background image

DYNAMIKA

Dział fizyki zajmujący się badaniem 

związków 

pomiędzy czynnikami wywołującymi zmianę stanu ruchu 

ciała, a właściwościami tego ruchu. 

background image

PODSTAWOWE WIELKOŚCI W DYNAMICE

1) masa 

- miara bezwładności ciała

2) pęd 

V

m

p

3) siła 

p

F

m

background image

0

F

gdy nie działa na nie żadna siła 

(siła wypadkowa jest równa zero).

lub porusza się ruchem jednostajnym po linii prostej

lub działające siły równoważą się

I ZASADA DYNAMIKI NEWTONA

Ciało pozostaje w spoczynku

1

F

3

F

2

F

2

F

3

F

1

F

0

w

F

0

a

const

V

background image

?

background image
background image
background image

jest równa wypadkowej sile działającej na to ciało.

Szybkość zmiany pędu ciała

II ZASADA DYNAMIKI NEWTONA

w

F

t

p

F

w

d

d

background image

t

p

F

w

d

d

 

t

V

m

t

p

F

w

d

d

d

d

t

d

V

d

– szybkość zmiany prędkości ciała w czasie

a

t

d

V

d

 

t

m

V

t

t

V

m

t

p

F

w

d

V

d

d

dm

d

d

d

d

t

d

dm

– szybkość zmiany masy ciała w czasie

Najczęściej w trakcie ruchu masa ciała nie 

ulega zmianie a wówczas

0

d

dm

t

background image

jest równa wypadkowej sile działającej na to ciało.

Szybkość zmiany pędu ciała

w

F

t

p

d

d

g

m

Q

g

a

a

m

t

p

F

m

w

const

d

d

g

m

Q

F

w

II ZASADA DYNAMIKI NEWTONA

background image

F

do siły z jaką ciało A działa na ciało B.

lecz przeciwnie skierowana 

i kierunku,

jest równa co do wartości

to siła wywierana przez ciało B na ciało A

Gdy dwa ciała oddziałują wzajemnie,

AB

F

KZ

ZK

F

F

F

F

BA

AB

F

F

III ZASADA DYNAMIKI NEWTONA

background image

SIŁY WYSTĘPUJĄCE

W MECHANICE

background image

m

M

proporcjonalną

do iloczynu ich mas

siłą

i odwrotnie proporcjonalną do kwadratu odległości 

pomiędzy nimi.

Dwa ciała o masach      i       przyciągają się wzajemnie

m

M

2

r

G

F

M

m

r

r

r

SIŁA CIĘŻKOŚCI – PRZYCIĄGANIE 

GRAWITACYJNE

Prawo powszechnego ciążenia Newtona:

background image

r

r

r

Mm

G

F

2

Z

R

r

m

R

M

G

F

2

Z

mg

Q

2

Z

R

M

G

g

background image

Siła ciężkości  –

do Ziemi

g

m

Q

g

m

Q

Siła ciężkości jest równa iloczynowi masy i 

przyspieszenia grawitacyjnego.

background image

NACISK

g

m

Q

0

Q

N

Q

N

mg

N

0

F

Q

N

F

Q

N

F

mg

N

nacisk – działa 

do powierzchni styku

N

g

m

Q

N

F

!

!

!

!

mg

N

background image

Q

N

g

m

Q

g

m

Q

 

 

cos

cos

mg

Q

N

background image

0

0

w

F

a

0

N

Q

0

N

Q

Q

N

mg

N

N

w

N

Q

Waga wskazuje siłę nacisku wyskalowaną w kilogramach!!!!!

mg

N

w

Q

w

N

Q

N

N

Q

w

w

w

N

N

N

Q

m

g

N

w

kg

 

75

kg

75

m

background image

TARCIE STATYCZNE

F

T

s

F

T

s

F

T

s

F

T

s

N

μ

F

s

kr

F

kr

N

μ

T

s

s

N

μ

F

T

s

kr

s

max

N

μ

T

s

s

max

background image

TARCIE DYNAMICZNE

N

T

d

d

N

T

d

d

N

T

d

d

m

N

F

a

T

F

ma

N

T

d

d

N

T

d

d

V

V

V

V

V

background image

d

s

kr

F

F

N

d

N

s

T

background image

NAPRĘŻENIE

N

F

N

F

N

F

N

F

N

F

N

F

background image

OPÓR

V

b

F

O

V

O

F

r

b

6

  

:

kuli

 

dla

background image

WYPÓR

p

g

V

F

Z

p

W

W

F

Q

Z

p

p

V

m

p

Z

p

m

V

g

m

F

p

W

background image

p

0

0

w

F

a

0

W

F

N

Q

0

W

F

N

Q

Vg

mg

N

N

p

w

W

F

Q

N

g

m

mg

N

pW

w

V

m

p

pW

-

masa płynu wypartego przez zanurzoną w nim

objętość ciała (równą objętości wypartego płynu)

N

w

N

Q

kg

 

75

N

w

N

Q

kg

 

70

W

F

Ciało zanurzone w płynie (cieczy lub gazie) traci na wadze tyle, 

ile waży wyparty przez to ciało płyn.

Q

mg

N

w

pW

w

Q

mg

N

background image

x

0

– x

x

k

F

SPRĘŻYSTOŚĆ

background image

Rodzaj

Względna siła

Zasięg

Cząstki oddziałujące

Przejawy

137

1

Grawitacyjne

Silne

1

10

-15

kwarki i hadrony 

(p, n)

jądro atomowe

Elektromagnetyczne

posiadające ładunek 

elektryczny

wiązania 

chemiczne, atom

Słabe

10

-5

10

-18

wszystkie

rozpady 

promieniotwórcze

10

-38

wszystkie

Układ Słoneczny

ODDZIAŁYWANIA FUNDAMENTALNE