background image

1.Polowe metody oznaczania współ. filtr. Do pomiaru współczynnika filtracji służy 
pomiar prędkości filtracji, który wykonujemy przy zastosowniu kilku metod: metoda 
indykatorowa(wskaźnikowa), metoda chemiczna, metoda elektrolityczna, której 
modyfikacją jest metoda potencjału elektrycznego, metoda izotopowa. Oprócz tego 
mamy jeszcze otwory badawcze: poszukiwawcze, badawczo-eksploatacyjne 
(rozpoznawcze), obserwacyjne (piezometry) i grupowo-badawczy węzeł 
hydrogeologiczny. Pompowanie próbne na pojedynczych otworach lub węzłach 
hydrogeologicznych, metoda studni chłonnych (zalewanie otworu wiertniczego, studni, 
szybika lub szurfu wodą doprowadzoną z zewnątrz, oznaczanie na podstawie wzniosu 
zwierciadła wody oraz metodami geofizycznymi. 
2. Pompowanie badawcze, p. pomiarowe, p. próbne, p. parametryczne, p. testowe 
Pompowanie studni lub ujęcia składającego się z zespołu studzien, z obserwacjami 
wydatków w studniach i stanów w piezometrach i innych otworach obserwacyjnych 
przed pompowaniem, w czasie jego trwania i po zakończeniu. P. b. wykonywane jest w 
celu określenia parametrów poziomów wodonośnych i rozdzielających, schematu 
krążenia ujętego systemu hydrogeologicznego, zasobów eksploatacyjnych i wyznaczenia 
obszaru zasobowego ujęcia, parametrów jakości wody i ich trwałości. Pompowanie takie 
wykonuje się zwykle w hydrowęźle lub w pojedynczych otworach badawczo -
eksploatacyjnych. Pompowania mogą być krótkotrwałe i długotrwałe (ich zadaniem jest 
zbadanie stałości wydatku i jakości wody oraz wpływu eksploatacji na inne poziomy 
wodonośne).Pompowanie oczyszczające, pompowanie wstępne Pompowanie studni po 
jej wybudowaniu lub renowacji wykonywane w celu oczyszczenia studni (również ze 
względu na przeprowadzoną dezynfekcję), filtru oraz jego otoczenia, w celu sprawdzenia 
poprawności ujęcia (zafiltrowania) warstwy. Minimalny czas p. o. musi zagwarantować 
pełną klarowność wody, brak objawów piaszczenia czy utrzymywania się złej , skażonej 
jakości wody. W czasie p. o. prowadzi się pełny zakres obserwacji tak by mogło być 
wykorzystane do opracowania racjonalnego projektu i programu pompowania 
badawczego 
3. Źródło Samoczynny, naturalny, skoncentrowany wypływ wody podziemnej na 
powierzchni terenu lub w dnie zbiornika wodnego ( źródło zatopione). Źródło występuje 
w miejscu, gdzie powierzchnia terenu przecina warstwę wodonośną lub statyczne 
zwierciadło wody podziemnej. Jest przejawem naturalnego drenażu wód podziemnych. 
Źródła odgrywają ważną rolę w zasilaniu sieci hydrograficznej. Mogą występować 
pojedynczo lub grupowo, tworząc „linię źródeł” lub zespół źródeł wchodzący w skład 
obszaru źródliskowego. Bez względu na genezę (źródła meteoryczne, źródła juwenilne) 
siłą motoryczną, która powoduje wypływ wody podziemnej jest siła ciężkości (źródła 
descenzyjne) lub ciśnienie hydrostatyczne (źródła ascenzyjne). Podział źródeł na typy i 
rodzaje oparty jest na różnych kryteriach. Do najważniejszych należy rodzaj ośrodka 
skalnego (pory, szczeliny, kawerny). W oparciu o to kryterium wyróżnia się następujące 
typy źródeł: źródło warstwowe, źródło szczelinowe, źródło dyslokacyjne, źródło 
krasowe.  
Źródło ascenzyjne, źródło wstępujące, źródło podpływowe 
Źródło, do którego woda pod wpływem ciśnienia hydrostatycznego podnosi się w 
pustkach skalnych (porach lub szczelinach) w końcowym odcinku do góry i wypływa w 
miejscu, gdzie powierzchnia przetnie zwierciadło statyczne lub warstwę wodonośnšą 

background image

poniżej zwierciadła  
Jeżeli woda pochodzi z dużych głębokości źródło ma reżim stały - niezależny od opadów 
atmosferycznych. Siłą motoryczną powodującą wypływ mogą być również gazy lub 
pary.  
Źródło descenzyjne, źródło zstępujące, źródło grawitacyjne, źródło spływowe 
Źródło, do którego woda spływa pod działaniem siły ciężkości od obszaru zasilania w 
dół, poprzez środowisko wód podziemnych (środowisko hydrogeologiczne), do miejsca 
wypływu. Wydajność źródła jest funkcją spadku hydraulicznego. Funkcja ta w 
zależności od warunków przyrodniczych może być liniowa lub paraboliczna.  
Źródło dyslokacyjne, źródło uskokowe 
Źródło wypływające wzdłuż płaszczyzny uskokowej, której często towarzyszy strefa 
intensywnych spękań i druzgotu tektonicznego. Charakteryzuje się stałością wydatku, 
temperatury i składu chemicznego wód. Źródła dyslokacyjne występują często w postaci 
linii źródeł znacząc przebieg strefy dyslokacyjnej. Do najbardziej wydajnych należą 
źródła w strefie krzyżujących się uskoków.  
Źródło gorące 
Źródło gorące występujące w obszarach czynnego lub wygasającego wulkanizmu. Może 
również powstawać z wód infiltracyjnych przenikających na znaczne głębokości (wody 
termalne). S
zczególnym rodzajem źródła gorącego jest gejzer. Jest to źródło wyrzucające 
gorącą wodę i parę wodną w stałych odstępach czasu. Wokół miejsca wypływu osadza 
się gejzeryt  
 Źródło krasowe 
Źródło zasilane wodami skrasowiałych masywów skalnych, w których szczeliny, kanały 
i inne próżnie krasowe stanowią komunikujący się ze sobą system hydrauliczny. Za 
pośrednictwem kanału zbiorczego krążące w masywie wody krasowe wyprowadzane są 
na powierzchnię w formie skoncentrowanego wypływu. Żywo reaguje na czynniki 
klimatyczne. Ź. k. należą do najbardziej wydajnych (wywierzysko). Ze względu na 
kształt przewodu doprowadzającego wodę do źródła wyróżnia się: źródła kanałowe, 
jaskiniowe, szczelinowo-krasowe. Występują też źródła intermitujące, z których woda 
wypływa z przerwami; są one związane z lewarowym kształtem przewodów krasowych. 
Źródło meteoryczne 
Źródło zasilane wodą atmosferyczną (meteoryczną) i drenujące płytkie wody 
infiltracyjne.  
 
Źródło mineralne 
Źródło wyprowadzające na powierzchnię terenu wodę, która zawiera ponad 1000 
mg/dm

3

 rozpuszczonych składników stałych pochodzenia geogenicznego.  

 Źródło okresowe, źródło efemeryczne 
Źródło, które co pewien czas zanika w okresach niskich stanów wód. W czasie roztopów 
lub obfitych opadów deszczu ponownie wznawia działalność. Drenuje mało zasobn
zbiorniki wód podziemnych.
  
Źródło pulsujące, źródło tętniące 
Źródło, w którym wypływ odbywa się z niewielkimi przerwami, w regularnych 
odstępach czasu. Wypływ ustaje, gdy ciśnienie hydrostatyczne nie może przezwyciężyć 
oporu, jaki stawia materiał klastyczny maskujący wyloty szczelin. Odbudowa ciśnienia 
powoduje ponowną aktywność źródła.  

background image

Źródło słodkie, źródło zwykłe 
Źródło o intensywnym zasilaniu i drenażu, którego wody zawierają 100-500 mg/dm

3

 

rozpuszczonych substancji stałych. Wartości niższe od 100 mg/dm

3

 kwalifikują źródło 

jako heterotermane  
Źródło stałe, źródło trwałe 
Źródło, z którego woda wypływa bez przerwy, w stałych lub zmiennych ilościach. 
Zmiany wydajności źródła określa wskaźnik zmienności źródła.  
Źródło szczelinowe 
Źródło drenujące wody krążące w szczelinach skał litych. W zależności od 
ukształtowania terenu, stopnia szczelinowatości masywu i rozkładu ciśnień 
hydrostatycznych 
może być źródło descenzyjne lub źródło ascenzyjne. Woda na 
powierzchnię wyprowadzana jest przez szczelinę tzw. Zbiorczą, do której dopływa z 
systemu współpracujących szczelin. Meteoryczne zasilanie i szybki przepływ powodują 
duże wahania wydajności źródła 
Źródło termalne, źródło cieplicze, cieplica, źródło ciepłe 
Źródło wyprowadzające na powierzchnię terenu wody głębokiego krążenia infiltracyjne 
lub juwenilne o temperaturze przekraczającej 20

0

C. W zależności od warunków 

hydrogeologicznych kształtujących termikę wód wyróżnia się źródła hetero termalne – o 
temperaturze zmiennej i homeotermalne - o temperaturze stałej 
4.Reżim źródła, ustrój hydrogeologiczny źródła Zespół parametrów i cech 
charakteryzujących środowisko hydrogeologiczne źródła. Jego wydajność(ilość wody, 
która wypływa ze źródła w jednostce czasu), ciśnienie hydrostatyczne, skład chemiczny 
wody i jej właściwości fizyczne (głównie temperatura) oraz zmienność tych cech pod 
wpływem czynników zewnętrznych.  
5. Od jakich parametrów naturalnych i tech. zależy wielkość dopływu wody do 
studni wierconej (Wielkość dopływu do studni). 
Zależy od tego czy studnia jest 
zupełna czy niezupełna, zafiltrowana czy niezafiltrowana. Filtr może być pionowy lub 
poziomy. W ujęciach pionowych robocza część filtra może obejmować całą warstwę 
wodonośną albo może być umieszczona w górnej, środkowej lub dolnej części. Są różne 
konstrukcje filtrów. Dopływ wody do studni może odbywać się przez przepuszczalne 
ścianki lub przez dno. Zwierciadło ujmowanej wody może być swobodne, a strumień 
dopływającej wody sferyczno-radialny lub płasko -radialny. Ruch dopływającej wody: 
laminarny, turbulentny lub mieszany, ustalony lub nieustalony. Obszar filtracji, w którym 
odbywa się ruch wody w kierunku ujęcia, może być nieograniczony (gdy warstwa 
wodonośna ma szerokie rozprzestrzenienie, a jej granice daleko od ujęcia) lub 
ograniczony(granice w zasięgu leja depresyjnego mogą być obszary ograniczone 
jednostronnie, dwustronnie lub wielostronnie).  
6.Lej depresyjny Depresja (obniżenie) powierzchni zwierciadła wody podziemnej 
wokół studni, ujęcia, kopalni itp. wywołana jej pompowaniem. Linia przecięcia 
powierzchni depresyjnej z powierzchnią przekroju tworzy krzywą depresji. Odległość od 
osi otworu do miejsca, w którym obniżone zwierciadło łączy się ze statycznym jego 
poziomem, nazywa się promieniem leja depresyjnego. W ruchu ustalonym promień l. d. 
ma nieskończoną wartość lub odpowiada odległości do granic warstwy wodonośnej. 
Zwierciadło, którego obniżenie wymuszone zostało pompowaniem nazywamy 
zwierciadłem dynamicznym. W praktycznych obliczeniach dopływu do studzien 

background image

wykorzystuje się liczne wzory doświadczalne i metody graficzne określania promienia l. 
d. Metoda Clarka - oparta na próbnym pompowaniu wody z otworu. 
7.Interferencja studzien, współdziałanie studzien Nakładanie się wpływów studzien 
eksploatujących ten sam poziom wodonośny a usytuowanych w odległościach 
mniejszych niż ich zasięgi, dzięki czemu wytwarza się wspólny lej depresyjny. Służy 
obniżania zwierciadła wody przy budowie szybów górniczych, odwadniania odkrywek 
kopalnianych i wykopów fundamentowych, ujęcia dużych ilości wód w celu 
zaopatrzenia. I. s. przejawia się spadkiem wydajności otworów, zwiększeniem depresji. 
Zmniejszenie wydatków określa współczynnik interfencji a = Q’/Q = q’/q  gdzie:  
Q’, Q - łączny wydatek studzien współdziałających (Q’) i niezależnych (Q)  q, q - 
wydatki jednostkowe studzien współdziałających (q’) i niezależnych (q) 
Zasada superpozycji, zasada addytywności  Pośrednia metoda osiągania rozwiązań 
(określania wzorów) w dynamice wód podziemnych. Z. s. wyraża fakt fizycznej 
niezależności efektów dynamicznych wywołanych różnymi przyczynami: suma przyczyn 
wywołuje skutek będący sumą skutków od poszczególnych przyczyn. Z. s. jest słuszna 
tylko dla systemów liniowych, których działanie opisują równania liniowe, w których 
parametry nie zależą od wartości funkcji (tj. od naporu - H lub stężenia - C). W 
najprostszym przypadku: depresję wypadkową wywołaną pracą zespołu studzien 
możemy obliczyć jako sumę depresji spowodowanych pracą każdej ze studni zespołu. 
8. Mapa hydroizohips -sposób wykonania -możliwości interpretacyjne Jest to 
najprostsza mapa hydrogeologiczna, składająca się z hydroizophips oraz linii spływu. 
Wykonujemy ją za pomocą interpolacji zwierciadła wód podziemnych z istniejących 
danych dostarczonych z wierconych studni. Linie spływu są zawsze prostopadłe do linii 
hydroizohips. Mapę hydroizohips możemy interpretować jako nośnik danych o szybkości 
oraz kierunku przepływu wód gruntowychwysokości zwierciadła. 
9. Temperatura (wody) 
Wody płytko występujące pozostają pod wpływem t. atmosfery, 
nieco niżej znajduje się tzw. strefa termicznie neutralna (strefa stałych temperatur), 
głębiej - poddawane są strumieniowi cieplnemu litosfery, a t. ich wzrasta zgodnie ze 
stopniem geotermicznym. Temperatury wód podziemnych wahają się między 0-100˚C. 
Czasem poniżej 0˚C np. w kranach wiecznej marzłoci lub powyżej 100˚C w głębokich 
przewodach gejzerów. Pomiar temperatury wód podziemnych wykonuje się 
termometrem czerpakowym 
10. Rozpuszczalność gazów w wodzie 
Rozpuszczalność gazów, to zdolność gazów do 
rozpuszczania się w wodach podziemnych - do tworzenia roztworów wodnych. R. 
poszczególnych gazów jest różna, a zależy też od: ciśnienia, jakie panuje w atmosferze 
gazu nad cieczą, i jest do niego wprost proporcjonalna (prawo Daltona); rozpuszczalność 
każdej składowej części mieszaniny gazów w cieczy jest wprost proporcjonalna do 
ciśnienia cząstkowego danej części składowej nad cieczątemperatury cieczy i maleje z 
jej wzrostem.  
11. Główne jony
: Jony o dominujących stężeniach w wodach podziemnych. Należą do 
nich aniony (jon chlorkowy, jon siarczanowy, jon wodorowęglanowy) oraz kationy (jon 
sodowy, jon potasowy, jon wapniowy, jon magnezowy). Często jon potasowy i sodowy 
przedstawiane są łącznie, zwykle w przeliczeniu na jon sodowy. Stężenia j. g. i 
wzajemne ich proporcje wykorzystywane są przy klasyfikowaniu chemizmu wód 

background image

podziemnych (klasyfikacje hydrogeochemiczne). Proporcje te zmieniają się wraz ze 
zmianami warunków środowiska występowania wód podziemnych. 
12.Mineralizacja wód 1. Podstawowa cecha chemiczna wody, określana w badaniach 
hydrogeochemicznych m.in. przy ocenie jakości wody i różnego rodzaju klasyfikacjach 
wód. Oblicza się ją sumując stężenia wszystkich mineralnych składników wody. 
Minimalna ilość oznaczeń to makroskładniki, mineralne formy azotu ( jony azotanowe i 
jony amonowe) oraz jony żelaza ( jony żelazawe i jony żelazowe). Przybliżonymi 
miarami mineralizacji wody mogą być sucha pozostałość, substancje rozpuszczone, 
przewodność elektrolityczna właściwa, a nawet twardość wody. M. w. wyrażana jest w 
[mg/dm3]. 
2. Podział wód ze względu na ich mineralizację [w g/dm3] masa suchej pozostalosci: 
S=(a-b)x100/V lub M=S-Z+0,5HCO3 (Z-zawiesiny mineralne) i na tej podstawie wody: 
ultrasłodkie<0,1g/l,słodka, zwykła < 1; półsłodka 1 - 3; słonawa 3 -10; słona 10 -35; 
solanka > 35; solanka silna > 150,  Akratopegi 0,5-1,0 g/l (podwyższona mineralizacja) 
13. Skrócony zapis analizy chemicznej wody wzorem Kurłowa Skrócona forma 
zapisu chemizmu wód podziemnych ( formuła chemicznego składu wody) przedstawiana 
w formie ułamka. Dla pojedynczej analizy wody zapis przyjmuje postać:  Sp G 
M aniony/kationy T Q,  gdzie: Sp - składniki swoiste lub specyficzne dla danej wody 
[g/dm3 lub mg/dm3]; G - zawartość gazów [g/dm3];  M - mineralizacja wody [g/dm3];  
wymienione jony główne o stężeniach przekraczających 10 % mval/ dm3. Kolejność 
zapisu zgodna jest z malejącym udziałem, [% mval/ dm3];  T - temperatura wody, [oC]; 
Q - wydajność (źródła, studni), [m3/min].  Powyższy zapis jest niekiedy modyfikowany. 
Formuła Kurłowa może służyć do przedstawiania chemizmu wód z określonego obszaru, 
charakteryzowanego poziomu wodonośnego, lub pojedynczego ujęcia czy źródła . W 
zapisie można podawać wartość charakteryzującą jedną analizę a przy dysponowaniu 
licznymi analizami wartość średnią, lub nawet 3 wartości (minimalną, średnią, 
maksymalną). 
14. Klasyfikacja wód podziemnych oparta na procentowo-równoważnikowej formie 
analizy 
Jest ona oparta na zawartości w wodzie anionów i kationów. Jeżeli ΣrA=100% i 
ΣrK=100%, przyjmuje się, że charakter chemiczny nadają wodzie te aniony i kationy, 
które występują w niej w ilości co najmniej 20%mwal. W wodach naturalnych powyżej 
tej ilości występują tylko 3 aniony - Cl- , SO42- i HCO3- i 3 kationy Na+, Mg2+ i Ca2+. 
Tych sześć jonów może tworzyć w wodach szereg kombinacji wynikających ze 
stosunków ilościowych w granicach 20-100%. Możliwości kombinacji jest 49. Przykład: 
Cl- >20% mwal sumy anionów i Na+>20% mwal sumy kationów (tzw. wody 
dwujonowe) lub HCO3->20% mwal i Na+>20% oraz Ca2+>20%. 
15. Szczawy - określenia i przykłady występowania Szczawy, to wody mineralne 
zawierające powyżej 1g wolnego dwutlenku węgla (CO

2

) w 1 dm3 wody (są to wody 

lecznicze). Szczawy, to wody infiltracyjne, które wsiąkając w podłoże napotykają 
wyziewy dwutlenku węgla (w Polsce związane z wulkanizmem Karpat w trzeciorzędzie). 
Nasycając się nim, stają się bardziej aktywne chemicznie i rozpuszczają skały, w których 
płyną (mineralizują się). Występują w południowej części Beskidu Sądeckiego i na 
wschodnim pograniczu Pienin, w Szczawnicy, Krościenku nad Dunajcem, Krynicy, 

background image

Piwnicznej, Muszynie, Wysowej, Żegieniowie-Zdroju, a także w Szczawnie-Zdroju. 
Dzielimy je na: proste, alkaliczne, alkaliczno-solne, alkaliczno-solno-glauberskie. 
16. Woda lecznicza Woda: mineralna i/lub swoista odznaczająca się stałością cech 
fizycznych i składu chemicznego (w granicach dopuszczalnych wahań) oraz zawierająca 
w 1l co najmniej 1000 mg składników stałych lub wykazująca radoczynność co najmniej 
2 nCi/1 (albo temperaturę 20˚C na wypływie z otworu wiertniczego, innego ujęcia oraz 
stabilność cech fizycznych i składu chemicznego) lub zawierająca w jednym litrze 
odpowiednio dużą zawartość niektórych składników chemicznych, nie budząca 
zastrzeżeń pod względem sanitarnym i uznana za leczniczą przez Radę Ministrów.  
Woda swoista, woda specyficzna Woda lecznicza zawierająca jeden lub więcej 
składników farmakologicznie czynnych w ilościach nie niższych niż współczynniki 
farmakodynamiczne tych składników i/lub woda termalna 
Woda mineralna (1). Woda lecznicza zawierająca co najmniej 1000 mg/dm3 
rozpuszczonych składników stałych. (2) Nazwa potoczna stosowana do butelkowanych 
wód podziemnych 
17. Woda termalna, terma, cieplica (1). Woda: lecznicza, swoista, której temperatura 
na wypływie ze źródła lub odwiertu wynosi co najmniej 200C  (2) Woda o temperaturze 
wyższej o co najmniej 50C od średniej rocznej temperatury powietrza w otoczeniu 
wypływu. (3) Woda podziemna o podwyższonej temperaturze wykorzystywana lub 
nadająca się do wykorzystania jako nośnik energii (ogrzewnictwo, produkcja energii 
elektrycznej)  
18.Prowincja hydrogeologiczna Taksonomiczna jednostka hydrogeologiczna w 
regionalizacji hydrogeologicznej nadrzędna w stosunku do innych jednostek. 
Definiowana jest przez różnych autorów różnie. A.S. Kleczkowski (Kleczkowski red. 
1990) w oparciu o kryteria hydrostrukturalne, morfologiczne, hydrograficzne oraz 
wodonośność utworów czwartorzędowych dzieli Polskę na dwie prowincje 
hydrogeologiczne: górsko-wyżynną i nizinną. W górsko-wyżynnej wyróżnia: masywy, 
niecki, monokliny a także nałożone na nie lokalne zbiorniki dolinne. W nizinnej: pasma 
głównych zbiorników czwartorzędowych oraz niżej leżące zbiorniki w utworach 
starszych nazywając je subnieckami lub subzbiornikami. 
Subzbiornik wód podziemnych Zbiornik wód podziemnych występujący poniżej 
innych i wykazujący znacznie niższą od nich zasobność. Sub- wyraża zarówno położenie 
zbiornika w pionie (w Polsce poniżej zbiorników czwartorzędowych), jak też znacznie 
mniejszą (zwykle co najmniej o rząd wielkości) zasobność mierzoną wskaźnikiem 
zasobności np. w l/(s x km2). Nadkład subzbiornika ogranicza jego zasilanie, przez co 
zasoby eksploatacyjne są mniejsze niż gdyby utwory budujące subzbiornik były 
odsłonięte 
Rodzaje zasobów wód podziemnych Uwzględniając aspekt przestrzenny: zasoby 
punktowe, przywiązane do pracy jednej studni zasoby lokalne, źródło zaopatrzenia 
osiedla, miejscowości, zakładu przemysłowego, itp.; związane z pracą zespołu studni 
czerpiącego wodę z określonego poziomu wodonośnego zasoby regionalne, które ustala 
się biorąc pod uwagę całkowite rozprzestrzenienie danego poziomu wodonośnego albo 
całość lub część jednostki hydrogeologicznej, np. regionu, albo zlewnię hydrograficzną. 
Ze względu na wpływ na wody podziemne: naturalne, które formują się wyłącznie pod 
wpływem czynników naturalnych jak opady, infiltracja, influacja, itp. sztuczne, które 

background image

tworzą się w podziemiu dzięki świadomej działalności człowieka, jak sztuczna 
infiltracja, irygacja. Inny podział: statyczne, dynamiczne, eksploatacyjne  
Podział wód podziemnych eksploatacyjnych: zwykłe wody podziemne (słodkie wody 
podziemne) M <1g/l, t <20˚C (wody do bezpośredniej konsumpcji, przygotowane na 
bazie wód podziemnych: naturalne wody mineralne, naturalne wody źródlane, wody 
stołowe) wody podziemne uznane za kopalne (wody lecznicze, wody termalne, solanki) 
19.Ognisko zanieczyszczenia wód podziemnych Naturalne lub częściej sztuczne 
nagromadzenie substancji zanieczyszczających (realnie lub potencjalnie) wody 
podziemne. Występuje na powierzchni terenu lub w litosferze, atmosferze czy 
hydrosferze. Ogniska zanieczyszczeń mogą mieć zróżnicowany charakter przestrzenny: 
punktowy (wiercenia, stacje paliw, magazyny), liniowy lub pasmowy (rzeki, kanały, 
drogi, rurociągi), powierzchniowy (składowiska odpadów, osadniki, pola ściekowe i 
irygacyjne) oraz obszarowy (imisja gazów i pyłów, nawożenie i chemizacja rolnic twa i 
leśnictwa)  
20. Metody ochrony wód podziemnych są ustalane przez krajowy zarząd gospodarki 
wodnej, któremu podlega 7 zarządów regionalnych.  
Główne kierunki działań związanych z ochroną wód podziemnych: ograniczenie emisji 
zanieczyszczeń antropogenicznych oraz ustanowienie standardów jakości wód 
podziemnych i wartości progowych ograniczających wpływy antropogeniczne ( 
Ochrona wód podziemnych w regulacjach prawnych UE: RDW (ramowa dyrektywa 
wodna); dyrektywa dot. Ochrony wód podziemnych, dyrektywa dot. ochrony wód 
pitnych.