297_834316_operator_zurawia

Spis tre

1. Dane identyfikacyjne zawodu ...................................................

1.1. Kod, nazwa zawodu i usytuowanie zawodu w klasyfika-

cjach .................................................................................

1.2. Notka metodologiczna i autorzy .......................................

2. Opis zawodu ................................................................................

2.1. Synteza zawodu ..............................................................

2.2. Opis pracy i sposobu jej wykonywania, obszary wyst

powania zawodu .............................................................

2.3.

rodowisko pracy (warunki pracy, maszyny i narz

dzia

pracy, zagro

enia, organizacja pracy) ............................

2.4. Wymagania psychofizyczne, zdrowotne, w tym prze-

ciwwskazania do wykonywania zawodu .........................

2.5. Wykształcenie i uprawnienia niezb

dne do podj

cia

pracy w zawodzie .............................................................

2.6. Mo

liwo

ci rozwoju zawodowego, potwierdzania/ wali-

dacji kompetencji .............................................................

2.7. Zadania zawodowe ..........................................................

2.8. Wykaz kompetencji zawodowych ....................................

2.9. Relacje mi

dzy kompetencjami zawodowymi a pozio-

mem kwalifikacji w ERK/PRK ..........................................

3. Opis kompetencji zawodowych ................................................ 10

3.1. Przygotowywanie

urawia jezdniowego do pracy Kz1 ... 10

3.2. Wykonywanie czynno

ci zwi

zanych z obsług

urawia

jezdniowego Kz2 ............................................................. 11

3.3. Przemieszczanie przestrzenne ładunku

urawiem jezd-

niowym Kz3 ..................................................................... 12

3.4. Kompetencje społeczne KzS .......................................... 13

4. Profil kompetencji kluczowych ................................................. 14

5. Słownik ........................................................................................ 15

1. Dane identyfikacyjne zawodu

1.1. Kod, nazwa zawodu i usytuowanie zawodu

w klasyfikacjach:

Według Klasyfikacji zawodów i specjalno

ci na potrzeby rynku pracy (KZiS

2010):

834316 Operator

urawia jezdniowego

Grupa wielka 8 – Operatorzy i monterzy maszyn i urz

dze

(w Mi

dzynarodowej Klasyfikacji Standardów Edukacyjnych ISCED 2011 –
poziom 3).

Grupa elementarna 8343 – Maszyni

ci i operatorzy maszyn i urz

dze

wigowo-transportowych i pokrewni (w Mi

dzynarodowym

Standardzie Klasyfikacji Zawodów ISCO-08 odpowiada grupie 8343
Crane, hoist and related plant operators).

Według Polskiej Klasyfikacji Działalno

ci (PKD 2007):

Sekcja F. Budownictwo, Dział 41. Roboty budowlane i zwi

zane ze

wznoszeniem budynków, Dział 43. Roboty budowlane i specjali-
styczne, Sekcja H. Transport i gospodarka magazynowa, Dział 52.
Magazynowanie i działalno

ść

usługowa wspomagaj

ca transport.

Uzasadnienie: zawód wyst

puje zarówno w budownictwie, jak

i w magazynowaniu i transporcie.

1.2. Notka metodologiczna i autorzy

Opis standardu kompetencji zawodowych wykonano na podstawie: analizy

ródeł (akty prawne, klasyfikacje krajowe, mi

dzynarodowe) oraz głównie

wyników bada

analitycznych na 15 stanowiskach pracy w 5 przedsi

bior-

stwach (małe − 1, mikro − 4, w tym usługowe − 5), przeprowadzonych
w marcu 2013 r.

Zespół Ekspercki:

•

Andrzej Szkutnik – Wytwórnia Sprz

tu Komunikacyjnego „PZL”

widniku,

•

Jacek Maci

g – Usługi d

wigowe Jacek Maci

g w Wolanowie,

•

Krystian Michałkiewicz – MKM Usługi D

wigowo-Sprz

towe Miro-

sław Michałkiewicz w Lublinie,

•

Tadeusz B

kała – Przedsi

biorstwo Wielobran

owe „TECH-POL”

Puławach.

Ewaluatorzy:

•

Paweł Grzywacz – MOTA ENGIL Central Europe S.A. w Lubarto-

wie,

•

Paweł Pa

dzior – Firma „BESZTAK” w Wymysłówce k. Beł

yc.

Recenzenci:

•

Małgorzata Chodynko – ZORPOT O

rodek w Toruniu,

•

Piotr Ziembicki – NOKU „TOMRAD” w Radomiu.

Komisja Bran

owa (zatwierdzaj

ca):

•

Roman Szewczyk (przewodnicz

cy) – Regionalna Organizacja Pra-

codawców Lewiatan w Cz

stochowie,

•

Sylwester Odziemczyk – Cech Rzemie

lników i Przedsi

biorców

Bran

y Budowlanej w Lublinie,

•

Norbert Bro

ek – Zwi

zek Zawodowy In

ynierów i Techników Za-

d Krajowy w Warszawie.

Data zatwierdzenia:

•

17.10.2013 r.

2. Opis zawodu

2.1. Synteza zawodu

Operator

urawia jezdniowego ustawia i obsługuje

uraw jezdniowy

oraz kontroluje jego prac

2.2. Opis pracy i sposobu jej wykonywania,

obszary wyst

powania zawodu

Głównym zadaniem operatora

urawia jezdniowego jest podnoszenie

i przemieszczanie wyrobów, materiałów i konstrukcji za pomoc

urawia.

Oprócz tego operator dba o cz

ęść

jezdn

, na której zamontowany jest

uraw. Praca operatora

urawi jezdniowych jest przewa

nie wykonywa-

na w kabinach. Osoby wykonuj

ce t

prac

maj

sto podwójny za-

wód kierowcy i operatora. Operatora obowi

zuje utrzymywanie ł

czno

ze współpracownikami (sygnalistami) za pomoc

sygnałów bezpiecze

stwa, komunikacji słownej, sprz

tu radiowego itp. Operator powinien

stosowa

przepisy i zalecenia dozoru technicznego, bezbł

dnie rozpo-

znawa

sygnały i stosowa

do nich. Do podstawowych obowi

zków

operatora nale

y ponadto codzienna obsługa techniczna maszyn,

sprawdzanie działania mechanizmów nap

dowych i zabezpieczaj

cych

oraz przygotowanie stanowiska pracy.

2.3.

rodowisko pracy (warunki pracy, maszyny

i narz

dzia pracy, zagro

enia, organizacja pracy)

Praca operatora

urawi jezdniowych jest przewa

nie wykonywana

w kabinach, które mog

integraln

ęś

kabiny podwozia pojaz-

du. Praca operatora

urawi jezdniowych wymaga

cisłej współpracy

z wieloma osobami pomagaj

cymi przy ró

nego rodzaju pracach trans-

portowych, chocia

kontakt ten nie jest bezpo

redni. W kabinie opera-

tor przebywa sam, komunikuje si

jednak z innymi pracownikami za

pomoc

umownych znaków, sygnałów

wietlnych, d

kowych, ko-

munikacj

radiow

. Operator nie przygotowuje samodzielnie materia-

łów do podnoszenia, przenoszenia (nie wykonuje czynno

ci zaczepia-

nia, opasywania ładunku przy u

yciu ró

nego typu zawiesi ogólnego

lub specjalnego przeznaczenia); operator musi polega

na wykonuj

cym te czynno

ci pracowniku. Operator ponosi konsekwencje zawinio-

nych szkód wynikaj

cych z zerwania ładunku przy nieumiej

tnym jego

przemieszczaniu, zniszczenia sprz

tu, zagro

enia bezpiecze

stwa lub

spowodowania wypadku z udziałem ludzi.

2.4. Wymagania psychofizyczne, zdrowotne,

w tym przeciwwskazania do wykonywania zawodu

Praca w tym zawodzie jest zaliczana do

rednio ci

ęż

kich. U operato-

urawia jezdniowego wa

na jest sprawno

ść

psychofizyczna, wydol-

ść

układu oddechowego i układu kr

ąż

enia oraz bardzo dobry wzrok

i słuch. Operator powinien by

równie

odporny psychicznie, gdy

jest

nara

ony na stres wynikaj

cy z du

ej odpowiedzialno

ci i zagro

enia

wypadkami, wytrzymały fizycznie (praca w złych warunkach atmosfe-
rycznych, w przedłu

onym czasie, w nocy). Istnieje wiele przeciwwska-

zdrowotnych do pracy w tym zawodzie, z których najwa

niejsze to:

zaburzenia równowagi, zaburzenia percepcji wzrokowej, schorzenia
układu kostno-stawowego, choroby układu kr

ąż

enia, alergie, padaczka.

Dla zapewnienia sprawnej i bezpiecznej obsługi operatorzy

urawi jez-

dniowych poddawani s

systematycznym badaniom okresowym lekar-

skim i psychotechnicznym.

2.5. Wykształcenie i uprawnienia niezb

dne do podj

cia

pracy w zawodzie

urawie jezdniowe mog

obsługiwane przez osoby, które uzyska-

ły pozytywny wynik egzaminu kwalifikacyjnego na kategori

w zakre-

sie obsługi

urawi samojezdnych, przeprowadzonego przez wła

ciw

jednostk

dozoru technicznego. Zakres uprawnie

e by

ograniczo-

ny do rodzaju, typu lub ud

wigu urz

dzenia. Aby przyst

do egzaminu

z zakresu obsługi

urawia samojezdnego osoba musi mie

18 lat, umie-

tno

ść

praktycznej obsługi urz

dzenia oraz wiedz

teoretyczn

. Umie-

tno

ść

wykonywania czynno

ci obsługi mo

na naby

na drodze praktyki

zawodowej w charakterze pomocnika operatora

urawia jezdniowego.

Do obsługi

urawi jezdniowych zalecane jest wykształcenie zasadnicze

zawodowe najlepiej w zawodzie z bran

y mechanicznej, np.: 723310

Mechanik monter maszyn i urz

dze

lub w zawodach z grupy 8343 Ma-

szyni

ci i operatorzy maszyn i urz

dze

wigowo-transportowych i po-

krewnych. Do obowi

zków operatora

urawia jezdniowego pracuj

cego

w okre

lonych warunkach

rodowiskowych i technologicznych nale

organizacja stanowiska pracy, a przy własnej działalno

ci (samoza-

trudnienia), kosztorysowanie robót i przygotowanie ostatecznego rozli-
czenia. Operator

urawia mo

e prowadzi

jednoosobow

działalno

ść

gospodarcz

po spełnieniu okre

lonych warunków prawnych.

2.6. Mo

liwo

ci rozwoju zawodowego, potwierdzania/

/walidacji kompetencji

Operator

urawia jezdniowego posiadaj

cy uprawnienia do obsługi

z ograniczeniem ud

wigu mo

e podwy

szy

swoje uprawnienia do

kategorii obsługi

urawi jezdniowych bez ogranicze

wigu. Operator

e uczestniczy

w szkoleniach obsługi

urawi jezdniowych wysoce

wyspecjalizowanych. Warunkiem rozwoju zawodowego jest tak

e od-

powiedni sta

pracy (od kilku miesi

cy do kilku lat) i pozytywna opinia

przeło

onych. Kompetencje w zawodzie operator

urawia jezdniowego

potwierdza poprzez egzamin, stosowne za

wiadczenia wydaje Urz

Dozoru Technicznego.

2.7. Zadania zawodowe

Z1.

Organizowanie stanowiska pracy, z uwzgl

dnieniem instrukcji

obsługi, zasad BHP, ochrony ppo

., ergonomii i ochrony

rodo-

wiska (niezb

dne kompetencje: Kz1, Kz2, Kz3, KzS).

Z2. Wykonywanie obsługi technicznej codziennej, okresowej, trans-

portowej

urawia jezdniowego (niezb

dne kompetencje: Kz1,

Kz2, KzS).

Z3. Przygotowywanie

urawia do wykonywanej pracy (niezb

dne

kompetencje: Kz1, KzS).

Z4. Przemieszczanie ładunku w zasi

gu pracy

urawia (niezb

dne

kompetencje: Kz1, Kz3, KzS).

Z5. Ocenianie warunków atmosferycznych i warunków otoczenia

panuj

cych przed rozpocz

ciem, jak i w czasie pracy (niezb

dne

kompetencje: Kz1, Kz2, KzS).

Z6. Dobieranie parametrów

urawia w zale

ci od wykonywanej

pracy (niezb

dne kompetencje: Kz1, Kz3, KzS).

Z7. Dostosowywanie pr

dko

ci ruchów roboczych

urawia w trakcie

przemieszczania ładunków (niezb

dne kompetencje: Kz2, Kz3,

KzS).

Z8. Dobieranie pomocniczego osprz

tu chwytaj

cego do ładunku

(niezb

dne kompetencje: Kz1, KzS).

Z9. Sprawdzanie stanu technicznego

urawia zgodnie z instrukcj

eksploatacji w zakresie obsługi (niezb

dne kompetencje: Kz1,

Kz2, KzS).

2.8. Wykaz kompetencji zawodowych

Kz1 – Przygotowywanie

urawia jezdniowego do pracy (potrzebne do

wykonywania zada

: Z1, Z2, Z3, Z4, Z5, Z6, Z8, Z9).

Kz2 – Wykonywanie czynno

ci zwi

zanych z obsług

urawia jezdnio-

wego (potrzebne do wykonywania zada

: Z1, Z2, Z5, Z7, Z9).

Kz3 – Przemieszczanie przestrzenne ładunku

urawiem jezdniowym

(potrzebne do wykonywania zada

: Z1, Z4, Z6, Z7).

KzS – Kompetencje społeczne (potrzebne do wykonywania zada

Z1÷Z9).

2.9. Relacje mi

dzy kompetencjami zawodowymi

a poziomem kwalifikacji w ERK/PRK

Kompetencje zawodowe potrzebne do wykonywania zada

w za-

wodzie sugeruje si

wykorzysta

do opisu kwalifikacji na poziomie 3

wła

ciwym dla wykształcenia zasadniczego zawodowego w Europej-

skiej i Polskiej Ramie Kwalifikacji. Poziom ten jest uzasadniony miej-
scem usytuowania zawodu w Klasyfikacji zawodów i specjalno

ci (gru-

pa wielka 8 i jej odpowiednik w ISCED 2011).

Osoba wykonuj

ca zawód operatora

urawia jezdniowego:

1) w zakresie wiedzy: zna poj

cia ogólne w zawodzie operatora; zna

i rozumie zasady bezpiecznej pracy

urawiem jezdniowym, zna bu-

dow

urawia w zakresie potrzebnym do wła

ciwej obsługi, eksplo-

atacji

urawia; zasady współpracy z osobami pomocniczymi do prac

przeładunkowych;

2) w zakresie umiej

tno

ci: ma umiej

tno

ci wymagane do wykonania

zada

i czynno

ci zwi

zanych z przygotowaniem do pracy i obsług

urawia jezdniowego oraz z przemieszczaniem przestrzennym ła-

dunków

urawiem jezdniowym; potrafi wykonywa

zadania, uzale

niaj

c swoje działania od zmiennych warunków otoczenia; umie or-

ganizowa

stanowisko pracy, rozwi

zywa

typowe problemy; odbie-

i formułowa

wypowiedzi.

3. Opis kompetencji zawodowych

Opis kompetencji dotyczy tylko kompetencji zawodowych zdefinio-

wanych w badaniach na stanowiskach pracy.

Wykonanie zada

zawodowych Z1, Z2, Z3, Z4, Z5, Z6, Z8, Z9 wy-

maga posiadania kompetencji zawodowej Kz1.

3.1. Przygotowywanie

urawia jezdniowego do pracy

Kz1

Wiedza – zna i rozumie podsta-
wowe fakty, procesy, poj

cia ogól-

ne w zakresie budowy

urawi jez-

dniowych oraz zasady przygoto-
wania

urawia jezdniowego do

pracy, w szczególno

ci zna:

−

podstawowe

przepisy

BHP,

ochrony

ppo

ergonomii,

ochrony

rodowiska w zakresie

przygotowania

urawia jezdnio-

wego do pracy;

−

technologie wykonywania ró

no-

rodnych prac za pomoc

ura-

wia jezdniowego oraz organiza-
cj

stanowiska pracy

urawia

jezdniowego;

−

metody

sprawdzania

stanu

technicznego

urawia jezdnio-

wego;

−

instrukcje eksploatacji, doku-

mentacj

techniczno-ruchow

i eksploatacyjn

;

−

rodzaje, budow

i zasad

dzia-

łania

podzespołów

urawia

jezdniowego;

−

rodzaje, budow

i zasad

dzia-

łania układów hydraulicznych;

−

zasady mo

liwo

ci przyst

pie-

nia do pracy

urawia jezdnio-

wego w zale

ci od warun-

ków otoczenia i warunków at-
mosferycznych;

Umiej

tno

ci – wykonuje niezbyt

proste zadania zwi

zane z organi-

zacj

stanowiska pracy i przygoto-

waniem

urawia jezdniowego do

pracy, w szczególno

ci potrafi:

−

przestrzega

zasad i przepi-

sów BHP, ochrony ppo

., er-

gonomii, ochrony

rodowiska

w zakresie przygotowania

rawia jezdniowego do pracy;

−

okre

obszar pracy, dobiera

metody i narz

dzia pracy oraz

zawiesia wła

ciwe dla masy,

gabarytów i rodzaju ładunku;

−

wykonywa

wszystkie rodzaje

obsługi technicznej

urawi jez-

dniowych;

−

okre

liwo

ść

przyst

pienia do pracy w panuj

cych

warunkach atmosferycznych;

−

ocenia

stan konstrukcji no

nej,

poł

cze

, mocowa

, stan insta-

lacji elektrycznej i hydraulicznej,
stan miejsca posadowienia

rawia jezdniowego;

−

kontrolowa

funkcjonowanie

wszystkich ruchów roboczych,
mechanizmów i urz

dze

za-

bezpieczaj

cych;

−

rodzaje

urawi jezdniowych

i ich parametry techniczne;

−

znaki i sygnały bezpiecze

stwa;

−

stanowiskow

instrukcj

BHP;

−

zasady udzielania pierwszej

pomocy w nagłych wypadkach.

−

okre

bezpieczne odległo

od napowietrznych linii elektro-
energetycznych, wykopów, obie-
któw i elementów ruchomych

urawia jezdniowego;

−

udziela

pierwszej

pomocy

w nagłych wypadkach.

Wykonanie zada

zawodowych Z1, Z2, Z5, Z7, Z9 wymaga posia-

dania kompetencji zawodowej Kz2.

3.2. Wykonywanie czynno

ci zwi

zanych z obsług

urawia jezdniowego Kz2

Wiedza – zna i rozumie podsta-
wowe fakty, zasady, procesy,
poj

cia ogólne i zale

ci zwi

zane z obsług

urawia jezdnio-

wego, w szczególno

ci zna:

−

podstawowe zasady i przepisy

BHP, ochrony ppo

., ergono-

mii, ochrony

rodowiska w za-

kresie obsługi

urawia jez-

dniowego;

−

zasady bezpiecznej obsługi

urawia jezdniowego;

−

dokumentacj

techniczno-ru-

chow

, instrukcj

obsługi

ura-

wia jezdniowego;

−

rodzaje, budow

i zasad

dzia-

łania podzespołów

urawia;

−

rodzaje, budow

i zasad

dzia-

łania układów hydraulicznych;

−

specyfikacj

techniczn

i pa-

rametry pracy

urawia;

−

budow

i parametry techniczne

osprz

tu do

urawia jezdniowe-

go;

−

stan techniczny

urawia jez-

dniowego;

−

zasady

post

powania

przy

udzielaniu pierwszej pomocy
w nagłych wypadkach.

Umiej

tno

ci – wykonuje czyn-

ci zwi

zane z obsług

urawia

jezdniowego zgodnie z procesem
technologicznym

oraz

według

okre

lonej instrukcji w szczegól-

ci potrafi:

−

przestrzega

zasad i przepi-

sów BHP, ochrony ppo

., er-

gonomii, ochrony

rodowiska

w zakresie

obsługi

urawia

jezdniowego;

−

odczytywa

wskazania urz

dze

kontrolno-pomiarowych

w kabinie operatora

urawia

jezdniowego;

−

monitorowa

przebieg eksplo-

atacji

urawia jezdniowego;

−

sprawdza

szczelno

ci ukła-

dów hydraulicznych

urawia

jezdniowego;

−

sprawdza

ycie podzespo-

łów

urawia jezdniowego;

−

wykonywa

drobne naprawy

elementów

urawia jezdniowe-

go;

−

identyfikowa

uszkodzenia w os-

prz

cie

urawia jezdniowego;

−

kontrolowa

prawidłowo

ść

pracy

urawia jezdniowego;

−

korzysta

z dokumentacji tech-

niczno-ruchowej, instrukcji ob-
sługi

urawia jezdniowego;

−

obsługiwa

ró

ne rodzaje

urawi

jezdniowych zgodnie z posiada-
nym zakresem uprawnie

;

−

udziela

pierwszej

pomocy

w nagłych wypadkach.

Wykonanie zada

zawodowych Z1, Z4, Z6, Z7 wymaga posiadania

kompetencji zawodowej Kz3.

3.3. Przemieszczanie przestrzenne ładunku

urawiem

jezdniowym Kz3

Wiedza – zna i rozumie podstawo-
we fakty, zasady, procesy, poj

cia

ogólne i zale

ci obowi

zuj

w czasie przemieszczania prze-
strzennego ładunków

urawiem

jezdniowym, w szczególno

ci zna:

−

zasady BHP, ochrony ppo

ergonomii, ochrony

rodowiska

podczas przemieszczania ła-
dunków;

−

organizacj

stanowiska pracy

urawia jezdniowego;

−

zabezpieczenie terenu w za-

gu pracy

urawia jezdnio-

wego;

−

zasady wykonywania czynno-

ci sterowania

urawiem jezd-

niowym;

−

zasady doboru odpowiednich

parametrów pracy;

−

wpływ warunków atmosferycz-

nych na prac

urawia jezd-

niowego;

Umiej

tno

ci – wykonuje niezbyt

proste

czynno

zwi

zane

z przemieszczaniem

przestrzen-

nym ładunków

urawiem jezdnio-

wym, w szczególno

ci potrafi:

−

przestrzega

zasad i przepi-

sów BHP, ochrony ppo

., er-

gonomii, ochrony

rodowiska

podczas przemieszczania ła-
dunków;

−

organizowa

stanowisko pracy

urawia jezdniowego w rze-

czywistych warunkach tereno-
wych i technologicznych;

−

obsługiwa

uraw jezdniowy

w strefie niebezpiecznej w s

siedztwie nadziemnych sieci
(mediów) oraz napowietrznych
linii energetycznych;

−

obsługiwa

uraw jezdniowy

w terenie rozpoznanym pod
wzgl

dem warunków geolo-

gicznych i gruntowych;

−

wpływ

wska

ników

urawia

jezdniowego na mo

liwo

ść

wy-

konania prac;

−

sposoby post

powania i czyn-

ci wykonywane w stanie

zagro

enia

urawia jezdnio-

wego;

−

stanowiskow

instrukcj

BHP

urawia jezdniowego;

−

zasady pracy w pobli

u napo-

wietrznych

linii

energetycz-

nych.

−

operowa

urawiem jezdnio-

wym stosuj

c, wła

ciw

tech-

nik

pracy;

−

kontrolowa

wskazania urz

dze

monitoruj

cych zakres

pracy

urawia jezdniowego;

−

ocenia

na bie

żą

co warunki

atmosferyczne;

−

precyzyjnie przemieszcza

ła-

dunek, operuj

urawiem jezd-

niowym;

−

współpracowa

z zespołem

maszyn w terenie;

−

operowa

urawiem jezdnio-

wym zgodnie z instrukcj

ob-

sługi;

−

współpracowa

z hakowym

i sygnalist

Wykonanie wszystkich zidentyfikowanych w standardzie zada

zawodowych wymaga posiadania kompetencji społecznych KzS.

3.4. Kompetencje społeczne KzS:

–

ponosi odpowiedzialno

ść

za przygotowanie do pracy

urawia jezd-

niowego,

– dostosowuje zachowanie do zmian w

rodowisku pracy

urawia jezd-

niowego,

– pracuje cz

ęś

ciowo samodzielnie i podejmuje współprac

z innymi

urz

dzeniami w zorganizowanych warunkach pracy

urawia jezd-

niowego,

– ocenia wpływ swoich działa

realizowanych w ramach współpracy

zespołowej i ponosi odpowiedzialno

ść

za ich skutki podczas prze-

mieszczania ładunku

urawiem jezdniowym.

4. Profil kompetencji kluczowych

Ocen

ci kompetencji kluczowych dla zawodu operatora

rawia jezdniowego przedstawia rys. 1.

Wykaz kompetencji kluczowych opracowano na podstawie wykazu

stosowanego w Mi

dzynarodowym Badaniu Kompetencji Osób Doro-

słych − projekt PIAAC (OECD).

Umiejętność obsługi komputera i wykorzystania Internetu

Umiejętności matematyczne

Umiejętność czytania ze zrozumieniem i pisania

Sprawność motoryczna

Planowanie i organizowanie pracy

Wywieranie wpływu/przywództwo

Komunikacja ustna

Współpraca w zespole

Rozwiązywanie problemów

Serie1

Zbędne

Mało ważne

Ważne

Istotne

Bardzo ważne

Rys. 1. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu 834316 Operator

urawia

jezdniowego

5. Słownik

Zawód

−

zbiór zada

(zespół czynno

ci) wyodr

bnionych w wyniku społecz-

nego podziału pracy, wykonywanych stale lub z niewielkimi zmianami
przez poszczególne osoby i wymagaj

cych odpowiednich kwalifikacji

i kompetencji (wiedzy, umiej

tno

ci oraz kompetencji społecznych)

zdobytych w wyniku kształcenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu
stanowi

ródło dochodów.

Specjalno

ść

−

jest wynikiem podziału pracy w ramach zawodu, zawiera cz

ęść

czynno

ci o podobnym charakterze (zwi

zanych z wykonywan

funkcj

lub przedmiotem pracy) wymagaj

cych pogł

bionej lub do-

datkowej wiedzy i umiej

tno

ci zdobytych w wyniku dodatkowego

szkolenia lub praktyki.

Zadanie
zawodowe

−

logiczny wycinek lub etap pracy w ramach zawodu o wyra

nie okre-

lonym pocz

tku i ko

cu, wyodr

bniony ze wzgl

du na rodzaj lub

sposób wykonywania czynno

ci zawodowych powi

zanych jednym

celem, ko

cy si

produktem, usług

lub decyzj

Kompetencje
zawodowe

−

wszystko to, co pracownik wie, rozumie i potrafi wykona

, odpowied-

nio do sytuacji w miejscu pracy. Opisywane s

trzema zbiorami: wie-

dzy, umiej

tno

ci oraz kompetencji społecznych.

Wiedza

−

zbiór opisów faktów, zasad, teorii i praktyk przyswojonych w procesie

uczenia si

, odnosz

cych si

do dziedziny uczenia si

lub działalno-

ci zawodowej.

Umiej

tno

−

zdolno

ść

wykonywania zada

i rozwi

zywania problemów wła

ci-

wych dla dziedziny uczenia si

lub działalno

ci zawodowej.

Kompetencje
społeczne

−

zdolno

ść

autonomicznego i odpowiedzialnego uczestniczenia w

yciu

zawodowym i społecznym oraz kształtowania własnego rozwoju,
z uwzgl

dnieniem kontekstu etycznego.

Kompetencje
kluczowe

−

wiedza, umiej

tno

ci i postawy odpowiednie do sytuacji, niezb

dne

do samorealizacji i rozwoju osobistego, bycia aktywnym obywatelem,
integracji społecznej i zatrudnienia.

Standard
kompetencji
zawodowych

−

norma opisuj

ca kompetencje zawodowe konieczne do wykonywania

zada

zawodowych wchodz

cych w skład zawodu, akceptowana

przez przedstawicieli organizacji zawodowych i bran

owych, praco-

dawców, pracobiorców i innych kluczowych partnerów społecznych.

Kwalifikacja

−

zestaw efektów uczenia si

(zasób wiedzy, umiej

tno

ci oraz kompe-

tencji społecznych), których osi

gni

cie zostało formalnie potwier-

dzone przez uprawnion

instytucj

Europejska
Rama
Kwalifikacji

−

przyj

ta w Unii Europejskiej struktura i opis poziomów kwalifikacji,

umo

liwiaj

cy porównywanie kwalifikacji uzyskiwanych w ró

nych

krajach. W Europejskiej Ramie Kwalifikacji wyró

niono 8 poziomów

kwalifikacji opisywanych za pomoc

efektów uczenia si

; stanowi

one układ odniesienia krajowych ram kwalifikacji.

Polska Rama
Kwalifikacji

−

opis hierarchii poziomów kwalifikacji wpisywanych do zintegrowane-

go rejestru kwalifikacji w Polsce.

Krajowy
System
Kwalifikacji

−

ogół rozwi

słu

żą

cych ustanawianiu i nadawaniu kwalifikacji

(potwierdzaniu efektów uczenia si

) oraz zapewnianiu ich jako

ci.