background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 
 
 
 

 

MINISTERSTWO EDUKACJI 

NARODOWEJ 

 
 

 
 
Małgorzata Małek 

 
 
 
 
 
 

Wykonywanie  prac  porządkowych  w  pomieszczeniach 
gastronomii hotelowej 913[01].Z2.04 

 
 
 
 
Poradnik dla nauczyciela 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Wydawca 

 

Instytut Technologii Eksploatacji  Państwowy Instytut Badawczy 
Radom 2007
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

Recenzenci: 

mgr Krystyna Maj 

mgr Barbara Siarkowska 

 

 
 
Opracowanie redakcyjne: 
mgr Małgorzarta Małek 
 
 
 
Konsultacja: 
dr Marek Krzemiński 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Poradnik  stanowi  obudowę  dydaktyczną  programu  jednostki  modułowej  913[01].Z2.04 
„Wykonywanie  prac  porządkowych  w  pomieszczeniach  gastronomii  hotelowej”,  zawartego  
w modułowym programie nauczania dla zawodu pracownik pomocniczy obsługi hotelowej. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2007 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

SPIS TREŚCI 
 

1.  Wprowadzenie 

2.  Wymagania wstępne 

3.  Cele kształcenia 

4.  Przykładowe scenariusze zajęć 

5.  Ćwiczenia 

12 

5.1. Przepisy  bezpieczeństwa  i  higieny  pracy,  ochrony  przeciwpożarowej, 

ochrony  środowiska  oraz  przepisy  sanitarne  dotyczące  wykonywania prac 
w pomieszczeniach gastronomii hotelowej  

 
 

12 

5.1.1.  Ćwiczenia 

12 

5.2. Środki myjące, czyszczące, dezynfekcyjne stosowane w gastronomii  

16 

5.2.1.  Ćwiczenia 

16 

5.3. Techniki zmywania  

21 

5.3.1.  Ćwiczenia 

21 

5.4. Higiena, czystość i porządek w zakładzie gastronomicznym  

25 

5.4.1.  Ćwiczenia 

25 

5.5. Metody segregacji i usuwanie odpadów kuchennych 

30 

5.5.1.  Ćwiczenia 

30 

6.  Ewaluacja osiągnięć ucznia 

32 

7.  Literatura 

44 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

1.  WPROWADZENIE 

 

Przekazuję  Państwu  Poradnik  dla  nauczyciela,  który  będzie  pomocny  w prowadzeniu 

zajęć  dydaktycznych  w  szkole  kształcącej  w  zawodzie  pracownik  pomocniczy  obsługi 
hotelowej.  

W poradniku zamieszczono: 

 

wymagania  wstępne,  wykaz  umiejętności,  jakie  uczeń  powinien  posiadać,  aby  bez 
problemów mógł korzystać z poradnika,  

 

cele  kształcenia  –  wykaz  umiejętności,  jakie  uczeń  ukształtuje  podczas  pracy 
z poradnikiem, 

 

przykładowe scenariusze zajęć, 

 

przykładowe ćwiczenia ze wskazówkami do realizacji oraz środkami dydaktycznymi, 

 

ewaluację osiągnięć ucznia, przykładowe narzędzie pomiaru dydaktycznego, 

 

literaturę uzupełniającą. 
Kształtowanie  umiejętności  powinno  odbywać  się  przez  wielokrotne  powtarzanie  oraz 

utrwalanie ich, szczególnie takich, których realizacja  sprawia uczniom  największe trudności. 
Wskazane jest stosowanie zasady stopniowania trudności 

Wskazane  jest,  aby  zajęcia  dydaktyczne  były  prowadzone  różnymi  metodami  ze 

szczególnym uwzględnieniem aktywizujących metod nauczania. 

Formy  organizacyjne  pracy  uczniów  mogą  być  zróżnicowane,  począwszy  od 

samodzielnej pracy uczniów do pracy zespołowej. 

Jako pomoc  w  realizacji  programu  jednostki  modułowej  przeznaczony  jest  Poradnik  dla 

ucznia. Nauczyciel powinien ukierunkować uczniów na właściwe korzystanie z poradnika do 
nich adresowanego. 

Materiał  nauczania  (w  Poradniku  dla  ucznia)  podzielony  jest  na  rozdziały,  które 

zawierają  podrozdziały.  Podczas  realizacji  poszczególnych  rozdziałów  wskazane  jest 
zwrócenie uwagi na następujące elementy: 

 

materiał  nauczania  –  w  miarę  możliwości  uczniowie  powinni  przeanalizować 
samodzielnie.  Obserwuje  się  niedocenianie  przez  nauczycieli  niezwykle  ważnej 
umiejętności,  jaką  uczniowie  powinni  bezwzględnie  posiadać  –  czytanie  tekstu  ze 
zrozumieniem, 

 

pytania  sprawdzające  mają  wykazać,  na  ile  uczeń  opanował  materiał  teoretyczny  i  czy 
jest  przygotowany  do  wykonania  ćwiczeń.  W zależności  od  tematu  można  zalecić 
uczniom  samodzielne  odpowiedzenie  na  pytania  lub  wspólna  dyskusję  z  całą  grupą 
uczniów,  podczas  której  opracowują  odpowiedzi  na  pytania.  Druga  forma  jest 
korzystniejsza,  ponieważ  nauczyciel  sterując  dyskusją  może  uaktywniać  wszystkich 
uczniów oraz udzielać wyjaśnień, 

 

dominującą  rolę  w  kształtowaniu  umiejętności  oraz  opanowaniu  wiadomości  spełniają 
ćwiczenia.  W  trakcie  wykonywania  ćwiczeń  uczeń  powinien  opanować  nowe 
umiejętności. Przedstawiono dosyć obszerną propozycję ćwiczeń wraz  ze wskazówkami 
o sposobie ich przeprowadzenia, uwzględniając różne możliwości ich realizacji w szkole. 
Nauczyciel  decyduje,  które  z  zaproponowanych  ćwiczeń  jest  w  stanie  zrealizować  lub 
przeprowadzić ćwiczenia, które sam opracował, 

 

sprawdzian  postępów  w  Poradniku  dla  ucznia  stanowi  podsumowanie  rozdziału, 
zadaniem uczniów jest udzielenie odpowiedzi na pytania w nim zawarte. Uczeń powinien 
samodzielnie  czytając  zamieszczone  w  nim  stwierdzenia  potwierdzić  lub  zaprzeczyć 
opanowanie  określonego  zakresu  materiału.  Jeżeli  wystąpią  zaprzeczenia,  nauczyciel 
powinien  do  tych  zagadnień  wrócić,  sprawdzając  czy  braki  w  opanowaniu  materiału  są 
wynikiem  niezrozumienia  przez  ucznia  tego  zagadnienia,  czy  niewłaściwej  postawy 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

ucznia  w  trakcie  nauczania.  Szczególnie  ważna  jest  rola  nauczyciela,  gdyż  od  jego 
postawy oraz sposobu prowadzenia  zajęć zależy  między innymi zainteresowanie ucznia. 
Uczeń  niezainteresowany  materiałem  nauczania,  wykonywaniem  ćwiczeń  nie  nabędzie 
w pełni  umiejętności  założonych  w  programie  jednostki  modułowej.  Należy  rozbudzić 
wśród uczniów tak zwaną  „ciekawość wiedzy”. Potwierdzenie przez ucznia opanowania 
materiału  nauczania  rozdziału  może  stanowić  podstawę  dla  nauczyciela  do  sprawdzenia 
wiedzy  i  umiejętności  ucznia  z  tego  zakresu.  Nauczyciel  realizując  program  jednostki 
modułowej  powinien  zwracać  uwagę  na  predyspozycje  ucznia,  uzdolnienia  manualne, 
umiejętność rozwiązywania problemów, 

 

testy zamieszczone w rozdziale Ewaluacja osiągnięć ucznia  zawierają zadania z zakresu 
programu całej jednostki modułowej i należy je wykorzystać do oceny uczniów, a wyniki 
osiągnięte  przez  uczniów  powinny  stanowić  również  podstawę  do  oceny  pracy  własnej 
nauczyciela  realizującego  program  jednostki  modułowej.  Każdemu  zadaniu  testu 
przypisano  określoną  liczbę  możliwych  do  uzyskania  punktów  (0  lub  1  punkt).  Ocena 
końcowa  uzależniona  jest  od  ilości  uzyskanych  punktów.  Nauczyciel  może  zastosować 
test  według  własnego  projektu.  Należy  pamiętać,  żeby  tak  przeprowadzić  proces 
oceniania ucznia, aby umożliwić mu jak najpełniejsze wykazanie swoich umiejętności.  
Metody polecane do stosowania podczas kształcenia modułowego to: 

 

pokaz, 

 

pokaz z objaśnieniem, 

 

ćwiczenia praktyczne. 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Schemat układu jednostek modułowych 

913[01].Z2 

Prace w obiektach gastronomii hotelowej

 

 

913[01].Z2.01 

Gospodarowanie produktami 

spożywczymi 

913[01].Z2.02 

Wykonywanie prac związanych  

z przygotowaniem surowców 

spożywczych  

913[01].Z2.03 

Wykonywanie prac pomocniczych 
związanych z obsługą konsumenta 

913[01].Z2.04 

Wykonywanie prac porządkowych 

w pomieszczeniach gastronomii hotelowej 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

2.  WYMAGANIA WSTĘPNE 
 

Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć: 

  stosować przepisy sanitarne obowiązujące w hotelarstwie i gastronomii, 

  stosować środki ochrony indywidualnej, 

  określać zasady współpracy w zespole, 

  interpretować podstawowe przepisy prawa dotyczące praw i obowiązków pracownika, 

  interpretować podstawowe przepisy prawa dotyczące praw i obowiązków pracodawcy,  

  utrzymywać porządek na stanowisku pracy, 

  obsługiwać zmechanizowany sprzęt do utrzymania czystości pomieszczeń, 

  dobierać ręczny i zmechanizowany sprzęt do prac porządkowych, 

  dobierać środki czystości i środki dezynfekcyjne do rodzaju wykonywanej pracy, 

  wykonywać prace porządkowe ręcznym i zmechanizowanym sprzętem, 

  rozpoznawać podstawowe elementy zastawy stołowej, 

  rozróżniać elementy bielizny stołowej. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

3.

 

CELE KSZTAŁCENIA 
 

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć: 

– 

zastosować  środki  myjące,  czyszczące,  dezynfekujące  do  prac  porządkowych  
w pomieszczeniach zakładu gastronomicznego, 

– 

dobrać techniki zmywania naczyń i sprzętu kuchennego, 

– 

dobrać techniki zmywania zastawy stołowej, 

– 

posegregować i przechować sprzęt kuchenny, zastawę stołową, 

– 

posegregować i przechować bieliznę stołową, 

– 

utrzymać  czystość  i  porządek  w  pomieszczeniach  kuchennych,  magazynowych  i  sali 
konsumpcyjnej, 

– 

posegregować i usunąć odpady kuchenne zgodnie z obowiązującymi zasadami. 

– 

zastosować środki ochrony indywidualnej, 

– 

zastosować  przepisy  bezpieczeństwa  i  higieny  pracy,  ochrony  przeciwpożarowej, 
ochrony środowiska oraz przepisy sanitarne podczas wykonywania prac porządkowych  

– 

w pomieszczeniach gastronomii hotelowej. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

4. PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ 

 
Scenariusz zajęć 1 

Osoba prowadząca 

…………………………………… 

Modułowy program nauczania:  

Pracownik pomocniczy obsługi hotelowej 913[01] 

Moduł:   

 

 

 

 

 

Prace w obiektach gastronomii hotelowej 913[01].Z2 

Jednostka modułowa:  

Wykonywanie  prac  porządkowych  w  pomieszczeniach 
gastronomii hotelowej 913[01].Z2.04 

 

Temat: Codzienne prace porządkowe w pomieszczeniach kuchennych. 

Cel ogólny:  Kształtowanie 

umiejętności 

wykonywania 

prac 

porządkowych 

w pomieszczeniach kuchennych. 

 
Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń powinien umieć: 

 

zastosować środki ochrony indywidualnej, 

 

dobrać środki czyszczące i dezynfekujące do prac porządkowych, 

 

dobrać sprzęt do wykonywania porządków, 

 

wykonać prace porządkowe zgodnie z przyjętą instrukcją, 

 

utrzymać czystość i porządek w pomieszczeniach kuchennych, 

 

zastosować  przepisy  bezpieczeństwa  i  higieny  pracy,  ochrony  przeciwpożarowej, 
ochrony  środowiska  oraz  przepisy  sanitarne  podczas  wykonywania  prac  porządkowych  
w pomieszczeniach gastronomii hotelowej. 

 
W czasie zajęć będą kształtowane następujące umiejętności ponadzawodowe:  

 

organizowanie i planowanie zajęć, 

 

pracy w zespole, 

 

oceny pracy zespołu. 

 
Metody nauczania–uczenia się: 

 

metoda przewodniego tekstu, 

 

pokaz z objaśnieniem, 

 

ćwiczenia praktyczne, 

 

pogadanka dydaktyczna. 

 
Formy organizacyjne pracy uczniów:
 

 

uczniowie pracują w grupach 2-, 4-osobowych w pracowni gastronomicznej. 

 
Czas
: 4 godziny dydaktyczne. 
 
Środki dydaktyczne: 

 

zestaw pytań prowadzących, 

 

sprzęt i urządzenia kuchenne,. 

 

środki myjące i dezynfekujące, 

 

odzież robocza i środki ochrony indywidualnej, 

 

sprzęt do sprzątania, 

 

kartki papieru formatu A4, pisaki

 
Zadanie dla ucznia:
 Wykonaj codzienne prace porządkowe w pomieszczeniach kuchni. 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

Przebieg zajęć: 
Faza wstępna 
1.  Określenie tematu zajęć. 
2.  Wyjaśnienie uczniom tematu, szczegółowych celów kształcenia. 
3.  Wyjaśnienie uczniom zasad pracy metodą tekstu przewodniego. 
4.  Podział grupy uczniów na zespoły. 
 
Faza właściwa 

Praca metodą tekstu przewodniego. 

 
I.  Informacje 
Pytania prowadzące: 
1.  Jak jest częstotliwość wykonywania zasadniczych prac porządkowych w kuchni? 
2.  Kiedy wykonuje się te prace? 
3.  Jakie czynności wchodzą w skład porządków w kuchni? 
4.  O  czym  należy  pamiętać  rozpoczynając  prace  porządkowe  w  pomieszczeniach 

produkcyjnych? 

5.  Jakie są środki do mycia i dezynfekcji? 
6.  Jaki sprzęt służy do utrzymania porządków? 
7.  Z jakiego rodzaju odzieży roboczej korzystają osoby sprzątające? 
8.  Jakie stosują środki ochrony osobistej? 
9.  Czy  ważna  jest  znajomość  instrukcji  użytkowania  maszyn  i  urządzeń,  ze  szczególnym 

uwzględnieniem instrukcji czyszczenia urządzeń elektrycznych? 

 
II.  Planowanie 
1.   Jaka będzie kolejność wykonywanych czynności codziennych prac porządkowych? 
2.   Jakie środki myjące i dezynfekujące zostaną użyte oraz w jakim stężeniu? 
3.   Jakie urządzenie dozujące środki zastosujemy? 
4.   Jaki sprzęt użyjemy? 
5.   Dokonajmy doboru odzieży roboczej i środków ochrony osobistej. 
6.   Należy zapoznać się z instrukcjami mycia następujących urządzeń: krajalnicy do warzyw, 

do  chleba,  do  wędlin,  maszynki  do  mielenia,  pieca  konwekcyjno  parowego,  opiekacza, 
grilla, zmywarki, patelni elektrycznej, itp. 

 
III.  Ustalenia 
1.  Uczniowie  pracując  w  zespołach  proponują  w  jakiej  kolejności  będą  wykonywać 

czynności sprzątania. 

2.  Uczniowie dobierają środki czystości, sprzęt, odzież roboczą. 
3.  Każdy  zespół  przygotowuje  do  zaprezentowania,  czyszczenie  trzech  urządzeń  lub 

maszyn kuchennych. zgodnie z instrukcją. 

4.  Uczniowie konsultują z nauczycielem poprawność wykonywania zadania. 

 

IV.  Wykonanie 
1.  Uczniowie przystępują do pracy zgodnie z ustaleniami i przygotowanymi instrukcjami. 

 

V.  Sprawdzanie 
1.  Uczniowie sprawdzają w grupach poprawność wykonywania prac porządkowych. 
2.  Nauczyciel sprawdza poprawność działań. 
3.  Po  uzyskaniu  aprobaty  nauczyciela  włączają  urządzenia  elektryczne  celem 

skontrolowania ich działania po myciu i osuszeniu. 

4.  Uczniowie oceniają wizualnie stopień czystości. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

VI.  Analiza końcowa – zakończenie zajęć 
Uczniowie  wraz  z  nauczycielem  wskazują,  które  etapy  rozwiązania  zadania  sprawiły  im 
trudności.  Nauczyciel  powinien  podsumować  ćwiczenie,  wskazać,  jakie  umiejętności  były 
ćwiczone, jakie wystąpiły nieprawidłowości i jak ich unikać na przyszłość. 
 
Praca domowa: 
Wypisz  na  podstawie  wiadomości  z  Internetu  nazwy  firm  produkujących  środki  do  mycia 
powierzchni, podłóg, sprzętu i narzędzi w kuchni, podaj nazwy środków. 
 
Sposób uzyskania informacji zwrotnej od ucznia po zakończonych zajęciach: 

 

anonimowe  ankiety  ewaluacyjne  dotyczące  sposobu  prowadzenia  zajęć  i  zdobytych 
umiejętności. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

10 

Scenariusz zajęć 2 

 
Osoba prowadząca 

……………………………………………… 

Modułowy program nauczania:  

Pracownik pomocniczy obsługi hotelowej 913[01] 

Moduł:   

 

 

 

 

 

Prace w obiektach gastronomii hotelowej 913[01].Z2 

Jednostka modułowa:  

Wykonywanie  prac  porządkowych  w  pomieszczeniach 
gastronomii hotelowej 913[01].Z2.04 

 

Temat: Mycie naczyń stołowych w zmywarkach. 

Cel ogólny: Umiejętność obsługi zmywarek. 
 
Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń powinien umieć: 

 

dobrać sprzęt do mycia naczyń stołowych w zmywarkach, 

 

dobrać środki do mycia naczyń stołowych w zmywarkach, 

 

przygotować naczynia do mycia w zmywarce, 

 

przygotować zmywarkę do pracy, 

 

dobrać odpowiedni program mycia, 

 

posegregować czyste naczynia, 

 

wyczyścić sito i dysze zmywarki. 

 
W czasie zajęć będą kształtowane następujące umiejętności ponadzawodowe:  

 

organizowanie i planowanie zajęć, 

 

pracy w zespole, 

 

oceny pracy zespołu. 

 
Metody nauczania–uczenia się: 

 

metoda przewodniego tekstu, 

 

pokaz z objaśnieniem, 

 

dyskusja dydaktyczna, 

 

praca z komputerem, 

 

ćwiczenia praktyczne. 

 
Formy organizacyjne pracy uczniów:
 

 

uczniowie pracują w grupach 2- 4-osobowych w pracowni gastronomicznej. 

 
Czas
: 2 godziny dydaktyczne. 
 
Środki dydaktyczne: 

 

zestaw pytań prowadzących,  

 

literaturę,  

 

instrukcję obsługi zmywarki,  

 

zastawę stołową,  

 

środki myjące, 

 

 instrukcję do maszyn i urządzeń 

 

kartki papieru formatu A4, pisaki

 
Zadanie dla ucznia:
 
Opracuj wykaz czynności związanych z myciem naczyń w zmywarkach oraz wykonaj mycie 
naczyń w zmywarkach 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

11 

Przebieg zajęć: 
Faza wstępna 
1.  Określenie tematu zajęć. 
2.  Wyjaśnienie uczniom tematu, szczegółowych celów kształcenia. 
3.  Wyjaśnienie uczniom zasad pracy metodą tekstu przewodniego. 
4.  Podział grupy uczniów na zespoły. 

 

Faza właściwa 
Praca metodą tekstu przewodniego. 

 

I.   Informacje 
Pytania prowadzące: 
1.  Jakie jest wyposażenie zmywalni zmechanizowanej? 
2.  Jaki jest właściwy sposób ustawienia sprzętów w zmywalni? 
3.  Jakie znaczenie ma odpowiednie rozmieszczenie sprzętu? 
4.  Jakie etapy można wyróżnić w czasie mycia naczyń stołowych i sztućców? 
5.  Co robimy z resztkami potraw z naczyń?  
6.  Jakie czynności poprzedzają włożenie naczyń do zmywarki? 
7.  Czy segregujemy naczynia przed myciem? 
8.  Co zawiera instrukcja obsługi zmywarki, o czym nas informuje? 
9.  Jaka firma dostarcza środki myjące do zmywarki? 

 

II.  Planowanie 
1.  Ile należy użyć środka myjącego a ile nabłyszczającego? 
2.  Jak posegregować naczynia? 
3.  Jak włożyć kosz do zmywarki? 
4.  Jaki program mycia zastosować zgodnie z instrukcją? 
5.  Jak przechowywać czyste naczynia? 
 
III.  Ustalenia 
1.  Uczniowie pracując w zespołach opracowują instrukcje mycia naczyń w zmywarkach. 
2.  Uczniowie konsultują z nauczycielem poprawność wykonania zadania. 

 

IV.  Wykonanie 
1.  Uczniowie wykonują mycie naczyń w zmywarkach. 
2.  Uczniowie segregują naczynia układając je w zamkniętej szafie przelotowej. 

 

V.  Sprawdzanie 
1.  Nauczyciel sprawdza poprawność wykonanych czynności. 
2.  Uczniowie oceniają czystość naczyń wizualnie. 

VI.  Analiza końcowa

 – 

zakończenie zajęć 

Uczniowie  wraz  z  nauczycielem  wskazują,  które  etapy  rozwiązania  zadania  sprawiły  im 
trudności.  Nauczyciel  powinien  podsumować  całe  ćwiczenie,  wskazać,  jakie  umiejętności 
były ćwiczone, jakie wystąpiły nieprawidłowości i jak ich unikać na przyszłość. 

 

Praca domowa 
Wypisz  na  podstawie  wiadomości  z  Internetu  nazwy  firm  produkujących  zmywarki  oraz 
określ rodzaje zmywarek. 
 
Sposób uzyskania informacji zwrotnej od ucznia po zakończonych zajęciach: 

 

anonimowe  ankiety  ewaluacyjne  dotyczące  sposobu  prowadzenia  zajęć  i  zdobytych 
umiejętności. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

12 

5. ĆWICZENIA  

 
5.1.  Przepisy 

bezpieczeństwa 

higieny 

pracy, 

ochrony 

przeciwpożarowej,  ochrony  środowiska  oraz  przepisy 
sanitarne  dotyczące  wykonywania  prac  w  pomieszczeniach 
gastronomii hotelowej 

 
5.1.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Dokonaj  zestawienia  zasad  bezpieczeństwa  zdrowotnego,  których  bezwzględnie 

powinien przestrzegać personel, dbając o higienę i stosując profesjonalne środki czystości. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z materiałem nauczania z poradnika, 
2)  dokonać analizy zasad związanych ze stosowaniem środków czystości, 
3)  zapisać je na arkuszu papieru w formie zaleceń, 
4)  zapamiętać  zasady  do  bezwzględnego  przestrzegania  w  trosce  o  bezpieczeństwo 

zdrowotne. 

 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 2 

Ustal  zasady  użytkowania  oraz  miejsce  przechowywania  sprzętu  używanego  do 

sprzątania, mycia i dezynfekcji. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres 

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

13 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  dokończyć  zdanie:  Sprzęt  używany  do  sprzątania,  mycia  i  dezynfekcji  należy 

przechowywać 

............................................................miejscach, 

przeznaczonych 

........................................................................................ 

2)  określić,  w  jaki  sposób  dbamy  o  czystość  sprzętu  używanego  do  sprzątania,  mycia  

i dezynfekcji,  

3)  wyniki pracy przeanalizuj i skonsultuj z nauczycielem lub przedstaw na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

dyskusja dydaktyczna, 

 

ćwiczenie. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 3 

Określ  sposoby  przeciwdziałania  możliwości  powstania  i  rozprzestrzeniania  się  pożaru 

w pomieszczeniach gastronomii hotelowej. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z informacjami w literaturze, 
2)  określić,  jakie  zalecenia  należy  zastosować  w  zakładzie  gastronomicznym  w  związku 

z przeciwdziałaniem możliwości powstania i rozprzestrzeniania się pożaru, 

3)  określić, jakie czynności są zabronione w związku z powyższym, 
4)  zanotować spostrzeżenia i skonsultować je z nauczycielem. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki, 

 

dyskusja dydaktyczna. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 4 

Określ  zasady  postępowania  w  przypadku  powstania  pożaru  w  pomieszczeniach 

gastronomii hotelowej. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

14 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  określić,  jak  postąpisz  w  przypadku  powstania  pożaru  w  pomieszczeniach  gastronomii 

hotelowej, 

2)  zanotować spostrzeżenia i przedstawić je na forum grupy. 

 
Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

gra dydaktyczna, 

 

metoda przewodniego tekstu. 
 
Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

sprzęt przeciwpożarowy, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 5 

Przyjrzyj  się  rozmieszczeniu  sprzętu gaśniczego  i  określ  jakie  urządzenia przeciwpożarowe 

znajdują się w pomieszczeniach gastronomii hotelowej. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przejść  przez  wszystkie  pomieszczenia  gastronomii  hotelowej  i  zaobserwować  miejsca  

w  których  znajdują  się  oznaczenia  drogi  ewakuacyjnej,  plan  ewakuacji  oraz  sprzęt 
gaśniczy. 

2)  zanotować spostrzeżenia i przeanalizować je na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

sprzęt przeciwpożarowy, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

15 

Ćwiczenie 6  

Zapoznaj się ze szczegółową obsługą podręcznego sprzętu gaśniczego. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać  się  z  zasadami  obsługi  i  postępowania  ze  sprzętem  ppoż.,  który  znajduje  się  

w zakładzie gastronomicznym, 

2)  wykazać się znajomością przeznaczenia podręcznego sprzętu gaśniczego. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

pokaz z objaśnieniem, 

 

praca z tekstem. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 7 

Ustal,  jakie  czynności  w  zakładzie  pracy  są  zabronione  pracownikom,  w  związku  

z ochroną przeciwpożarową. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z instrukcją ppoż. w zakładzie gastronomicznym, 
2)  zapoznać się z obowiązkami pracowników dotyczącymi przepisów ppoż. 
3)  opracować  listy  czynności  zabronionych  pracownikom  na  terenie  zakładu  pracy  

w związku z ochroną ppoż. 

4)  stosować zasady postępowania ppoż. na stanowisku pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

komputer podłączony do Internetu, 

 

sprzęt przeciwpożarowy,  

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

16 

5.2. 

Środki 

myjące, 

czyszczące, 

dezynfekcyjne 

stosowane 

w gastronomii

 

 
5.2.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Sporządź  charakterystykę  środków  do  mycia  i  dezynfekcji.  Pracę  wykonaj  w  grupach, 

(każda  grupa  korzysta  z  materiałów  jednej  firmy).  Zestaw  w  tabeli  informacje  o:  nazwie 
środka chemicznego, wielkości opakowania, zastosowaniu. Wykorzystaj  informacje zawarte 
na stronach internetowych, znanych producentów środków czystości. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  odszukać  na  stronach  internetowych  oferty  produktów  znanych  producentów  środków 

czystości, 

2)  zapoznać się z nazwami i przeznaczeniem poszczególnych produktów, 
3)  sporządzić tabelę zawierającą dane na temat środków do mycia i dezynfekcji, 
4)  przedstawić zestawienie na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

komputer, podłączony do Internetu, 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 2 
 

Zapoznaj  się  z  zaleceniami  producenta  zawartymi  na  etykiecie  dowolnego  środka 

myjącego. Zwróć uwagę na sposób dozowania. 
 
 

Wskazówki do realizacji 

 

Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  przeczytać zalecenia producenta umieszczone na etykiecie, 
2)  ustalić sposób dozowania środka, 
3)  zanotować spostrzeżenia, 
4)  wyjaśnić  przy  pomocy  nauczyciela  wszelkie  niejasności  i  wątpliwości  w  zapisach  na 

etykiecie, rozszyfrować skróty itp. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

17 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

dyskusja dydaktyczna, 

 

ćwiczenie. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

komputer, podłączony do Internetu, 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 3 

Zapoznaj  się  z  charakterystyką  substancji chemicznej  stosowanej do  mycia  w  zakładzie 

gastronomicznym. Taką charakterystykę przygotowuje producent tych środków. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać  się  z  kartą  charakterystyki  preparatu  niebezpiecznego  sporządzoną  przez 

producenta, 

2)  dokonać identyfikacji preparatu i zagrożeń jakie może spowodować dany środek, 
3)  zapoznać  się  z  zasadami  udzielenia  pierwszej  pomocy  w  kontakcie  środka  ze  skórą,  

z oczami, w przypadku spożycia, po narażeniu na kontakt drogą oddechową. 

4)  zapoznać się z zasadami postępowania w przypadku pożaru, 
5)  zapoznać się z zasadami magazynowania środka, 
6)  zanotować spostrzeżenia. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z komputerem, 

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki, 

 

ćwiczenie. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

komputer, podłączony do Internet, 

 

karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego, 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 4 

Zapoznaj  się  z  charakterystyką  substancji  chemicznej  stosowanej  do  dezynfekcji  

w zakładzie gastronomicznym. Taką charakterystykę przygotowuje producent tych środków. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

18 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać  się  z  kartą  charakterystyki  preparatu  niebezpiecznego  sporządzoną  przez 

producenta, 

2)  dokonać identyfikacji preparatu i zagrożeń jakie może spowodować dany środek, 
3)  zapoznać  się  z  zasadami  udzielenia  pierwszej  pomocy  w  kontakcie  środka  ze  skórą,  

z oczami, w przypadku spożycia, po narażeniu na kontakt drogą oddechową. 

4)  zapoznać się z zasadami postępowania w przypadku pożaru, 
5)  zapoznać się z zasadami magazynowania środka, 
6)  zanotować spostrzeżenia. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z komputerem, 

 

praca z tekstem, 

 

sporządzenie notatki, 

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

komputer z oprogramowaniem użytkowym, podłączony do Internetu, 

 

karta charakterystyki preparatu niebezpiecznego, 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 5 

Zapoznaj  się  z  instrukcją  rozmrażania,  mycia  i  dezynfekcji  urządzeń  chłodniczych  

i zamrażarek. Dokonaj czyszczenia urządzeń chłodniczych. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z instrukcją rozmrażania, mycia i dezynfekcji urządzeń chłodniczych, 
2)  samodzielnie zapisać kolejność postępowania, 
3)  dobrać  i  założyć  odzież  ochronną  odpowiednią  do  zaleceń  producenta  stosowanych 

środków, 

4)  przygotować  stanowisko  pracy:  sprzęt  i  środki  niezbędne  do  wykonania  czynności 

czyszczenia, 

5)  przystąpić do czyszczenia urządzenia chłodniczego pod nadzorem nauczyciela, 
6)  uporządkować miejsce prac. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

19 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

dyskusja dydaktyczna, 

 

ćwiczenia praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

urządzenie chłodnicze, 

 

instrukcja rozmrażania, mycia i dezynfekcji urządzeń chłodniczych i zamrażarek, 

 

środki do czyszczenia i środki dezynfekujące, 

 

wiadro, 2 ścierki z gąbki, ścierki jednorazowego użytku, 

 

odzież ochronna, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 6  

Opracuj  instrukcję  mycia  powierzchni  pionowych  w  zakładzie  gastronomicznym,  

a następnie umyj ścianę wyłożoną kaflami. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy 
i  zwracając  uwagę  na  to,  iż  instrukcja  jest  szczegółowym  opisem  postępowania  przy 
wykonywaniu danego zadania i należy podać jej formę i strukturę.  
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  określić sprzęt i środki, które zostaną użyte, 
2)  ustalić sposób postępowania (kolejność czynności), 
3)  dobrać i użyć odzież ochronną, 
4)  przygotować stanowisko pracy zgodnie z instrukcją, 
5)  wymyć ścianę wyłożoną kaflami, 
6)  zabezpieczyć sprzęt i uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

dyskusja dydaktyczna, 

 

sporządzanie notatki, 

 

ćwiczenia praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

ściana wyłożona kaflami, 

 

środki do czyszczenia i środki dezynfekujące, 

 

wiadro, 2 ścierki z gąbki, ścierki jednorazowego użytku, 

 

odzież ochronna, 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

20 

Ćwiczenie 7 

Opracuj 

instrukcję 

mycia 

okapu 

zakładzie 

gastronomicznym,  

a następnie umyj okap. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy 
oraz  zwrócić  uwagę  na  elementy  jakie  zawiera  instrukcja  opracowana  zgodnie  
z systemem HACCP. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  określić sprzęt i środki, które zostaną użyte, 
2)  ustalić sposób postępowania (kolejność czynności), 
3)  dobrać i użyć odzież ochronną, 
4)  przygotować stanowisko pracy, 
5)  wymyć okap, 
6)  zaprezentować efekty pracy na forum grupy, 
7)  zabezpieczyć sprzęt, uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

dyskusja dydaktyczna, 

 

sporządzenie notatki. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

środki do mycia i czyszczenia okapu w stężeniu roboczym, 

 

wiadro, 2 ścierki z gąbki, ścierki jednorazowego użytku, 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

odzież ochronna w tym rękawice ochronne, 

 

okap, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

21 

5.3.  Techniki zmywania

 

 
5.3.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Dobierz  sprzęt  i  środki  myjące  do  ręcznego  mycia  naczyń  ceramicznych.  Wykonaj 

zmywanie, a następnie ułóż czyste naczynia na półkach. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zgromadzić sprzęt potrzebny do mycia ręcznego naczyń ceramicznych, 
2)  dobrać środki myjące, 
3)  przygotować stanowisko pracy, 
4)  przygotować roztwór myjący o odpowiedniej temperaturze, 
5)  usunąć resztki jedzenia do pojemników na odpadki, 
6)  przeprowadzić wstępne mycie, 
7)  umyć naczynia w roztworze myjącym, 
8)  wypłukać naczynia dużą ilością czystej, gorącej wody ( ułożone w koszach metalowch), 
9)  pozostawić do wyschnięcia, 
10)  osuszyć dokładnie naczynia czystymi ściereczkami, 
11)  posegregować naczynia i ustawić je na regale, 
12)  uprać ścierki, 
13)  ocenić czystość umytych powierzchni – zaprezentować na forum grupy, 
14)  uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

instrukcje stosowania środków czystości i środków dezynfekcyjnych, 

 

środki myjące, 

 

odzież ochronna, 

 

naczynia ceramiczne, 

 

gąbki do zmywania, szczotki, 

 

czyste ścierki lub jednorazowego użytku, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 2 

Dobierz  sprzęt  i  środki  myjące  do  ręcznego  mycia  sprzętu  kuchennego  metalowego. 

Wykonaj zmywanie, a następnie ułóż czysty sprzęt na półkach. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

22 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zgromadzić sprzęt potrzebny do mycia ręcznego sztućców i półmisków, 
2)  dobrać środki myjące, 
3)  przygotować stanowisko pracy, 
4)  przygotować roztwór myjący o odpowiedniej temperaturze, 
5)  usunąć resztki jedzenia do pojemników na odpadki,  
6)  umyć sprzęt metalowy w roztworze myjącym, 
7)  wypłukać dwukrotnie dużą ilością czystej, gorącej wody, 
8)  wyparzyć w temperaturze powyżej 80

0

C (z wyjątkiem noży), 

9)  osuszyć dokładnie naczynia czystymi ściereczkami, 
10)  posegregować naczynia metalowe według rodzajów i układać je na półkach, 
11)  uprać ścierki, 
12)  ocenić czystość umytych powierzchni, 
13)  zaprezentować wykonane zadanie na forum grupy, 
14)  uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

instrukcje stosowania środków czystości i środków dezynfekcyjnych, 

 

środki myjące, 

 

odzież ochronna, 

 

naczynia metalowe, 

 

gąbki do zmywania, szczotki, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 3 

Dobierz  sprzęt  i  środki  myjące  do  ręcznego  mycia  naczyń  szklanych.  Wykonaj 

zmywanie, a następnie posegreguj i ustaw w regale czyste naczynia. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zgromadzić sprzęt potrzebny do mycia ręcznego naczyń szklanych, 
2)  dobrać środki myjące, 
3)  przygotować stanowisko pracy,  
4)  umyć naczynia w roztworze myjącym, 
5)  wypłukać naczynia dużą ilością czystej, gorącej wody, 
6)  osuszyć, 
7)  posegregować naczynia i ustawiać je dnem do góry na regale, 
8)  ocenić czystość mytych naczyń na forum grupy, 
9)  dokonać bieżącej konserwacji sprzętu i uporządkować stanowisko pracy. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

23 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

instrukcje stosowania środków czystości i środków dezynfekcyjnych, 

 

środki myjące 

 

odzież ochronna, 

 

naczynia szklane, 

 

gąbki do zmywania, szczotki, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 4 

Wykonaj  wszelkie  czynności  przygotowawcze,  zastosuj  odpowiedni  cykl  mycia  naczyń  

w zmywarce oraz odpowiedni środek myjący. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  usunąć resztki potraw z naczyń, 
2)  przygotować stanowisko pracy, 
3)  posegregować naczynia, 
4)  ułożyć w koszu, tak aby się nie stykały,  
5)  przygotować zmywarkę do pracy sprawdzając ilość środka myjącego i nabłyszczającego,  
6)  włożyć kosz do zmywarki,  
7)  wybrać odpowiedni program mycia i uruchomić zmywarkę, 
8)  wyjąć kosz ze zmywarki, 
9)  posegregować naczynia i ustawiać je na regale, 
10)  ocenić czystość mytych naczyń, 
11)  uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

instrukcje stosowania środków czystości i środków dezynfekcyjnych, 

 

środki czystości do mycia w zmywarkach, 

 

odzież ochronna, 

 

naczynia stołowe, 

 

zmywarki, kosze do zmywarek 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 5 

Wykonaj czynności związane z  bieżącą konserwacją zmywarki, których należy dokonać 

po zakończeniu dnia pracy 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

24 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z instrukcją zmywarki, 
2)  opróżnić zbiornik zmywarki, 
3)  wypłukać go świeżą wodą, 
4)  wyczyścić sito i dysze zmywarki, 
5)  umyć powierzchnie zmywarki, 
6)  uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

odzież ochronna, 

 

środki myjące, 

 

zmywarki, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

25 

5.4.  Higiena, czystość i porządek w zakładzie gastronomicznym 

 
5.4.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Sporządź w tabeli (wzór poniżej) plan utrzymania higieny pomieszczeń produkcyjnych.  
 

Częstotliwość 

Lp.  Miejsce,(urządzenie) 

przeznaczone do 
czyszczenia 

Sposób, 
metoda 
czyszczenia 

Środki 

codziennie 

Raz/ 

tydzień 

Raz/ 

miesiąc 

inne 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z materiałem nauczania zawartym w poradniku, 
2)  ustalić  miejsca  lub  urządzenia,  które  podlegają  pracom  porządkowym  w  obrębie 

pomieszczeń produkcyjnych np. podłogi, ściany itp., 

3)  sporządzić plan utrzymania higieny w tabeli, 
4)  skonsultować poprawność dokonania zapisów 
5)  zaprezentuj wyniki pracy na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzenie notatki, 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 2 

Sporządź w tabeli (wzór poniżej) plan utrzymania higieny pomieszczeń magazynowych.  
 

Częstotliwość 

Lp. 

Miejsce,(urządzenie) 
przeznaczone do 
czyszczenia 

Sposób, 
metoda 
czyszczenia 

Środki 

codziennie 

Raz/ 

tydzień 

Raz/ 

miesiąc 

inne 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z materiałem nauczania zawartym w poradniku, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

26 

2)  ustalić  miejsca  lub  urządzenia,  które  podlegają  pracom  porządkowym  w  obrębie 

pomieszczeń magazynowych np. chłodnie, regały, itp., 

3)  sporządzić plan utrzymania higieny w tabeli, 
4)  skonsultować poprawność dokonania zapisów, 
5)  zaprezentuj wyniki pracy na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 3 

Sporządź w tabeli (wzór poniżej) plan utrzymania higieny pomieszczeń konsumenckich.  
 

Częstotliwość 

Lp.  Miejsce,(urządzenie) 

przeznaczone do 
czyszczenia 

Sposób, 
metoda 
czyszczenia 

Środki 

codziennie  Raz/ 

tydzień 

Raz/ 
miesiąc 

inne 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z materiałem nauczania zawartym w poradniku, 
2)  ustalić  miejsca  lub  urządzenia,  które  podlegają  pracom  porządkowym  w  obrębie 

pomieszczeń konsumenckich np. sale konsumenckie, szatnie, itp., 

3)  sporządzić plan utrzymania higieny w tabeli, 
4)  skonsultować poprawność dokonania zapisów, 
5)  zaprezentuj wyniki pracy na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 4 

Opracuj  w  tabeli  harmonogram  prac  porządkowych  tygodniowych  i  okresowych  dla 

wybranego zakładu gastronomicznego. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

27 

Lp. 

Częstotliwość prac 
porządkowych 

Zakres prac porządkowych 

Czynności codzienne 

 

Czynności raz w 
tygodniu 

 

Czynności okresowe 

 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z materiałem nauczania zawartym w poradniku, 
2)  ustalić  czynności  porządkowe  wykonywane  na  terenie  zakładu  gastronomicznego  

w  obrębie:  pomieszczeń  socjalnych,  produkcyjnych,  magazynowych,  konsumenckich 
oraz w otoczeniu zakładu, 

3)  przyporządkować czynności, do częstotliwości ich wykonywania, 
4)  skonsultować poprawność dokonania zapisów, 
5)  zaprezentuj wyniki pracy na forum grupy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 5 
 

Wykonaj  czynności  porządkowe  w  pomieszczeniach  produkcyjnych,  wykonywane  po 

zakończeniu  pracy,  przy  zastosowaniu  właściwych  środków  myjących,  czyszczących, 
i odpowiedniego sprzętu. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  wykonać wietrzenie pomieszczeń produkcyjnych, 
2)  dobrać  odpowiednie  środki  czyszczące  i  dezynfekujące  do  mycia  i  dezynfekcji  oraz 

środki ochrony indywidualnej, 

3)  umyć i zdezynfekować sprzęt gastronomiczny, 
4)  umyć i zdezynfekować blaty stołów roboczych, 
5)  uporządkowanie stanowiska pracy, 
6)  umyć i zdezynfekować pojemniki na odpady i kosze na śmieci, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

28 

7)  umyć zlewy i umywalki,  
8)  umyć powierzchnię podłogi, 
9)  ocenić czystość pomieszczenia, 
10)  dokonać bieżącej konserwacji sprzęt do sprzątania i odłożyć go w wyznaczone miejsce. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 
 
Środki dydaktyczne: 

 

środki do mycia i dezynfekcji w stężeniu roboczym, 

 

odzież ochronna, 

 

wiadro, mopy, ścierki, gąbki, szczotka, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 6 

Opracuj  w  punktach  kolejność  czynności  postępowania  przy  czyszczeniu  maszyn 

kuchennych, a następnie dokonaj czyszczenia urządzenia. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać  się  z  zaleceniami  producenta  urządzenia  dotyczącego  czyszczenia  

i konserwacji, 

2)  zapisać kolejność czynności postępowania przy czyszczeniu urządzenia, 
3)  skonsultować poprawność zapisu z nauczycielem, 
4)  przygotować stanowisko pracy, 
5)  wykonać prace czyszczące, 
6)  po złożeniu urządzenia sprawdzić jego funkcjonowanie, 
7)  uporządkować stanowisko pracy. 

 
Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzenie notatki, 

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

środki do mycia i dezynfekcji w stężeniu roboczym, 

 

fartuch, buty ochronne i rękawice, 

 

krajalnica do warzyw, do chleba, do wędlin, maszynka do mielenia, 

 

wiadro, gąbki, ścierki, ścierki jednorazowego użytku,  

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

29 

Ćwiczenie 7 

Opracuj  w  punktach  kolejność  czynności  postępowania  przy  czyszczeniu  urządzenia 

chłodniczego, a następnie dokonaj czyszczenia urządzenia. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  zapoznać  się  z  zaleceniami  producenta  urządzenia  dotyczącego  czyszczenia  

i konserwacji, 

2)  zapisać kolejność czynności postępowania przy czyszczeniu urządzenia, 
3)  skonsultować poprawność zapisu z nauczycielem, 
4)  przygotować stanowisko pracy, 
5)  wykonać prace czyszczące, 
6)  po złożeniu urządzenia sprawdzić jego funkcjonowanie, 
7)  uporządkować stanowisko pracy. 

 
Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

praca z tekstem, 

 

sporządzanie notatki, 

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

środki do mycia i dezynfekcji w stężeniu roboczym, 

 

odzież ochronna, 

 

urządzenie chłodnicze, 

 

wiadro, gąbki, ścierki, ścierki jednorazowego użytku,  

 

przybory do pisania, 

 

kartki papieru, 

 

literatura [2, s. 161]. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

30 

5.5.  Metody segregacji i usuwanie odpadów kuchennych 

 
5.5.1.  Ćwiczenia

 

 
Ćwiczenie 1 

Dokonaj  segregowania  odpadów  zgodnie  z  obowiązującymi  przepisami,  mając  do 

dyspozycji odpady poprodukcyjne i pokonsumpcyjne. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko pracy, 
2)  przygotować oznakowane pojemniki na odpady pokonsumpcyjne, 
3)  sprawdzić czy są czyste i szczelne, 
4)  otworzyć je przy użyciu pedału, 
5)  posegregować  odpady  poprodukcyjne  i  pokonsumpcyjne  do  odpowiedniego  pojemnika 

zgodnie z przeznaczeniem, 

6)  usunąć odpadki płynne, poprzez urządzenie kanalizacyjne, podłączone do tłuszczownika, 
7)  uporządkować stanowisko pracy. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

pojemniki na odpady pokonsumpcyjne, 

 

odpady poprodukcyjne i pokonsumpcyjne, 

 

kontenery na śmieci, 

 

środki ochrony indywidualnej, 

 

urządzenie kanalizacyjne, podłączone do tłuszczownika, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 2 

Dokonaj segregowania surowców wtórnych zgodnie z obowiązującymi zasadami. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 

 

 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  zapoznać się z tabelą 3 w poradniku, 
2)  ustalić,  jakich  surowców  wtórnych  pochodzących  z  zakładu  gastronomicznego,  nie 

należy wrzucać do kontenerów na papier puszki, plastik i szkło, 

3)  przy  segregowaniu  surowców  wtórnych  postępować  właściwie,  zgodnie  z  przyjętymi 

zasadami. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

31 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 
 
Środki dydaktyczne: 

 

kontenery na surowce wtórne, 

 

surowce wtórne pochodzące z kuchni, 

 

literatura zgodna z rozdziałem 7 Poradnika dla nauczyciela. 

 
Ćwiczenie 3 

Dokonaj mycia i dezynfekcji pojemników i sprzętu kontaktującego się z odpadkami. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczenia  nauczyciel  powinien  omówić  zakres  

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  przejść do pomieszczenia przeznaczonego do czyszczenia pojemników na odpady, 
2)  założyć odzież ochronną, 
3)  dobrać środki myjące i dezynfekujące, 
4)  przygotować stanowisko pracy, 
5)  umyć i wydezynfekować pojemniki, 
6)  uporządkować stanowisko pracy, 
7)  przebrać się w czyste ubranie robocze. 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się:  

 

ćwiczenie praktyczne. 

 

Środki dydaktyczne: 

 

odzież ochronna, 

 

pojemniki, 

 

środki do mycia i dezynfekcji pojemników na odpadki w stężeniu roboczym, 

 

worki foliowe jednorazowe, 

 

czyste ubranie robocze. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

32 

  

6.  EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA 

 

 

Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego 

 
Test  dwustopniowy  do  jednostki  modułowej  „Wykonywanie  prac 
porządkowych w pomieszczeniach gastronomii hotelowej” 

 

Test składa się z 20 zadań wielokrotnego wyboru, z których: 

− 

zadania 1, 2, 3, 4, 9, 11, 12, 13, 15, 16, 17 18, 19, 20  są poziomu podstawowego, 

− 

zadania: 5, 6, 7, 8, 10, 14. są poziomu ponadpodstawowego. 

 

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt 

 
 

Za każdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak 

uczeń otrzymuje 0 punktów. 
 

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzymuje następujące 
oceny szkolne: 

− 

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 8 zadań z poziomu podstawowego, 

− 

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań z poziomu podstawowego, 

− 

dobry – za rozwiązanie 14 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego, 

− 

bardzo dobry – za rozwiązanie 18 zadań, w tym 5 z poziomu ponadpodstawowego. 

 

Klucz  odpowiedzi:  1.  c,  2.  c,  3.  b,  4.  d,  5.  a,  6.  a  7.  b,  8.  a,  9.  b,  10.  d,  11.  a,  
12. d, 13. b, 14. b, 15. d, 16. d, 17. b, 18. b, 19. d, 20. a 

 

Plan testu 

 

Nr 
zad.

 

Cel operacyjny  
(mierzone osiągnięcia ucznia) 

Kategoria 

celu 

Poziom 

wymagań 

Poprawna 

odpowiedź 

Określić nazwę instytucji, która wydaje atest dla 
środków myjących, czyszczących  
i dezynfekujących przeznaczonych dla 
gastronomii

 

Określić kolejność czynności w technice mycia 
naczyń stołowych 

Określić kolejność czynności w technice 
sprzątania pomieszczeń produkcyjnych 

Określić dopuszczalny poziom zapełniania 
pojemników na odpady 

Podać powód nie używania sody do mycia 
naczyń ze szkła 

PP 

Określić wysokość temperatury w magazynach 
odpadów 

PP 

Podać powód nie wyparzania noży 

PP 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

33 

Określić, kto podejmuje decyzję o podjęciu 
ewakuacji, w przypadku wystąpienia zagrożenia 

PP 

Określić nazwę instytucji, która nadzoruje stan 
higieny w zakładzie gastronomicznym 

10  Zidentyfikować informację „cleaning off place”  

PP 

11 

Określić optymalną temperaturę roztworu 
myjącego 

12 

Określić częstotliwość wykonywanych prac 
porządkowych 

13  Określić częstotliwość mycia szafki pracowniczej 

14 

Określić sposób odprowadzania odpadków 
płynnych 

PP 

15  Określić sposób segregacji surowców wtórnych 

16  Rozróżnić sposób segregacji surowców wtórnych 

17  Rozróżnić sposób segregacji surowców wtórnych 

18 

Określić, kiedy następuje przeszkolenie 
pracowników w zakresie znajomości przepisów  
i zasad bhp 

19 

Określić, kto ponosi odpowiedzialność za 
wypadki przy pracy i choroby zawodowe 

20 

Dobrać środek do gaszenia pożaru olejów 
i tłuszczu 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

34 

Przebieg testowania 

 

Instrukcja dla nauczyciela 

1.  Ustal  z  uczniami  termin  przeprowadzenia  sprawdzianu  z  wyprzedzeniem,  co  najmniej 

jednotygodniowym. 

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego. 
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania. 
4.  Przygotuj odpowiednią liczbę testów. 
5.  Zapewnij samodzielność podczas rozwiązywania zadań. 
6.  Przed rozpoczęciem testu przeczytaj uczniom instrukcję dla ucznia. 
7.  Zapytaj, czy uczniowie wszystko zrozumieli. Wszelkie wątpliwości wyjaśnij. 
8.  Nie przekraczaj czasu przeznaczonego na test. 
9.  Kilka  minut  przed  zakończeniem  testu  przypomnij  uczniom  o  zbliżającym  się  czasie 

zakończenia udzielania odpowiedzi. 

 

 
Instrukcja dla ucznia 

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję. 
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi. 
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych. 
4.  Test  zawiera  20  zadań.  Do  każdego  zadania  dołączone  są  4  możliwości  odpowiedzi. 

Tylko jedna jest prawidłowa. 

5.  Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce 

znak X. W przypadku pomyłki należy błędną odpowiedź zaznaczyć kółkiem, a następnie 
ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową. 

6.  Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania. 
7.  Jeśli udzielenie odpowiedzi  będzie Ci  sprawiało trudność, wtedy odłóż jego rozwiązanie 

na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas. 

8.  Na rozwiązanie testu masz 45 minut. 
 

Powodzenia! 

 

Materiały dla ucznia: 

− 

instrukcja, 

− 

zestaw zadań testowych, 

− 

karta odpowiedzi. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

35 

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH 

 
1.  Środki  myjące,  czyszczące  i  dezynfekujące  przeznaczonych  dla  gastronomii  powinny 

posiadać atest 
a)  Państwowej Inspekcji Sanitarnej. 
b)  Inspekcji Handlowej. 
c)  Państwowego Zakładu Higieny. 
d)  Państwowej Inspekcji Pracy. 

 
2.  W  technice  mycia  naczyń  stołowych,  po  usunięciu  resztek  pokonsumpcyjnych 

przewiduje się wykonanie czynności w następującej kolejności 
a)  płukanie wstępne, czyszczenie, mycie, wyparzanie, suszenie. 
b)  mycie, płukanie wstępne, czyszczenie, wyparzanie, suszenie. 
c)  płukanie wstępne, mycie, czyszczenie, wyparzanie, suszenie. 
d)  czyszczenie, płukanie wstępne, mycie, wyparzanie, suszenie. 
 

3.  W pomieszczeniach produkcyjnych należy sprzątać kolejno

 

a)  powierzchnie robocze, urządzenia, powierzchnie pionowe, podłogi. 
b)  urządzenia, powierzchnie robocze, powierzchnie pionowe, podłogi. 
c)  powierzchnie pionowe, powierzchnie robocze, urządzenia, podłogi. 
d)  powierzchnie robocze, powierzchnie pionowe, urządzenia, podłogi. 

 

4.  Wysokość do której zapełnia się pojemniki na odpady to 

a)

 

1/2 jego pojemności. 

b)  3/4 jego pojemności. 
c)  3/5 jego pojemności. 
d)  2/3 jego pojemności. 

 

5.  Do mycia naczyń ze szkła nie wolno używać sody ponieważ 

a)  powoduje matowienie szkła. 
b)  może spowodować zarysowanie szkła. 
c)  niszczy szkło. 
d)  pozostawia nieprzyjemny zapach.. 

 
6.  W  dużych  zakładach  gastronomicznych  pomieszczenia  na  odpady  powinny  być 

chłodzone i utrzymywane w temperaturze 
a)  5–0°C. 
b)  0–ºC. 
c)  –5ºC. 
d)  –0ºC. 

 

7.  Nie zaleca się wyparzać noży ponieważ 

a)  pokrywają się plamami. 
b)  ich ostrza ulegają stępieniu. 
c)  szybciej się zużywają. 
d)  mogą ulec deformacji. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

36 

8.  W  przypadku  wystąpienia  zagrożenia  powodującego  konieczność  przeprowadzenia 

ewakuacji osób i mienia z obiektu, decyzje o podjęciu ewakuacji podejmuje 

 

a)  zarządzający  obiektem  lub  osoba  zastępująca  go,  odpowiedzialna  za  bezpieczeństwo 

osób i mienia w obiekcie. 

b)  straż pożarna po przybyciu na miejsce. 
c)  kierownik zmiany. 
d)  pracownik, który pierwszy stwierdził zagrożenie. 

 

9.  Instytucją nadzorującą między innymi stan higieny w zakładzie gastronomicznym jest 

a)  Państwowa Inspekcja Pracy 
b)  Państwowa Inspekcja Sanitarna. 
c)  Inspekcja Weterynaryjna. 
d)  Inspekcja Handlowa. 

 
10.  „Cleaning Off Place” oznacza 

a)  mycie mechaniczne. 
b)  mycie mechaniczne sterowane ręcznie. 
c)  mycie mechaniczne sterowane automatycznie. 
d)  mycie ręczne. 
 

11.  Optymalna  temperatura  roztworu  myjącego  przygotowanego do ręcznego  mycia  naczyń 

stołowych wynosi 
a)  45–0ºC. 
b)  50–0ºC. 
c)  25–0ºC. 
d)  30–5ºC. 
 

12.  Jeżeli  wykonujemy  czynności  porządkowe  wynikające  z  zabrudzenia  pomieszczeń  

i stanowisk podczas produkcji to mamy do czynienia ze sprzątaniem 
a)  codziennym. 
b)  okresowym. 
c)  przypadkowym. 
d)  doraźnym. 

 

13.  Każdy pracownik powinien umyć swoją szafkę pracowniczą 

a)  raz na dwa tygodnie. 
b)  nie rzadziej niż raz w tygodniu. 
c)  codziennie. 
d)  raz w miesiącu. 

 

14.  Odpadki płynne z zakładu gastronomicznego powinny być odprowadzane poprzez 

a)  urządzenia kanalizacyjne znajdujące się w kuchni. 
b)  urządzenia kanalizacyjne podłączone do tłuszczownika. 
c)  wywóz z terenu zakładu gastronomicznego. 
d)  urządzenia kanalizacyjne znajdujące się poza kuchnią. 

 

15.  Puste butelki plastikowe po olejach spożywczych należy wrzucić do kontenera na 

a)  papier. 
b)  puszki. 
c)  plastik. 
d)  odpady komunalne. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

37 

16.  Potłuczone naczynie żaroodporne należy wrzucić do kontenera na 

a)  metal. 
b)  puszki. 
c)  szkło. 
d)  odpady komunalne. 

 
17.  Puszki po konserwach należy wrzucić do kontenera na 

a)  metal. 
b)  puszki. 
c)  szkło. 
d)  odpady komunalne. 

 
18.  Przeszkolenie  pracowników  w  zakresie  znajomości  przepisów  i  zasad  bhp  powinno 

nastąpić 
a)  przed dopuszczeniem pracownika do pracy, na koszt pracodawcy i po pracy. 
b)  przed dopuszczeniem pracownika do pracy, na koszt pracodawcy i w czasie pracy. 
c)  przed dopuszczeniem pracownika do pracy, na koszt pracownika i w czasie pracy. 
d)   tuż po dopuszczeniu pracownika do pracy, na koszt pracodawcy i w czasie pracy. 
 

19.  Za wypadki przy pracy i choroby zawodowe odpowiedzialność ponosi 

a)  pracodawca. 
b)  pracownik. 
c)  częściowo pracownik, częściowo pracodawca. 
d)  pracodawca, chyba że wynikło to z umyślnego lub rażącego niedbalstwa pracownika, 

także pod wpływem alkoholu. 

 
20.  Do gaszenia pożarów grupy B (np. oleje i tłuszcze) stosuje się 

a)  zamiennie gaśnice płynowe, pianowe, śniegowe, proszkowe lub halonowe. 
b)  tylko gaśnice płynowe. 
c)  tylko gaśnice śniegowe. 
d)  tylko gaśnice halonowe. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

38 

KARTA ODPOWIEDZI 

 

Imię i nazwisko ............................................................................... 

 
Wykonywanie  prac  porządkowych  w  pomieszczeniach  gastronomii 
hotelowej

 

 
Zakreśl poprawną odpowiedź. 
 

Nr 

zadania 

Odpowiedź 

Punkty 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10 

 

11 

 

12 

 

13 

 

14 

 

15 

 

16 

 

17 

 

18 

 

19 

 

20 

 

Razem:   

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

39 

ZADANIE TYPU PRÓBA PRACY  

 

 zadaniu  typu  „próba  pracy”-  uczniowie  wykonują  zadanie  na  stanowiskach  pracy  na 

terenie w pracowni gastronomicznej. 
 
Instrukcja dla nauczyciela 
 

W badaniu osiągnięć ucznia w jednostce modułowej „Wykonywanie prac porządkowych  

w  pomieszczeniach  gastronomii  hotelowej”  można  przewidzieć  zastosowanie  zadania  typu 
„próba pracy”, gdyż pozwoli ono określić poziom ukształtowanych przez ucznia umiejętności 
w tej jednostce. 
 

Badanie  zostało  tak  skonstruowane,  aby  można  było  zbadać  wyszczególniony  poniżej 

układ  umiejętności.  Zadaniem  nauczyciela  jest  stworzenie  warunków  dla  ucznia, 
umożliwiających  w  określonym  czasie  wykonanie  zadania.  Uczeń  powinien  mieć 
udostępnione  stanowisko  do  pracy  w  zakładzie  gastronomicznym  z  niezbędnym 
wyposażeniem  umożliwiającym  przeprowadzenie  testu.  Należy  zapewnić  każdemu  uczniowi 
możliwość  samodzielnej  pracy,  indywidualne  stanowisko  wyposażone  w  brudne  naczynia 
kuchenne,  dostęp  do  zlewozmywaka,  gąbki  do  zmywania,  szczotki,  czyste,  suche  ścierki, 
odzież ochronną (fartuch gumowy, gumowce), środki do mycia w stężeniu roboczym, regały 
do ustawienia czystych naczyń. 
Ocenianie: 
niedostateczny:   

do 7 pkt. 

dopuszczający 

 

8–9 pkt. 

dostateczny   

 

10–11 pkt. 

dobry 

 

 

 

12–13 pkt. 

bardzo dobry  

 

od 14 pkt 

 
Wyposażenie stanowiska do przeprowadzenia próby pracy: 

Wyposażenie na stanowisku 

Ilość 

brudne naczynia kuchenne 

zlewozmywak 

gąbka do zmywania 

szczotki czyste 

suche ścierki  

środki do mycia w stężeniu roboczym 

odzież ochronna 

regał do ustawienia czystych naczyń 

 

 
Informacja dla ucznia 
1) 

Sprawdź,  czy  otrzymałeś  kompletny  arkusz  do  wykonania  zadania.  Ewentualne  braki 
stron lub inne usterki zgłoś nauczycielowi. 

2) 

Na  arkuszu  PLAN  DZIAŁANIA  wpisz  swój  numer  ewidencyjny  PESEL,  datę 
urodzenia  
i numer stanowiska. 

3) 

Zapoznaj  się  z  treścią  zadania  praktycznego,  instrukcją  do  jego  wykonania, 
stanowiskiem roboczym i jego wyposażeniem. Masz na to 20 minut. 

4) 

Czas  rozpoczęcia  i  zakończenia  zadania  nauczyciel  zapisze  w  widocznym  dla 
Ciebie miejscu (czas wykonania zadania wynosi 180 minut). 

Pamiętaj, że podczas  wykonywania zadania  jesteś  oceniany przez  nauczyciela, który obserwuje 
wykonywane  przez  Ciebie  czynności  i  nie  będzie  udzielać  Ci  żadnych  wskazówek  Nauczyciel 
interweniuje  tylko  w  przypadku  naruszenia  przez  Ciebie  przepisów  bhp,  ochrony 
przeciwpożarowej i może w takim przypadku przerwać wykonywanie zadania.  

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

40 

Zadanie 
Dokonaj ręcznego mycia naczyń, a następnie dokonaj segregacji naczyń. 
 
Czas przewidziany na wykonanie zadania wynosi 45 minut. 

 

Instrukcja wykonania zadania 
Aby bezpiecznie i poprawnie wykonać zadanie: 
1. 

Przeanalizuj dokładnie treść zadania, 

2.  Zapisz w formularzu PLAN DZIAŁANIA: 

 

a)  wykaz niezbędnych narzędzi, 
b)  czynności związane z wykonaniem zadania, w kolejności ich wykonywania. 

3.  Przystąp do zorganizowania stanowiska pracy; 

a)  zgromadź na stanowisku pracy narzędzia, niezbędne do wykonania zadania, 
b)  sprawdź  stan  narzędzi,  którymi  będziesz  się  posługiwał  w  czasie  wykonywania 

zadania, 

c)  dobierz  środki  ochrony  indywidualnej  wymagane  do  bezpiecznego  wykonania 

zadania. 

4)  Wykonaj zaplanowane czynności zgodnie z zasadami  bezpieczeństwa i higieny pracy 

i ochrony przeciwpożarowej. 

5)  Po zakończeniu pracy oczyść teren do prezentacji wykonanego zadania. 
6)  Zgłoś przez podniesienie ręki gotowość do prezentacji. 
7)  Podczas prezentacji: 

 

a)  omów sposób wykonania zadania, celowość przeprowadzenia, 
b)  oceń jakość wykonanych przez siebie prac. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

41 

Zawód: pracownik pomocniczy obsługi hotelowej

 

Symbol cyfrowy zawodu 913[01]

 

Oznaczenie tematu:........................

 

Oznaczenia zadania:....................... 
 
PESEL 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
PLAN DZIAŁANIA

 

 
1.  Zapisz  czynności  związane  z  przygotowaniem  bieżącego  sprzątania  powierzchni 

znajdującej się przed wejściem do hotelu, uwzględniając kolejność ich wykonania; 

.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................... 
2.  Wykaz narzędzi, niezbędnych do wykonania zadania: 
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................... 
3.  Wykaz instrukcji niezbędnych do wykonania zadania: 
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
...................................................................................................................................................... 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

42 

Zadanie 
Dokonaj ręcznego mycia naczyń, a następnie dokonaj segregacji naczyń. 
 
Czas przewidziany na wykonanie zadania wynosi 120 minut. 
 

Obszar standardu 

CZYNNOŚCI OCENIANE I KRYTERIA WYKONANIA 

Liczba 

pkt. 
0–1 

Czynność 1: sporządzenie plan pracy - przygotowanie instrukcję mycia ręcznego 
naczyń kuchennych 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń zapisał co najmniej: 

 

gąbkę do zmywania, 

 

szczotki czyste, 

 

suche ścierki, 

 

środki do mycia, 

 

odzież ochronna. 

 

Czynność 

2: 

Zapisanie 

kolejnych 

czynności 

związanych  

z myciem ręcznym naczyń  

 

P

L

ANO

W

AN

IE

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń uwzględnił w wykazie, co najmniej 5 
z następujących czynności: 

 

pobranie niezbędnych narzędzi, 

 

pobranie niezbędnych środków do mycia, 

 

dobór odpowiedniej odzieży ochronnej, 

 

przygotowanie  na  zapleczu  roztworu  wodnego  do  mycia  o  temperaturze 
45÷50ºC z zastosowaniem środka myjącego w stężeniu roboczym, 

 

przystąpienie  do  zmywania  –  za  pomocą  gąbki  do  zmywania  –  usuwamy 
brud, 

 

usunięcie brudu do kosza na odpadki, 

 

zanurzenie naczynia w roztworze wodnym  

 

usuwanie zanieczyszczeń czystą szczotką, 

 

wypłukanie naczynia pod bieżącą wodą, 

 

wysuszenie naczynia za pomocą suchej ścierki, 

 

ustawienie naczynia na regale, 

 

uporządkowanie stanowiska pracy . 

 

 

 

Suma punktów w obszarze I Planowanie 

 

 
 

Czynność 3: Zgromadzenie niezbędnych narzędzi 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń przygotował co najmniej: 

 

gąbkę do zmywania, 

 

szczotki czyste, 

 

suche ścierki, 

 

środki do mycia, 

 

odzież ochronna. 

 

Czynność 4: Pobranie niezbędnych narzędzi i środków do mycia 
 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń pobrał niezbędne narzędzia i środki do 
mycia 

 

Czynność 5: Dobranie odzieży wymaganej do bezpiecznego wykonania 
zadania.  

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń założył odzież ochronną  

 

O

R

GAN

IZ

O

W

AN

IE

 

 

Suma punktów w obszarze II Organizowanie 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

43 

Czynność 6: Przygotowanie na zapleczu roztworu wodnego do mycia o 
temperaturze 45÷50ºC z zastosowaniem środka myjącego w stężeniu roboczym o 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń przygotował na zapleczu roztworu 
wodnego do mycia o temperaturze 45÷50ºC z zastosowaniem środka myjącego w 
stężeniu roboczym 

 

Czynność 7: Przystąpienie do zmywania - za pomocą gąbki do zmywania – 
usuwamy brud 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń przystąpił do zmywania – za pomocą 
gąbki do zmywania – usunięto brud 

 

Czynność 8: Usunięcie brudu do kosza na odpadki 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń usunął brudu do kosza na odpadki 

 

Czynność 9: Zanurzenie naczynia w roztworze wodnym 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń zanurzył naczynie w roztworze 
wodnym 

 

Czynność 10: Usuwanie zanieczyszczeń czystą szczotką 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń usuwa zanieczyszczenia czystą 
szczotką m 

 
 

Czynność 11: Wypłukanie naczynia pod bieżącą wodą 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń wypłukał naczynie pod bieżącą wodą 

 

Czynność 12: Wysuszenie naczynia za pomocą suchej ścierki 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń wysuszył naczynie za pomocą suchej 
ścierki 

 
 

Czynność 13: Ustawienie naczynia na regale 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń ustawił naczynie na regale e 

 

Czynność 14: Uporządkowanie stanowiska pracy 

 

Kryterium wykonania: 1 pkt – jeżeli uczeń uporządkował stanowiska pracy 

 

W

YKONAN

IE

 

Suma punktów w obszarze III Wykonywanie  

 

Czynność15: Uzasadnienie sposobu wykonania sprzątania 

 

Kryterium wykonania: 1 pk t– jeżeli uczeń uzasadnił:  

 

sposób przygotowania do mycia ręcznego naczyń,  

 

sposób wykonania kolejnych czynności, 

 

konieczność wykorzystania przygotowanych narzędzi. 

 

Czynność16: Ocena jakości wykonanego mycia ręcznego naczyń  

 

Kryterium  wykonania:  1  pkt  –  jeżeli  uczeń  ocenił  jakość  wykonanego  mycia 
ręcznego naczyń, odnosząc się do wyznaczonych parametrów. 

 

Suma punktów w obszarze IV. Prezentowanie   

P

R

EZE

N

T

O

W

ANIE

 

RAZEM 

 

 
Czynność wykonana – 1 pkt., 
Czynność niewykonana – 0 pkt. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

44 

7.  LITERATURA 
 

1.  Błądek  Z.:  Hotele  –  programowanie,  projektowanie  i  wyposażenie.  Wydawnictwo 

ALBUS, Poznań 2002 

2.  Czarniecka–Skubina E., Kołożyn-Krajewska D., Sikora T.: Poradnik wdrażania systemu 

HACCP w gastronomii hotelowej. PZH, Warszawa 2004 

3.  Czarniecka-Skubina E., Rosiak E. Poradnik gastronoma. ProMedia, Warszawa 2004 
4.  Jargoń R.: Obsługa konsumenta cz. I, WSiP Warszawa 2000 
5.  Kołożyn-Krajewska  D.  (red.):  Higiena  produkcji  żywności.  Wydawnictwo  SGGW, 

Warszawa 2001 

6.  Kopta  A., Łuszczki  B.:  Technologia  gastronomiczna  z  towaroznawstwem.  Cz.  I,  II,  III. 

WSiP, Warszawa 1999 

7.  Leland K., Bailey K.: Obsługa Klienta. RM, Warszawa 1999 
8.  Magalska  D.:  Technologia  gastronomiczna  z  elementami  higieny  i  wyposażenia  – 

ćwiczenia. WSiP, Warszawa 1998 

9.  Magalska D.: Technologia gastronomiczna. WSiP, Warszawa 1998 
10.  Oparka  S.,  Nowicka  T.:  Organizacja  i  technika  pracy  w  hotelarstwie.  Cz.  I  II. 

Wydawnictwo MARIA, Polanica Zdrój 2001 

11.  Pląder  D.  (red.):  Opis  stanowisk  pracy  w  obiektach  hotelarskich  wraz  z  zakresem 

czynności. UKFiT, PZH, Warszawa 1999  

12.  Rozporządzenie  Ministra  Zdrowia  z  dnia  26.04.2004  roku  w  sprawie  wymagań 

higieniczno-sanitarnych  w  zakładach  produkujących  lub  wprowadzających  do  obrotu 
środki spożywcze (Dz. U. z dnia 1.05.2004 r. Nr 104, poz. 1096). 

13.  Witkowski 

Cz.: 

Kierowanie 

przedsiębiorstwem 

hotelarskim. 

Wyższa 

Szkoła 

Ekonomiczna, Warszawa 2000 

14.  http://www.bp.edu.pl/legislation/zbiorprzep.stm (strona z przepisami z zakresu bhp) 
15.  http://www.bp.edu.pl/legislation/noweprzep.stm 
16.  http://www.sejm.gov.pl/wyszukiwanie/szukaj.html 
17.  http://www.gis.mz.gov.pl (strona Państwowej Inspekcji Sanitarnej) 
 
Czasopisma:  
– 

Przegląd Gastronomiczny 

– 

Hotelarz 

– 

Przy stoliku 

– 

Świat hoteli 

 
Literatura metodyczna 
1.  Figurski J., Symela K. (red.): Modułowe programy nauczania w kształceniu zawodowym. 

Instytut Technologii Eksploatacji, Radom 2001 

2.  Niemiecko B.: Pomiar wyników kształcenia. WSiP SA, Warszawa 1999 
3.  Okoń  W.:  Wprowadzenie  do  dydaktyki  ogólnej.  Wydawnictwo  Akademickie  „ŻAK”, 

Warszawa 2003 

4.  Plewka  Cz.:  Metodyka  nauczania  teoretycznych  przedmiotów  zawodowych,  cz.  I  i  II, 

Instytut Technologii Eksploatacji, Radom 1999