1
CHOROBA GUZOWATA SKÓRY
CHOROBA GUZOWATA SKÓRY
CHOROBA GUZOWATA SKÓRY
CHOROBA GUZOWATA SKÓRY BYDŁA (LUMPY
BYDŁA (LUMPY
BYDŁA (LUMPY
BYDŁA (LUMPY
SKIN DISEASE
SKIN DISEASE
SKIN DISEASE
SKIN DISEASE----LSD)
LSD)
LSD)
LSD)
ETIOLOGIA
Klasyfikacja czynnika przyczynowego
Rodzina Poxviridae, rodzaj Capripoxvirus
Odporno
ść
na czynniki fizyczne i chemiczne
Temperatura:wra
Ŝ
liwy na działanie 55
°
C/2 godziny, 65
°
C/30min
pH: wra
Ŝ
liwy na wysoko alkaiczne i kwasowe pH
Zwi
ą
zki chemiczne: wra
Ŝ
liwy na eter (20%), chloroform, formalin
ę
(1%) i niektóre
detergenty
Ś
rodki odka
Ŝ
aj
ą
ce: : wra
Ŝ
liwy na fenol (2%/15 min)
Prze
Ŝ
ywalno
ść
: w
ś
rodowisku naturalnym przez długi czas, szczególnie w suchych
strupach
EPIDEMIOLOGIA
•
Wska
ź
nik zachorowalno
ś
ci 5-85%
•
Wska
ź
nik
ś
miertelno
ś
ci bardzo zmienny
Gospodarze
•
Bydło( zebu, bawół domowy
•
Oryx (Oryx beisa),
Ŝ
yrafa (Giraffe camelopardalis) i impala (Aepyceros
melampus) s
ą
wra
Ŝ
liwe na eksperymentalne zaka
Ŝ
enie, ale rola dzikiej fauny
ci
ą
gle nie jest jasna. LSD wirus mo
Ŝ
e si
ę
te
Ŝ
replikowa
ć
na owcach i kozach
po kolejnych wszczepieniach
Przenoszenie choroby
•
Przez zaka
Ŝ
on
ą
ś
lin
ę
bez udziału wektorów-owadów. S
ą
dane identyfikuj
ą
ce
niespecyficzne wektory : komary (np.:Culexmirificent i Aedes natrionus) i
muchy (np.:Stomoxys calcitrans i Biomyia fasciata) jako odgrywaj
ą
ce bardzo
du
Ŝą
rol
ę
Ź
ródło wirusa
•
Skóra i zmiany skórne( wirus mo
Ŝ
e prze
Ŝ
y
ć
40 dni w zmianie), strupy
•
Ś
lina, wydzielina z nosa
•
Mleko
•
Sperma
•
Mi
ęś
nie
•
Ś
ledziona
•
W
ę
zły chłonne
•
Nie wyst
ę
puje tu nosicielstwo
Wyst
ę
powanie
Do 1988 r. wyst
ę
powanie LSD było ograniczone do sub-Saharyjskich regionów
Afryki, ale obecnie obejmuje Egipt. Do roku 1995 odnotowano tylko jeden
potwierdzony wybuchu LSD poza Afryk
ą
, w Izraelu w 1989 r., został on zlikwidowany
przez zabicie bydła chorego ,maj
ą
cego kontakt ze zwierz
ę
tami chorymi i
szczepionego.
DIAGNOSTYKA
Okres inkubacji w przybli
Ŝ
eniu wynosi 12 dni.
2
Objawy kliniczne
LSD przebiega z objawami ci
ęŜ
kiej choroby
•
Gor
ą
czka (40-41.5
°
C) zwalniaj
ą
ca lub utrzymuj
ą
ca si
ę
do 2 tygodni
•
Ostro odgraniczone guzki wielko
ś
ci 1-5 cm na skórze, szczególnie na szyi,
mostku, klatce piersiowej, tylnych ko
ń
czynach, podbrzuszu; guzki na przekroju
maziste
•
W dalszym przebiegu choroby obejmuj
ą
cał
ą
skór
ę
, tkank
ę
podskórn
ą
,
czasami mi
ęś
nie; mog
ą
utrzymywa
ć
si
ę
latami, ulega
ć
martwicy, b
ą
d
ź
p
ę
ka
ć
•
Guzki na błonie
ś
luzowej przewodu pokarmowego i tchawicy, po p
ę
kni
ę
ciu
tworz
ą
owrzodzenia
•
Uogólnione zapalenie w
ę
złów chłonnych
•
Obrz
ę
ki tkanki podskórnej ko
ń
czyn
•
Depresja, anoreksja, nadmierne
ś
linienie, wyciek z oczu i nosa,
bezmleczno
ść
i wyniszczenie
•
Proces pierwotny bywa cz
ę
sto wikłany wtórnymi zaka
Ŝ
eniami:
1. wtórne zaka
Ŝ
enie bakteryjne wymion
2. wtórne zaka
Ŝ
enie bakteryjne
ś
ci
ę
gien i stawów prowadz
ą
ce do
kulawizny
3. poronienia, wewn
ą
trzmaciczne zaka
Ŝ
enia, bezpłodno
ść
Zmiany patologiczne
Diagnostyka ró
Ŝ
nicowa
•
nu
Ŝ
yca
•
gru
ź
lica skóry
•
ksi
ę
gosusz
•
ospa krow ospa rzekoma krow
•
guziczkowe zapalenie skóry bydła
•
grzybica
Diagnostyka laboratoryjna
Identyfikacja czynnika
•
mikroskopia elektronowa
•
posiew na pierwotne kultury komórkowe jagni
ą
t i cielat i :
o
ogl
ą
danie pod mikroskopem
o
barwienie hematoksylin
ą
i eozyn
ą
ciałek wtr
ę
towych
o
bezpo
ś
rednie barwieni immunofluorescencyjne wirusa
o
neutralizacja wirusa
o
ELISA
Testy serologiczne
•
Po
ś
redni test przeciwcial neutralizujacych
•
Neutralizacja wirusa
•
ELISA
Próbki
Identyfikacja czynnika
•
Biopsja skóry ze wczesnymi zmianami
o
Cz
ęść
przygotowujemy do badania histopatologicznego
3
o
Cz
ęść
wysłana jak najszybciej do laboratorium posłu
Ŝ
y do izolacji
wirusa
•
Zmiany( suche strupy) pobrane ze skóry, tkanki podskórnej , tchawicy padłych
zwierz
ą
t
Testy serologiczne
•
Zamro
Ŝ
ona surowica zwierz
ą
t w ostrej fazie jak i ozdrowie
ń
ców
PREWENCJA I KONTROLA
Nie ma specyficznego leczenia. Silne antybiotyki mog
ą
zapobiega
ć
wtórnym
infekcjom.
Profilaktyka sanitarna
•
Kraje wolne od choroby: badanie importowanego
Ŝ
ywego inwentarza, tusz,
skór, spermy
•
Pozostałe kraje:
o
Stosowanie kwarantanny, aby unikn
ąć
wprowadzenia zaka
Ŝ
onych zwierz
ą
t
do wolnego od zaka
Ŝ
enia stada
o
W przypadku wybuchu choroby izolacja i zakaz przemieszczania zwierz
ą
t
o
Zabicie wszystkich chorych i zaka
Ŝ
onych zwierz
ą
o
Prawidłowe usuni
ę
cie zwłok(np.: spopielenie)
o
Dezynfekcja obej
ś
cia i sprz
ę
tu
o
Kontrola wektorów w zagrodzie i na zwierz
ę
tach
Polecana kontrola wektorow na statkach i w samolotach
Profilaktyka medyczna
•
Szczepionki z homologicznym atenuowanym wirusem
•
Szczepionki z heterologicznymi atenuowanymi wirusami( wirus ospy owiec-
nie wskazane
w krajach wolnych od ospy owiec i kóz)