background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

1 / 10

Opracowanie  jest  tłumaczeniem  strony  internetowej: 

http://www.ncsu.edu/labwrite/

  z 

uwzgl

ę

dnieniem formy prowadzenia zaj

ęć

 na Pracowni Fizyki Medycznej 

Sprawozdanie z wykonanego zadania 

 

 

I. Ogólne uwagi i wymagania dotycz

ą

ce sprawozda

ń

 

 

Sprawozdanie  pisemne  jest  jedn

ą

  z  form  komunikacji,  która  ma  na  celu 

przedstawienie  wyników  wykonanego  zadania.  W  przypadku  pracowni 
studenckiej  jest  ono  równie

Ŝ

  podstaw

ą

  do  oceny  wykonanego  przez 

studentów 

ć

wiczenia.  Sprawozdanie  powinno  by

ć

  wi

ę

c  przygotowane  w  taki 

sposób, aby: 

1)  umo

Ŝ

liwi

ć

  osobie  czytaj

ą

cej  (nie  tylko  opiekunowi  zadania!)  łatwe 

zrozumienie przedstawianej informacji, 

2)  umo

Ŝ

liwi

ć

 weryfikacj

ę

 wiarygodno

ś

ci przedstawianych wyników. 

 
Osi

ą

gni

ę

cie obu celów wymaga, aby sprawozdanie zawierało opis przedmiotu 

i celu zadania, prezentowało w sposób uporz

ą

dkowany pełne informacje na 

temat  sposobu  wykonywania  zadania,  uzyskanych  wyników,  metod  analizy 
danych  i  niepewno

ś

ci  pomiarowych  oraz  aby  zawierało  dyskusj

ę

  wyników  i 

wnioski z wykonanego 

ć

wiczenia. 

Sprawozdanie naukowe posiada 

ś

ci

ś

le okre

ś

lon

ą

 kompozycj

ę

, która 

w sposób efektywny pozwala spełni

ć

 wy

Ŝ

ej wymienione wymagania. Jest ono 

zbudowane z pi

ę

ciu cz

ęś

ci: 

- wst

ę

pu 

- opisu metod do

ś

wiadczalnych i materiałów 

- prezentacji wyników 
- wniosków 
- spisu literatury 

Sprawozdanie  jest  poprzedzone  tytułem,  pod  którym  podaje  si

ę

  imi

ę

  i 

nazwisko  autora.  Oprócz  imienia  i  nazwiska  mo

Ŝ

e  by

ć

  wymagane  podanie 

dodatkowych  informacji  na  temat  osoby  przygotowuj

ą

cej  sprawozdanie  (np. 

roku  studiów,  specjalno

ś

ci,  semestru,  itp.).  Kolejne  cz

ęś

ci  sprawozdania 

powinny  by

ć

  opatrzone  nagłówkami.  Ogólny  schemat  sprawozdania  został 

przedstawiony na rysunku 1. 
 

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

2 / 10

Data przygotowania sprawozdania 

 

Tytuł sprawozdania 

 

Imi

ę

 i nazwisko autora 

dodatkowe informacje dotycz

ą

ce autora (np. kierunek i rok 

studiów, semestr, itp.) 

 

1. Wst

ę

Wst

ę

p powinien zawiera

ć

 informacje na temat przedmiotu i celu zadania oraz 

opis teoretyczny przedmiotu zadania. 
 
2. Metody i materiały 
Powinny  zosta

ć

  tu  przedstawione:  schemat  do

ś

wiadczenia,  procedura 

wykonywania  pomiaru,  materiały  wykorzystane  w  do

ś

wiadczeniu,  metody 

analizy 

danych, 

informacja 

na 

temat 

programów 

komputerowych 

wykorzystanych do analizy danych (lub algorytmów, je

ś

li autor sprawozdania 

napisał  własny  program  do  obróbki  danych)  i  inne  informacje  dotycz

ą

ce 

wykonywania eksperymentu. 
 
3. Wyniki 
Umieszcza si

ę

 tu, w odpowiedniej formie, wyniki uzyskane w pomiarach (np. 

w  postaci  tabel,  wykresów  i  ich  opisów)  oraz  wyniki  oblicze

ń

  (równie

Ŝ

 

niepewno

ś

ci pomiarowych). 

 
4. Wnioski 
W tej cz

ęś

ci przedstawia si

ę

 analiz

ę

 i interpretacj

ę

 uzyskanych wyników oraz 

dyskusj

ę

 

ź

ródeł bł

ę

dów i niepewno

ś

ci pomiarowych (je

ś

li zadanie wymagało 

przeprowadzenia  analizy  niepewno

ś

ci).  Umieszcza  si

ę

  tu  równie

Ŝ

  wnioski 

dotycz

ą

ce wykonanego zadania. 

 
5. Literatura 
Spis  literatury  w  formacie  uzgodnionym  z  kierownikiem  pracowni  (zalecany 
jest format zgodny z formatem pisania prac dyplomowych na Wydziale Fizyki, 
Astronomii i Informatyki Stosowanej UMK). 
 

Rys.1. Schemat ilustruj

ą

cy układ tre

ś

ci w sprawozdaniu naukowym. 

 
 

II. Wskazówki dotycz

ą

ce przygotowywania sprawozdania 

 

Cho

ć

  ko

ń

cowa  posta

ć

  sprawozdania  naukowego  ma 

ś

ci

ś

le  okre

ś

lon

ą

 

kompozycj

ę

,  to  kolejno

ść

  pracy  nad  poszczególnymi  jego  cz

ęś

ciami  jest 

dowolna.  Studenci  bardzo  cz

ę

sto  rozpoczynaj

ą

  pisanie  sprawozdania  od 

wst

ę

pu i brn

ą

 przez kolejne cz

ęś

ci sprawozdania w sekwencji odpowiadaj

ą

cej 

ostatecznemu 

układowi 

tre

ś

ci. 

Nie 

jest 

to 

zazwyczaj 

metoda 

najefektywniejsza.  Znacznie  łatwiej  jest  napisa

ć

  sprawozdanie  stosuj

ą

zasad

ę

  „od 

ś

rodka  do  zewn

ą

trz”,  co  ilustruje  schemat  przedstawiony  na 

rysunku 2. 

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

3 / 10

 
 

 

 

Rys.2.  Schemat  ilustruj

ą

cy  kompozycj

ę

  sprawozdania  (prawa  kolumna)  oraz  kolejno

ść

 

pisania poszczególnych jego cz

ęś

ci (lewa kolumna). 

 

A. Najłatwiej jest napisa

ć

 najpierw cz

ęść

 drug

ą

 sprawozdania, czyli „metody i 

materiały”.  Po  wykonaniu  zadania  nie  powinno  by

ć

  w

ą

tpliwo

ś

ci,  jaka 

aparatura została u

Ŝ

yta, jakie wykorzystano materiały, jakie były kolejne etapy 

wykonywania do

ś

wiadczenia, itp. 

B.  W  kolejnym  kroku  przechodzi  si

ę

  do  cz

ęś

ci  trzeciej,  czyli  „wyników”.  Po 

zako

ń

czeniu  eksperymentów  s

ą

  do  dyspozycji  dane  pomiarowe,  z  których 

mo

Ŝ

na  si

ę

  dowiedzie

ć

,  jaki  jest  ostateczny  wynik  eksperymentu.  Uwaga:  po 

zako

ń

czeniu  pisania  tej  cz

ęś

ci  mo

Ŝ

e  zaistnie

ć

  konieczno

ść

  powrotu  do 

„metod i materiałów”  w celu dodania informacji na temat u

Ŝ

ytych  programów 

komputerowych  lub  algorytmów  obróbki  danych,  je

ś

li  student  sam  napisał 

program do analizy danych. 

C. Maj

ą

c napisane cz

ęś

ci drug

ą

 i trzeci

ą

 łatwiej jest podj

ąć

 decyzje dotycz

ą

ce 

tre

ś

ci  cz

ęś

ci  pierwszej  sprawozdania,  tzn.  „wst

ę

pu”.  Przede  wszystkim 

powinno  by

ć

  ju

Ŝ

  jasne,  co  jest  osi

ą

gni

ę

tym  celem  zadania.  Poza  tym  łatwiej 

jest  teraz  okre

ś

li

ć

,  jaka  wiedza  jest  niezb

ę

dna  do  zrozumienia  przedmiotu  i 

celu zadania oraz sposobu jego wykonania. 

D. Po napisaniu cz

ęś

ci drugiej, trzeciej i pierwszej mo

Ŝ

na przej

ść

 do dyskusji 

wyników  i  formułowania  wniosków  z  zadania,  czyli  do  pracy  nad  cz

ęś

ci

ą

 

czwart

ą

: „wnioski”. 

E.  W  nast

ę

pnym  kroku  sporz

ą

dza  si

ę

  spis  literatury  cytowanej  w 

sprawozdaniu. 

Maj

ą

c  gotowe  wszystkie  cz

ęś

ci  nale

Ŝ

y  je  umie

ś

ci

ć

  w  prawidłowej 

sekwencji 

sprawdzi

ć

 

kompletno

ść

 

sprawozdania, 

zwracaj

ą

szczególno

ś

ci uwag

ę

 na to, czy: 

1)  łatwo zrozumie

ć

 prezentowan

ą

 tre

ść

2)  przedstawiane  wyniki  s

ą

  wiarygodne  i  mo

Ŝ

na  ich  prawidłowo

ść

 

zweryfikowa

ć

 na podstawie tre

ś

ci sprawozdania. 

 
 

III. Wskazówki dotycz

ą

ce zawarto

ś

ci poszczególnych cz

ęś

ci 

sprawozdania 

 

2. Metody i materiały 

3. Wyniki 

4. Wnioski 

5. Literatura 

1. Wstęp 

A. 

B. 

C. 

D. 

E. 

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

4 / 10

A.  Metody i materiały 

Rozpocznij  t

ę

  cz

ęść

  sprawozdania  od  opisu  układu  eksperymentalnego,  tzn. 

opisz  aparatur

ę

,  której  u

Ŝ

yłe

ś

  w  zadaniu.  Warto  przygotowa

ć

  schemat 

ilustruj

ą

cy układ eksperymentalny. 

Opisz materiały, które wykorzystałe

ś

 do wykonania zadania.  

Opisz  jak  wykonałe

ś

  zadanie.  Wykorzystaj  do  tego  celu  instrukcj

ę

  zadania 

oraz  notatki  sporz

ą

dzone  podczas  wykonywania 

ć

wiczenia.  Ta  cz

ęść

 

sprawozdania  ma  pokaza

ć

Ŝ

e  rozumiesz  kolejne  kroki  wykonania  zadania. 

Twój  opis  powinien  by

ć

  na  tyle  szczegółowy,  aby  mo

Ŝ

na  było  na  jego 

podstawie  powtórzy

ć

  wykonany  przez  Ciebie  eksperyment.  Je

ś

li  sposób,  w 

jaki  wykonałe

ś

  zadanie  ró

Ŝ

ni  si

ę

  od  procedury  sugerowanej  w  instrukcji,  to 

podaj  informacj

ę

  o  tych  ró

Ŝ

nicach.  B

ę

dzie  to  potrzebne  podczas  pisania 

wniosków. 
 
Przejd

ź

  teraz  do  napisania  kolejnej  cz

ęś

ci  sprawozdania  tj.  „wyników”.  Je

ś

li 

do  uzyskania  wyników  konieczne  było  zastosowanie  specyficznych  metod 
obróbki danych, to wró

ć

 do „metod i materiałów” i dopisz paragraf opisuj

ą

cy te 

procedury. Je

ś

li do obróbki danych wykorzystywałe

ś

 programy komputerowe, 

to podaj informacj

ę

, jakie. Je

ś

li napisałe

ś

 własny program do obróbki danych, 

napisz, jakiego u

Ŝ

yłe

ś

 algorytmu. 

 
„Metody  i  materiały”  powinny  zawiera

ć

  wył

ą

cznie  informacje  o  sposobie 

wykonania zadania. Nie nal Tfł0.999413117( )-2.16558(z)9.71032(a)-4.33117(d)-4.33117(a)-4.33117(n)-4.3i

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

5 / 10

- umie

ść

 pod nim słowo „Rysunek” lub skrót „Rys.” oraz numer rysunku; po 

kropce  podaj  tytuł  rysunku  (np.  „Rys.2.  Wykres  zale

Ŝ

no

ś

ci  liczby  zlicze

ń

 

cz

ą

stek alfa od ci

ś

nienia.”), 

- pami

ę

taj, aby opisa

ć

 osie wykresu, 

-  nie  zapomnij  o  podaniu  jednostek  miar,  w  których  były  zmierzone  dane 
przedstawione na wykresie. 

• 

Je

ś

li sporz

ą

dzasz tabel

ę

-  umie

ść

  nad  ni

ą

  słowo  „Tabela”  lub  skrót  „Tab.”  oraz  numer  tabeli;  po 

kropce  podaj  tytuł  tabeli  (np.  „Tabela  1.  Wyniki  pomiarów  liczby  zlicze

ń

 

fotonów gamma dla ołowiu.”), 
-  pami

ę

taj,  aby  w  odpowiednich  rubrykach  poda

ć

  opis  wielko

ś

ci,  które 

umiesciłe

ś

 w wierszach i/lub kolumnach tabeli, 

-  pami

ę

taj,  aby  poda

ć

  jednostki  miar,  w  których  były  zmierzone 

stabelaryzowane warto

ś

ci. 

 

Uwaga! 
Opisy  rysunków  i  tabel  powinny  by

ć

  wystarczaj

ą

ce  do  zrozumienia,  co 

rysunek  lub  tabela  przedstawia  bez  konieczno

ś

ci  szukania  tych 

informacji w tek

ś

cie sprawozdania. 

 
b) Krok drugi – kolejno

ść

 prezentacji danych. 

Po  zaplanowaniu  form,  w  jakich  b

ę

d

ą

  przedstawione  dane  pomiarowe  i 

wyniki  oblicze

ń

  trzeba  zastanowi

ć

  si

ę

,  w  jakiej  kolejno

ś

ci  powinny  one  by

ć

 

zaprezentowane w sprawozdaniu. Kolejno

ść

 prezentacji danych jest cz

ę

sto 

okre

ś

lona w instrukcji zadania. Je

ś

li nie, to powiniene

ś

 zastanowi

ć

 si

ę

, jaki 

powinien  by

ć

  porz

ą

dek  ich  prezentacji  tak,  aby  sprawozdanie  w  sposób 

zrozumiały  i  logiczny  prowadziło  do  ostatecznego  wyniku  i  ko

ń

cowego 

wniosku z wykonanego zadania.  
 
Sugestie dotycz

ą

ce mo

Ŝ

liwych kolejno

ś

ci prezentowania danych. 

• 

Porz

ą

dek chronologiczny. Je

ś

li zadanie zakłada wykonanie wi

ę

cej ni

Ŝ

 

jednej procedury pomiarowej, mo

Ŝ

esz przedstawi

ć

 wyniki ka

Ŝ

dej z nich 

w kolejno

ś

ci wykonywania, zwłaszcza je

ś

li ta kolejno

ść

 pozwoli 

czytaj

ą

cemu najlepiej zrozumie

ć

 istot

ę

 zadania. 

• 

Porz

ą

dek wzgl

ę

dem wa

Ŝ

no

ś

ci. Uszereguj dane w taki sposób, 

Ŝ

najpierw przedstawiasz najwa

Ŝ

niejsze z uzyskanych wyników, a pó

ź

niej 

prezentujesz te mniej wa

Ŝ

ne. 

• 

Porz

ą

dek wzgl

ę

dem ogólno

ś

ci. Czasami najlepiej jest zaplanowa

ć

 

sprawozdanie w taki sposób, aby najpierw prezentowało wyniki 
najbardziej ogólne i pó

ź

niej skupiało si

ę

 na bardziej szczegółowych 

danych. Taki porz

ą

dek jest najkorzystniejszy w przypadku 

eksperymentów, których celem jest badanie pewnego ogólnego 
zjawiska, ogólnej teorii lub zasady. Kolejne cz

ęś

ci sprawozdania mog

ą

 

wówczas dodawa

ć

 coraz bardziej szczegółowe wyniki popieraj

ą

ce t

ę

 

ogólna zasad

ę

 

c) Krok trzeci – spostrze

Ŝ

enia dotycz

ą

ce zebranych danych

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

6 / 10

Dane,  które  uzyskałe

ś

  podczas  wykonywania  eksperymentów  i  które 

przedstawiasz  w  sprawozdaniu  powinny  by

ć

  krótko  opisane  w  tek

ś

cie 

sprawozdania.  Pami

ę

taj, 

Ŝ

e  powiniene

ś

  opisa

ć

  tylko  „to,  co  wida

ć

”  -  nie 

podawaj 

Ŝ

adnej  interpretacji  wyników  ani  nie  wyci

ą

gaj  wniosków 

(interpretacja  wyników  oraz  wnioski  powinny  si

ę

  znale

źć

  dopiero  w  cz

ęś

ci 

czwartej  sprawozdania  tj.  we  „wnioskach”).  W  kolejnych  paragrafach 
powiniene

ś

  opisa

ć

  wszystkie  pojawiaj

ą

ce  si

ę

  w  sprawozdaniu  dane,  serie 

danych, wyniki, itp. 

• 

Pami

ę

taj, 

Ŝ

e  opisuj

ą

c  swoje  spostrze

Ŝ

enia  powiniene

ś

  odnosi

ć

  si

ę

  do 

odpowiednich  tabel  i  rysunków  (np.  „Wykres  zale

Ŝ

no

ś

ci  warto

ś

ci  Y  od 

zmiennej  X  jest  przedstawiony  na  Rys.1.”,  „Dane  uzyskane  w  pomiarze 
warto

ś

ci  Z  przy  ustawieniu  A  układu  do

ś

wiadczalnego  zostały 

umieszczone w Tabeli 1.”). 

• 

Napisz  ogólne  spostrze

Ŝ

enia  dotycz

ą

ce  zale

Ŝ

no

ś

ci  mi

ę

dzy  zmiennymi 

(np. „Warto

ś

ci zmiennej Y malej

ą

 ze wzrostem zmiennej X”, „Q zmienia 

si

ę

 w sposób przypadkowy w przedziale warto

ś

ci od Q

1

 do Q

2

”, itp.). 

• 

ź

niej  przejd

ź

  do  bardziej  szczegółowych  uwag.  Bardzo  cz

ę

sto  b

ę

d

ą

 

one  dotyczyły  najistotniejszych  wyników  eksperymentów  (np.  „W 
przedziale  od  X

1

  do  X

2

  spadek  Y  jest  niewielki,  natomiast  w  przedziale 

od X

2

 do X

3

 warto

ś

ci Y gwałtownie malej

ą

 do zera.”, „Wielko

ść

 V osi

ą

ga 

maksimum dla warto

ś

ci wielko

ś

ci W równej W

1

” itp.). 

• 

Je

ś

li  w  do

ś

wiadczeniu  wykonywałe

ś

  kilka  serii  pomiarowych  (np.  przy 

zmianie pewnych elementów układu eksperymentalnego), to powiniene

ś

 

opisa

ć

  ró

Ŝ

nice,  jakie  widzisz  pomi

ę

dzy  seriami  (np.  „przy  ustawieniu  A 

układu  eksperymentalnego  obszar  gwałtownego  spadku  warto

ś

ci  Y 

wyst

ę

puje dla mniejszych warto

ś

ci X ni

Ŝ

 w przypadku ustawienia B”). 

• 

Je

ś

li zebrane w eksperymencie dane posłu

Ŝ

yły do pewnych oblicze

ń

, to 

powiniene

ś

  opisa

ć

,  w  jaki  sposób  uzyskałe

ś

  wynik  oblicze

ń

,  np.  poda

ć

 

wzory,  z  jakich  korzystałe

ś

  (dotyczy  to  zarówno  oblicze

ń

  konkretnych 

wielko

ś

ci  jak  równie

Ŝ

  niepewno

ś

ci  pomiarowych).  Powiniene

ś

  jasno 

wskaza

ć

 na ko

ń

cowe wyniki oblicze

ń

. (np. “Wynikiem moich oblicze

ń

 jest 

nast

ę

puj

ą

ca warto

ść

 wielko

ś

ci H: …”) 

• 

Jasno wska

Ŝ

, jaki jest ostateczny wynik zadania. 

 

d) Krok czwarty – ostateczna kompozycja cz

ęś

ci drugiej sprawozdania: 

„wyników”. 

Przygotowane  tabele,  wykresy,  obliczenia  i  tekst  umie

ść

  w  odpowiedniej 

kolejno

ś

ci  i  skomponuj  cało

ść

  tak,  aby  sprawozdanie  „łatwo  si

ę

  czytało”. 

Postaraj si

ę

, aby fragmenty tekstu znalazły  si

ę

 jak najbli

Ŝ

ej opisywanych  w 

nich  tabel, wykresów, diagramów itp.

 

 
 

C.  Wst

ę

a) Krok pierwszy – okre

ś

l przedmiot zadania.  

Rozpocznij  pisanie  wst

ę

pu  od  okre

ś

lenia  przedmiotu  zadania.  Mo

Ŝ

esz  to 

zrobi

ć

  bezpo

ś

rednio  stwierdzaj

ą

c, 

Ŝ

e  przedmiotem  zadania  jest  pewne 

zjawisko,  własno

ść

  zjawiska,  teoria,  zasada  itp.  (np.  „Przedmiotem 

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

7 / 10

wykonanego  przeze  mnie  zadania  jest  badanie  energii  cz

ą

stek  alfa”, 

„Zadanie, 

które 

wykonałem 

dotyczy 

procedur 

pomiarowych 

wykorzystaniem  spektrofotometru”).  Mo

Ŝ

esz  równie

Ŝ

  okre

ś

li

ć

  przedmiot 

zadania  w  sposób  po

ś

redni  np.  „Anemometria  laserowa  jest  technik

ą

 

pomiarów pr

ę

dko

ś

ci w oparciu o zjawisko Dopplera” lub „Spektrofluorymetr 

jest urz

ą

dzeniem, które umo

Ŝ

liwia badanie widm emisji materiałów w funkcji 

długo

ś

ci  fali.”  Sposób,  w  jaki  okre

ś

lisz  przedmiot  zadania  jest  w  du

Ŝ

ej 

mierze dowolny. Istotne jest to, 

Ŝ

eby po przeczytaniu pierwszego zdania nie 

było w

ą

tpliwo

ś

ci, czego dotyczy zadanie. 

 
b) Krok drugi – informacje dotycz

ą

ce przedmiotu zadania. 

Po  zdaniu  wprowadzaj

ą

cym  okre

ś

laj

ą

cym  przedmiot  zadania  powiniene

ś

 

napisa

ć

  tzw.  „cz

ęść

  teoretyczn

ą

”,  czyli  zawieraj

ą

c

ą

  najwa

Ŝ

niejsze 

informacje  dotycz

ą

ce  przedmiotu  zadania.  Przed  napisaniem  tej  cz

ęś

ci 

powiniene

ś

  zastanowi

ć

  si

ę

,  jaka  wiedza  jest  konieczna  do  wykonania 

zadania  i  do  zrozumienia  jego  wyników  (przejrzyj  dokładnie  napisane  ju

Ŝ

 

fragmenty  sprawozdania  dotycz

ą

ce  metod  i  materiałów  oraz  opisuj

ą

ce 

wyniki  zadania!).  T

ę

  wła

ś

nie  wiedz

ę

  powiniene

ś

  przekaza

ć

  we  wst

ę

pie. 

Istotne  jest  przy  tym,  aby  nie  pisa

ć

  wszystkiego,  co  znalazłe

ś

  w 

podr

ę

cznikach i czego nauczyłe

ś

 si

ę

 podczas przygotowywania do zadania, 

ale tylko to, co jest istotne w zadaniu. Je

ś

li udało Ci si

ę

 znale

źć

 ciekawostki 

na  temat  przedmiotu  zadania  lub  je

ś

li  chcesz  wskaza

ć

  na  bardziej 

szczegółowe  informacje,  mo

Ŝ

esz  poda

ć

  w  tek

ś

cie  odno

ś

niki  do 

odpowiedniej literatury, stron internetowych lub innych materiałów. 

Uwaga! 
Informacje,  które  zawrzesz  we  wst

ę

pie  maj

ą

  pokaza

ć

Ŝ

e  rozumiesz 

istot

ę

  zadania  oraz  potrafisz  okre

ś

li

ć

  zakres  materiału  niezb

ę

dny  do 

zrozumienia  ka

Ŝ

dej  cz

ęś

ci  sprawozdania.  Trafno

ść

  zawartych  we 

wst

ę

pie informacji jest jednym z czynników branych pod uwag

ę

 podczas 

wystawiania oceny za wykonanie zadania i sprawozdanie. 

 
c) Krok trzeci – cel zadania. 

Okre

ś

lenie celu zadania jest jedn

ą

 z najwa

Ŝ

niejszych cz

ęś

ci sprawozdania. 

W  mo

Ŝ

liwie  najmniejszej  ilo

ś

ci  zda

ń

  powiniene

ś

  okre

ś

li

ć

,  jak

ą

  wiedz

ę

 

uzyskałe

ś

  na  temat  przedmiotu  zadania  oraz  w  jaki  sposób  ten  cel  został 

osi

ą

gni

ę

ty.  Innymi  słowy,  ten  fragment  sprawozdania  ustanawia  zwi

ą

zek 

mi

ę

dzy czynno

ś

ciami, które wykonywałe

ś

 podczas eksperymentów i wiedz

ą

któr

ą

 uzyskałe

ś

 na temat przedmiotu zadania. 

Uwaga! 
Cel  zadania  jest  zazwyczaj  podany  w  instrukcji.  Mo

Ŝ

na  go  jednak 

sformułowa

ć

  w  sposób,  który  b

ę

dzie  lepiej  oddawał  rzeczywi

ś

cie 

osi

ą

gni

ę

ty wynik. 

 

• 

Przykładowe zdania okre

ś

laj

ą

ce cel zadania: 

„Celem  zadania  jest  wyznaczenie  energii  fotonów  gamma  za  pomoc

ą

 

pomiarów  absorpcji  promieniowania  gamma  w  płytkach  wykonanych  z 
metali o ró

Ŝ

nej liczbie atomowej” 

„Zadanie  ma  na  celu  wyznaczenie  energii  cz

ą

stek  alfa  emitowanych  przez 

j

ą

dra ameryku. Metod

ą

 wyznaczenia tej energii jest pomiar zasi

ę

gu cz

ą

stek 

α

 w powietrzu w ró

Ŝ

nych warunkach ci

ś

nienia.” 

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

8 / 10

„W zadaniu wykonałem seri

ę

 pomiarów własno

ś

ci K substancji L za pomoc

ą

 

urz

ą

dzenia  X.  Pomiary  te  w  poł

ą

czeniu  z  przeprowadzeniem  procedur 

kalibracyjnych miały na celu poznanie procedury pomiarów wykonywanych z 
wykorzystaniem urz

ą

dzenia X.” 

 
d) Krok czwarty – dla ambitnych. 

Po  okre

ś

leniu  głównego  celu  zadania  mo

Ŝ

esz  umie

ś

ci

ć

  paragraf 

zawieraj

ą

cy  pytania  dotycz

ą

ce  dowolnego  z  aspektów  zadania,  które 

nasun

ę

ły  Ci  si

ę

  podczas  nauki  do  zadania  lub  podczas  wykonywania 

zadania.  Postaraj  si

ę

  uzasadni

ć

,  dlaczego  uwa

Ŝ

asz, 

Ŝ

e  Twoje  pytania  s

ą

 

istotne  dla  lepszego  zrozumienia  przedmiotu  zadania  lub  te

Ŝ

  pełniejszego 

zrozumienia  której

ś

  z  cz

ęś

ci  zadania  albo,  w  jaki  sposób  wi

ąŜą

  wykonane 

zadanie  z  innym  znanym  Ci  zagadnieniem.  Mo

Ŝ

esz  równie

Ŝ

  poda

ć

  tu 

w

ą

tpliwo

ś

ci, których ostatecznie nie udało Ci si

ę

 rozstrzygn

ąć

 po wykonaniu 

zadania. 

 
 

D.  Wnioski 

Rozpocznij t

ę

 cz

ęść

 sprawozdania od interpretacji wyników eksperymentów. 

Powiniene

ś

  wyja

ś

ni

ć

,  dlaczego  uzyskałe

ś

  takie,  a  nie  inne  zale

Ŝ

no

ś

ci 

mi

ę

dzy  danymi,  jaka  jest  przyczyna  obserwowanych  przez  Ciebie  trendów, 

itp.  Formułuj

ą

c  wnioski  powiniene

ś

  wykorzysta

ć

  wiedz

ę

,  któr

ą

  zdobyłe

ś

 

ucz

ą

c  si

ę

  do  zadania  oraz  notatki,  które  sporz

ą

dziłe

ś

  w  zeszycie 

laboratoryjnym.  Dyskutuj

ą

c  kolejne  wyniki  powiniene

ś

  odnosi

ć

  si

ę

  do 

odpowiednich wykresów, tabel, diagramów, itp. 
 

• 

Przykładowy fragment wniosków. 

„(...)  Zaobserwowana  przeze  mnie  malej

ą

ca  liczba  zlicze

ń

  cz

ą

stek  alfa 

przy  wzrastaj

ą

cym  ci

ś

nieniu  (Rys.X.)  wynika  ze  wzrostu  ilo

ś

ci  cz

ą

stek 

powietrza  w  jednostce  obj

ę

to

ś

ci.  Ze  wzrostem  ci

ś

nienia  wzrasta 

prawdopodobie

ń

stwo oddziaływania cz

ą

stek 

α

 z cz

ą

stkami powietrza (N

2

O

2

,  Ar,  CO

2

).  Statystycznie  wi

ę

cej  cz

ą

stek  alfa  traci  energi

ę

  i  jest 

zatrzymywanych  zanim  dotr

ą

  do  detektora.  Przedział  monotonicznego 

spadku  ilo

ś

ci  zlicze

ń

,  który  zaobserwowałem  dla  ci

ś

nie

ń

  od  p

1

  do  p

2,

 

odpowiada  warunkom,  dla  których  cz

ą

stki  alfa  trac

ą

  energi

ę

  w  małych 

porcjach  i  tylko  niewielka  ich  liczba  jest  zatrzymywana.  Odnotowany 
przeze  mnie  gwałtowny  spadek  liczby  zlicze

ń

  w  przedziale  ci

ś

nie

ń

  od  p2 

do  p3  oznacza, 

Ŝ

e  w  tych  warunkach  wi

ę

kszo

ść

  cz

ą

stek  alfa  całkowicie 

traci  swoj

ą

  energi

ę

  po  przebyciu  drogi  X.  Dla  ci

ś

nie

ń

  powy

Ŝ

ej  p

ilo

ść

 

zlicze

ń

 jest mała (oscyluje w przedziale warto

ś

ci od N

1

 do N

2

) ale ró

Ŝ

na od 

zera. Warto

ś

ci te odpowiadaj

ą

 rejestracji promieniowania tła oraz szumom 

własnym detektora. (...)” 

 
Po  wyja

ś

nieniu  wyników  eksperymentu  przejd

ź

  do  dyskusji  wyników 

oblicze

ń

,  które  uzyskałe

ś

  na  podstawie  danych  do

ś

wiadczalnych.  Nie 

zapomnij przy tym o dyskusji 

ź

ródeł bł

ę

dów i niepewno

ś

ci pomiarowych (po 

raz  kolejny  du

Ŝą

  pomoc

ą

  b

ę

dzie  tu  dobrze  prowadzony  zeszyt 

laboratoryjny!). Pami

ę

taj 

Ŝ

eby jasno wskaza

ć

 na ostateczny wynik zadania.  

Jako  zako

ń

czenie  sprawozdania  postaraj  si

ę

  sformułowa

ć

  ostateczne 

wnioski  z  wykonanego  zadania.  Wró

ć

  w  tym  celu  do  fragmentu  tekstu 

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

9 / 10

wst

ę

pu, w którym okre

ś

lasz cel zadania. Czy udało Ci si

ę

 ten cel osi

ą

gn

ąć

?  

Postaraj si

ę

 skomentowa

ć

 wynik zadania. Np. mo

Ŝ

esz porówna

ć

 Twój wynik 

z  danymi  z  literatury.  Czy  jest  on  zgodny  z  tymi  danymi  czy  raczej  od nich 
odbiega? Je

ś

li odbiega, to postaraj si

ę

 wyja

ś

ni

ć

 dlaczego. Mo

Ŝ

e sposób, w 

jaki wykonałe

ś

 zadanie odbiega od instrukcji zadania?  Mo

Ŝ

e wykorzystana 

aparatura  pomiarowa  nie  jest  zbyt  dokładna?  Mo

Ŝ

e  warunki  wykonania 

zadania s

ą

 inne od zakładanych w instrukcji? Mo

Ŝ

e metoda zastosowana w 

zadaniu  jest  ró

Ŝ

na  od  tej,  któr

ą

  zastosowano  do  uzyskania  wynikó

u

background image

Instrukcja pisania sprawozdań na Pracownię Fizyki Medycznej 

10 / 10

[5] 

http://www.phys.uni.torun.pl

 – Strona Wydziału Fizyki, Astronomii i 

Informatyki stosowanej UMK w Toruniu. 

Przykłady 

[1]  B. Zi

ę

tek, Lasery, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toru

ń

 2008. 

[2]  H. Haken, W.C. Wolf, Atomy i kwanty, PWN, Warszawa 1997, rozdział 4:  

J

ą

dro atomowe

[3]  Biofizyka, Red. F.Jaroszyk, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 

2001, rozdział 24: Podstawy fizyczne metod obrazowania tkanek i 

narz

ą

dów. 

[4]   L. Smentek, Schematy Jabło

ń

skiego, Post

ę

py Fizyki 59 (2008), 162.  

[5] 

http://www.ncsu.edu/labwrite

 - strona internetowa projektu LabWrite. 

 

IV. Ostateczna kompozycja sprawozdania.

 

 
Po  zako

ń

czeniu  pisania  poszczególnych  cz

ęś

ci  sprawozdania  umie

ść

 

je w sekwencji podanej na rysunku 1. Przeczytaj uwa

Ŝ

nie cały tekst zwracaj

ą

uwag

ę

 na to, czy „łatwo si

ę

 go czyta”, czy kolejne paragrafy s

ą

 przedstawione 

logicznie,  w  sekwencji  umo

Ŝ

liwiaj

ą

cej  łatwe  zrozumienie  przebiegu 

eksperymentu oraz procedury uzyskania ostatecznych wyników i wniosków.  

Strona internetowa