

q

przesłanki epidemiologiczne (np.

zachorowanie z ogniska)

III. INNE INFORMACJE
1. Data zachorowania / wystąpienia

 pierwszych objawów (dd/mm/rr)

/

/

2. Zatrucie pokarmowe środkiem chem.

Tak

q

Nie

q

Jeżeli tak, podać nazwę chemiczną

środka (czynnik toksyczny) i nazw ę

handlową preparatu

3. Nazwa i adres zakładu pracy lub nauki

    (dla dzieci: żłobek, przedszkole, szkoła)

4. Pozostaje w leczeniu ambulatoryjnym

Tak

q

Nie

q

5. Skierow ano do szpitala

Tak

q

Nie

q

Jeżeli tak, podać nazwę szpitala

i adres

background image

15

Wzory formularzy zg

łoszeń - grypa

i podejrzenia grypy

Nazwa i adres jednostki spraw ozdawczej:

Adresat:

...........................................................
Stacja S anitarno-Epidem iologiczna

w ........................................................

Numer identyfikacyjny – 

R EG O N

:

MZ-55

DW UTYGOD NIOW Y, TYGO DNIOW Y,

DZIENNY 

1 )

 M ELDUNEK

o zachorowaniach i podejrzeniach

zachorowań na grypę

za okres, dzień

 1)

od 

.................do ............................ r.

Przekazać w terminach opisanych

w programie badań statystycznych

Dział 1. Liczba zachorowań oraz podejrzeń zachorowań na grypę wg wieku chorych

 2 )

Liczba zachorowań oraz podejrzeń Powody skierowania do szpitala - liczba osób 

3)

Wiek

(ukończone lata)

O gółem

w tym osoby

skierow ane

do szpitala

objaw y ze

strony układu

krążenia

objaw y ze

strony układu

oddechow ego

inne

przyczyn y

0

1

2

3

4

5

0 - 4

1

5 - 14

2

15 - 64

3

65 i więcej

4

Razem

5

Jeżeli powodem skierowania do szpitala były „inne przyczyny” (rubryka 5), podać jakie: ........................................
.......................................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................................................

Podstawowe 

źródła danych

System nadzoru epidemiologicznego w Polsce

oparty jest przede wszystkim na zg

łaszaniu 

przypadków zachorowa

ń (zakażeń) i zgonów 

przez lekarzy

wykorzystuje jednak (w znacznym stopniu) 
zg

łoszenia wyników badań laboratoryjnych

w przypadku wybranych patogenów zg

łaszanie 

wyników 

zwi

ększa

zarówno 

czu

łość

systemu jak i 

jego 

specyficzno

ść

background image

16

G

łówna cecha systemu nadzoru

Konstrukcja systemu nadzoru w Polsce

sprzyja prowadzeniu 

nadzoru biernego

w odniesieniu do niektórych chorób lub zdarze

ń 

wyst

ępują 

elementy nadzoru czynnego

, np.:

nadzór nad pora

żeniami wiotkimi w ramach programu 

eradykacji poliomyelitis

wykrywanie ognisk zachorowa

ń, m.in. w związku z 

przeprowadzanymi wywiadami epidemiologicznymi

lokalna (woj. podkarpackie) oferta wykonywania 
bada

ń w kierunku hantawirusów w przypadkach 

zespo

łu nerkowego

Nadzór w Polsce

regulacje prawne - raporty

background image

17

Raporty zbiorcze (1)

Powiatowy ... inspektor sanitarny 

prowadzi rejestr 

zachorowa

ń

na choroby zaka

źne podlegające zgłoszeniu 

oraz dodatnich wyników bada

ń laboratoryjnych

z wy

łączeniem gruźlicy, chorób przenoszonych drogą płciową, 

AIDS, zaka

żeń HIV

w rejestrze mog

ą być przetwarzane dane osobowe pacjenta

Powiatowy ... inspektor sanitarny 

sporz

ądza zbiorcze 

raporty

zawieraj

ące dane liczbowe o wystąpieniu zacho-

rowa

ń na choroby zakaźne podlegające zgłoszeniu oraz 

o dodatnich wynikach bada

ń laboratoryjnych 

i przekazuje 

w

łaściwemu wojewódzkiemu

inspektorowi sanitarnemu

Art. 23. ust.1-2. Ustawy o chorobach zaka

źnych ...

Raporty zbiorcze (2)

Wojewódzki inspektor sanitarny lub wskazana przez 
niego specjalistyczna jednostka 

prowadzi rejestr 

zachorowa

ń na gruźlicę, choroby przenoszone drogą 

p

łciową, AIDS, zakażenia HIV oraz dodatnich wyników 

bada

ń laboratoryjnych

w kierunku czynników 

wywo

łujących te choroby, 

oraz zgonów

w rejestrze mog

ą być przetwarzane dane osobowe pacjenta

Wojewódzki inspektor sanitarny lub wskazana przez 
niego specjalistyczna jednostka 

sporz

ądza zbiorcze 

raporty

zawieraj

ące dane liczbowe o występowaniu 

zachorowa

ń na ww. choroby określone, o ww. dodatnich 

wynikach bada

ń laboratoryjnych oraz o zgonach

Art. 23. ust.3-4. Ustawy o chorobach zaka

źnych ...

background image

18

Raporty zbiorcze a indywidualne

Wojewódzki inspektor sanitarny 

sporz

ądza

na podstawie 

raportów przekazanych przez powiatowych ... inspektorów 
sanitarnych oraz raportów w

łasnych raporty wojewódzkie i 

przekazuje G

łównemu Inspektorowi Sanitarnemu

W przypadku chorób zawlekanych z innych krajów, rzadko 
wyst

ępujących lub o ciężkim przebiegu klinicznym albo 

obj

ętych programami, .... inspektorzy sporządzają raporty 

indywidualne na podstawie przeprowadzonych wywiadów 
kliniczno-epidemiologicznych

Art. 23. ust.3-4. Ustawy o chorobach zaka

źnych ...

Raporty indywidualne -

źródło danych

Osoby przebywaj

ące na obszarze 

Rzeczypospolitej Polskiej s

ą zobowiązane

na 

zasadach okre

ślonych w ustawie do:

poddania si

ę

obowi

ązkowemu leczeniu, 

obowi

ązkowej hospitalizacji, izolacji, 

kwarantannie i 

nadzorowi epidemiologicznemu

udzielania wyja

śnień

istotnych dla zapobiegania 

chorobom zaka

źnym

Art. 5. ust.1. pkt. 3-4. Ustawy o chorobach zaka

źnych ...

background image

19

Raporty zbiorcze (3)

G

łówny Inspektor Sanitarny 

sporz

ądza i publikuje raporty 

krajowe

o zachorowaniach i zgonach na choroby 

zaka

źne podlegające zgłoszeniu oraz o dodatnich 

wynikach bada

ń laboratoryjnych

Minister

w

łaściwy do spraw zdrowia 

okre

śli

, w drodze 

rozporz

ądzenia, sposób prowadzenia rejestrów..., oraz 

wzory raportów ..., oraz terminy ich przekazywania

uwzgl

ędniając w szczególności zasady ochrony danych 

osobowych w rejestrach

Art. 23. ust.7-8. Ustawy o chorobach zaka

źnych ...

Rozporz

ądzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2003 r. w 

sprawie sposobu prowadzenia rejestrów zachorowa

ń na choroby 

zaka

źne i dodatnich wyników badań laboratoryjnych oraz 

sporz

ądzania raportów o zarejestrowanych przypadkach

(Dz.U. Nr 90 z 2003 r., poz. 854, z pó

źn. zm.)

Rozporz

ądzenie MZ w sprawie  ... 

prowadzenia rejestrów ... i raportów (1)

§4. 

Podmioty prowadz

ące rejestry ... 

dzia

łając w 

porozumieniu z lekarzem

..., który dokona

ł 

zg

łoszenia:

weryfikuj

ą informacje

zawarte w formularzach zg

łoszeń 

pod wzgl

ędem formalnym i merytorycznym

oraz 

uzupe

łniają ewentualne braki w formularzach zgłoszeń;

uzupe

łniają informacje

zawarte w formularzach zg

łoszeń o 

dodatkowe informacje zebrane w trakcie dochodzenia lub 
nadzoru epidemiologicznego, w tym o wyniki bada

ń 

laboratoryjnych;

dokonuj

ą kwalifikacji zgłoszenia

, zgodnej z definicj

ą 

zachorowania na okre

śloną chorobę zakaźną, przyjętą na 

potrzeby nadzoru epidemiologicznego

(Dz.U. Nr 90 z 2003 r., poz. 854, z pó

źn. zm.)

background image

20

Rozporz

ądzenie MZ w sprawie  ... 

prowadzenia rejestrów ... i raportów (2)

§7.

Podmioty prowadz

ące rejestry ... sporządzają 

... raporty zbiorcze

Wzory formularzy raportów

, ... terminy ich przesy

łania 

oraz adresatów raportów 

okre

ślają przepisy o 

statystyce publicznej

.

Wzór

formularzy 

raportów o zgonach

oraz 

podejrzeniach zgonów z powodu chorób zaka

źnych 

... jest okre

ślony w załączniku ...

(Dz.U. Nr 90 z 2003 r., poz. 854, z pó

źn. zm.)

Wzór formularza raportu - zgony

Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej:

Adresat:

Numer identyfikacyjny - 

REGON

Miesięczny raport o zgonach

oraz podejrzeniach zgonów

z powodu chorób zakaźnych

za okres

od 

.....................

 do 

.....................

 

............

 r.

Raport  należy  przesłać  w  terminie  10  dni  po  okresie
sprawozdawczym  do  Głównego  Inspektora  Sanitarnego  lub

wskazanej przez niego specjalistycznej jednostki.

Przyczyna zgonu 

1

Liczba zgonów oraz podejrzeń zgonów z powodu chorób zakaźnych wg wieku zmarłych

Lp.

Kod

 ICD-10 

2

Określenie słowne 

3

0

1

2-4

5-9 10-14 15-19 20-29 30-39 40-49 50-59 60+ Ogółem

w tym

podejrze

nia

1.

.........

........

2.

.........

........

.....

Inna i bliżej nieokreślona

Razem

Wyjaśnienia dotyczące sprawozdania

można uzyskać pod numerem telefonu:

Pieczątka imienna i podpis osoby

działającej w imieniu sprawozdawcy:

.............................................................................................

.............................................................................................

(miejscowość i data)

.............................................................................................

Objaśnienia:   

1

  Uporządkowanie  według  kodów  Międzynarodowej  Statystycznej  Klasyfikacji  Chorób  i  Problemów  Zdrowotnych  (ICD-10). 

2

  Kategorie  czteroznakowe.

Określenie wg Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (ICD-10) - dopuszczalne skróty.

background image

21

Rozporz

ądzenie MZ w sprawie  ... 

prowadzenia rejestrów ... i raportów (3)

§8.

Pa

ństwowi powiatowi ... inspektorzy sanitarni 

prowadz

ący rejestry ... sporządzają 

dodatkowe 

okresowe raporty zbiorcze

, które przesy

łają 

pa

ństwowym wojewódzkim inspektorom sanitarnym

Pa

ństwowi wojewódzcy ... inspektorzy sanitarni na 

podstawie raportów ... 

sporz

ądzają okresowe raporty 

zbiorcze

, które przesy

łają Głównemu Inspektorowi 

Sanitarnemu lub wskazanej przez niego jednostce 
specjalistycznej

Wzór

formularza 

raportów

, ... oraz terminy ich przesy

łania 

s

ą określone w załączniku ...

(Dz.U. Nr 90 z 2003 r., poz. 854, z pó

źn. zm.)

Wzór formularza raportu - „dodatkowy” 
raport

Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej:

Adresat:

Numer identyfikacyjny - 

REGON

Miesięczny / kwartalny / roczny 

/1

raport o zachorowaniach

oraz podejrzeniach zachorowań

na niektóre choroby zakaźne

za okres

od 

.....................

 do 

.....................

 

............

 r.

Powiatowe  (graniczne)  stacje  sanitarno-epidemiologiczne  przesyłają

raport do wojewódzkich stacji sanitarno-epidemiologicznych  w terminie 7

dni po okresie sprawozdawczym. Stacje wojewódzkie przesyłają raport do

Głównego  Inspektora  Sanitarnego  lub  wskazanej  przez  niego

specjalistycznej jednostki w terminie 14 dni po okresie sprawozdawczym.

1. Salmonelozy (ogółem): liczba zachorowań wg definicji przypadku, kraju zakażenia oraz płci i wieku 

/2

Klasyfikacja przypadków

Prawdopodobny

Potwierdzony

Razem

Płeć 

(m - mężczyźni, k - kobiety)

m

k

m

k

m

k

0

1

2

3

4

5

6

0 - 4

1

5 - 9

2

10 - 14

3

15 - 24

4

25 - 64

5

65 +

6

Zakażenia

rodzime
wg wieku

(ukończone lata)

Razem

7

kod kraju

8

kod kraju

9

..........

.....

Zakażenia
importowane

wg kraju
zakażenia 

/3

Razem

x

Ogółem 

(wiersz 7 + x)

 

/4

y

background image

22

Rozporz

ądzenia do Ustawy o Statystyce 

Publicznej

Rozporz

ądzenie Rady Ministrów z dnia .... r. w 

sprawie 

programu bada

ń statystycznych statystyki 

publicznej

na rok ...

Rozporz

ądzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia ... r. 

w sprawie okre

ślenia 

wzorów formularzy 

sprawozdawczych

, obja

śnień co do sposobu ich 

wype

łniania oraz wzorów kwestionariuszy i ankiet 

statystycznych stosowanych w badaniach 
statystycznych ustalonych w programie bada

ń 

statystycznych statystyki publicznej na rok ...

Raporty osadzone w Programie Bada

ń 

Statystycznych Statystyki Publicznej

MZ-55 „Dwutygodniowy, tygodniowy, dzienny 
meldunek o zachorowaniach i podejrzeniach 
zachorowa

ń na grypę”

MZ-56 „Dwutygodniowe, kwartalne, roczne 
sprawozdanie o zachorowaniach na choroby zaka

źne, 

zaka

żeniach i zatruciach”

MZ-57 „Roczne sprawozdanie o zachorowaniach na 
wybrane choroby zaka

źne według płci, wieku, miejsca 

zamieszkania oraz ich sezonowo

ści”

MZ-58 „Roczne sprawozdanie o zachorowaniach na 

życzkę”

background image

23

Terminy przesy

łania sprawozdań (1)

MZ-56 „Dwutygodniowe, kwartalne, roczne 
sprawozdanie o zachorowaniach na choroby 
zaka

źne, zakażeniach i zatruciach

” 

Sprawozdanie dwutygodniowe

(okresy sprawozdawcze 1-15 i 16-ostatni dzie

ń miesiąca)

PSSE 1 dzie

ń --> WSSE 3 dni --> PZH

Sprawozdanie kwartalne

PSSE 10 dni --> WSSE 20 dni --> PZH

Sprawozdanie roczne

PSSE 20 dni --> WSSE 40 dni --> PZH

Terminy przesy

łania sprawozdań (2)

MZ-55 „Dwutygodniowy, tygodniowy, dzienny 
meldunek o zachorowaniach i podejrzeniach 
zachorowa

ń na grypę”

Sprawozdanie tygodniowe

(okresy sprawozdawcze 1-7, 8-15, 16-22, 23-ostatni dzie

ń 

miesi

ąca)

PSSE 1 dzie

ń --> WSSE 1 dzień --> PZH

Sprawozdanie dwutygodniowe

(okresy sprawozdawcze 1-15 i 16-ostatni dzie

ń miesiąca)

PSSE 1 dzie

ń --> WSSE 1 dzień --> PZH

background image

24

MZ-56 Sprawozdanie o zachorowaniach na 
choroby zaka

źne, zakażeniach i zatruciach

M INISTERSTW O ZDROW IA

PAŃSTW OW Y ZAKŁAD HIGIENY   00-791 W arszaw a, ul. Chocimska 24

Nazw a i adres jednostki
spraw ozdawczej:

A dresat:

Numer identyfikacyjny - 

REGON

:

MZ-56

DWUTYGODNIOWE, KWARTALNE, ROCZNE 

1)

Sprawozdanie o zachorowaniach

na choroby zakaźne, zakażeniach i zatruciach

za okres od .................. do ................. .......... r.

Przekazać w terminach opisanych

w programie badań statystycznych

Liczba zachorowań w g definicji przypadków  

2)

Lp.

Kod

wg ICD-10

Jednostka chorobow a

możliwe

prawdopo-

dobne

potwierdzo-

ne

razem 

3)

w tym

hospital.

0

1

2

3

4

5

6

7

1

A00

Cholera 

UE

2

A01.0

Dur brzuszny 

UE/PL

3

A01.1-3

Dury rzekome A, B, C 

UE/PL

4

Z22.0

Nosicielstwo duru brzusznego lub rzekomego 

4)

5

A02.0

zatrucia pokarmowe 

UE

6

A02.1-8

Salmonelozy

zakażenia pozajelitowe 

PL

7

A03

Czerwonka bakteryjna (szigeloza) 

UE

8

A04.0-2

wywołane przez E. coli biegunkotwórczą 

PL 5)

9

A04.3

wywołane przez E. coli enterokrwotoczną 

UE

10

A04.4

wywołane przez E. coli inną i BNO

11

A04.5

wywołane przez Cam pylobacter

 UE

12

A04.6

wywołane przez Y ersinia enterocolitica lub
pseudotuberculosis
 

UE

13

A04.7-9

Inne
bakteryjne
zakażenia
jelitowe
(ogółem)

inne określone i nie określone

14

A04

Inne bakteryjne zakażenia jelitowe u dzieci do lat 2 

6)

Stosowanie ICD-10 w nadzorze

Komunikat Ministra Zdrowia i Opieki Spo

łecznej w 

sprawie wprowadzenia X Rewizji Mi

ędzynarodowej 

Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów 

Zdrowotnych

(Dziennik Urz

ędowy MZiOS, Nr 13 z 1996 r.)

background image

25

MZ-57 Sprawozdanie o zachorowaniach na 
wybrane choroby zaka

źne według płci ... (1)

MINISTERSTWO ZDROWIA

PAŃSTWOWY ZAKŁAD HIGIENY   00-791 Warszawa, ul. Chocimska 24

Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej:

Adresat:

Numer identyfikacyjny - 

REGON

:

MZ-57

Roczne spraw ozdanie

o zachorowaniach

na w ybrane choroby zakaźne

według płci, wieku, miejsca

zamieszkania oraz ich sezonowości

Przekazać do dnia 28 lutego 2007 r.

za rok 2006

Jednostka chorobowa:

Dział 1. Liczba zachorowań według wieku, miejsca zamieszkania i płci

M ia sto

W ieś

W iek

(ukończone lata)

m ęż cz y źn i

k ob ie ty

raz e m

(rubryki 1+2)

m ęż cz y źn i

k ob ie ty

ra ze m

(rubryki 4+5)

O gó łe m

(rubryki 3+6)

0

1

2

3

4

5

6

7

O gó łe m  

(wiersze 02-24)

01

0

02

1

03

2

04

3

05

4

06

5

07

6

08

7

09

8

10

9

11

1 0  - 1 4

12

MZ-57 Sprawozdanie o zachorowaniach na 
wybrane choroby zaka

źne według płci ... (2)

D z iał 2. Li czba zac horow ań w edłu g m iejsc a z am iesz kania

Miejsce zamieszkania

Liczba

zachorowań

0

1

Ogółem (wiersze 2+ 7)

1

razem (wiersze 3-6)

2

poniżej 20

3

20 - 49

4

50 - 99

5

M

iasto

tego

 o

 lic

z

bie

ludno

ści

 w

 tys.

100 i więcej

6

Wieś

7

Obowiązuje zgodność danych:

rub ryka  1, wiersz  1 = dz iał 1 , rubryka 7 , wiersz 0 1 =  M Z-56 ,

sprawozd anie ro czn e, rubryka 6

rub ryka  1, wiersz  2 =  dz iał 1 , ru bryka 3 , wiersz 0 1

rub ryka  1, wiersz  7 =  dz iał 1 , ru bryka 6 , wiersz 0 1

D ział 3. S ezono w y roz kł ad zacho row a ń

Liczba zachorowań wg daty

Miesiąc

zachorowania

rejestracji

0

1

2

Ogółem (wiersze 02-13 )

01

I

02

II

03

III

04

IV

05

V

06

Obowiązuje zgodność danych:

rub ryka  2, wiersz 01  = dział 1, rub ryka  7, wiersz  01  =

MZ -5 6, spra wo zd anie roc zne , rub ryk a 6

rub ryka  2, wiersze 0 2-13 =

M Z-56, sp rawoz dan ia  dwutygo dniowe (o dpo wied nio), rub ryk a 6

Uwaga:

W rub ryce  1 nie na leż y wyk azy wać zach orowań  z roku  wcze śniej-
sze go (z lat wcz eśn ie jszyc h) zarejestrowan ych  w ro ku sprawozd aw-
czy m, n atom iast n ależy uwzględ nić za cho ro wa nia z  ro ku sprawo-
zda wc ze go z are je stro wane w ro ku n astę pnym  - do  chwili spo rzą -
dze nia sp ra wo zda nia.

background image

26

MZ-58 Roczne sprawozdanie
o zachorowaniach na ró

życzkę (1)

M IN ISTER STW O  ZD RO W IA

PA Ń STWO W Y  ZA K ŁA D  H IG IEN Y   00-791 Warszaw a, ul. C hocimska 24

Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej:

Adresat:

Numer identyfikacyjny - 

REGON

:

MZ-58

Roczne sprawozdanie

o zachorow aniach na różyczkę

P rzekaz ać do dnia 28 luteg o 2 007 r.

za rok 2006

Dział 1. Liczba zachorowań według wieku, stanu zaszczepienia przeciw różyczce i płci

Zaszczepieni

Nieszczepieni

jedną dawką

dwiema dawkami

Brak danych

o szczepieniu

Wiek

(uko ńcz one lata)

mężczyźni

kobiety

mężczyźni

kobiety

mężczyźni

kobiety

mężczyźni

kobiety

Ogółem

(rub ryki 1-8)

0

1

2

3

4

5

6

7

8

9

Ogółem

(wiersze 02-24)

01

0

02

1

03

2

04

3

05

4

06

5

07

6

08

7

09

8

10

9

11

10 - 14

12

Dział 2. Liczba zachorow ań według miejsca zamieszkania i płci

Miejsce zamieszkania

Mężczyźni

Kobiety

Ogółem

0

1

2

3

Ogółem 

(wie rsze 2+ 7)

1

razem 

(wiersz e 3 -6 )

2

poniżej 20

3

20 - 49

4

50 - 99

5

Mi

as

to

te

g

o

 o

 l

ic

zb

ie

lu

dn

o

śc

w

 t

y

s.

100 i więcej

6

Wieś

7

Obowiązuje zgodność danych:

rubryka 1, wiersz 2 = M Z-57, dział 1, rubryka 1,

wiersz 01

rubryka 1, wiersz 7 = M Z-57, dział 1, rubryka 4,

wiersz 01

rubryka 2, wiersz 2 = M Z-57, dział 1, rubryka 2,

wiersz 01

rubryka 2, wiersz 7 = M Z-57, dział 1, rubryka 5,

wiersz 01

rubryka 3, wiersz 1 = M Z-57, dział 1, rubryka 7,

wiersz 01

rubryka 3, wiersz 2 = M Z-57, dział 1, rubryka 3,

wiersz 01

rubryka 3, wiersz 7 = M Z-57, dział 1, rubryka 6,

wiersz 01

MZ-58 Roczne sprawozdanie
o zachorowaniach na ró

życzkę (2)

background image

27

Historia - System rejestracji do 2001 r.

Instytut 

Wenerologii AM

w Warszawie

Woj. Przychodnie

Skórno-

Wenerologiczne

Poradnie Skórno-

Wenerologiczne

Pa

ństwowy 

Zak

ład Higieny

w Warszawie

Woj. Stacje 

Sanitarno-

Epidemiologiczne

Powiatowe Stacje 

Sanitarno-

Epidemiologiczne

Instytut Gru

źlicy

i Chorób P

łuc

w Warszawie

Woj. Przychodnie

Gru

źlicy

i Chorób P

łuc

Poradnie Gru

źlicy

i Chorób P

łuc

L  e  k  a  r  z

R o c z n i k   S t a t y s t y c z n y   G U S 

Historia -

ślady przeszłości

MZ-13 „Roczne 

sprawozdanie o leczonych

poradni gru

źlicy i chorób płuc”

MZ-14 „Roczne 

sprawozdanie o leczonych

poradni skórno-wenerologicznej”

MZ-56 „Dwutygodniowe / kwartalne / roczne 

sprawozdanie o zachorowaniach

na choroby 

zaka

źne, zakażeniach i zatruciach”

background image

28

Upowszechnianie danych

www.pzh.gov.pl/epimeld

Dzi

ękuję za uwagę !