background image

1

Roztwory glicerolowe

Solutiones glycerinatae

Glicerol 86%



bezbarwna, 

oleista, 

przezroczysta, 

higroskopijna 

ciecz          

o konsystencji syropu



wg.  FP  VI  w  technologii  farmaceutycznej  nale

ż

y  stosowa

ć

glicerol 86%



niektóre  farmakopee  zagraniczne  zalecaj

ą

stosowanie  glicerolu 

100%,  jest  to  jednak  w praktyce znacznie  trudniejsze,  bowiem 
glicerol taki odznacza si

ę

du

żą

higroskopijno

ś

ci

ą

wła

ś

ciwo

ś

ci:



miesza si

ę

z wod

ą

i etanolem w ka

ż

dym stosunku



rozpuszcza białka, gumy, garbniki



cz

ęś

ciowo rozpuszcza steroidy



jest lepszym ni

ż

woda rozpuszczalnikiem dla:



fenolu,



boraksu,



kwasu borowego

Roztwory glicerolowe - przykłady

Rp

Solutio Mandli PR

20,0

skład (wg. Receptariusza Barwi

ń

skiego)

Iodi puri

0,3 

Kalii iodidi

0,6 

Menthae piperitae olei    gtt. Nr III
Gliceroli

ad  20,0

przygotowanie:



do  wytarowanej  parowniczki  z  pistlem

przenie

ść

odwa

ż

ony  na  wadze  proszkowej  jodek  potasu,  doda

ć

kilka kropli wody i uciera

ć

, nast

ę

pnie doda

ć

odwa

ż

ony na 

wadze 

proszkowej 

jod 

(pami

ę

taj

ą

o

wła

ś

ciwym

zabezpieczeniu szalek wagi przed działaniem jodu) i dalej 
uciera

ć

na jednolit

ą

papk

ę



nast

ę

pnie porcjami dodawa

ć

glicerol mieszaj

ą

c dokładnie 

a

ż

do całkowitego rozpuszczenia składników

działanie i zastosowanie:



preparat  o  działaniu  antyseptycznym,  stosowany  do 
p

ę

dzlowania jamy ustnej

background image

2

Rp.

Aphtin

20,0

skład 

Natrii tetraboras

20,0 cz.

Glicerini

80,0 cz.

przygotowanie:



do  wytarowanej  parowniczki  z  pistlem przenie

ść

odwa

ż

ony  na 

wadze proszkowej boraks, doda

ć

kilka kropli  ogrzanego  glicerolu  

i uciera

ć

na jednolit

ą

mas

ę



nast

ę

pnie porcjami dodawa

ć

gor

ą

cy glicerol mieszaj

ą

c dokładnie, 

a

ż

do całkowitego rozpuszczenia boraksu

działanie i zastosowanie:



preparat o działaniu antyseptycznym, stosowany do p

ę

dzlowania 

jamy ustnej

Rp.
Vitamini A liquidi

10,0

Vitamini E liquidi

10,0

Menthae piperitae olei

gtt. Nr VIII

Paraffini liquidi

30,0

Glicerini

ad     200,0

M.f.sol.

D.S:  1  ły

ż

ka  płynu  na  ½ szklanki  wody  – do  płukania 

gardła  –

3  razu  dziennie  dla  pacjenta  po 

brachyterapii

przygotowanie:



glicerol  i  parafina  płynna  stanowi

ą

dwie  nie  mieszaj

ą

ce  si

ę

fazy,  nie 

mo

ż

na  wi

ę

c  na  ich  bazie  przygotowa

ć

roztworu,  a  jedynie  emulsj

ę

stosuj

ą

c  dodatek  emulgatora  – w  technologii  aptecznej  jest  to 

lanolina



w przypadku powy

ż

szej recepty nie jest to jednak konieczne, bowiem 

zapisane  do  recepty  płynne  formy  witamin  s

ą

wodnymi  roztworami 

witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, a wi

ę

c preparaty te zawieraj

ą

ju

ż

dodatki  solubilizatorów pozwalaj

ą

ce  na  utrzymanie  witamin  w 

roztworze



zawarto

ść

tych  solubilizatorów jest  na  tyle  du

ż

a, 

ż

e  wystarcza  na 

przygotowanie wystarczaj

ą

co trwałej emulsji parafiny w glicerolu



przyst

ę

puj

ą

c  do  wykonania  recepty  nale

ż

y  wytarowa

ć

na  wadze 

tarowej parownic

ę

z  pistlem,  wprowadzi

ć

do  niej  roztwory  witamin      

i dokładnie wymiesza

ć

(powstaje jednorodna g

ę

sta masa)



do  uzyskanej  mieszaniny  wprowadzi

ć

stopniowo  parafin

ę

ciekł

ą

dokładnie mieszaj

ą

c



doda

ć

8  kropli  olejku  mi

ę

towego  (zasady  sporz

ą

dzania  leków 

mówi

ą

ż

e składniki aromatyczne dodaje si

ę

na ko

ń

cu, w tym jednak 

przypadku lepiej jest doda

ć

olejek mi

ę

towy do fazy olejowej, w której 

rozpuszcza si

ę

całkowicie)



nast

ę

pnie  porcjami  dodawa

ć

glicerol,  ka

ż

dorazowo  dokładnie 

mieszaj

ą

c



powstał

ą

emulsj

ę

przela

ć

do  suchej  butelki,  opatrzy

ć

wła

ś

ciw

ą

sygnaturk

ą

i informacj

ą

„zmiesza

ć

przed u

ż

yciem”



uwaga: po  rozcie

ń

czeniu  wod

ą

dochodzi  do  złamania  emulsji  i 

wydzielenia  si

ę

parafiny  w  formie  tłustych  oczek  na  powierzchni 

wody,  dlatego  roztwór  nale

ż

y  rozcie

ń

cza

ć

bezpo

ś

rednio  przed 

u

ż

yciem  i najlepiej dokładnie  miesza

ć

ły

ż

eczk

ą

– nale

ż

y  o  tym 

poinformowa

ć

pacjenta

działanie i zastosowanie:



powlekaj

ą

ce  i  goj

ą

ce  działanie  witamin  w  stosunku  do  błony 

ś

luzowej gardła uszkodzonej promieniowaniem