background image

Przemysłowe Sieci informatyczne

Wykład #3 Transmisja szeregowa

Opracował dr inż. Jarosław Tarnawski

background image

Plan wykładu

Transmisja szeregowa  i równoległa 

Transmisja synchroniczna i asynchroniczna

Simpleks, pół dupleks, pełny dupleks

Eliminowanie bledów

RS232 opis i charakterystyka

RS422

RS485

USB

background image

Transmisja szeregowa i równoległa

Przesyłana informacja zwykle grupowana jest w słowo –

najczęściej bajt (8 bitów)

Do przesłania jest znak ‘a’ w kodzie ascii oznaczony:

Dziesiętnie: 97 

Hexadecymalnie: 61

Binarnie: 01100001 

background image

Transmisja szeregowa i równoległa

Znak ‘a’ 

binarnie

01100001

97 dziesiętnie

0

*2

7

1

*2

6

1

*2

5

0

*2

4

0

*2

3

0

*2

2

0

*2

1

1

*2

0

=97

MSB – (ang. Most Significant Bit) Najbardziej znaczący bit – mający 

największą wagę 

LSB – (ang. Least Significant Bit) Najmniej znaczący bit – mający 

najmniejszą wagę 

MSB

LSB

Wagi bitów

MSB

background image

Transmisja szeregowa i równoległa

Transmisja równoległa - w jednej chwili przesyłane są 
wszystkie bity słowa, każdy innym kanałem transmisyjnym  
(np. przewodem) 

Transmisja szeregowa – przesyłane słowo dzielone jest na 
bity i wysyłana jest informacja bit po bicie jednym 
kanałem transmisyjnym

background image

Transmisja równoległa 

Znak ‘a’ 

binarnie 

MSB

01100001 

LSB

Nadawca

Odbiorca

0
1
1
0
0
0
0
1

W jednej chwili przesyłane są wszystkie bity słowa, każdy 
innym kanałem transmisyjnym

N
N
N
N

N

N

N

N

O
O
O
O
O
O
O
O

background image

Transmisja szeregowa

Nadawca

Odbiorca

01100001

Znak ‘a’ 

binarnie 

MSB

01100001 

LSB

przesyłane słowo dzielone jest na bity i wysyłana jest informacja bit po 
bicie jednym kanałem transmisyjnym począwszy od LSB do MSB

N

O

background image

Transmisja równoległa

Zalety 

Duża szybkość przesyłania danych (wszystkie bity przesyłane są 
jednocześnie)

Prosta budowa układów transmisji 

Wady 

Duży koszt łączy (okablowanie) zwłaszcza przy dużych odległościach

Na każdy bit słowa potrzebna jest odrębny kanał transmisyjny i para 
nadajnik odbiornik (modemy) 

zwielokrotniona wrażliwość na zakłócenia elektromagnetyczne 

background image

Transmisja szeregowa 

Wady

Mniejsza prędkość transmisji

Złożona budowa układów nadawczo odbiorczych (realizujących 
podział i składanie słowa na/z bitów) 

Zalety 

Jeden kanał transmisyjny 

niski koszt okablowania

mniejsza podatność na zakłócenia elektromagnetyczne

background image

Powszechność transmisji szeregowej 

Praktycznie łączność równoległa nadaje się do 
zastosowania wyłącznie na niewielkie (kilka metrów) 
odległości
(głównie nietypowe rzadkie zastosowania) 

Ze względu na niższy koszt, większą odporność na 
zakłócenia i większy zasięg  transmisja szeregowa jest 
powszechnie wykorzystywana  w zastosowaniach PSI a 
także w technice komputerowej (np. USB)

background image

01100001

Transmisja synchroniczna

Ma miejsce wtedy, gdy nadajnik i odbiornik taktowane są tym samym sygnałem 
zegarowym przekazywanym pomiędzy nadajnikiem i odbiornikiem 

Nadawca

Odbiorca

Sygnał zegarowy

Sygnał danych

Wyjście Sygnału 

zegarowego

Wejście sygnału 
zegarowego

Wyjście sygnału 

danych

Wejście sygnału 
danych

background image

Transmisja asynchroniczna

Zegar nadajnika i odbiornika mają tą samą częstotliwość a 
sygnał zegarowy nie jest przesyłany pomiędzy 
odbiornikiem i nadajnikiem. Zamiast tego każde 
przesyłane słowo zawiera dodatkowe specjalne znaczniki 
początku i końca słowa 

Nadawca

Odbiorca

S
t
a
r
t

S
t
o
p

01100001

background image

Transmisja asynchroniczna 

Wymaga:

przesyłania nadmiarowych bitów przesyłanych w każdym 
słowie

Zsychronizowania (nadania takich samych nastaw dotyczących 
prędkości transmisji, liczby bitów w słowie, liczby bitów stopu, 
kontroli parzystości w nadajniku i odbiorniku) 

Zaletą jest brak konieczności przesyłania sygnału 
zegarowego – stąd ogromna popularność takiego 
rozwiązania

background image

Kontrola przesyłanych danych

Ze względu na potencjalne przekłamanie danych podczas 

transmisji do wysyłanego asynchronicznie słowa dodaje 
się tzw. bity kontrolne 

Mechanizm ten nazywany jest kontrolą 

parzystości/nieparzystości

Dodaje on kolejny bit do każdego wysyłanego słowa (kod 

nadmiarowy) 

background image

Kontrola parzystości/nieparzystości

Przy kontroli parzystości uzupełniamy bit kontrolny tak, 
aby liczba 1 w słowie była parzysta

Nadawca

Odbiorca

S
t
a
r
t

S
t
o
p

01100001

1

p
a
r
z
y
s
t
o
ś
ć

background image

Rodzaje komunikacji 

Simpleks – w jedną stronę 

Półdupleks –

w obie strony niejednocześnie

Dupleks – w obie strony równocześnie

N

O

N
O

N
O

N

O

N
O

background image

RS232 rys historyczny

RS232 (rok 1962) organizacja EIA (

Electronic Industries Association

ustanawia standard wymiany danych pomiędzy 
urządzeniem końcowym dla danych DTE (Data Terminal 
Equipment), a urządzeniem komunikacyjnym dla danych 
DCE (Data Communication Equipment). 

RS232C (sierpień 1969) ustalono ostateczny standard

background image

Przedmiotem standardu RS232C jest 

zestaw sygnałów i ich funkcje

Elektryczne charakterystyki sygnałów

Rodzaj złączy

background image

Oryginalne zastosowanie RS232C

DTE

DTE

Modem 

DCE

RS232C

RS232C

Sieć 

telefoniczna 

Modem 

DCE

Specyficzne połączenie nullmodem to umożliwia bezpośrednie połączenie dwóch 
urządzeń DTE bez użycia modemów

background image

Gniazda i wtyki w RS232C

Wtyk męski

gniazdo żeńskie

Wtyk męski

Gniazdo  żeńskie

DB9

DB25

background image

Sygnały w RS232C  - DB25

PIN

NAZ

WA

OPIS

1 GND Masa ochronna 
2 TXD Dane nadawane
3 RXD Dane odbierane
4 RTS

Żądanie nadawania (włączenie nadajnika)

5 CTS

Zwolnienie dla nadawania (gotowość nadawania) 

6 DSR

Gotowość danych (DCE)

7 GND Masa (powrót)
8 DCD Wskaźnik sygnału linii odbiorczej
9

Zarezerwowane 

10

Testowanie zbioru danych

11 STF

Wybież kanał transmisji

12 S.CD Wtórna DCD

13 S.CTS Wtórne zwolnienie dla nadawania

14 S.TXD Wtórnie nadawane dane

15 TCK Impulsy synchronizacji sygnału nadajnika (źródło DCE)

16 S.RXD Wtórnie odbierane dane

17 RCK Impulsy synchronizacji sygnału odbiornika (źródło DCE)
18 LL

19 S.RTS Wtórne żądanie nadawania

20 DTR DTR terminal danych gotów (DTE)
21 RL

Wskaźnik jakości sygnału

22 RI

Wskaźnik dzwonka (wywołanie stacji)

23 DSR

Selektor prędkości transmisji (źródło DTE/DCE)

24 XCK Impulsy synchronizacji transmitowanego sygnału (źródło DTE)
25 TI

Test wskaźnika

background image

Sygnały w RS232C  - DB9

PIN NAZWA

OPIS

1

DCD

Wskaźnik sygnału linii odbiorczej

2

RXD

Dane odbierane

3

TXD

Dane nadawane

4

DTR

DTR terminal danych gotów (DTE)

5

GND

Masa ochronna 

6

DSR

Gotowość danych (DCE)

7

RTS

Żądanie nadawania (włączenie nadajnika)

8

CTS

Zwolnienie dla nadawania (gotowość nadawania) 

9

RI

Wskaźnik dzwonka (wywołanie stacji)

background image

Sygnały w RS232C

Linie Danych

TxD – dane nadawane.
RxD – dane odbierane

Linie sterujące

RTS – żądanie nadawania danych zgłaszane przez terminal DTE
CTS – gotowość do nadawania zgłaszana przez modem DCE (przesyła 
potwierdzenie odebrania
sygnału RTS)
DSR – gotowość modemu DCE do dalszej współpracy z DTE (aktywny 
przez cały czas trwania
połączenia)
DTR – gotowość DTE do dalszej współpracy z DCE (aktywny przez cały 
czas trwania
połączenia)
DCD – sygnał wykrycia przez modem fali nośnej (oznacza, że łączy się 
on z innym modemem)

Linie masy:

SG – masa sygnałowa
PG – masa ochronna połączona z obudową urządzenia

background image

Często stosowane połączenie

Polaczenie nullmodem do bezpośredniego łączenia urządzeń DTE

Zapewnia pełny dupleks z użyciem tylko trzech przewodów!

Skrosowane linie 2 (RXD) i 3 (TXD) oraz zwarte masy sygnałowe 

Uwaga! połączenie z wykorzystaniem modemów będzie szczegółowo 
zaprezentowane na następnym wykładzie 

background image

Sygnały elektryczne w RS232

Linie danych (obowiązuje logika ujemna)
Logiczne 1 

-15V≤ U ≥ -3V 

Logiczne 0 

+3V≤ U ≤ +15V 

Linie sterujące (obowiązuje logika dodatnia)
Logiczne 1 

+3V≤ U ≤ +15V 

Logiczne 0 

-15V≤ U ≤ -3V 

Rys przedstawia napięcia dla linii danych (logika ujemna)

background image

Cechy RS232C

Umożliwia transmisję asynchoniczną i synchroniczną
Niesymetryczne przesyłanie danych – ogranicza 
szybkość przesyłania danych i odległość, pozbawione 
jest zabezpieczenia przed zakłóceniami
Dozwolona liczba urządzeń to 1 nadajnik 1 odbiornik 
Odległość transmisji to około 15metrów 

background image

Pętla prądowa w RS232C

W celu powiększenia odległości transmisji dla RS232C 
stosuje się tzw. pętlę prądową 20mA . 

Jest to  ekpander RS232 zapewnia  przekodowanie  
sygnałów RXD, TXD na inny poziom/charakter sygnałów 
np. optyczne. 

background image

RS422A 

W celu zapewnienia szybkiej transmisji na duże odległości 
stosuje się symetryzację łącza czyli zastosowanie tylko 
dwóch przewodów, które to przewody mają taką samą 
impedancję do ziemi jak do innych przewodów 
rezystorów wyrównujących (terminatory) oraz 
różnicowych nadajników i odbiorników.  

Typowym zastosowaniem RS422A jest nadawanie z 
jednego nadajnika do wielu odbiorców (stacji 
podrzędnych)

background image

RS485

Wprowadzony w 1983r jako rozwinięcie RS422A. 

Łącze jest również symetryczne i zrównoważone przy 
czym dopuszcza się stosowanie wielu odbiorników i wielu 
nadajników. 

Nadajniki muszą być trójstanowe ponieważ w jednej 
chwili może nadawać tylko jeden z nich a reszta musi być 
wyłączona (w stanie wysokiej impedancji)

background image

Porównanie interfesów szeregowych RS 

RS232C

RS423A

RS422A

RS485

Rodzaj transmisji

niesymetryczna

niesymetryczna 

różnicowa

różnicowa

Liczba nadajników i 
odbiorników

1 odbiornik
1 nadajnik

10 odbiorników
1 nadajnik

10 odbiorników
1 nadajnik

32 odbiorniki
32 nadajniki

Max. długość kabla [m]

15

1200

1200

1200

Prędkość transmisji [bity/s]

20k

100k

10M

10M

background image

USB

Universal Serial Bus – uniwersalna magistrala szeregowa 

Cechy USB:

„Gorące” podłączanie urządzeń

Jeden typ złącza dla różnych urządzeń

Duża liczba przyłączanych urządzeń

Możliwość zasilania urządzenia z portu USB

Praca z dużymi prędkościami 

USB 1.1: 1.5 lub 12 Mbit/s
USB 2.0: 1.5, 12 lub 480 Mbit/s
USB 3.0 do 4.8 Gbit/s

background image

USB

background image

USB - architektura

background image

Bibliografia 

Szeregowe interfejsy cyfrowe, Wojchech Mielczarek, 
Helion 1993

Przewodnik po technice mikrokomputerowej, Krzysztof 
Socha, Piotr Misiurewicz, Tomasz Kręglewski, WNT 1988 

www.usb.org