background image

Dane 

Obliczenia i rysunki 

Wyniki 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

[ ]

N

F

...

=

 


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

]

[

235 MPa

R

m

=

 
 
 
 
 

]

[

235 MPa

Z

gj

=

5

,

3

=

e

x

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
Zaprojektować połączenie sworzniowe luźno pasowane dla 
złącza przedstawionego na rysunku przy następujących 
danych: 
Pasowanie sworznia z uchem F8/h6 
Pasowanie sworznia z widełkami P7/h6 

 

Dane:

 

  

Siła obciążająca złącze: 

Sworzeń o własnościach mechanicznych (5.8) 
Obciążenia jednostronnie zmienne 

 

 

 
1.  Wyznaczenie naprężenia dopuszczalnego na zginanie: 
1.1.  Dobór stałych materiałowych 

Dla sworzni o własnościach mechanicznych (5.8) R

m

 = 500 

[MPa], R

e

 = 0,8R

m

 = 400 [MPa] 

1.2.  Przyjęcie charakteru obciążeń oraz współczynnika 

bezpieczeństwa 

Założono obciążenie jednostronnie zmienne 
Założono współczynnik bezpieczeństwa x

e

 = 3,5 

1.3.  Wyznaczenie granicy wytrzymałości zmęczeniowej dla 

zginania jednostronnego 

 

]

[

380

]

[

500

76

,

0

76

,

0

MPa

MPa

R

z

m

gj

=

=

=

 

 
1.4.  Wyznaczenie naprężenia dopuszczalnego w przypadku 

jednostronnego zginania 

 

]

[

57

,

108

2

,

2

235

MPa

MPa

x

Z

k

z

gj

gj

=

=

=

 

 
2.  Wyznaczenie średnicy sworznia z warunku na zginanie: 
 

gj

x

g

g

k

W

M

=

max

σ

 

 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

]

[

500 MPa

R

m

=

 

 
 
 
 
 
 
 
 

]

[

380 MPa

z

gj

=

 

 
 
 
 

]

[

57

,

108

MPa

k

gj

=

 

background image

Dane 

Obliczenia i rysunki 

Wyniki 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
2.1.  Wyznaczenie maksymalnego momentu zginającego i 

wskaźnika wytrzymałości na zginanie: 

 

 

 

 

 +

=

4

2

2

2

1

max

l

l

F

M

32

3

d

W

x

=

π

 

 
Stąd średnica sworznia: 
 

g

k

l

l

d

F

 +

4

2

2

32

2

1

3

π

 

3

2

1

4

2

32

 +

l

l

k

F

d

gj

π

 

 
Dla wyznaczenia średnicy sworznia z tego równania założono: 
 

1

2

2l

l

=

 

2.2.  Wyznaczenie odległości l

1

 z warunku na docisk 

powierzchniowy: 
 
Przyjęto naciski dopuszczalne z tablicy 2.4 Z. Osiński: 
 p

dop

 = 90 [MPa] dla  materiału ucha i widełek (materiał 

słabszy)  

 

dop

p

l

d

F

p

=

1

2

 

dop

p

d

F

l

2

1

 

 
 

 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

background image

Dane 

Obliczenia i rysunki 

Wyniki 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

[ ]

N

F

...

=

 

]

[

90 MPa

p

dop

=

]

[

75

,

108

MPa

k

gj

=

 

 
 
 

 
otrzymane wartość wstawiono do warunku wytrzymałościowego na 
zginanie: 
 

gj

k

l

l

d

F

+

4

2

2

2

32

1

1

3

π

 

gj

k

l

d

F

1

3

2

32

π

 

gj

dop

k

p

d

F

d

F

2

2

32

3

π

 

 

gj

dop

k

p

d

F

4

32

4

2

π

 

 

4

2

4

32

gj

dop

k

p

F

d

π

 

 

Powierzchnie widełek i ucha (materiał słabszy) zostały sprawdzone 
w wyniku wykonania wyżej przedstawionego podstawienia. 
 
Wyznaczenie minimalnej długości sworznia: 
Założono sworzeń gładki z dwiema podkładkami oraz dwiema 
zawleczkami 
 
Długość sworznia: 
 

1

1

1

2

3

2

2

2

d

s

d

g

l

l

l

p

w

+

+

+

+

+

=

 

 

gdzie: l

2

 – grubość ucha, 

 

l

1

 – grubość jednego ramienia widełek, 

 

g

p

 – grubość podkładki, 

 

d

1

 – średnica otworu pod zawleczkę (odległość do osi 

 

zawleczki po ½ d

1

 z każdej strony wg rysunku 2,69 Z. 

 

Osiński, 

 

s – luz poosiowy wg. PN-89/M 83000 

 

3d

1

 – odległość od osi otworu zawleczki do końca sworznia  

 

po 1,5d

1

 z każdej strony wg rysunku 2,69 Z. Osiński, 

 
 
Z PN-90/M83002 dobrano sworzeń o średnicy d (większej od 
obliczonej) i długości l > l

 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

]

....[mm

d

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

]

...[mm

l

w

=

 

 
 
 
 
 
 
 

]

...[mm

l

=