background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 
 
 
 
 

MINISTERSTWO EDUKACJI 

NARODOWEJ 

 
 
 

Marek Sawicki 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Wykonywanie obróbki ręcznej materiałów 723[05].Z1.02 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Poradnik dla nauczyciela 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy  
Radom 2007 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

Recenzenci: 
mgr inż. Jolanta Skoczylas 
mgr inż. Sylwester Karbowiak 
 
 
 
Opracowanie redakcyjne: 
mgr inż. Marek Sawicki 
 
 
 
Konsultacja: 
dr inż. Jacek Przepiórka 
 
 
 
 
 
 
 
 
Poradnik  stanowi  obudowę  dydaktyczną  programu  jednostki  modułowej  723[05].Z1.02 
„Wykonywanie obróbki ręcznej  materiałów”

 

zawartego w modułowym programie  nauczania 

dla zawodu monter – instalator urządzeń technicznych w budownictwie wiejskim. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Wydawca 

Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2007 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

SPIS TREŚCI 

 
1. Wprowadzenie 

2. Wymagania wstępne 

3. Cele kształcenia 

4. Przykładowe scenariusze zajęć 

5. Ćwiczenia 

11 

5.1.  Organizacja  stanowiska  pracy  do  ręcznej  obróbki  materiałów  oraz 

przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy 

 

11 

5.1.1. Ćwiczenia 

11 

5.2.  Narzędzia  pomiarowe  i  pomiary  warsztatowe  wielkości  kątowych  

i liniowych 

 

13 

5.2.1. Ćwiczenia 

13 

5.3.  Trasowanie 

15 

5.3.1. Ćwiczenia 

15 

5.4.  Narzędzia do obróbki ręcznej metali, drewna, tworzyw sztucznych 

17 

5.4.1. Ćwiczenia 

17 

5.5.  Obróbka ręczna metali, podstawowe prace ślusarskie i kowalskie 

18 

5.5.1. Ćwiczenia 

18 

5.6.  Regeneracja części maszyn 

20 

5.6.1. Ćwiczenia 

20 

5.7.  Połączenia nitowane, lutowane, klejone i zgrzewane 

22 

5.7.1. Ćwiczenia 

22 

5.8.  Spawanie gazowe i elektryczne 

24 

5.8.1. Ćwiczenia 

24 

5.9.  Obróbka ręczna drewna 

26 

5.9.1. Ćwiczenia 

26 

5.10.  Obróbka ręczna tworzyw sztucznych 

28 

5.10.1. Ćwiczenia 

28 

6. Ewaluacja osiągnięć ucznia 

30 

7. Literatura 

44 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

1.  WPROWADZENIE 

 

Przekazujemy  Państwu  Poradnik  dla  nauczyciela:  „Wykonywanie  obróbki  ręcznej 

materiałów”, który będzie pomocny w prowadzeniu zajęć dydaktycznych w szkole kształcącej 
w zawodzie monter – instalator urządzeń technicznych w budownictwie wiejskim. 

W poradniku zamieszczono: 

– 

wymagania wstępne, 

– 

wykaz umiejętności, jakie uczeń opanuje podczas zajęć, 

– 

przykładowe scenariusze zajęć, 

– 

propozycje  ćwiczeń,  które  mają  na  celu  wykształcenie  u  uczniów  umiejętności 
praktycznych, 

– 

wykaz literatury, z jakiej uczniowie mogą korzystać podczas nauki. 
Wskazane  jest,  aby  zajęcia  dydaktyczne  były  prowadzone  różnymi  metodami  ze 

szczególnym uwzględnieniem: 
– 

pokazu z objaśnieniem, 

– 

tekstu przewodniego, 

– 

metody projektów, 

– 

ćwiczeń praktycznych. 
Formy  organizacyjne  pracy  uczniów  mogą  być  zróżnicowane,  począwszy  od 

samodzielnej pracy uczniów do pracy zespołowej. 

W  celu  przeprowadzenia  sprawdzianu  wiadomości  i  umiejętności  ucznia,  nauczyciel 

może  posłużyć  się  zamieszczonym  w  rozdziale  6  zestawem  zadań  testowych,  zawierającym 
różnego rodzaju zadania. 

W tym rozdziale podano również: 

– 

plan testu w formie tabelarycznej, 

– 

punktacje zadań, 

– 

propozycje norm wymagań, 

– 

instrukcję dla nauczyciela, 

– 

instrukcję dla ucznia, 

– 

kartę odpowiedzi, 

– 

zestaw zadań testowych. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 
 

 

Schemat układu jednostek modułowych 

 

723[05].Z1 

Technologia 

obróbki materiałów 

723[05].Z1.01 

Rozróżnianie materiałów 

konstrukcyjnych i części maszyn 

723[05].Z1.02 

Wykonywanie obróbki ręcznej 

materiałów 

723[05].Z1.03 

Wykonywanie obróbki 

mechanicznej materiałów 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

2.  WYMAGANIA WSTĘPNE 

 

Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć: 

– 

rozpoznawać podstawowe materiały konstrukcyjne maszyn i urządzeń,  

– 

posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu obróbki ręcznej,  

– 

wykonywać szkice podstawowymi technikami rysunkowymi,  

– 

przygotowywać narzędzia i sprzęt do pracy,  

– 

stosować podstawowe przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy,  

– 

korzystać z różnych źródeł informacji. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

3.  CELE KSZTAŁCENIA 

 

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć: 

– 

zorganizować  stanowisko  pracy  do ręcznej  obróbki  materiałów  zgodnie z  wymaganiami 
ergonomii, 

– 

dobrać narzędzia i przyrządy warsztatowe do ręcznej obróbki materiałów, 

– 

posłużyć się pomiarowymi narzędziami warsztatowymi, 

– 

wykonać trasowanie na płaszczyźnie, 

– 

wykonać  podstawowe  prace  z  zakresu  ręcznej  obróbki  metali:  cięcie,  piłowanie, 
fazowanie, wiercenie i rozwiercanie, gwintowanie, 

– 

wykonać  podstawowe  prace  ślusarskie  i  kowalskie:  przecinanie  i  gięcie  rur,  cięcie 
i formowanie blach, 

– 

wykonać za pomocą kucia proste elementy,  

– 

wykonać regenerację części maszyn i narzędzi rolniczych, 

– 

dobrać rodzaje połączeń do określonych zespołów i części maszyn oraz określić sposoby 
ich wykonania, 

– 

wykonać połączenia: nitowe, lutowane, klejone i zgrzewane, 

– 

rozróżnić rodzaje połączeń spawanych oraz określić zasady ich wykonywania, 

– 

wykonać połączenia spawane, 

– 

wykonać  prace  z  zakresu  ręcznej  obróbki  drewna:  przecinanie,  wycinanie,  struganie 
i frezowanie, 

– 

posłużyć się elektronarzędziami do obróbki drewna, 

– 

wykonać proste połączenia elementów drewnianych, 

– 

wykonać prace z zakresu obróbki tworzyw sztucznych, 

– 

dobrać środki ochrony indywidualnej odpowiednio do rodzaju wykonywanej pracy, 

– 

zastosować  przepisy  bezpieczeństwa  i  higieny  pracy  podczas  wykonywania  ręcznej 
obróbki metali, drewna i tworzyw sztucznych. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

4.  PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ 

 

Scenariusz zajęć 1 

 
Osoba prowadząca 

 

 

 

 

 

............................................................................... 

Modułowy program nauczania:  

Monter  –  instalator  urządzeń  technicznych 
w budownictwie wiejskim 723[05] 

Moduł:  

 

Technologia obróbki materiałów 723[05].Z1 

Jednostka modułowa: 

Wykonywanie 

obróbki 

ręcznej 

materiałów 

723[05].Z1.02 

Temat: Zastosowanie narzędzi pomiarowych w obróbce ręcznej materiałów. 

Cel ogólny:  Kształtowanie  umiejętności  rozpoznawania  narzędzi  pomiarowych  i  ich 

zastosowania. 

 
Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń powinien umieć: 
– 

rozpoznać narzędzia pomiarowe, 

– 

dobrać odpowiednie narzędzia pomiarowe do rodzaju wykonywanych pomiarów, 

– 

dokonać podziału narzędzi pomiarowych ze względu na ich przeznaczenie, 

– 

zastosować narzędzia do prac pomiarowych w obróbce ręcznej materiałów. 

 
Metody nauczania–uczenia się:  
– 

ćwiczenia praktyczne.  

 
Formy organizacyjne pracy uczniów: 
– 

indywidualna i grupowa. 

 
Czas: 90min. 
 
Uczestnicy:  uczniowie kształcący się w zawodzie monter – instalator urządzeń technicznych 

w budownictwie wiejskim. 

 
Środki dydaktyczne: 
– 

narzędzia pomiarowe, 

– 

kartki samoprzylepne,  

– 

duże kartki papieru, 

– 

przybory do pisania, 

– 

zeszyt. 

 
Przebieg zajęć: 
1.  Sprawy organizacyjne. 
2.  Nawiązanie do tematu, omówienie celów zajęć. 
3.  Realizacja tematu: 

 

nauczyciel przedstawia kolejno narzędzia pomiarowe, 

 

nauczyciel omawia zastosowanie poszczególnych narzędzi pomiarowych, 

 

nauczyciel dzieli uczniów na pięcioosobowe zespoły, 

 

każdemu  zespołowi  rozdaje  kartki  z  ilustracjami  narzędzi  pomiarowych  obrazujące 
rodzaje pomiarów, 

 

zespoły  dopasowują  kartki  z  ilustracjami  narzędzi  pomiarowych  do  kartek 
z rodzajami pomiarów, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

 

nauczyciel  nadzoruje  pracę  uczniów  i  pomaga  w  rozwiązaniu  zadań,  podpowiada 
najlepsze rozwiązania. 

4.  Uczeń wskazuje swoje mocne i słabe strony. 
5.  Nauczyciel analizuje prace poszczególnych zespołów uczniowskich. 
6.  Uczniowie  prezentują  swoje  prace  na  dużych  arkuszach  papieru  w  kolejności 

wykonywania. 

7.  Grupa wspólnie z nauczycielem dokonuje oceny prac. 
 
Zakończenie zajęć 
 
Praca domowa 

Opisz  kilka  (przynajmniej  3)  zastosowań  poszczególnych  narzędzi  pomiarowych  do 

określonych rodzajów prac. Ćwiczenie wykonaj w zeszycie. 
 
Sposób uzyskania informacji zwrotnej od ucznia po zakończonych zajęciach: 

  anonimowe  ankiety  ewaluacyjne  dotyczące  sposobu  prowadzenia  zajęć  i  zdobytych 

umiejętności. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

Scenariusz zajęć 2 

 
Osoba prowadząca 

 

 

 

 

 

 

....................................................................... 

Modułowy program nauczania: 

Monter  –  instalator  urządzeń  technicznych 
w budownictwie wiejskim 723[05] 

Moduł: 

   

 

 

Technologia obróbki materiałów 723[05].Z1 

Jednostka modułowa: 

Wykonywanie  obróbki  ręcznej  materiałów 
723[05].Z1.02 

Temat: Wiercenie otworów o dużej dokładności i gładkości na zadany wymiar. 

Cel  ogólny:  Kształtowanie  umiejętności  posługiwania  się  narzędziami  i  sprzętem  do 

wiercenia. 

 
Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń powinien umieć: 
– 

dobrać narzędzia i sprzęt do wiercenia, 

– 

zorganizować  stanowisko  do  wykonywania  pracy  zgodnie  z  zasadami  bezpieczeństwa 
i higieny pracy, 

– 

zdefiniować pojęcie wiercenie, 

– 

omówić sposoby wiercenia ręcznego przy użyciu wiertarki elektrycznej, 

– 

wymienić rodzaje narzędzi i sprzętu do wiercenia, 

– 

określić kolejność wykonywanych prac podczas z wiercenia, 

– 

wyjaśnić zastosowanie wiercenia ręcznego z użyciem wiertarki elektrycznej. 

 
Metody nauczania–uczenia się:  
– 

ćwiczenia praktyczne, 

– 

testu przewodniego. 

 
Formy organizacyjne pracy uczniów: 
– 

indywidualna. 

 
Strategia: uczenie się przez doświadczenie.  
 
Czas: 90 min. 
 
Uczestnicy:  uczniowie kształcący się w zawodzie monter – instalator urządzeń technicznych 

w budownictwie wiejskim. 

 
Środki dydaktyczne: 
– 

wiertarka elektryczna, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca wiercenia, 

– 

zeszyt, 

– 

przybory do pisania. 

 
Przebieg zajęć: 
Zadanie dla ucznia 

Wykonaj  wiercenie otworu o dużej dokładności i określony wymiar. 

 
FAZA WSTĘPNA 

Czynności organizacyjno-porządkowe, wyjaśnienie tematu zajęć, zaznajomienie uczniów 

z pracą metodą przewodniego tekstu. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

10 

FAZA WŁAŚCIWA 
 
INFORMACJE 
1.  Na czym polega wiercenie i rozwiercanie? 
2.  Jakie rozróżniamy wiertła i rozwiertaki? 
3.  Do jakich prac ma zastosowanie dokładne wiercenie? 
4.  Czy potrafisz dobrać oprzyrządowanie do sposobu wiercenia? 
 
PLANOWANIE 
1.  Ustal jaki otwór chcesz osiągnąć przez wiercenie. 
2.  Ustal sposób wiercenia. 
3.  Ustal sposób rozwiercania. 
4.  Ustal jakie wykonasz pomiary w trakcie pracy. 
5.  Zaplanuj kolejność czynności podczas wiercenia i rozwiercania. 
 
UZGODNIENIE 
1.  Omów wszystkie punkty z fazy planowania z nauczycielem. 
2.  Odnieś się do uwag i propozycji nauczyciela. 
 
WYKONANIE 
1.  Wytrasuj i napunktuj środek otworu. 
2.  Dobierz parametry wiercenia i rozwiercania. 
3.  Sprawdź sprawność działania wiertarki. 
4.  Wykonaj zadane i zaplanowane ćwiczenie zgodnie z zasadami BHP. 
5.  Zwróć uwagę na estetykę i dokładność twojej pracy. 
6.  Przygotuj się do zaprezentowania swojej pracy. 
 
SPRAWDZANIE 
1.  Czy poprawnie zostało wykonane trasowanie i punktowanie? 
2.  Czy prawidłowo zostało wykonane wiercenie? 
3.  Czy prawidłowo zostało wykonane rozwiercanie? 
4.  Czy  otwór  został  wykonany  zgodnie  z  zadanymi  wymiarami  i  posiada  estetyczny 

wygląd? 

 
ANALIZA 

Uczniowie wraz z  nauczycielem  wskazują, które etapy ćwiczenia sprawiły  im  najwięcej 

trudności.  Nauczyciel  podsumowuje  całe  ćwiczenie,  wskazuje  jakie  nowe,  ważne 
umiejętności  zostały  wykształcone,  jakie  wystąpiły  nieprawidłowości  i  jak  ich  unikać  
w przyszłości. 
 
FAZA KOŃCOWA 
 
Zakończenie zajęć 
 
Praca domowa 

Jakie operacje występują podczas wiercenia otworów o dużej dokładności. 

 
Sposób uzyskania informacji zwrotnej od ucznia po zakończonych zajęciach: 
– 

anonimowe  ankiety  ewaluacyjne  dotyczące  sposobu  prowadzenia  zajęć,  trudności 
podczas realizowania zadania i zdobytych umiejętności. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

11 

5.  ĆWICZENIA 

 

5.1. 

Organizacja  stanowiska  pracy  do  ręcznej  obróbki 
materiałów oraz przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy 

 

5.1.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Korzystając z planszy dobierz wyposażenie stanowiska pracy ślusarza. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeanalizować  przepisy:  bezpieczeństwa  i  higieny  pracy,  ochrony  przeciwpożarowej 

i ochrony środowiska na stanowiskach obróbki ręcznej, 

2)  obejrzeć uważnie plansze przedstawiające stanowiska pracy, 
3)  zwrócić uwagę na wyposażenie w narzędzia, przyrządy i dokumentację, 
4)  zanotować spostrzeżenia, 
5)  przedstawić własne wnioski. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

instrukcje bhp dotyczące stanowisk obróbki ręcznej, 

– 

plansze przestawiające stanowiska obróbki ręcznej, 

– 

przybory do pisania, papier, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca organizacji stanowiska pracy. 

 

Ćwiczenie 2 

Opisz stanowisko pracy do ręcznej obróbki materiałów pod względem bhp i ergonomii na 

podstawie obejrzanego filmu. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  obejrzeć uważnie film przedstawiający stanowiska pracy, 
2)  zwrócić  uwagę  na  rozmieszczenie  narzędzi,  przyrządów,  dokumentacji  oraz  ład 

i porządek, 

3)  opisać stanowisko pracy pod względem bhp i ergonomii, 
4)  przedstawić własne wnioski. 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

12 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

instrukcje bhp dotyczące stanowisk obróbki ręcznej, 

– 

film przestawiający stanowiska obróbki ręcznej, 

– 

przybory do pisania, papier, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca organizacji stanowiska pracy. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

13 

5.2. 

Narzędzia  pomiarowe  i  pomiary  warsztatowe  wielkości 

kątowych i liniowych 

 

5.2.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Wybierz  przyrządy  pomiarowe  spośród  przedstawionych  na  planszach  narzędzi 

pomiarowych. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  narzędzi 

pomiarowych określoną przez nauczyciela, 

2)  wybrać narzędzia pomiarowe należące do grupy przyrządów pomiarowych, 
3)  uzasadnić swój wybór. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

zdjęcia, rysunki narzędzi pomiarowych, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca narzędzi pomiarowych. 

 
Ćwiczenie 2 

Zmierz średnicę wewnętrzną wskazanego elementu, posługując się suwmiarką.  
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  umieścić przedmiot w szczękach suwmiarki, 
2)  dosunąć szczęki do zetknięcia z krawędzią przedmiotu, 
3)  odczytać z zerowej kreski noniusza ilość całkowitych kresek, 
4)  odczytać, która kreska noniusza pokrywa się z kreskami na podziałce prowadnicy, 
5)  odczytać zmierzoną wielkość z dokładnością do 0,1 mm. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

14 

Środki dydaktyczne: 

– 

części maszyn i urządzeń,  

– 

suwmiarka, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca narzędzi pomiarowych. 

 
Ćwiczenie 3 

Sprawdź położenie elementu (poziom i pion) posługując się poziomnicą. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przyłożyć poziomnicę do wskazanej płaszczyzny poziomej, 
2)  odczytać wskazanie poziomnicy, 
3)  przyłożyć poziomnicę do wskazanej płaszczyzny pionowej, 
4)  odczytać wskazanie poziomnicy, 
5)  zaprezentować wyniki pomiarów. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

badany przedmiot, 

– 

poziomnica, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca narzędzi pomiarowych. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

15 

5.3.  Trasowanie 

 

5.3.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Przygotuj  wskazany  materiał  do  trasowania  według  otrzymanego  od  nauczyciela 

rysunku. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę z rozdziału 6 (Poradnik dla ucznia) dotyczącą trasowania określoną 

przez nauczyciela, 

2)  przeanalizować otrzymany od nauczyciela rysunek elementu, 
3)  oczyścić otrzymany element i sprawdzić jego stan, 
4)  sprawdzić główne wymiary materiału, 
5)  sprawdzić naddatki na późniejszą obróbkę, 
6)  pomalować materiał, 
7)  zaprezentować przygotowany do trasowania materiał. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

materiał do trasowania, 

– 

rysunek elementu do trasowania, 

– 

stół traserski, 

– 

narzędzia traserskie, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca trasowania. 

 
Ćwiczenie 2 

Wytrasuj osie symetrii otrzymanego od nauczyciela prostokątnego elementu. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  ułożyć element na płycie traserskiej, 
2)  wytrasować za pomocą cyrkla środki boków elementu, 
3)  wypunktować znalezione środki, 
4)  wytrasować rysikiem osie symetrii, 
5)  zaprezentować wytrasowany element. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

16 

 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

materiał do trasowania, 

– 

stół traserski, 

– 

narzędzia traserskie, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca trasowania. 

 
Ćwiczenie 3 

Wytrasuj środek okrągłego elementu otrzymanego od nauczyciela. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  ułożyć element na płycie traserskiej, 
2)  wytrasować za pomocą środkownika dwie przecinające się linie, 
3)  wypunktować znaleziony środek elementu, 
4)  zaprezentować wytrasowany element. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

materiał do trasowania, 

– 

stół traserski, 

– 

narzędzia traserskie, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca trasowania. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

17 

5.4. 

Narzędzia  do  obróbki  ręcznej  metali,  drewna,  tworzyw 

sztucznych 

 

5.4.1.  Ćwiczenia 

 

Ćwiczenie 1 
 

Dobierz  młotki  znajdujące  się  w  pracowni, do prac  obróbki  ręcznej  przedstawionych  na 

rysunkach. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 
 

Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  narzędzi  do  obróbki 

ręcznej, określoną przez nauczyciela. 

2)  obejrzeć rysunki przedstawiające prace obróbki ręcznej, 
3)  obejrzeć młotki, 
4)  umieścić młotki przy właściwych rysunkach, 
5)  uzasadnić swój wybór. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

rysunki przestawiające różne prace obróbki ręcznej, 

– 

młotki, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca narzędzi do obróbki ręcznej. 

 

Ćwiczenie 2 
 

Skompletuj  gwintowniki  znajdujące  się  na  stole  w  pracowni,  do  ręcznego  wykonania 

gwintu M8. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 
 

Uczeń powinien: 

1)  obejrzeć gwintowniki, 
2)  wybrać właściwe gwintowniki, 
3)  uzasadnić swój wybór.  
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

gwintowniki, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca narzędzi do obróbki ręcznej. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

18 

5.5. 

Obróbka  ręczna  metali,  podstawowe  prace  ślusarskie 

i kowalskie 

 

5.5.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Przetnij otrzymany od nauczyciela płaskownik na zadaną długość. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  cięcia  materiałów, 

określoną przez nauczyciela, 

2)  zaplanować kolejność operacji do wykonania, 
3)  zgromadzić narzędzia do wykonania zadania, 
4)  wytrasować otrzymany element, 
5)  wykonać zadanie zgodnie z przyjętym planem, 
6)  sprawdzić jakość wykonania zadania, 
7)  zaprezentować wykonany element. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

płaskownik, 

– 

narzędzia traserskie, 

– 

piłka ręczna,  

– 

brzeszczoty, 

– 

pilniki, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca cięcia materiałów. 

 
Ćwiczenie 2 

W  elemencie  metalowym  otrzymanym  od  nauczyciela  wykonaj  otwór  o  dużej 

dokładności i gładkości. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 

 

Uczeń powinien: 

1)  przeczytać literaturę z rozdziału 6 (Poradnik dla ucznia) dotyczącą wiercenia , określoną 

przez nauczyciela 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

19 

2)  zaplanować kolejność operacji do wykonania ćwiczenia, 
3)  zgromadzić narzędzia potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
4)  wytrasować otrzymany element, 
5)  wykonać zadanie zgodnie z przyjętym planem, 
6)  sprawdzić jakość wykonanego otworu, 
7)  zaprezentować wykonany element. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

części maszyn, 

– 

narzędzia traserskie, 

– 

wiertarka elektryczna, 

– 

wiertła, 

– 

rozwiertaki ręczne, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca wiercenia. 

 
Ćwiczenie 3 

Wykonaj gwint wewnętrzny w elemencie metalowym otrzymanym od nauczyciela.  
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  gwintowania, 

określoną przez nauczyciela, 

2)  zaplanować kolejność operacji do wykonania ćwiczenia, 
3)  zgromadzić narzędzia potrzebne do wykonania ćwiczenia, 
4)  wytrasować otrzymany element, 
5)  wykonać ćwiczenie zgodnie z przyjętym planem, 
6)  sprawdzić jakość wykonanego gwintu, 
7)  zaprezentować wykonany element. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

części maszyn, 

– 

narzędzia traserskie, 

– 

wiertarka elektryczna, 

– 

wiertła, 

– 

gwintowniki, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca gwintowania. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

20 

5.6.  Regeneracja części maszyn 

 

5.6.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Ustal metody regeneracji przedstawionych przez nauczyciela uszkodzonych części. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  regeneracji  części 

maszyn, określoną przez nauczyciela, 

2)  uważnie obejrzeć otrzymane części, 
3)  rozpoznać rodzaj uszkodzeń otrzymanych części, 
4)  zaproponować metodę regeneracji. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

uszkodzone części maszyn, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca regeneracji części maszyn. 

 
Ćwiczenie 2 

Wykonaj regenerację wykruszonego koła pasowego metodą napawania ręcznego. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przygotować element do regeneracji, 
3)  wykonać napawanie ręczne, 
4)  obrobić napawany element do wymaganego kształtu i wymiaru, 
5)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

21 

 

Środki dydaktyczne: 

– 

uszkodzone koło pasowe, 

– 

spawarka elektryczna i elektrody, 

– 

młotek, 

– 

pilniki. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

22 

5.7.  Połączenia nitowane, lutowane, klejone i zgrzewane 

 

5.7.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Wykonaj nitowanie blach otrzymanych od nauczyciela. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę z rozdziału 6 (Poradnik dla  ucznia) dotyczącą  nitowania, określoną 

przez nauczyciela, 

3)  dobrać nity i sposób nitowania do otrzymanych blach, 
4)  przygotować materiały i elementy do wykonania nitowania, 
5)  wykonać nitowanie, 
6)  sprawdzić jakość połączenia, 
7)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
8)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

blachy, nity, 

– 

narzędzia i sprzęt do wykonywania otworów, 

– 

narzędzia do nitowania, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca nitowania. 

 
Ćwiczenie 2 
 

Wykonaj połączenie klejone elementów otrzymanych od nauczyciela. 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 
 
 

Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  klejenia,  określoną 

przez nauczyciela, 

3)  dobrać klej odpowiedni do wykonania połączenia, 
4)  przygotować elementy do klejenia, 
5)  wykonać klejenie, 
6)  usunąć nadmiar kleju przed jego utwardzeniem, 
7)  zapewnić warunki pozwalające na osiągnięcie wytrzymałości połączenia, 
8)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
9)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

23 

 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

elementy przeznaczone do klejenia, 

– 

kleje, 

– 

narzędzia przydatne podczas klejenia, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca klejenia. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

24 

5.8.  Spawanie gazowe i elektryczne 

 

5.8.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Rozpoznaj  sposób  spawania  i  określ  rodzaj  spoiny  przedstawionych  przez  nauczyciela 

próbek połączeń spawanych. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  spawania,  określoną 

przez nauczyciela, 

2)  uważnie obejrzeć otrzymane próbki połączeń spawanych, 
3)  określić metodę spawania otrzymanych próbek, 
4)  określić rodzaj spoiny elementów, 
5)  umieścić przy otrzymanych próbkach kartki z nazwą metody spawania i rodzajem spoiny, 
6)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

próbki spawanych elementów, 

– 

kartki papieru, 

– 

przybory do pisania, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca spawania. 

 
Ćwiczenie 2 

Wykonaj  spoinę  czołową  dwóch  płaskowników  metodą  spawania  ręcznego  elektrodą 

otuloną. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  spawania,  określoną 

przez nauczyciela, 

3)  przygotować krawędzie płaskowników do spawania, 
4)  dobrać elektrody do spawanego materiału, 
5)  dobrać prąd spawania do wybranych elektrod, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

25 

6)  wykonać spawanie elementów, 
7)  oczyścić wykonaną spoinę, 
8)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
9)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

elementy przeznaczone do spawania, 

– 

spawarka i elektrody, 

– 

narzędzia ślusarskie potrzebne podczas spawania, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca spawania. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

26 

5.9.  Obróbka ręczna drewna 

 

5.9.1.  Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Przetnij deskę otrzymaną od nauczyciela piłką ręczną pod kątem 45°. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  obróbki  ręcznej 

drewna, określoną przez nauczyciela, 

3)  dobrać piłę do wykonania ćwiczenia, 
4)  wytrasować linię cięcia, 
5)  umieścić deskę w skrzynce uciosowej, 
6)  przeciąć deskę prowadząc piłę przez szczeliny skrzynki uciosowej, 
7)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
8)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

deski, 

– 

piły do drewna, 

– 

skrzynka uciosowa, 

– 

narzędzia do trasowania, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca obróbki ręcznej drewna. 

 
Ćwiczenie 2 
 

Wykonaj  poprzez  wiercenie  i  dłutowanie,  gniazdo  o  wymiarach  50  x  50  mm  w  desce 

otrzymanej od nauczyciela. 
 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 
 

Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  obróbki  ręcznej 

drewna, określoną przez nauczyciela, 

3)  zgromadzić narzędzia niezbędne do wykonania ćwiczenia, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

27 

4)  wytrasować gniazdo i środki wierconych otworów, 
5)  wywiercić otwory, 
6)  wyciąć gniazdo, 
7)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
8)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

deski, 

– 

wiertarka i wiertła do drewna, 

– 

dłuta i pobijak, 

– 

narzędzia do trasowania, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca obróbki ręcznej drewna. 

 
Ćwiczenie 3 
 

Wykonaj złącze belek na skowy według wskazówek nauczyciela 

 

Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 
 
 

Sposób wykonania ćwiczenia 

 
 

Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  obróbki  ręcznej 

drewna, określoną przez nauczyciela, 

3)  zgromadzić narzędzia niezbędne do wykonania ćwiczenia, 
4)  dobrać skowy do belek i rodzaju połączenia, 
5)  dobrać gwoździe do wykonania połączenia, 
6)  wykonać połączenie na skowy, 
7)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
8)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

belki, 

– 

skowy, 

– 

gwoździe, 

– 

młotek, 

– 

narzędzia do trasowania, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca obróbki ręcznej drewna. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

28 

5.10.  Obróbka ręczna tworzyw sztucznych 

 

5.10.1. Ćwiczenia 

 
Ćwiczenie 1 

Wykonaj  fragment  instalacji  wodociągowej  –  zgrzewanej  z  rur  i  kształtek 

z polipropylenu. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  obróbki  ręcznej 

tworzyw sztucznych, określoną przez nauczyciel 

3)  zgromadzić narzędzia niezbędne do wykonania ćwiczenia, 
4)  pociąć rury na określone przez nauczyciela odcinki, 
5)  przygotować powierzchnie do zgrzewania, 
6)  zgrzać elementy instalacji na zgrzewarce, 
7)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
8)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

rury i kształtki z polipropylenu, 

– 

zgrzewarka, 

– 

narzędzia do cięcia rur, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca obróbki ręcznej tworzyw sztucznych. 

 
Ćwiczenie 2 

Wykonaj fragment instalacji wodociągowej – klejonej z rur i kształtek z PVC. 
 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  obróbki  ręcznej 

tworzyw sztucznych, określoną przez nauczyciela, 

3)  zgromadzić narzędzia do wykonania ćwiczenia, 
4)  pociąć rury na określone przez nauczyciela odcinki, 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

29 

5)  przygotować powierzchnie do klejenia, 
6)  skleić elementy instalacji, 
7)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
8)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

rury i kształtki z PVC, 

– 

zmywacz i klej, 

– 

narzędzia do cięcia rur, 

– 

narzędzia do zmywania i nanoszenia kleju, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca obróbki ręcznej tworzyw sztucznych. 

 
Ćwiczenie 3 

Wykonaj fragment instalacji wodociągowej – połączenie instalacji tradycyjnej (stalowej) 

z instalacją wykonaną z rur PE. 

 
Wskazówki do realizacji 
Przed  przystąpieniem  do  realizacji  ćwiczeń  nauczyciel  powinien  omówić  jego  zakres 

i sposób wykonania. 

 
Sposób wykonania ćwiczenia 
 
Uczeń powinien: 

1)  przygotować stanowisko do wykonania ćwiczenia zgodnie z przepisami bhp, 
2)  przeczytać  literaturę  z  rozdziału  6  (Poradnik  dla  ucznia)  dotyczącą  obróbki  ręcznej 

tworzyw sztucznych, określoną przez nauczyciela, 

3)  zgromadzić narzędzia do wykonania ćwiczenia, 
4)  dobrać kształtki i złączki do wykonania zadania, 
5)  połączyć elementy instalacji, 
6)  uporządkować stanowisko po wykonaniu ćwiczenia, 
7)  zaprezentować wykonane ćwiczenie. 
 
 

Zalecane metody nauczania–uczenia się: 

– 

pokaz z objaśnieniem, 

– 

ćwiczenie praktyczne. 

 
 

Środki dydaktyczne: 

– 

rury i kształtki do instalacji tradycyjnej – stalowej 

– 

rury PE i złączki zaciskowe do rur PE, 

– 

pakuły, pasta uszczelniająca, taśma teflonowa, 

– 

narzędzia do cięcia rur PE, 

– 

literatura z rozdziału 7 dotycząca obróbki ręcznej tworzyw sztucznych. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

30 

6.  EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA 

 

Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego 

 

Test  dwustopniowy  do  jednostki  modułowej  „Wykonywanie  obróbki 
ręcznej materiałów” 

Test składa się z 22 zadań, z których: 

– 

zadania 1–18 są z poziomu podstawowego, 

– 

zadania 19–22 są z poziomu ponadpodstawowego 

 

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt 

 

Za każdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak 

uczeń otrzymuje 0 punktów. 
 

Proponuje  się  następujące  normy  wymagań  –  uczeń  otrzyma  następujące 
oceny szkolne: 

– 

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 12 zadań z poziomu podstawowego,  

– 

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 15 zadań z poziomu podstawowego, 

– 

dobry – za rozwiązanie 17 zadań, w tym co najmniej 2 z poziomu ponadpodstawowego, 

– 

bardzo  dobry  –  za  rozwiązanie  20  zadań,  w  tym  co  najmniej  3  z  poziomu 
ponadpodstawowego. 

 

Klucz  odpowiedzi: 1. d, 2. d, 3. d, 4. b, 5. c, 6. a, 7. a, 8. b, 9. a, 10. b, 11. c, 
12. 
d, 13. c, 14. d, 15. c, 16. a, 17. a, 18. a, 19. c, 20. b, 21. a, 22. b. 

 

Nr  
zad. 

Cel operacyjny  
(mierzone osiągnięcia ucznia) 

Kategoria 

celu 

Poziom 

wymagań 

Poprawna 

odpowiedź 

Określić 

czynności 

jakie 

powinien 

wykonać  pracownik  przed  przystąpieniem 
do pracy 

Określić środek ochrony osobistej 

Określić 

przydatność 

narzędzi 

pomiarowych 

Odczytać  wielkość  jaką  na  rysunku 
wskazuje suwmiarka 

Rozróżnić narzędzia pomiarowe służące do 
pomiaru 

odchylenia 

od 

wartości 

nominalnej 

Ustalić od czego rozpoczyna się trasowanie 

Określić  narzędzia  służące  do  kreślenia 
linii 

Rozróżnić  jaki  rodzaj  młotków  stosowany 
jest do pobijania przecinaków 

Określić nożyce do wycinania elementów z 
blach cienkich 

10 

Określić  narzędzia  do  nacinania  gwintów 
rur 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

31 

11 

Określić  jakość  wykonanych  otworów 
podczas wiercenia 

12 

Ustalić  metodę  jakiej  nie  stosuje  się  do 
regeneracji uszkodzonych awaryjnie części 

13 

Rozpoznać  rodzaj  nitu  przedstawiony  na 
rysunku 

14 

Określić wadę połączeń klejonych 

15 

Rozpoznać  lutownicę  przedstawioną  na 
schemacie 

16 

Określić temperaturę topnienia lutu 

17 

Ustalić 

rodzaj 

szczelnego 

połączenia 

zgrzewanego 

18 

Rozpoznać  rodzaj  spoiny  przedstawionej 
na schemacie 

19 

Ustalić  przyrząd  służący  do  wycinania 
niewielkich łuków 

PP 

20 

Wykonać pomiar mikrometrem 

PP 

21 

Ustalić  średnicę  otworu  do  dalszego 
gwintowania 

PP 

22 

Ustalić oznaczenie elektrody 

PP 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

32 

Przebieg testowania 

 

Instrukcja dla nauczyciela 

1.  Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z co najmniej jednotygodniowym 

wyprzedzeniem. 

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego. 
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania. 
4.  Omów z uczniami sposób udzielania odpowiedzi (karta odpowiedzi). 
5.  Zapewnij uczniom możliwość samodzielnej pracy. 
6.  Rozdaj  uczniom  zestawy  zadań  testowych  i  karty  odpowiedzi,  podaj  czas przeznaczony 

na udzielanie odpowiedzi. 

7.  Postaraj  się  stworzyć  odpowiednią  atmosferę  podczas  przeprowadzania  pomiaru 

dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich możliwości). 

8.  Kilka  minut  przed  zakończeniem  sprawdzianu  przypomnij  uczniom  o  zbliżającym  się 

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi. 

9.  Zbierz karty odpowiedzi oraz zestawy zadań testowych. 
10.  Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego. 
11.  Przeprowadź  analizę  uzyskanych  wyników  sprawdzianu  i  wybierz  te  zadania,  które  

sprawiły uczniom największe trudności. 

12.  Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności. 
13.  Opracuj  wnioski  do  dalszego  postępowania,  mającego  na  celu  uniknięcie  niepowodzeń 

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu. 

 

Instrukcja dla ucznia 

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję. 
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi. 
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych. 
4.  Test  zawiera  22  zadania  o  różnym  stopniu  trudności.  Są  to  zadania  wielokrotnego 

wyboru. 

5.  Za każdą poprawną odpowiedź możesz uzyskać 1 punkt. 
6.  Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi. Dla każdego zadania podane 

są cztery możliwe odpowiedzi: a, b, c, d. Tylko jedna odpowiedź jest poprawna; wybierz 
ją i zaznacz kratkę z odpowiadającą jej literą znakiem X. 

7.  Staraj  się  wyraźnie  zaznaczać  odpowiedzi.  Jeżeli  się  pomylisz  i  błędnie  zaznaczysz 

odpowiedź,  otocz  ją  kółkiem  i  zaznacz  ponownie  odpowiedź,  którą  uważasz  za 
poprawną. 

8.  Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania. 
9.  Kiedy  udzielenie  odpowiedzi  będzie  sprawiało  Ci  trudność,  wtedy  odłóż  rozwiązanie 

zadania na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci czas wolny. 

10.  Po  rozwiązaniu  testu  sprawdź,  czy  zaznaczyłeś  wszystkie  odpowiedzi  na  KARCIE 

ODPOWIEDZI. 

11.  Na rozwiązanie testu masz 35 minut. 

Powodzenia! 

 

Materiały dla ucznia: 

– 

instrukcja, 

– 

zestaw zadań testowych, 

– 

karta odpowiedzi. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

33 

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH 

 
1.  Przed przystąpieniem do pracy pracownik powinien 

a)  naszykować napoje i drugie śniadanie. 
b)  zgromadzić wszystkie dostępne narzędzia i przyrządy.  
c)  zdjąć osłony i zabezpieczenia, aby ułatwić sobie pracę. 
d)  zgromadzić niezbędne narzędzia, przyrządy i dokumentację. 

 
2.  Niezbędny środek ochrony osobistej na stanowisku do spawania elektrycznego to 

a)  rękawice.  
b)  nauszniki. 
c)  gumowe buty. 
d)  okulary lub maska. 

 
3.  Posługiwanie się narzędziami pomiarowymi 

a)  skraca czas pracy. 
b)  wydłuża okres używania narzędzi. 
c)  pozwala zaoszczędzić zużyte materiały. 
d)  zapewnia kontrolę wymiarów wykonywanego wyrobu. 

 
4.  Podziałka noniusza i prowadnicy suwmiarki (na rysunku) wskazuje wielkość: 

a)  50,0 mm. 
b)  51,0 mm. 
c)  51,5 mm. 
d)  60,0 mm. 

 

 
5.  Do dokładnego pomiaru odchylenia od nominalnej wielkości służy 

a)  mikrometr. 
b)  szczelinomierz. 
c)  czujnik zegarowy. 
d)  sprawdzian płytkowy jednograniczny. 

 
6.  Trasowanie zwykle rozpoczyna się od 

a)  malowania materiału. 
b)  wyznaczenia głównych osi. 
c)  wyznaczenia środków okręgów. 
d)  wyrównania powierzchni materiału 

 
7.  Do kreślenia linii używany jest 

a)  rysik. 
b)  cyrkiel. 
c)  punktak. 
d)  znacznik. 

 
8.  Do pobijania przecinaków należy używać młotków 

a)  gumowych. 
b)  metalowych. 
c)  drewnianych. 
d)  pneumatycznych. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

34 

9.  Do wycinania nieskomplikowanych elementów z cienkich blach służą nożyce 

a)  ręczne. 
b)  krążkowe. 
c)  gilotynowe. 
d)  dźwigniowe. 

 
10.  Zewnętrzne gwinty na rurach nacina się  

a)  narzynkami.  
b)  gwintownicami. 
c)  gwintownikami. 
d)  narzynkami dzielonymi. 

 
11.  W wyniku wiercenia otrzymujemy otwory 

a)  o małej dokładności i gładkiej powierzchni. 
b)  o dużej dokładności i gładkiej powierzchni. 
c)  o małej dokładności i chropowatej powierzchni. 
d)  o dużej dokładności i chropowatej powierzchni. 

 
12.  Do regeneracji części uszkodzonych awaryjnie nie stosujemy metody 

a)  łatania. 
b)  klejenia. 
c)  prostowania. 
d)  nakładania powłok galwanicznych. 

 
13.  Na rysunku przedstawiony jest nit 

a)  płaski. 
b)  kulisty. 
c)  rurkowy. 
d)  soczewkowy. 

 

 
14.  Wadą połączeń klejonych jest mała odporność na 

a)  wilgoć. 
b)  drgania. 
c)  zmienne obciążenia. 
d)  wysokie temperatury. 

 
15.  Na schemacie przedstawiona jest lutownica 

a)  zwykła. 
b)  gazowa. 
c)  elektryczna. 
d)  benzynowa. 

 

 
16.  Temperatura  topnienia  lutu  w  stosunku  do  temperatury  topnienia  łączonych  elementów 

jest 
a)  niższa. 
b)  wyższa. 
c)  dowolna. 
d)  taka sama. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

35 

17.  Szczelne połączenie zgrzewane uzyskuje się przez zgrzewanie 

a)  liniowe. 
b)  garbowe. 
c)  punktowe. 
d)  wielokrotne. 

 
18.  Na schemacie przedstawiona jest spoina 

a)  czołowa 
b)  otworowa 
c)  szczelinowa 
d)  pachwinowa 

 

 
19.  Do wycinania niewielkich łuków używana jest piła 

a)  płatnica. 
b)  ramowa. 
c)  otwornica. 
d)  grzbietnica. 

 
20.  Wartość zmierzonego wymiaru mikrometrem przedstawiona na rysunku wynosi 

a)  14 mm. 
b)  14,28 mm. 
c)  14,5 mm. 
d)  14,55 mm. 

 

 
21.  Średnica otworu do dalszego gwintowania powinna być  

a)  dobrana z tablic.  
b)  o 10% mniejsza od średnicy nominalnej gwintu. 
c)  równa średnicy nominalnej gwintu. 
d)  mniejsza o 1mm od średnicy nominalnej gwintu. 

 
22.  Literą „R” oznaczane są elektrody o otulinie  

a)  kwaśnej. 
b)  rutylowej. 
c)  zasadowej.  
d)  celulozowej. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

36 

KARTA ODPOWIEDZI 

 
Imię i nazwisko ……………………………………………………...................... 
 

Wykonywanie obróbki ręcznej materiałów 

 
Zakreśl poprawną odpowiedź. 
 

Nr 

zadania 

Odpowiedź 

Punkty 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10 

 

11 

 

12 

 

13 

 

14 

 

15 

 

16 

 

17 

 

18 

 

19 

 

20 

 

21 

 

22 

 

 

Razem:   

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

37 

Test 2 

 

Test  dwustopniowy  do  jednostki  modułowej  „Wykonywanie  obróbki 
ręcznej materiałów” 

Test składa się z 22 zadań, z których: 

– 

zadania 1–18 są z poziomu podstawowego, 

– 

zadania 19–22 są z poziomu ponadpodstawowego 

 

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt 

 

Za każdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak 

uczeń otrzymuje 0 punktów. 
 

Proponuje  się  następujące  normy  wymagań  –  uczeń  otrzyma  następujące 
oceny szkolne: 

– 

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 12 zadań z poziomu podstawowego,  

– 

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 15 zadań z poziomu podstawowego, 

– 

dobry – za rozwiązanie 17 zadań, w tym co najmniej 2 z poziomu ponadpodstawowego, 

– 

bardzo  dobry  –  za  rozwiązanie  20  zadań,  w  tym  co  najmniej  3  z  poziomu 
ponadpodstawowego. 

 

Klucz  odpowiedzi: 1. a, 2. d, 3. a, 4. b, 5. c, 6. d, 7. c, 8. b, 9. a, 10. d, 11. c, 
12 
d, 13. c, 14. a, 15. d, 16. b, 17. c, 18. d, 19. c, 20. c, 21. b, 22. c. 

 

Nr  
zad. 

Cel operacyjny  
(mierzone osiągnięcia ucznia) 

Kategoria 

celu 

Poziom 

wymagań 

Poprawna 

odpowiedź 

Określić 

czynności 

jakie 

powinien 

wykonać pracownik po zakończeniu pracy 

Rozpoznać  środek  ochrony  osobistej  na 
stanowisku do spawania elektrycznego 

Określić  zakres  stosowania  przymiaru  
i jego dokładność 

Odczytać  wielkość  jaką  na  rysunku 
wskazuje suwmiarka 

Ustalić  narzędzia  pomiarowe  służące  do 
sprawdzenia średnicy wałka 

Określić sposób wyznaczania czoła wałka 

Rozróżnić jaki rodzaj młotków stosowany 
jest do pobijania dłut stolarskich 

Rozpoznać  narzędzia  do  cięcia  rur 
grubościennych 

Ustalić sposób wykonania gwintów 

10 

Ustalić  sposób  wykonywania  otworów  
o dużej dokładności i gładkości 

11 

Ustalić  metodę  jaką  stosuje  się  do 
naprawy części uszkodzonych awaryjnie 

12 

Rozpoznać nit przedstawiony na rysunku 

13 

Ustalić,  w  jakich  warunkach  nie  stosuje 
się połączeń klejonych  

14 

Rozpoznać  lutownicę  przedstawioną  na 
schemacie 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

38 

15 

Ustalić  rodzaj  zgrzewania  stosowany  
w praktyce warsztatowej 

16 

Rozpoznać  spoinę  przedstawioną  na 
schemacie 

11 

Ustalić  jakiej  obróbki  ręcznej  nie  stosuje 
się do drewna 

18 

Ustalić wadę połączeń klejonych 

19 

Wykonać pomiar mikrometrem 

PP 

20 

Scharakteryzować 

cel 

malowania 

materiału przed trasowaniem 

PP 

21 

Ustalić  które  gwinty  mają  jednakowy 
skok 

PP 

22 

Ustalić 

jakiej 

temperaturze 

przeprowadzane jest lutowanie miękkie 

PP 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

39 

Przebieg testowania 

 

Instrukcja dla nauczyciela 

1.  Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu z co najmniej jednotygodniowym 

wyprzedzeniem. 

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego. 
3.  Zapoznaj uczniów z rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania. 
4.  Omów z uczniami sposób udzielania odpowiedzi (karta odpowiedzi). 
5.  Zapewnij uczniom możliwość samodzielnej pracy. 
6.  Rozdaj  uczniom  zestawy  zadań  testowych  i  karty  odpowiedzi,  podaj  czas przeznaczony 

na udzielanie odpowiedzi. 

7.  Postaraj  się  stworzyć  odpowiednią  atmosferę  podczas  przeprowadzania  pomiaru 

dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich możliwości). 

8.  Kilka  minut  przed  zakończeniem  sprawdzianu  przypomnij  uczniom  o  zbliżającym  się 

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi. 

9.  Zbierz karty odpowiedzi oraz zestawy zadań testowych. 
10.  Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego. 
11.  Przeprowadź  analizę  uzyskanych  wyników  sprawdzianu  i  wybierz  te  zadania,  które  

sprawiły uczniom największe trudności. 

12.  Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności. 
13.  Opracuj  wnioski  do  dalszego  postępowania,  mającego  na  celu  uniknięcie  niepowodzeń 

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu. 

 

Instrukcja dla ucznia 

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję. 
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi. 
3.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych. 
4.  Test  zawiera  22  zadania  o  różnym  stopniu  trudności.  Są  to  zadania  wielokrotnego 

wyboru. 

5.  Za każdą poprawną odpowiedź możesz uzyskać 1 punkt. 
6.  Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi. Dla każdego zadania podane 

są cztery możliwe odpowiedzi: a, b, c, d. Tylko jedna odpowiedź jest poprawna; wybierz 
ją i zaznacz kratkę z odpowiadającą jej literą znakiem X. 

7.  Staraj  się  wyraźnie  zaznaczać  odpowiedzi.  Jeżeli  się  pomylisz  i  błędnie  zaznaczysz 

odpowiedź,  otocz  ją  kółkiem  i  zaznacz  ponownie  odpowiedź,  którą  uważasz  za 
poprawną. 

8.  Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania. 
9.  Kiedy  udzielenie  odpowiedzi  będzie  sprawiało  Ci  trudność,  wtedy  odłóż  rozwiązanie 

zadania na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci czas wolny. 

10.  Po  rozwiązaniu  testu  sprawdź,  czy  zaznaczyłeś  wszystkie  odpowiedzi  na  KARCIE 

ODPOWIEDZI. 

11.  Na rozwiązanie testu masz 45 minut. 

Powodzenia! 

 

Materiały dla ucznia: 

– 

instrukcja, 

– 

zestaw zadań testowych, 

– 

karta odpowiedzi. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

40 

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH 

 
1.  Po zakończonej pracy pracownik powinien 

a)  uporządkować stanowisko pracy. 
b)  jak najszybciej opuścić stanowisko pracy. 
c)  pozostawić włączone maszyny i urządzenia. 
d)  założyć zdjęte osłony i zabezpieczenia obrabiarki. 

 
2.  Niezbędny środek ochrony osobistej na stanowisku do spawania elektrycznego to 

a)  rękawice.  
b)  nauszniki. 
c)  maska gazowa. 
d)  okulary lub maska. 

 
3.  Przymiar pozwala zwykle mierzyć wielkości 

a)  do 1 m z dokładnością do 1 mm. 
b)  do 10 m z dokładnością do 1 cm. 
c)  do 1 m z dokładnością do 0,1 mm.  
d)  do 1 cm z dokładnością do 0,1 mm. 

 
4.  Podziałka noniusza i prowadnicy suwmiarki (na rysunku) wskazuje wielkość: 

a)  50,0 mm. 
b)  50,4 mm. 
c)  54,0 mm. 
d)  59,0 mm. 

 

 
5.  Czy  średnica  wałka  mieści  się  w  granicach  zakładanej  dokładności,  na  stanowisku 

warsztatowym, najłatwiej sprawdzić 
a)  suwmiarką.  
b)  średnicówką mikrometryczną. 
c)  sprawdzianem płytkowym dwugranicznym. 
d)  płytkami wzorcowymi i liniałem krawędziowym. 

 
6.  Środek czoła wałka najłatwiej wyznaczyć używając 

a)  cyrkla. 
b)  przymiaru. 
c)  kątownika. 
d)  środkownika. 

 
7.  Do pobijania dłut stolarskich należy używać młotków 

a)  gumowych. 
b)  metalowych. 
c)  drewnianych. 
d)  pneumatycznych. 

 
8.  Cięcia rur grubościennych zwykle wykonuje się za pomocą 

a)  nożyc do rur. 
b)  obcinarki do rur. 
c)  nożyc gilotynowych. 
d)  nożyc dźwigniowych. 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

41 

9.  Gwinty wewnętrzne podczas obróbki ręcznej wykonuje się 

a)  trzema gwintownikami. 
b)  jednym gwintownikiem. 
c)  zależnie od materiału – 1, 2 lub 3 gwintowniki. 
d)  zależnie od średnicy gwintu – 1, 2 lub 3 gwintowniki. 

 
10.  Wykonanie  otworu  o  dużej  dokładności  i  gładkiej  powierzchni  należy  wykonać  przez 

wiercenie 
a)  jednokrotne. 
b)  i pogłębianie. 
c)  i rozwiercanie. 
d)  i wielokrotne rozwiercanie. 

 
11.  Do naprawy części uszkodzonych awaryjnie najczęściej stosujemy metodę 

a)  elementów dodatkowych. 
b)  selekcji części używanych. 
c)  nakładania powłok metalowych. 
d)  nakładania powłok galwanicznych. 

 
12.  Na rysunku przedstawiony jest nit 

a)  płaski.  
b)  kulisty. 
c)  rurkowy. 
d)  soczewkowy. 

 

 
13.  Połączeń klejonych nie stosuje się do łączenia elementów  

a)  poddawanych drganiom. 
b)  ruchomych części maszyn. 
c)  pracujących w wysokich temperaturach. 
d)  pracujących pod zmiennym obciążeniem. 

 
14.  Na schemacie przedstawiona jest lutownica 

a)  zwykła. 
b)  gazowa. 
c)  elektryczna. 
d)  benzynowa. 

 

 
15.  W praktyce warsztatowej najczęściej stosowane jest zgrzewanie 

a)  gazowe. 
b)  termitowe. 
c)  ogniskowe. 
d)  elektryczne. 

 
16.  Na schemacie przedstawiona jest spoina 

a)  czołowa. 
b)  otworowa. 
c)  szczelinowa. 
d)  pachwinowa. 

 

 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

42 

17. Do obróbki ręcznej drewna nie zalicza się 

a)  piłowania. 
b)  dłutowania. 
c)  frezowania. 
d)  rozwiercania. 

 
18.  Wadą połączeń klejonych jest 

a)  mała wytrzymałość. 
b)  wysoki koszt wykonania. 
c)  mała odporność na drgania. 
d)  mała odporność na wysokie temperatury. 

 
19.  Wartość zmierzonego wymiaru mikrometrem odczytana z rysunku wynosi 

a)  20,3 mm. 
b)  21,5 mm. 
c)  21,64 mm. 
d)  23 mm. 

 

 
20.  Malowanie materiału przed trasowaniem ma na celu 

a)  zabezpieczenie przed korozją 
b)  ukrycie poprzedniego trasowania. 
c)  zwiększenie widoczności trasowanych linii.  
d)  nadanie trasowanemu materiałowi estetycznego wyglądu. 

 
21.  Jednakowy skok mają  

a)  gwinty calowe. 
b)  gwinty rurowe. 
c)  wszystkie gwinty.  
d)  gwinty metryczne. 

 
22.  Lutowanie miękkie przeprowadzane jest w temperaturze do 

a)  100°C. 
b)  250°C. 
c)  500°C. 
d)  1000°C. 

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

43 

KARTA ODPOWIEDZI 

 
Imię i nazwisko …………………………………………………….............. 
 

Wykonywanie obróbki ręcznej materiałów 

 
Zakreśl poprawną odpowiedź. 
 

Nr 

zadania 

Odpowiedź 

Punkty 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

10 

 

11 

 

12 

 

13 

 

14 

 

15 

 

16 

 

17 

 

18 

 

19 

 

20 

 

21 

 

22 

 

 

Razem:   

background image

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego” 

 

44 

7.  LITERATURA 

 
1.  Górecki A.: Technologia ogólna. WSiP, Warszawa 1993 
2.  Legutko S.: Podstawy eksploatacji maszyn i urządzeń. WSiP, Warszawa 2004 
3.  Lenkiewicz W., Zdziarska–Wis I.: Ciesielstwo. WSiP, Warszawa 1998 
4.  Mac S.: Obróbka metali. WSiP, Warszawa 1996 
5.  Okoniewski S.: Technologia maszyn. WSiP, Warszawa 1995