plik

kosmetyka

pielęgnacja

BEAUTY FORUM POLSKA 3/2012

zym  jest  cellulit?  Cellulit,  na-
zywany  także  lipodystrofią,  to
zaburzenie  polegające  na  nie-

właściwym rozmieszczeniu tkanki tłusz-
czowej  z  nadmiernym  gromadzeniem
się  jej  w  określonych  obszarach  cia-
ła.  Charakterystyczną  cechą  są  patolo-
giczne  zmiany  o  charakterze  obrzęko-
wo-włóknistym w obrębie tkanki łącznej
podskórnej.  Cellulit  występuje  najczęś-
ciej  na  pośladkach,  brzuchu,  udach,
biodrach, kolanach, rzadziej ramionach,
sutkach.  Związany  jest  z  zaburzenia-
mi  funkcjonowania  tkanki  tłuszczowej,
łącznej oraz układu żylno-limfatycznego.

Proces  powstawania  cellulitu  zaczyna
się  od  upośledzenia  krążenia  krwi  oraz
chłonki  w  obszarze  tkanki  podskórnej
w wyniku osłabienia naczyń w układzie
żylnym i limfatycznym. Bogata w tłuszcz
tkanka podskórna jest gorzej ukrwiona,
utrudnione  jest  spalanie  tłuszczu,  jak
również usuwanie produktów przemiany
materii i toksyn. W niedotlenionej tkan-
ce  dochodzi  do  powstawania  obrzęku,
który  dodatkowo  utrudnia  miejscowe
krążenie  płynów.  Dochodzi  do  powol-
nego  włóknienia  tkanki  łącznej  otacza-
jącej  ogniska  tkanki  tłuszczowej,  które
prowadzi do powstania twardych grudek

w tkance podskórnej, widocznych na skó-
rze jako liczne wgłębienia i wypukłości.
Obszary skóry objęte cellulitem są mało ela-
styczne i sprężyste, pokryte zgrubieniami oraz
guzkami, co daje nieestetyczny efekt kosme-
tyczny.  Proces  rozwoju  cellulitu  jest  długo-
trwały  i  wyróżnia  się  w  nim  kilka  okresów.
W  późniejszych  etapach  zaburzenia  proble-
mem może stać się nie tylko niechciany de-
fekt estetyczny, ale także dolegliwości bólowe
pojawiające się przy uciskaniu zmian.
Dawniej  uważano,  że  przypadłość  ta  zwią-
zana jest z otyłością, dziś wiemy, że cellulit
dotyczy prawie 90 proc. kobiet, niezależnie
od wieku i wagi.

Walka z cellulitem

Pomarańczowa

zmora

Określenie „cellulite”

zostało po raz pierwszy

użyte w latach dwudzie-

stych ubiegłego wieku,

w celu nazwania nierówno-

ści obecnych na powierzchni

skóry. Od tego czasu używano

wielu innych określeń jak: guzkowate

twardniejące zwyrodnienie tłuszczowe, obrzękowo-włóknie-

jące zwyrodnienie, zmiany zwyrodnieniowe tkanki podskórnej

oraz wiele innych. Najczęściej używanym określeniem opisują-

cym znienawidzony przez miliony kobiet defekt jest „cellulit” lub

„skórka pomarańczowa”. Skąd się bierze i jak z nim walczyć

– wszystkiego dowiecie się z cyklu artykułów poświęconych tej

„pomarańczowej zmorze”.

Fot.:

www

,sxc.hu

BEAUTY FORUM POLSKA 3/2012

Przyczyny powstawania cellulitu

Hormony
Cellulit  najczęściej  atakuje  kobiety  w  okresie  dojrzewania,
w  ciąży  i  przed  menopauzą,  ponieważ  do  jego  powstawania
przyczyniają  się  żeńskie  hormony  estrogeny,  a  ściśle  mówiąc
– ich zbyt wysoki poziom w stosunku do progesteronu. Od tej
dysproporcji  zaczyna  się  łańcuch  reakcji,  którego  efektem  są
grudki i nierówności na udach, pośladkach, brzuchu, a czasem
nawet na piersiach i wewnętrznej stronie ramion. Cellulit do-
tyczy głównie kobiet, u mężczyzn zdarza się bardzo sporadycz-
nie.  Sprzyjają  mu  bowiem  właśnie  estrogeny,  które  mają  też
wpływ na elastyczność i charakterystyczną dla kobiet strukturę
tkanki łącznej. U mężczyzn włókna kolagenu i elastyny układa-
ją  się  jak  siateczka  i  mocno  podtrzymują  komórki  tłuszczowe
oraz naczynia krwionośne. Natomiast u kobiet kolagen i elasty-
na układają się równolegle, dzięki temu tkanka łączna kobiet
jest bardziej elastyczna i rozciągliwa – co najlepiej zaobserwo-
wać można u kobiet w ciąży. Pozbijane w twarde grudki komór-
ki tłuszczowe mogą łatwo przesuwać się między włóknami ko-
lagenu i elastyny, deformując tkankę łączną, która stopniowo
twardnieje i traci elastyczność. Stwardnienia te mogą uciskać
na zakończenia nerwowe w skórze, dlatego cellulit w zaawanso-
wanym stopniu może powodować ból.

Zaburzenia mikrokrążenia
Estrogeny wpływają również na zwiększenie przepuszczalno-
ści naczyń krwionośnych. Płyn fizjologiczny przenika z krwi

Podział cellulitu

Ze względu na podłoże, na którym się formuje, cellulit dzielimy na:

Cellulit twardy

Cellulit twardy charakteryzuje się obecnością twardych, bolesnych zmian poło-
żonych płasko w tkance podskórnej. Skóra jest sucha, szorstka i zbita. Zajmuje
głównie okolice pośladków, ud i wewnętrznej części kolan. Cellulit twardy częś-
ciej spotyka się u młodych kobiet poniżej 25. roku życia.

Cellulit wiotki

Pojawia się u kobiet około 40. roku życia. Skóra jest luźna, mało elastyczna, ła-
two daje się ująć w fałd, w którym wyczuwalne są liczne grudki. Może występo-
wać na kończynach dolnych i górnych oraz na pośladkach, brzuchu, sutkach.

Cellulit obrzękowy (wodny)

Powstaje w wyniku gromadzenia się wody w tkankach i tworzenia się obrzęków.
Obrzęki powstają najpierw w obszarach położonych najniżej, kostkach, łydkach,
kolanach i na końcu na udach i pośladkach. Skóra jest napięta na obrzękniętych
tkankach, a jej konsystencja porównywalna jest do ciasta, udaje się ją odkształ-
cić pod naciskiem. W tej postaci zaleca się odciążanie kończyn i unikanie butów
na wysokim obcasie.

Cellulit lipidowy

Cellulit lipidowy powstaje w wyniku nieprawidłowego metabolizmu tkanki
tłuszczowej. Grudki znajdują się głęboko w tkance podskórnej. Osiągają spore
rozmiary, co wynika z ciągłego odkładania w nich lipidów. Największe znaczenie
ma poprawa ukrwienia, które wspomagają odpowiednio dobrane masaże.

kosmetyka

pielęgnacja

BEAUTY FORUM POLSKA 3/2012

do  tkanek  i  gromadzi  się  w  przestrze-
niach  międzykomórkowych,  powodując
obrzęki.  Obrzęknięte  tkanki  uciskają  na
naczynia  krwionośne,  powodując  zabu-
rzenie  mikrokrążenia  w  skórze  i  tkance
podskórnej, a to z kolei powoduje niedo-
krwienie komórek tłuszczowych. Z braku
tlenu  i  składników  odżywczych  wytwa-
rzają  one  i  gromadzą  w  swym  wnętrzu
substancje toksyczne. Tak więc komórki
tłuszczowe mogą zwiększać swe rozmia-
ry nie tylko gromadząc tłuszcz, ale rów-
nież  toksyczne  odpady  metaboliczne.
Dlatego właśnie początki cellulitu mogą
pojawiać się już u młodych, szczupłych
dziewczyn.  Pojedyncze  komórki  tłusz-
czowe mogą powiększać swoje rozmiary
aż 10-krotnie, co jest widoczne w posta-
ci grudek na skórze.

Zaburzenia w układzie limfatycznym
Krążąca po organizmie limfa zbiera sub-
stancje  toksyczne  i  odprowadza  je  do
węzłów  chłonnych,  skąd  są  transporto-
wane do nerek i usuwane z organizmu.
To czy układ limfatyczny dobrze funkcjo-
nuje, zależy w dużej mierze od sprawno-
ści  i  elastyczności  tkanki  łącznej.  Jeśli
jest zbyt miękka i przepuszczalna, toksy-
ny, zamiast wędrować do węzłów chłon-
nych, wnikają w inne tkanki, np. groma-
dzą się w komórkach tłuszczowych. Tak
więc  sprawny  układ  limfatyczny  poma-
ga w usuwaniu toksyn z komórek tłusz-
czowych, więc pośrednio zapobiega po-
większaniu się cellulitu.

Czynniki genetyczne
Geny  warunkują  dwa  czynniki  mają-
ce  wpływ  na  osobniczą  skłonność  do
powstawania  cellulitu.  Geny  pośred-
nio odpowiadają za całkowitą zdolność
magazynowania  tłuszczu  poprzez  ko-
dowanie  ilości  komórek  tłuszczowych
–  adipocytów.  Ich  liczba  jest  genetycz-
nie  uwarunkowana.  Jako  drugi  czynnik
wymienia się także genetycznie uwarun-
kowaną  produkcję  receptorów  wiążą-
cych  tłuszcz  na  komórkach  adipocytów
i  przyczyniających  się  do  jego  magazy-
nowania. Tak więc osoby mające więcej
komórek tłuszczowych lub więcej recep-
torów  na  adipocytach  są  bardziej  na-
rażone  na  ryzyko  wystąpienia  cellulitu
oraz trudniejsze jego postacie.

Czynniki środowiskowe
Do  czynników  zewnętrznych  zaliczamy
otyłość,  brak  aktywności  fizycznej,  al-
koholizm,  nikotynizm,  osłabienie  or-
ganizmu,  stres,  codzienne  chodzenie
w obuwiu na wysokim obcasie. Również
bardzo  istotny  wpływ  odgrywa  dieta
–  spożywanie  dużych  ilości  soli,  tłusz-
czów, węglowodanów, picie mocnej ka-
wy i napojów wysokosłodzonych bardzo
przyczynia  się  do  powstawania  cellu-
litu.
Walkę  z  cellulitem  należy  rozpocząć
jak  najwcześniej,  najlepiej  w  pierw-
szym  lub  drugim  stadium  –  wtedy  na-
sze  działania  będą  najbardziej  skutecz-

ne.  Niwelowanie  zmian  to  wyzwanie
zarówno  dla  specjalistów,  jak  i  samych
klientek, które muszą wykazać się syste-
matycznością  i  konsekwencją  w  działa-
niu.  Dysponując  szerokim  wachlarzem
możliwości,  jakie  oferuje  współczesna
kosmetologia  i  medycyna  estetyczna,
możemy  zaproponować  klientom  kom-
pleksową strategię walki ze „skórką po-
marańczową”, ale o tym opowiem w ko-
lejnym artykule.

Magdalena Petk I kosmetolog, absolwentka
Akademii Medycznej im. Ludwika Rydygiera
w Bydgoszczy, autorka artykułów o tema-

tyce kosmetycznej.

Etapy rozwoju cellulitu

W przypadku etapów rozwoju cellulitu wyróżniamy pięć faz.

Pierwsza faza
W pierwszym stadium schorzenia objawy nie są jeszcze widoczne gołym okiem, ale delikatnie pobruzdowane
guzki są widoczne po ujęciu skóry w fałd. Na tym etapie dominuje wzrost przepuszczalności naczyń żylnych
i zastój krwi żylnej.

Druga faza
Pobruzdowania skóry stają się widoczne i przyjmują postać „skórki pomarańczowej”. Etap ten zależny jest od
obrzęku tkanki podskórnej oraz pierwszych procesów włóknienia tkanki tłuszczowej. Obrzęk wywołuje ucisk
na okoliczne adipocyty oraz ich niedotlenienie, a także pobudza ich reakcje zapalne w tkance podskórnej, pro-
wadzące do odkładania włókien kolagenowych. Skóra staje się przez to twardsza i mało elastyczna.

Trzecia faza
Jest to moment w pełni rozwiniętego włóknienia guzków tkanki tłuszczowej, które stają się bolesne przy do-
tyku i bardzo dobrze widoczne na skórze.

Czwarta faza
Guzki powiększają się, wyraźnie widoczne są bruzdy, które je przedzielają. Na poziomie komórkowym obser-
wujemy w pełni rozwinięte reakcje zapalne, proces sklerotyzacji i zaburzenia funkcji naczyń żylnych.

Piąta faza
Faza piąta odpowiada najbardziej nasilonemu obrazowi klinicznemu. Występują liczne, duże, widoczne guzy.
Zmiany są bardzo bolesne, wszelkie zabiegi na skórze zmienionej wywołują głęboki dyskomfort u pacjenta.

Fot.: