background image

TEST Z METODOLOGII BADAŃ SPOŁECZNYCH ZAOCZNI 2015 

1.  Teoria w naukach realnych dotyczy zawsze : 

a)  Wyłącznie procesów pedagogicznych 
b)  NIE MOGĘ ROZCZYTAĆ  
c)  Zjawisk i procesów ? 
d)  Obiektów pedagogicznych w rzeczywistości labilnej ? 

2. Dobór jednostek do badań za pomocą tzw. kuli śnieżnej : 

a)  Przeznaczony jest do badań populacji, które są ogólnie dostępne 
b)  Nadaje się do badania na wsi, np. szkoły 
c)  Nadaje się do badania w średnich miastach, np. instytucji oświatowych 
d)  Przeznaczony jest do badania specyficznych populacji 

3. Praxis to : 

a)  Koncepcja prawdy umownej dla pewnej grupy badaczy 
b)  Sposób formułowania problemów badawczych w badaniach o celu praktycznym 
c)  Sposób formułowania hipotez w badaniach o celu praktycznym 
d)  Koncepcja prawdy – prawdziwe jest to, co potwierdza praktyka społeczna 

4. Wskaźnik w badaniach empirycznych to : 

a)  Odpowiedź na pytania w kwestionariuszu 
b)  Zjawisko, które badamy wstępnie 
c)  Wstępne zjawisko lub proces, na podstawie którego możemy prawdopodobnie wnioskować 

o zajściu konkretnego procesu, zwłaszcza pedagogicznego, zwłaszcza w warunkach 
zglobalizowanego świata 

d)  Pewna cecha, zdarzenie lub zjawisko, na podstawie którego zajścia wnioskujemy z 

pewnością bądź określonym prawdopodobieństwem bądź wreszcie z 
prawdopodobieństwem wyższym od przeciętnego, iż zachodzi zjawisko takie  zjawisko, 
jakie nas interesuje. 

5. Standaryzacja oraz kategoryzacja to pojęcia, które wiążą się z : 

a)  Z konstruowaniem procesu poznawczego, ale wyłącznie na gruncie scjentyzmu 

aplikowalnego 

b)  Wielkością próby dobranej wstępnie oraz wynikami analizy 
c)  Porównywalnością procesu poznawczego 
d)  Doborem jednostek do badań po pilotażu 

6. Konfirmacja : 

a)  To jeden z rezultatów kontroli twierdzeń 
b)  To potwierdzenie narzędzia po pilotażu 
c)  To znaczące  doskonalenie technik badawczych, potwierdzające ich trafność 
d)  To inaczej trafność postępowania w badaniach 

7. Rodzaje ludzkiej osobowości, np. w teorii Znanieckiego to : 

a)  Waloryzacja 
b)  Klasyfikacja 
c)  Typologia 
d)  typologizacja 

background image

8. Wzajemny wpływ czynników to : 

a)  definicja współzmienności ? 
b)  definicja związków 
c)  NIE MOGĘ ROZCZYTAĆ 
d)  NIE MOGĘ ROZCZYTAĆ 

9. Scjentyzm jako opcja widzenia świata oraz sposobów jego poznania opowiada się za: 

a)   NIE MOGĘ ROZCZYTAĆ 
b)  Tzw. teorią uniwer… 
c)  Tzw. makroteorią czyli wpasowaniem twierdzeń … 
d)  Tzw. teorią średniego zasięgu, czyli za oświetleniem twierdzeń danymi empirycznymi 

10. Pilotaż narzędzi w badaniu empirycznym powinien objąć: 

a)  Od 5-15% tych samych osób, co w pomiarze właściwym 
b)  Innych badanych niż w pomiarze właściwym 
c)  Pomiar właściwy, lecz jedynie odnośnie 5-15% populacji 
d)  Ok. 30% liczebności próby 

11. Metoda badawcza to sposób rozwiązywania problemu naukowego, który zawiera dodatkowo: 

a)  Przeświadczenie badacza o możliwości pozytywnego rozwiązania tego problemu 
b)  Założenia o charakterze globalnym i poznawczy, 
c)  Przeświadczenie badacza o trudnościach w rozwiązaniu tego problemu 
d)  Założenia ontologiczne i epistemologiczne 

12. Nauki realne to m.in. : 

a)  Pedagogika, psychologia, socjologia, biologia 
b)  Pedagogika, geologia, psychologia, matematyka 
c)  Pedagogika, socjologia, matematyka, psychologia 
d)  Pedagogika, socjologia, matematyka, geologia 

13. Rozwój nauki postępujący rewolucyjnie to : 

a)  Antyprobablizm 
b)  Kumulatywizm 
c)  Antykumulatywizm 
d)  Probabilizm 

14. Schemat eksperymentalny Salomona : 

a)  Składa się z dwóch grup eksperymentalnych i dwóch kontrolnych 
b)  Nie dotyczy eksperymentów opartych na próbie 
c)  Składa się z czterech grup: jednej eksperymentalnej, jednej kontrolnej oraz dwóch próbnych 
d)  Jest klasycznym schematem eksperymentalnym 

15. Badanie efektu więcej niż jednej zmiennej niezależnej wymaga dużej liczby grup 
eksperymentalnych oraz wprowadzania : 

a)  Planu zmiennego w czasie 
b)  Planu czynnikowego (sprawdzone w tekście od Banaszaka 

NACHMIAS "METODY 

BADAWCZE W NAUKACH SPOŁECZNYCH"

 

c)   Planu eksperymentu porównawczego 
d)  Planu eksperymentu porównywalnego z założeniami 

background image

16. Humanistyczny nurt w rozpatrywaniu prawdy w nauce oparty jest na : 

a)  m.in. historiozofii 
b)  scjentyzmie 
c)  matematyzacji 
d)  eksperymencie  

17. Wyróżniamy dwa rodzaje wyjaśniania : 

a)  wyjaśnianie za pomocą eksplikansu i wyjaśnianie za pomocą eksplikandum 
b)  robocze i  szczegółowe, przy czym szczegółowe jest dla pedagogiki bardziej doniosłe 
c)  wyjaśnianie za pomocą eksplandum i wyjaśnianie za pomocą eksplansu 
d)  wyjaśnianie prawa w znaczeniu szerokim (ew. prawidłowości) oraz wyjaśnianie faktu 

szczegółowego 

18. Metodologia normatywna : 

a)  formułuje normy społecznego postępowania, np. w pedagogice 
b)  formułuje dyrektywy postępowania naukowego pozwalające zrealizować cel poznawczy 
c)  normuje pewne nieścisłości w rozumowaniu przy formułowaniu twierdzeń genetycznych 
d)  bada, dlaczego w danym czasie i miejscu upowszechnił się określony wzorzec postępowania 

naukowego 

19. Prognoza samounicestwiająca się oznacza m.in., że : 

a)  sformułowanie prognozy, iż jakieś zjawisko zajdzie, zmienia układ warunków wyjściowych 

w taki sposób (wpływa na ludzkie postawy i zachowania), że zjawisko nie zachodzi 

b)  sformułowanie prognozy, iż jakieś zjawisko zajdzie, zmienia układ warunków wyjściowych w 

taki sposób (wpływa na ludzie postawy i zachowania), że zjawisko zachodzi ze zdwojoną 
mocą 

c)  sformułowanie prognozy, iż jakieś zjawisko nie zajdzie, zmienia układ warunków wyjściowych 

w taki sposób (wpływa na ludzkie postawy i zachowania), że zjawisko faktycznie nie zachodzi 

d)  unicestwiają się pierwotne warunki zajścia zjawiska i dzięki temu ono nie zachodzi z uwagi na 

przekształcenia założeń wyjściowych 

20. Celowy dobór jednostek do badań jest : 

a)  rodzajem dobory probabilistycznego 
b)  rodzajem dobory nieprobablistycznego 
c)  rodzajem doboru opartego na prawdopodobieństwie 
d)  rodzajem doboru opartego na świadomości badanych 

21. W przypadku badania na temat ,,Wielkopolscy nauczyciele a projektowane zmiany w systemie 
oświaty”, które zakłada losowy dobór próby : 

a)  populację badaną stanowią wszyscy nauczyciele w Polsce 
b)  populacją badaną są nauczyciele biorący udział w pilotażu 
c)  populację badaną tworzą wszyscy nauczyciele w Wielkopolsce 
d)  populacją badaną są niektórzy np. wylosowani nauczyciele w Wielkopolsce 

 

 

 

 

background image

22. Jednym z ważniejszych warunków wyjaśniania faktu szczegółowego jest : 

a)  to, by dane empiryczne potwierdzające ekspandum były inne od tych, które potwierdzają 

eksplanas 

b)  to, by dane empiryczne potwierdzające eksplandum były takie same jak te, które 

potwierdzają eksplanas 

c)  to, by dane empiryczne potwierdzające eksplanas były inne od tych, które potwierdzają 

eksplikans 

d)  to, by dane empiryczne potwierdzające eksplandum były inne od tych, które potwierdzają 

eksplikandum 

23. W badaniach społecznych opartych na indukcji statystycznej rozróżnia się : 

a)  parametr (czyli błąd szacunku) oraz zmienną (czyli cechę populacji) 
b)  parametr ( czyli błąd oszacowania) oraz zmienną (czyli cechę populacji) 
c)  zmienną  (czyli cechę w populacji) oraz parametr (czyli przestrzeń próby) 
d)  parametr (odnosi się do cech w populacji) oraz statystykę (odnosi się do rozkładu zmiennej w 

próbie) 

24. Teoria to zespół zdań sprawdzalnych, potwierdzonych w sposób umożliwiający powtórzenie 
kontroli przez innych badaczy, które to zdania wyjaśniają jakąś klasę faktów i pozwalają adekwatniej 
rozumieć świat bądź efektywniej działać praktycznie: 

a)  to definicja strukturalistycznej wersji teorii 
b)  to definicja syntaktycznego ujęcia teorii 
c)  to klasyczna definicja teorii autorstwa Wilhelma Ditheya 
d)  to definicja eksplanacyjnego  ujęcia teorii 

25. Historyzm  jako stanowisko ontologiczne przyjmuje, że : 

a)  nawet zjawiska i procesy o tej samej strukturze są inne, gdy realizują się w innym otoczeniu 

społecznym 

b)  zjawiska i procesy historyczne są podobne, dlatego wnioskujemy z nich o 
c)  istotą poznania naukowego jest zmiana realizująca się w strukturach 
d)  świat jest złożony ze struktur poznawalnych jedynie  

26. Która z poniższych hipotez jest sformułowana prawidłowo : 

a)  poziom wykształcenia dzieci wykazuje zależność z poziomem wykształcenia rodziców 
b)  przypuszcza się, że wykształcenie dzieci wpływa na poziom oczekiwań społecznych w 

stosunku do tych dzieci, a także że należy zwrócić uwagę na tzw. ukryty program w szkole 

c)  przypuszcza się, że dzieci nie chodzą do szkoły chętnie, bo takie mają wzorce wyniesione z 

domu oraz, że tzw. ukryty program ma na to wpływ 

d)  prawdopodobnie poziom ukrytego programu w szkole oraz wykształcenie nauczycieli wpływa 

na decyzje o wyborze szkoły oraz decyzje wychowawcze w domu