Naprężenie: Jeżeli pewne ciało obciazone ukladem sil zewnetrznych przetniemy
umownie plaszczyzna na dwie czesci, w przekroju tym wystapia sily wewnetrzne
konieczne do zrownowazniea obciazen dzialajacych na kazda z tych przecietych
czesci.Zgodnie z zalozeniem ciaglej budowy materii
każdy punkt przekroju jest
punktem przylozenia pewnej elementarnej sily. Naprezenie jest scisle zwiazane z
przekrojem i ma wymiar N/m2
Odkształcenie Miara deformacji ciała poddanego siłom zewnętrznym. εz = σz/E –
prawo hooke
’a. Odkształćenie ΔL/l to skrocenie wzgledne lub wydluzenie wzgledne
materialu. Wielkosc bezwymiarowa.
Moduł sprężystości: Modul younga (E)- inaczej modul odksztalcalnosci liniowej.
Wielkosc okreslajaca sprezystosc materialu. Wyraza ona charakterystyczna dla
danego materialu zaleznosc wzglednego od
ksztalcenia liniowego ε materialu od
naprezenia σ, jakie w nim wystepuje w zakresie odksztalcen sprezystych. E=σ/ε.
Moduł sztywności: sluży do opisania mechnicznych właściwości asfaltow w
zakresie temperatury i obciazeń. Modul sztywnosci S okreslany w probie rozciagania
jest definiowany jako stosunek miedzy naprezenim i wydluzeniem
Współczynnik Poissona:jest stosunkiem odksztalcenia poprzecznego do
odksztalcenia podluznego przy osiowym stanie naprezenia. Jest wielkoscia
bezwymiarowa i nie okresla sprezystosci materialy a jedynie
sposób w jaki się
odksztalca. V=0 dla korka, v=0,5 dla cial niescisliwych np. grutny mocno nasycone
woda.
Lepkospręzystość: Wlasnosc niektórych materiałow np. asfalt w temp 50st.,
przejawia
się w tym ze odkształcenie nie zanika natychmiast po usunieciu obciazenia
które go wywolalo. Pojawiaja się pewne odksztalcenia trwale. Materialy
lepkosprezyste pod obciazeniami krotkotrwalymi zachowuja
się jak ciala sprezyste
podczas gdy pod obciazeniami dlugotrwalymi jak ciecze o duzym wspolczynniku
lepkosci.
Nieliniowosc materialu: miedzy odksztalceniem i naprezeniem nie zachodza
związki liniowe. Jeśli σ1 wywoluje ε1, a σ2 wywoluje ε2 to jeżeli σ1+ σ2 NIE
wywoluje
ε1+ ε2 to jest to material nieliniowy. Przyklady materialow nieliniowych to
grunt, mieszanki mineralno asfaltowe.
TRWAŁOŚĆ BETONU ASFALTOWEGO w testach kontrolowanego
odkształcenia i naprezenia. Test kontrolowanego odkształcenia: punkt
zniszczenia Nf, gdy siła zginajaca maleje o połowę. Trwałość materialu jest tym
większa im sztywność mniejsza. Im większa penetracja tym większa trwałość
zmęczeniowa Test kontrolowanego naprężenia: punkt zniszczenia Nf gdy
odk
ształcenie wzrasta dwukrotnie. Do próbek przykłada się stałe naprężenie o stałej
amplitudzie. S
ztywne mieszanki sa bardziej trwałe, ilość obciążeń do zniszczenia jest
wieksza.
Projektowanie dla cienkich i grubych warstw: Nawierzchnie cienkie do 10cm,
nawierzchnie grube od 15 i wiecej cm. Grube nawierzchnie pracu
ją w stanie
kontrolowanego naprezenia. Przy nawierzchniach grubych mo
żemy stsowac
twardsze asfalty bo tam nigdy nie powstana duze odksztalcenia. Cienkie
nawierzchnie powinny
być projektowane tak aby warstwy bitumiczne nie były
sztywne. Du
za sztywnosc doprowadzi do ich popękania. Przy projektowaniu
mieszanek dla ruchu lekkiego
należy stosowac miekkie asfalty.
Dwuetapowe projektowanie nawierzchni półsztywnych: nawierzchnie polsztywne
to takie gdzie warstwy asfaltowe leżą na stabilizacji cementem lub chudym betonie.
Zakładamy dwa etapy pracy nawierzchni: a) do momentu spękań podbudowy
zwiazanej spoiwami hydraulicznymi. Zaklada
się ze warstwa jest w stanie
