Zad. 1.
Sprawdzić zgodnie z normą PN-81/B-03020 warunek I-go stanu granicznego (warunek nośności podłoża) dla
podłoża uwarstwionego przedstawionego na rysunku. Parametry geotechniczne podłoża ustalono metoda A
(otrzymane współczynniki materiałowe wynoszą
γ
m
= 0.9). Wymiary fundamentu: B = 2.0 m, L = 4.0 m.
Obliczeniowa siła wypadkowa R
r
= 1460 kN nachylona jest do pionu pod kątem
δ
B
= 6.75
° i działa na
mimośrodzie e
B
= 0.1 m.
Warunek I-go stanu granicznego: N
r
≤ m · Q
fNB
gdzie: N
r
– obliczeniowa wartość pionowej składowej obciążenia [kN],
m – współczynnik korekcyjny ( m = 0.9 dla metody „A” określania parametrów gruntowych,
m = 0.9 · 0.9 dla metody „B” określania parametrów gruntowych),
Q
fNB
– pionowa składowa obliczeniowego oporu granicznego podłoża gruntowego [kN],
obliczona wg wzoru:
⎥
⎦
⎤
⎢
⎣
⎡
⋅
⋅
γ
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ −
+
⋅
⋅
γ
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
+
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
⋅
=
B
)
r
(
B
B
D
min
)
r
(
D
D
c
)
r
(
u
c
fNB
i
B
N
L
B
25
.
0
1
i
D
N
L
B
5
.
1
1
i
c
N
L
B
3
.
0
1
L
B
Q
Szerokość i długość z uwzględnieniem mimośrodów:
m
8
.
1
m
1
.
0
2
m
0
.
2
e
2
B
B
B
=
⋅
−
=
−
=
,
m
0
.
4
0
m
0
.
4
e
2
L
L
L
=
−
=
−
=
e
B
, e
L
– mimośrody działania obciążenia w kier. równoległym do szerokości i długości podstawy fundamentu,
D
min
= 0.5 m – głębokość posadowienia, mierzona do najniższego poziomu terenu (np. podłogi piwnicy),
φ
u
(r)
– obliczeniowa wartość kąta tarcia wewnętrznego gruntu zalegającego bezpośrednio poniżej poziomu
posadowienia [
°],
c
u
(r)
– obliczeniowa wartość spójności gruntu zalegającego bezpośrednio poniżej poziomu posadowienia [kPa],
γ
D
(r)
– obliczeniowy ciężar objętościowy gruntu zalegającego powyżej poziomu posadowienia [kN/m
3
],
γ
B
(r)
– obliczeniowy ciężar objętościowy gruntu zalegającego bezpośrednio poniżej poziomu posad. [kN/m
3
],
B= 2.0 m
Piasek drobny, I
D
= 0.6
φ
(n)
= 31
°
γ
(n)
= 16.18 kN/m
3
+ 2.0
e
B
= 0.10 m
R
r
= 1460 kN
+ 0.5
± 0.0
Ił pylasty, I
L
= 0.4
φ
(n)
= 7.5
°
c
(n)
= 39.22 kPa
γ
(n)
= 18.14 kN/m
3
- 1.0
δ
B
= 6.75
°
Dla piasku drobnego:
φ
u
(r)
=
φ
u
(n)
·
γ
m
= 31
° · 0.9 = 27.9°
γ
D
(r)
=
γ
B
(r)
=
γ
(n)
·
γ
m
= 16.18 kN/m
3
· 0.9 = 14.56 kN/m
3
Dla iłu pylastego:
φ
u
(r)
=
φ
u
(n)
·
γ
m
= 7.5
° · 0.9 = 6.75°
c
u
(r)
= c
u
(n)
·
γ
m
= 39.22 · 0.9 = 35.30 kPa
γ
B
(r)
=
γ
(n)
·
γ
m
= 18.14 kN/m
3
· 0.9 = 16.32 kN/m
3
N
c
, N
D
, N
B
– współczynniki nośności
przyjmowane wg wzorów lub wykresu:
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛
φ
+
π
=
φ
π
2
4
tg
N
2
tg
D
)
r
(
e
,
φ
−
=
ctg
)
1
N
(
N
D
C
,
φ
−
=
tg
)
1
N
(
75
.
0
N
D
B
Dla piasku (
φ
u
(r)
= 27.9
°):
N
D
= 14.6, N
B
= 5.4
Dla iłu pylastego (
φ
u
(r)
= 6.75
°):
N
c
= 7.07, N
D
= 1.84, N
B
= 0.08
i
c
, i
D
, i
B
– współczynniki wpływu nachylenia wypadkowej obciążenia przyjmowane z nomogramów:
dla:
62
.
0
i
,
85
.
0
i
5294
.
0
tg
2235
.
0
5294
.
0
1183
.
0
9
.
27
tg
75
.
6
tg
tg
tg
B
D
)
r
(
u
)
r
(
u
B
=
=
⇒
⎪
⎭
⎪
⎬
⎫
=
φ
=
=
=
φ
δ
0
°
0
N
D
N
B
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
N
φ
(r)
5
°
10
°
15
° 20° 25° 30°
35
°
B
D
D
min
γ
D
γ
B
N
C
1.0
0.8
0.6
0.5
0.4
0.3
0.2
0.1
0.2
0 0.4
0.6
0.8
1.0
tg
δ/tgφ
(r)
i
B
tg
φ
(r)
=0.1
0.6
0.7
0.8
0.9
1.0
0.4
0.2
0.3
0.5
1.0
0.8
0.6
0.5
0.4
0.3
0.2
0.1
0.2
0
0.4
0.6
0.8
1.0
tg
δ/tgφ
(r)
i
D
tg
φ
(r)
=0.1
0.6
0.7
0.8
0.9
1.0
0.2
0.3
0.4
0.5
1.0
0.8
0.6
0.5
0.4
0.3
0.2
0.1
0.2
0 0.4
0.6
0.8
1.0
tg
δ/tgφ
(r)
i
C
tg
φ
(r)
=0.1
0.6
0.7
0.8
0.9
1.0
0.4
0.2
0.5
0.3
A. Sprawdzenie warunku I-go stanu granicznego w poziomie posadowienia
Obliczeniowa wartość pionowej składowej obciążenia: N
r
= R
r
· cos
δ
B
= 1460 kN · cos 6.75
° = 1450 kN
kN
2
.
1650
Q
62
.
0
m
8
.
1
m
kN
56
.
14
4
.
5
m
0
.
4
m
8
.
1
25
.
0
1
85
.
0
m
5
.
0
m
kN
56
.
14
6
.
14
m
0
.
4
m
8
.
1
5
.
1
1
m
0
.
4
m
8
.
1
Q
fNB
3
3
fNB
=
⎥
⎦
⎤
⎢
⎣
⎡
⋅
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ −
+
⋅
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
⋅
=
N
r
≤ m · Q
fNB
1450 kN < 0.9 · 1650.2 = 1485.2 kN
warunek w poziomie posadowienia jest spełniony.
B. Sprawdzenie warunku I-go stanu granicznego w poziomie stropu warstwy iłu pylastego
Do sprawdzenia warunku wykorzystuje się metodę „fundamentu zastępczego” o szerokości B’ posadowionego
na głębokości D’
min
= D
min
+ h:
Wymiary podstawy fundamentu zastępczego zwiększamy o wartość b w zależności od odległości stropu
sprawdzanej od poziomu fundamentu oraz rodzaju gruntu:
dla gruntów spoistych:
przy h
≤ B → b = h/4
przy h > B
→ b = h/3
dla gruntów niespoistych: przy h
≤ B → b = h/3
przy h > B
→ b = 2h/3
Dla gruntu niespoistego oraz przy h = 1.0 m < B = 2.0 m wymiary podstawy fundamentu zastępczego
zwiększamy o b = h/3 = 1.0m/3 = 0.333 m:
B’ = B + b = 2.0 m + 0.333 m = 2.333 m
L’ = L + b = 4.0 m + 0.333 m = 4.333 m
Minimalna głębokość posadowienia:
D’
min
= D
min
+ h = 0.5 m + 1.0 m = 1.5 m
Obliczeniowa wartość pionowej składowej obciążenia (zwiększona o ciężar gruntu G):
N
r
’ = Nr + B’ · L’ · h ·
γ
h
(r)
= 1450 kN + 2.333 m · 4.333 m · 1.0 m · 14.56 kN/m
3
= 1597.18 kN
B= 2.0 m
+ 2.0
e
B
= 0.10 m
R
r
= 1460 kN
+ 0.5
± 0.0
- 1.0
δ
B
= 6.75
°
B’ = B +b
b/2 b/2
h = 1.0 m
D
min
= 0.5 m
D’
min
= 1.5 m
0
0’
G
Obliczeniowa wartość poziomej składowej obciążenia:
T
rB
= Nr · tg
δ
B
= 1450 · tg 6.75
° = 171.62 kN
o
13
.
6
'
1074
.
0
kN
18
.
1597
kN
62
.
171
'
N
T
'
tg
B
r
rB
B
=
δ
→
=
=
=
δ
Nowy mimośród obciążenia:
'
N
h
T
e
N
N
M
'
e
r
rB
B
r
'
0
B
⋅
±
⋅
=
=
∑
∑
W niniejszym przypadku moment od siły N
r
kręci w prawo względem 0’ a od siły T
rB
w lewo, stąd:
m
0166
.
0
18
.
1597
0
.
1
62
.
171
1
.
0
1450
'
N
h
T
e
N
'
e
r
rB
B
r
B
−
=
⋅
−
⋅
=
⋅
−
⋅
=
znak „minus” oznacza, że mimośród e
B
’ występuje po lewej stronie środka podstawy fundamentu zastępczego.
Szerokość i długość z uwzględnieniem mimośrodów:
m
3
.
2
m
0166
.
0
2
m
333
.
2
'
e
2
'
B
B
B
=
⋅
−
=
−
=
,
m
333
.
4
'
L
L
=
=
współczynniki wpływu nachylenia wypadkowej obciążenia dla:
5
.
0
i
,
8
.
0
i
,
5
.
0
i
1183
.
0
tg
9074
.
0
75
.
6
tg
13
.
6
tg
tg
tg
B
D
c
)
r
(
u
)
r
(
u
B
=
=
=
⇒
⎪
⎭
⎪
⎬
⎫
=
φ
=
=
φ
δ
kN
1
.
2030
Q
5
.
0
m
3
.
2
m
kN
32
.
16
08
.
0
m
333
.
4
m
3
.
2
25
.
0
1
8
.
0
m
5
.
1
m
kN
56
.
14
84
.
1
m
333
.
4
m
3
.
2
5
.
1
1
5
.
0
kPa
30
.
35
07
.
7
m
333
.
4
m
3
.
2
5
.
1
1
m
333
.
4
m
3
.
2
Q
fNB
3
3
fNB
=
⎥
⎦
⎤
⋅
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ −
+
+
⋅
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
+
⎢
⎣
⎡
+
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
⋅
=
N
r
≤ m · Q
fNB
1597.18 kN < 0.9 · 2030.1 = 1827.1 kN
warunek w poziomie stropu iłu pylastego jest spełniony.
e
B
= 0.10 m
R
r
= 1460 kN
δ
B
= 6.75
°
0
0’
T
rB
N
r
h = 1.0 m
Zad. 2.
Stopa fundamentowa ma wymiary 2.0 × 2.0 m i posadowiona jest poprzez średniozagęszczoną podsypkę
żwirową o miąższości 0.8 m na glinie pylastej. Obliczeniowe pionowe obciążenie osiowe stopy wynosi
N
r
= 2400 kN. Sprawdzić nośność podłoża (dla żwiru i gliny) dla warunków jak na rysunku. Parametry
geotechniczne podłoża ustalono metoda A.
Dla obciążenia pionowego osiowego lub gdy
1
.
0
N
T
r
rB
<
oraz
035
.
0
B
e
B
≤
warunek I-go stanu granicznego
dopuszcza się sprawdzać według wzorów:
q
rs
≤ m · q
f
q
rmax
≤ 1.2 · m · q
f
gdzie: q
rs
– średnie obliczeniowe obciążenie jednostkowe podłoża pod fundamentem [kPa],
L
B
N
q
r
rs
⋅
=
,
q
rmax
– maksymalne obciążenie jednostkowe podłoża pod fundamentem [kPa],
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
⋅
=
B
e
6
1
L
B
N
q
B
r
rs
,
m – współczynnik korekcyjny jak w zadaniu 1,
q
f
– obliczeniowy opór jednostkowy jednowarstwowego podłoża pod fundamentem [kPa],
obliczany wg wzoru:
B
N
L
B
25
.
0
1
D
N
L
B
5
.
1
1
c
N
L
B
3
.
0
1
q
)
r
(
B
B
min
)
r
(
D
D
)
r
(
u
c
f
⋅
γ
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ −
+
⋅
γ
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
+
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
=
Współczynniki nośności:
dla żwiru o kącie tarcia wewnętrznego
φ
(r)
= 35
° → N
D
= 33.3 N
B
= 16.96,
dla gliny pylastej o kącie tarcia
φ
(r)
= 11.25
° → N
c
= 8.63 N
D
= 33.3 N
B
= 16.96,
B= 2.0 m
Żwir,
φ
(r)
= 35
°
γ
(r)
= 16.33 kN/m
3
+ 2.0
N
r
= 2400 kN
± 0.0
Glina pylasta,
φ
(n)
= 11.25
°
c
(n)
= 19.41 kPa
γ
(n)
= 17.65 kN/m
3
- 0.8
Obliczeniowy opór jednostkowy żwiru pod fundamentem:
kPa
39
.
3134
0
.
2
33
.
16
96
.
16
0
.
2
0
.
2
25
.
0
1
0
.
2
33
.
16
3
.
33
0
.
2
0
.
2
5
.
1
1
q
f
=
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ −
+
⋅
⋅
⎟
⎠
⎞
⎜
⎝
⎛ +
=
kPa
600
0
.
2
0
.
2
2400
L
B
N
q
r
rs
=
⋅
=
⋅
=
q
rs
≤ m · q
f
600 kPa < 0.9 · 3134.39 = 2829 kPa
warunek spełniony
Sprawdzenie warunku nośności dla stropu gliny pylastej należy wykonać stosując fundament zastępczy.
Dla gruntu niespoistego ora h < B, b = h/3 = 0.8/3 = 0.267 m
B’ = L’ = 2.0 + 0.267 m
N
r
’ = N
r
+ B’ · L’ · h ·
γ
h
(r)
= 2400 + 2.267 · 2.267 · 0.8 · 16.33 = 2467.17 kN
D’
min
= D
min
+ h = 2.0 + 0.8 = 2.8 m
(
)
(
)
(
)
kPa
48
.
536
267
.
2
65
.
17
26
.
0
25
.
0
1
8
.
2
33
.
16
72
.
2
5
.
1
1
41
.
19
63
.
8
3
.
0
1
q
f
=
⋅
⋅
−
+
⋅
⋅
+
+
⋅
+
=
kPa
05
.
480
267
.
2
267
.
2
14
.
2467
'
L
'
B
'
N
q
r
rs
=
⋅
=
⋅
=
q
rs
≤ m · q
f
480.05 kPa < 0.9 · 536.48 = 482.80 kPa
warunek spełniony