Domowe mydło lawendowe
Materiały i przybory:
resztki mydła lub
szare mydło
w kostce
wywar z lawendy
kilka łyżek oleju lub oliwy z oliwek
żaroodporne naczynie+ pasujący garnek z wodą
tarka do warzyw
drewniana łyżka
plastikowe foremki z zestawu do zabawy ciastoliną, papierowe
kubeczki, foremki do babeczek
1.Z lawendy zrobić nocny wywar. Przykryć spodeczkiem i poczekać aż
ostygnie. Można też zrobić wywar z rumianku, lipy lub nagietka w
zależności od tego jaki zapach preferujemy.
2. Resztki mydła trzemy na tarce do szklanego naczynia żaroodpornego.
Najlepiej użyć białego mydła z dodatkiem np. kilku skrawków różowego
aby uzyskać ładny kolor ostatecznego mydełka. Jeśli pomieszamy niebieski
z różowym i zielonym to efekt końcowy może nas rozczarować pod
względem kolorystycznym... :) Możemy też zrobić nasze mydełka ze
zwykłego szarego mydła.
3. Naczynie żaroodporne ze startymi resztkami mydła wstawiamy do garnka
z gotującą się wodą i podgrzewamy w tak zwanej "kąpieli wodnej".
4. Dodajemy kilka łyżek wywaru z lawendy i tyle samo łyżek oleju lub
oliwy. Można też dodać kilka kropel wybranego olejku eterycznego. Całość
mieszamy drewnianą łyżką czekając aż wiórki mydła się rozpuszczą a
wszystkie składniki połączą na gładką masę. Nie gotujemy!
5. Masa w trakcie podgrzewania brzydko pachnie! Nie trzeba się tym
przejmować, jak mydełka się wysuszą będą pachniały naprawdę ładnie.
6. Zdjąć masę z garnka i mieszając poczekać aż lekko ostygnie.
7. Foremki do zrobienia mydełek posmarować w środku olejem lub oliwą.
My użyliśmy foremek do zabawy ciastoliną. Można przygotować foremki
do babeczek lub zwykłe papierowe kubeczki jednorazowe.
8. Bardzo ostrożnie- gorące!- nakładać masę mydlaną do foremek.
Pamiętajmy aby nie dawać zbyt grubej warstwy mydła, będzie nam wtedy
bardzo długo schło i będzie się niewygodnie nim myło ręce.
9. Foremki wypełnione mydłem odstawiamy w ciepłe i przewiewne miejsce
na dwa tygodnie. Jeśli mydełko jest grube należy je odstawić nawet na
cztery tygodnie.
10. Gotowe mydełko po przechyleniu foremki samo z niej wypada.
Instrukcja przygotowania mydła metodą na zimno I
PRZYGOTOWANIE NACZYŃ I SKŁADNIKÓW
Przygotuj:
•
naczynie ze stali nierdzewnej (np. garnek do gotowania mleka). W
naczyniu tym rozpuścisz fazę olejową oraz wymieszasz obie fazy,
•
naczynie szklane lub ze stali nierdzewnej na fazę wodno-ługową
(nigdy nie używaj garnków z aluminium, żelaza, miedzi, lub teflonu)
•
korzystając z wagi odmierz składniki: oleje, masło, wodę,
wodorotlenek sodowy, możesz do tego celu wykorzystać kubeczki
jednorazowe,
•
blender z końcówką plastikową lub ze stali nierdzewnej,
•
dwa termometry kuchenne, gumowe rękawice ochronne, oraz okulary
ochronne
•
formę do mydła wyłożoną papierem kuchennym (ułatwia wyciągnięcie
mydła).
II PRZYGOTOWANIE FAZY WODNO-ŁUGOWEJ
2.1
Przygotuj dwa naczynia oraz wodę i wodorotlenek sodowy (w
osobnych naczyniach) w ilości podanej w recepturze. Zalecamy
odmierzanie wody i wodorotleneku sodowego w gramach. Pamiętaj o
założeniu gumowych rękawiczek, wodorotlenek sodowy (soda
kaustyczna) jest silnie żrący.
2.2
Do przygotowanego naczynia wlej odmierzoną ilość wody
destylowanej. W drugim naczyniu umieść potrzebną ilość sody
kaustycznej. Zapewnij odpowiednią wentylację pomieszczenia.
UWAGA: Wodorotlenek sodowy jest silnie żrący, uważaj aby nie
zetknął sie ze skórą. Nie wdychaj szkodliwych oparów, które są
wydzielane podczas mieszania wodorotlenku sodowego z wodą.
Zapewnij odpowiednią wentylację pomieszczenia, wsypuj wodorotlenek
sodowy powoli. Trzymaj głowę jak najdalej od ługu, otwóż okno lub
mieszaj na zewnątrz.
2.3
Ostrożnie i powoli wsypuj sodę kaustyczną do naczynia zawierającego
wodę (UWAGA: Sodę kaustyczną wsypuj do wody, NIGDY odwrotnie).
Naczynie najlepiej umieść w zlewie lub umywalce z zimną wodą. Mieszaj
wodę drewnianą łyżką. Rób to ostrożnie i powoli. Wodorotlenek sodowy
jest substancją żrącą. Mieszaj aż cały wodorotlenek sodowy rozpuści się.
Po wsypaniu całej zawartości temperatura mikstury wzrośnie do około
70C.
2.4
Ciecz będzie ciepła. Używając kuchenny termometr kontroluj
temperaturę. Mikstura wodno- ługowa powinna ostygnąć do temperatury
45C. Jeśli ostygnie za bardzo podgrzej ją do temperatury 45C wkładając
naczynie do gorącego naczynia z wodą (do łaźni wodnej).
III PRZYGOTOWANIE FAZY OLEJOWEJ
3.1
Do przygotowanego wcześniej naczynia dodaj olej lub oleje i
masła w ilości podanej w recepturze (w gramach).
3.2
Postaw naczynie na ustawionej na niski stopień kuchence. Dodaj
wszystkie tłuszcze do naczynia.
3.3
Podgrzewając naczynie mieszaj tłuszcze aż się roztopią. Podgrzej je
do temperatury 45C. Do skontrolowania temperatury olejów użyj
kuchennego termometru.
IV POŁĄCZENIE FAZY WODNO-ŁUGOWEJ Z OLEJOWĄ
4.1
Przy połączeniu fazy wodno-ługowej i olejowej ważne jest, aby obie
fazy miały tą samą lub bardzo zbliżoną temperaturę około 45C. Faza
wodno-ługowa może być nieco zimniejsza. Jeśli wymaga tego sytuacja
poczekaj aż składniki ostygną do wymaganej temperatury lub podgrzej
je korzystając z łaźni wodnej.
4.2
Mieszając fazę olejową wlewaj powoli cienkim strumieniem fazę wodno-
ługową.
Mieszaj obie fazy drewnianą łyżką. Po połączeniu obu faz użyj
blendera. Mieszaj blenderem miksturę pulsując po 2 minuty. Po
około 5-10 minutach mikstura zacznie gęstnieć i robić się jaśniejsza.
Oznacza to, że rozpoczął się proces zmydlania.
4.1
Kiedy konsystencja nabierze gęstości budyniu oznacza to, że
mikstura jest gotowa. Konsystencję możesz sprawdzić „pisząc” po
powierzchni mikstury. Polewana z góry mikstura powinna zostawiać
ślad na powierzchni. Na tym etapie możesz dodać dodatkowe
składniki (opcjonalnie kawę, olejki eteryczne, glinki).
4.2
Przelej „budyń” do przygotowanej (wyłożonej papierem kuchennym)
formy. Formę przykryj
4.1
Umieść formę w ciepłym miejscu, np. koło grzejnika. Pozostaw
przykrytą ręcznikiem na 24 godziny. Konieczne jest przykrycie i
zaizolowanie formy tak, aby mydło przeszło przez fazę żelową (mydło na
kilka godziń staje się transparentne i trwa proces zmydlania).
4.2
Po 24 godzinach odwiń formę. Jeśli powierzchnia wciąż jest miękka
pozostaw formę z mydłem odkrytą na kolejne 24 godziny.
4.3
Rozkręć formę, masz gotowy do cięcia blok mydła. Potnij blok na kostki
mydła nożem co 3 cm. Wcześniej ogrzej nóż w gorącej wodzie wycierając
go do sucha.
4. Pocięte kostki mydła wymagają „już tylko” leżakowania. Ułuż na
plastikowej lub drewnianej tacy kostki mydła. Po trzech-sześciu
tygodniach mydło powinno być gotowe. Czym dłużej mydło będzie
leżakowało, tym będzie twardsze, trwalsze i łagodniejsze dla skóry
JAK ZROBIĆ MYDŁO?
Samodzielne robienie mydła jest już bardziej tylko sztuką dla samej sztuki
niż praktyczną umiejętnością. Możesz jednak samemu stworzyć
niepowtarzalną nutę zapachową i zabarwić mydło według własnego gustu.
Wreszcie własnoręcznie wykonane, ładnie przyozdobione mydło może być
skromnym podarunkiem.
Przygotuj:
-nierdzewną miskę
-gumową szpatułkę do mieszania
-pojemnik żaroodporny
-termometr
-foremki na mydło
-540 ml dobrego tłuszczu (olej kokosowy, oliwa z oliwek, masło kakaowe)
-63 ml sody kaustycznej
-240 ml wody, lub wyciągu z ziół
-łyżkę olejku eterycznego
Do żaroodpornego naczynia wlej wodę(lub wyciąg z ziół – dla mydła
ziołowego) o temperaturze 23 st. C, dodaj sodę kaustyczną – woda
zmętnieje i rozgrzeje się do 50 st. C – w ten sposób przygotowałeś ług
Sprawdź temperaturę ługu – powinna wynosić ona ok. 50 st. C
(prawidłowa podana jest na opakowaniu)
Podgrzej tłuszcz do tej samej temperatury co ług, przelej go do
nierdzewnej misy, dodaj do niego ług – całość wymieszaj.
Oba składniki będą się teraz łączyć ze sobą przez kolejne 1,5 godz.
Mieszaj całą masę co 15 minut.
Dodaj olejki eteryczne i jeszcze raz całość dobrze
wymieszaj. Wlej masę do foremek i poczekaj 48
godz. aż zastygnie.
Wyjmij mydło z form. Zanim będzie gotowe do użycia musi jeszcze 3
tygodnie leżakować – składniki dobrze się wtedy połączą ze sobą, a samo
mydło będzie łagodniejsze dla skóry.
Laboratorium domowe, czyli jak zrobić mydło
Jak zrobić mydło we własnej kuchni?
Do zrobienia mydła potrzebne są NaOH (wodorotlenek sodu, sól
kaustyczna), tłuszcz i woda (najlepiej destylowana) lub zastępczo inne
płyny (herbata, mleko, kawa), dodatkowo rękawice, okulary ochronne,
garnek emaliowany, który będzie używany tylko do robienia mydła
(bardzo niezdrowo jest przyrządzać później jedzenie w takim garnku,
no i coś niemetalowego do mieszania - ja używam drewnianej łyżki z
długim trzonkiem, można też używać miksera, ale mi było szkoda
przeznaczyć mikser tylko do robienia mydła.
A teraz krok po kroku do własnego, naturalnego mydła:
Odważyć tłuszcze (i ewentualnie wosk).
Te w postaci stałej (kokos, shea butter) można już włożyć do garnka,
jeżeli mydło ma zawierać również wosk pszczeli, to wosk też do
garnka. Na małym ogniu roztopić tłuszcze.
Usunąć wszystkie produkty żywnościowe z okolicy (ze stołu czy
blatu kuchennego), przykryć powierzchnię gazetą. Przygotować
sobie butelkę octu, na wszelki wypadek, gdyby trzeba było
szybko zneutralizować zasadę sodową. Dzieci i zwierzęta
wyrzucić z kuchni, to dla nich zbyt niebezpieczna zabawa. Ubrać
rękawiczki i okulary ochronne. Otworzyć okno.
Odważyć suche NaOH, ma ono przeważnie postać małych,
białych kuleczek lub płytek.
To bardzo niebezpieczna, żrąca substancja, trzeba pozbierać wszystkie
ewentualne okruszki i wyrzucić, pozostałe NaOH zamknąć w
opakowaniu, najlepiej w słoiku i odstawić w bezpieczne miejsce,
niedostępne dla niewtajemniczonych. W miarę możliwości nie
wdychać pyłu, a jak się nie da, to zaczerpnąć świeżego powietrza w
otwartym oknie.
Odważyć wodę (woda o temperaturze pokojowej) w szklanym
pojemniku, najlepiej w słoiku.
Powoli wsypywać NaOH do wody ciągle mieszając. Najlepiej
odwrócić twarz, żeby nie wdychać oparów. Mieszać dopóki
zasada sodowa nie będzie całkiem przezroczysta, a NaOH
całkowicie rozpuszczone. Otrzymany roztwór będzie bardzo
gorący. Najlepiej robić go w zlewie, w razie, gdyby słoik się miał
przewrócić, to nie będzie dużej szkody, a przynajmniej rury będą
przeczyszczone.
Sprawdzić czy stałe tłuszcze w garnku już się roztopiły, jeżeli
tak, to można dolać do nich płynne tłuszcze, przez co temperatura
mieszanki spadnie.
Teraz trzeba poczekać, aż temperatura zasady sodowej w słoiku i
tłuszczy w garnku osiągnie około 38-50°C. W tym czasie można
przygotować formy, do których będziemy wlewać płynne mydło.
Pojemniki na mydło należy wysmarować tłuszczem od wewnątrz
lub wyłożyć folią.
Prawdziwe „mydlarki” mają specjalne drewniane formy na mydło, ale
można się obejść bez takiego wydatku. Moje pierwsze mydło
zrobiłam w pudełku po soku. Odcięłam górę pudełka, wypłukałam,
wytarłam do sucha i nasmarowałam olejem spożywczym. Taka formę
można rozciąć przy wyciąganiu mydła.
Jak tłuszcze i zasada sodowa osiągną temperaturę 38-50°C
można wtedy wlewać powoli zasadę sodową do tłuszczy, cały
czas mieszając.
Teraz trzeba mieszać i mieszać, aż cała mieszanka zgęstnieje.
Powinna być na tyle gęsta, że można "pisać" strumieniem po jej
powierzchni, czyli mieć konsystencję świeżo ugotowanego budyniu.
Teraz można dolać zapachy, barwniki i inne substancje aktywne,
wymieszać jeszcze raz.
A teraz trzeba przelać mydło do formy.
Jeśli według recepty nie używa się mleka lub miodu to formę z
mydłem trzeba izolować, to znaczy wsadzić ją w karton albo
owinąć ręcznikiem albo jedno i drugie.
Zawinięte mydło w formie odłożyć w bezpieczne miejsce, zdala
od dzieci i zwierząt.
Można zdjąć okulary :-)
Po 24 godzinach lub później wyjmuje się mydło z formy i tnie na
odpowiednie kawałki.
Jest ono jeszcze miękkie i niedojrzałe. Jeszcze nie nadaje się do
użytku.
Takie świeże mydło musi „dojrzewać” 3-6 tygodni. Wcześniej
jest jeszcze zbyt „ostre” i żrące. Im dłużej się czeka, tym lepsze
mydło wychodzi. Z czasem mydło robi się twardsze i
łagodniejsze.
DODATKI
Barwniki
Do nadania mydłu określonego koloru można dodać barwniki
spożywcze, pigmenty mineralne, farby do wosku (świec). Również
glinki nadają mydłu kolor. Zamiast wody można użyć do robienia
mydła mocnego naparu lub odwaru ziołowego, który nada mu
określony kolor. Można również eksperymentować z przyprawami
(cynamon, papryka itd.) i innymi produktami spożywczymi, jak mleko
czy miód.
Zapachy
Do poperfumowania mydła można użyć olejków eterycznych lub
olejków zapachowych. Ilość trzeba wybrać według własnego nosa,
olejki pachną z różną intensywnością. Generalnie można przyjąć
zasadę 10 ml olejku na 500 g tłuszczu w mydle. Osoby ze
skłonnościami do alergii mogą zrezygnować z perfumowania mydła.
Nie polecam również wlewania perfum do mydła. Perfumy są na
alkoholu i to może zmienić całą konsystencję i strukturę robionego
mydła.
Substancje peelingujące
Tutaj można puścić wodze fantazji. Wszystko drobnoziarniste się
nadaje: kasza kukurydziana, kawa, zmielone płatki owsiane, zmielone
zioła, sól, cukier. To kilka propozycji.
MYDŁA
Poniższe recepty zawierają tylko skład mydeł, to znaczy proporcje
tłuszczu, wody i wodorotlenku sodu. Wykonanie opisane jest
powyżej.
Mydło oliwkowe 750 g:
Skład:
750 g olej z oliwek
251 g woda
niezmydlony tłuszcz - NaOH:
4% 96,84 g
5% 95,83 g
6% 94,82 g
7% 93,81 g
8% 92,81 g
9% 91,80 g
10% 90,79 g
Mydło oliwkowe 1000 g:
Skład:
1000 g olej z oliwek
335 g woda
niezmydlony tłuszcz - NaOH:
4% 129,12 g
5% 127,78 g
6% 126,43 g
7% 125,09 g
8% 123,74 g
9% 122,40 g
10% 121,05 g
Mydła oliwkowe są bardzo łagodne, odpowiednie dla alergików. Są
one jednak bardzo miękkie i „się ślimaczą” czyli łatwo się roztapiają i
się ciągną.
Mydło sojowo-słonecznikowe:
Skład:
300 g olej słonecznikowy
300 g olej sojowy
100 g olej rycynowy, żeby się mydł ładnie pieniło
235 g woda
niezmydlony tłuszcz - NaOH:
4% 90,24 g
5% 89,30 g
6% 88,36 g
7% 87,42 g
8% 86,48 g
9% 85,54 g
10% 84,60 g
Mydło rzepakowo-słonecznikowe:
Skład:
300 g olej słonecznikowy
300 g olej rzepakowy
100 g olej rycynowy, żeby się mydł ładnie pieniło
235 g woda
niezmydlony tłuszcz - NaOH:
4% 90,22 g
5% 89,28 g
6% 88,34 g
7% 87,40 g
8% 86,46 g
9% 85,52 g
10% 84,58 g
Domowe mydło czekoladowe (delikatny peeling)
Przepis na ciut więcej niż 100g:
100g mydła
6 kropel olejku
1 płaska łyżka kakao w proszku
1 łyżeczka cukru
1/2 łyżeczki cynamonu
2 łyżki wody
Blaty w kuchni zabezpieczyć gazetami. Pojemnik na mydło, garnek, w
którym będziemy gotować i łyżkę odkazić nad papierem i odstawić.
Dłonie przetrzeć chusteczkami antybakteryjnymi.
Mydło zetrzeć na tarce o dużych oczkach. Wymieszać z kakao,
cukrem, cynamonem i rozpuścić w kąpieli wodnej z dwiema łyżkami
wody (dobrze wszystko wymieszać!).
Moje mydło miało bardziej konsystencje ciasta kruchego, niż płynną.
Przełożyłam je, ugniatając dobrze palcami do odkażonego pojemnika
zamknęłam i włożyłam do lodówki na całą noc.
Dobrze byłoby pamiętać, że takie mydła mają mniej detergentów i nie
pienią się tak dobrze jak te "standardowe". podobno na pianę ma
wpływ cukier, ale ja nie zauważyłam różnicy. Następnym razem
dodam więcej.
Druga ważna uwaga: cynamon znalazł się tutaj, bo dobrze oczyszcza.
Mydełko jest raczej czymś w rodzaju peelingu. Jeżeli chcecie używać
go codziennie nie dodawajcie cynamonu.
Przez cynamon mydło trochę wysusza moją skórę. Ale ten zapach
wynagradza wszystko! Jak najprawdziwsza gorzka czekolada!