1. Czy deklinacja magnetyczna jest w metrach?
Nie, w stopniach.
2. Jakiego pierwiastka jest najwięcej w skorupie ziemskiej?
Tlen 47%
3. Ile lat ma Ziemia?
4,5 mld lat
4. Co to jest sima?
Warstwa w obrębie litosfery, bogata w krzem i magnez.
5. Co się znajduje między płaszczem a skorupą?
Nieciągłośd Moho
6. Nauka zajmująca się skamieniałościami?
Paleontologia
7. Co to jest woda mineralna i jakie są jej rodzaje?
Woda mineralna – naturalna woda o stężeniu soli mineralnych co najmniej 1 g/l.
szczawy
solanki
solanki gorzkie
żelaziste
siarkowe
krzemionkowe
8. Co wpływa na (co to jest) zjawisko krasowienia?
Krasowienie – rozpuszczanie skał przez wody powierzchniowe i podziemne, rodzaj wietrzenia
chemicznego.
Wpływa na nie struktura i tekstura skał, obecnośd spękao, temperatura wody, ilośd wody, klimat,
ukształtowanie terenu, CO
2
.
9. Co wydobywa się w wybuchu wulkanu eksplozywnego?
Materiały piroklastyczne (pyły, popioły, piaski wulkaniczne, lapille, bomby wulkaniczne)
10. Czynniki geologiczne wpływające na morfologie terenu?
Tektonika i litologia.
11. Gleby w dolinach rzecznych?
gleby aluwialne
mady
gleby deluwialne
murszowe
12. Jak powstają moreny?
Duża forma osadowa, powstaje w wyniku akumulacji lodowcowej z materiału skalnego niesionego
przez lodowiec i złożonego na jego przedpolu albo przy krawędziach lub pod lodowcem. Składa się z
mieszaniny piasku i żwiru.
13. Czynniki wietrzenia mechanicznego i chemicznego?
mechaniczne:
- zmiany termiczne związane z nasłonecznieniem
- wzrost obcych kryształów w szczelinach skał
- zmiany wilgotności
- wahania ciśnienia na powierzchni skał
- mechaniczne oddziaływanie roślin i zwierząt
- nasiąkanie skał wodą
chemiczne:
- obecnośd wody (amoniak, tlenki azotu, CO
2
, chlor, H
2
SO
4
, substancje humusowe, bakterie,
węglany)
14. Co należy do czynników egzo- i endogenicznych?
egzogeniczne:
- wietrzenie
- erozja
- sedymentacja
endogeniczne:
- diastrofizm
- magmatyzm
- metamorfizm
15. Geologiczne znaczenie mórz i oceanów?
miejsce tworzenia się skał osadowych
działalnośd rzeźbotwórcza
16. W jakim klimacie występują gleby poligonalne?
polarnym
17. Co jest produktem akumulacji eolicznej?
wydmy
- barchany
- wydmy paraboliczne
- wydmy nieregularne
zmarszczki wiatrowe
pokrywy lessowe
18. Jaka skała powstaje podczas metamorfizmu granitu?
gnejs
19. Cechy osadów akumulacji eolicznej
b. dobrze obtoczone ziarna
powierzchnia ziarna podziurkowana i matowa
osad b. dobrze wysortowany
20. Lateryt powstaje w klimacie?
tropikalnym
21. Przykład gołoborza w Polsce?
na zboczu Łysej Góry
22. Skamieniałośd przewodnia?
Są to szczątki organizmów, które żyły w dawnych epokach geologicznych na dużym obszarze i w
krótkim okresie czasu.
23. Gdzie występują skały magmowe?
Sudety, Karkonosze, Tatry
24. Metamorfizm piaskowców?
kwarcyt
25. Jak powstają lessy?
W wyniku akumulacji eolicznej (działalnośd wiatru).
26. Erozja boczna?
Jest to podcinanie brzegów doliny rzecznej prowadzące do powstania meandrów i rozszerzania
doliny. Spowodowane działalnością wód płynących.
27. Wietrzenie chemiczne w jakim klimacie?
tropikalnym
28. Deferencjacja... czy to jest magma płynna?
Jest to różnicowanie składu magmy pierwotnej w skorupie ziemskiej.
29. Korazja?
Jest to erozyjna działalnośd wiatru. Poprzez uderzanie drobnymi cząsteczkami mineralnymi następuje
zarysowywanie lub ścieranie skał.
30. Gdzie występują zjawiska krasowe?
Wyżyna Krakowsko – Częstochowska, Tatry Zachodnie
31. Czy można określid wiek względny?? ( paleontologia)
Tak
32. Jeziora rynnowe
Długie wąskie doliny o wysokich brzegach, głębokośd do 100 m (w Polsce na Pomorzu i Mazurach).
Powstają wskutek działalności lodowców.
33. Osady rzeczne czym się charakteryzują?
dobrze wysortowane
warstwowanie przekątne, ripplemarki
imbrykacja otoczaków
34. Funkcje morza?
akumulacja
erozja
transport
35. Ewaporaty?
Osady pochodzenia chemicznego, utworzone z łatwo rozpuszczalnych minerałów, wytrącające się z
roztworu wodnego w czasie jego odparowania.
36. Izostazja?
Stan równowagi mas w skorupie ziemskiej.
37. Czy promieo biegunowy Ziemi jest dłuższy od promienia równikowego?
Nie
38. Jedynie w obrębie skorupy kontynentalnej znajduje się:
a) astenosfera
b) warstwa bazaltowa
c) warstwa granitowa
39. Deklinacja to:
a) kąt dwuścienny między płaszczyzną południka geograficznego i magnetycznego
b) kąt zawarty między składową magnetyzmu a południkiem geograficznym
c) kąt zawarty między płaszczyzną południka a płaszczyzną zwrotnika
40. Zasada, zgodnie z którą osady młodsze spoczywają na osadach starszych jest zasadą:
a) aktualizmu
b) superpozycji
c) uniformitaryzmu
41. Do metod datowania bezwzględnego należy:
a) metoda paleontologiczna
b) metoda tektoniczna
c) warwochronologia
42. Jakie są główne elementy fałdu?
a) amplituda, wysokośd fałdu, oś fałdu, promieo fałdu, jądro synkliny, jądro antykliny
b) amplituda, zrzut, wysokośd fałdu, oś fałdu, promieo fałdu, jądro synkliny, jądro antykliny
c) amplituda, zrzut, wysokośd fałdu, oś fałdu, promieo fałdu, skrzydło fałdu
43. Jeżeli upady warstw po obu stronach płaszczyzny osiowej są skierowane w przeciwne strony:
a) fałd jest leżący
b) fałd jest stojący
c) fałd jest obalony
44. Uskok normalny to uskok:
a) zrzutowy
b) przesuwczy
c) zawiasowy
45. Okno tektoniczne to forma typowa dla obszaru o budowie:
a) uskokowej
b) fałdowej
c) płaszczowinowej
46. Uskok to deformacja:
a) ciągła
b) nieciągła
c) pośrednia między deformacjami ciągłymi a nieciągłymi
47. Co oznacza termin „geosynklina”?
a) wąskie strefy gromadzenia osadów dużej miąższości
b) obszary podnoszące się
c) obszary słabo zaburzone tektonicznie
48. Proces prowadzący do wypiętrzenia łaocucha górskiego to:
a) epejrogeneza
b) orogeneza
c) żadne z podanych
49. Jakie procesy określamy mianem diastrofizmu?
a) ogół procesów prowadzących do ruchów i deformacji skorupy ziemskiej
b) ogół procesów prowadzących do powstania skał magmowych na powierzchni Ziemi i w jej
wnętrzu
c) zespół procesów prowadzących do przeobrażenia skał, poddawanych oddziaływaniu wysokiej
temperatury i ciśnienia
50. Czy erozyjną działalnośd topniejącego śniegu nazywamy niwacją?
Tak
51. Czy morena boczna jest typowa dla lądolodów?
Nie
52. Czy eratyki to kry lodowcowe?
Nie
53. Poszczególne stany maksymalnego zasięgu zlodowacenia, zaznaczające się występowaniem zespołu
form morenowych na przedpolu lądolodu to:
a) stadiały
b) interstadiały
c) deglacjacja
54. Pradoliny to:
a) pierwotne doliny rzeczne
b) szerokie doliny, w których osadzał się materiał wynoszony z lodowców i przynoszony rzekami z
północy
c) szerokie doliny, w których osadzał się materiał wynoszony z lodowców i przynoszony rzekami z
południa
55. Ruch wody, wywołany przyciąganiem Księżyca i Słooca to:
a) prądy morskie
b) falowanie
c) pływy
56. Główny związek chemiczny rozpuszczony w wodzie morskiej:
a) węglan wapnia
b) chlorek sodu
c) chlorek potasu
57. Zalewanie lądu przez morze:
a) denudacja
b) transgresja
c) regresja
58. Strome urwisko nadbrzeżne to:
a) flisz
b) klif
c) skarpa
59. Wał piaszczysty wystający nad poziom morza, równoległy do wybrzeża to:
a) laguna
b) bariera
c) barchan
60. Osady powstałe w wyniku działalności prądów zawiesinowych to:
a) flisz
b) skały okruchowe – iły i muły
c) skały węglanowe
61. Osady rzeczne to:
a) lateryt
b) aluwia
c) terasy
62. Powstają w wyniku erozji dennej:
a) kotły eworsyjne
b) deluwium
c) meandry
63. Peneplena wykształca się w stadium:
a) młodocianym
b) dojrzałym
c) starczym
64. Materiał niesiony przez rzekę to:
a) zawiesina
b) obciążenie
c)
deluwium
65. Warstwowanie przekątne jest charakterystyczne dla:
a) środowisk rzecznych
b) środowisk eolicznych
c) obu typów osadów
66. Wywiewanie cząstek mineralnych to:
a) korazja
b) soliflukcja
c) deflacja
67. Wydmy mające kształt sierpowaty, wygięty łukiem otwartym w tym kierunku, w którym wieje
wiatr to:
a) ripplemarki
b) barchany
c) wydmy paraboliczne
68. Proces różnicowania się magmy nazywamy:
a) grawitacją
b) dyferencjacją
c) granityzacją
69. Zjawisko odmieszania się magmy nazywamy:
a) intruzją
b) likwacją
c) sedymentacją
70. Biotyt krystalizuje najczęściej szybciej od:
a) oliwinu
b) piroksenu
c) kwarcu
71. Krater połączony jest z ogniskiem magmowym przez:
a) komorę ze stopioną skałą
b) komin wulkaniczny
c) intruzję magmową
72. Wulkany eksplozywne wyrzucają:
a) gazy i materiały wulkaniczne (popioły wulkaniczne, piaski, lapille, bomby)
b) materiał skalny
c) tylko gazy
73. Powstają w wyniku podmorskich wylewów:
a) lawy poduszkowe
b) batolity
c) skały węglanowe
74. Zjawiska plutoniczne związane są z:
a) wędrówką magmy ku powierzchni Ziemi, wykorzystując przy tym różne szczeliny, aby w koocu
wylad się na powierzchnię
b) przemieszczaniem się i zastyganiem magmy wewnątrz skorupy ziemskiej
c) wędrówką magmy w głąb skorupy ziemskiej
75. Intruzją niezgodną jest:
a) dajka
b) lakolit
c) lopolit
76. Granit to:
a) kwaśna skała magmowa
b) obojętna skała magmowa
c) zasadowa skała magmowa
77. Metamorfizm spowodowany pogrążaniem dużego obszaru w strefę odmiennych ciśnieo i
temperatur to:
a) metamorfizm regionalny
b) metamorfizm kontaktowy
c) metamorfizm dyslokacyjny
78. Facja metamorficzna to:
a) częściowe lub całkowite zastąpienie substancji mineralnej w skale przez inną pod działaniem
cieczy lub gazów przenikających porami w skale
b) zbiór wszystkich skał metamorficznych, które podczas przeobrażeo ostatecznie ukształtowały
się w tym samym przedziale ciśnieo i temperatur, charakteryzujący się określonym zespołem
minerałów
c) przeobrażenie skał metamorficznych w wyniku znalezienia się ich w warunkach metamorfizmu
regionalnego niższego stopnia, niż ten, w którym powstały przy współdziałaniu metamorfizmu
dyslokacyjnego
79. Zachodzi w aureolach kontaktowych otaczających intruzje magmowe:
a) metamorfizm dyslokacyjny
b) metamorfizm termiczny
c) metamorfizm impakcyjny
80. W wyniku metamorfizmu granitów powstaje:
a) gabro
b) gnejs
c) marmur
81. W wyniku metamorfizmu wapienia powstaje:
a) dolomit
b) łupek fyllitowy
c) marmur
82. Ruchy masowe, odbywające się dzięki uplastycznieniu skał to:
a) osiadanie
b) spływanie
c) obrywanie
83. Osuwiska tworzące się w wyniku przemieszczania się warstw w poprzek powierzchni strukturalnych
to osuwiska:
a) asekwentne
b) insekwentne
c) konsekwentne
84. Haki zboczowe powstają pod wpływem:
a) osiadania
b) spełzywania
c) osuwania
85. Proces podczas którego skała luźna staje się skałą zwięzła to?
lityfikacja
86. …………. jest nauką zajmującą się badaniem minerałów.
Mineralogia
87. ………….jest nauką zajmującą się badaniem skał.
Petrografia
88. Jakiego pierwiastka jest najwięcej w skorupie ziemskiej?
a) krzem
b) żelazo
c) tlen
89. Jakiego pierwiastka jest w Ziemi najwięcej?
a) żelazo
b) krzem
c) węgiel
90. Etap diagenezy obejmujący zespół procesów prowadzących do przekształcenia luźnego osadu w
zwięzłą skałę to:
a) kompakcja
b) lityfikacja
c) konkrecja
91. Gips jest skałą osadową pochodzenia:
a) okruchowego
b) chemicznego
c) organicznego
92. Skała okruchowa o frakcji psefitowej to:
a) piasek
b) brekcja
c) mułowiec
93. Jaka skała osadowa jest zbudowana głównie z węglanu wapnia?
a) wapieo
b) mułowiec
c) gips
94. Ekspansja skorupy oceanicznej w obie strony od grzbietu śródoceanicznego nosi nazwę:
a) Strefa Benioffa
b) Strefa subdukcji
c) Strefa akrecji
95. W osi grzbietu śródoceanicznego znajdują się:
a) wulkany linijne
b) uskoki odwrócone
c) pióropusze plam gorąca
96. Trzęsienia ziemi w obrębie litosfery są związane ze strefami:
a) strefa podwyższonego metamorfizmu
b) strefy grzbietów śródoceanicznych, strefy przyuskokowe, strefy łuków wysp i rowów
oceanicznych
c) strefa grzbietów oceanicznych oraz szelfy kontynentalne
97. Najsilniejsze trzęsienia ziemi mają genezę:
a) zapadową
b) wulkaniczną
c) tektoniczną
98. Łuszczenie skał jest wywołane głownie:
a) zamrozem
b) uwodnieniem
c) nasłonecznieniem
99. Jasnoszara gleba klimatu umiarkowanie chłodnego to:
a) orsztyn
b) bielica
c) mada
100. Wzrost kryształów w porach skały powoduje:
a) wietrzenie mechaniczne
b) wietrzenie chemiczne
c) eksfoliację
101. W klimacie pustynnym dominuje:
a) wietrzenie chemiczne
b) wietrzenie mechaniczne
c) występują oba typy jednocześnie
102. Strefa znajdująca się między zwierciadłem wód gruntowych a powierzchnią ziemi nosi nazwę
strefy:
a) saturacji
b) aeracji
c) nasycenia
103. Rodzaj wód podziemnych pochodzących z opadów atmosferycznych to wody:
a) juwenilne
b) kondensacyjne
c) infiltracyjne
104. Wody mineralne zawierające dużą ilośd CO
2
:
a) wody krzemowe
b) solanki
c) szczawy
105. Przeciwieostwem ponoru jest:
a) wywierzysko
b) lej krasowy
c) uwał
106. Woda występuje w skałach w postaci:
a) wody higroskopijnej
b) wody błonkowej, swobodnej, higroskopijnej, kapilarnej
c) wody błonkowej, swobodnej, higroskopijnej
107. Zjawiska krasowe rozwijają się:
a) w skałach węglanowych
b) w ewaporatach
c) w skałach głębinowych