Monter_sieci_i_urz_telekom_725[02]_Z3_02

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie

2. Wymagania wstępne

3. Cele kształcenia

4. Materiały nauczania i zadania

4.1. Symbole graficzne, schematy i projekty stosowane przy budowie sieci

telekomunikacyjnych

4.1.1. Materiał nauczania

4.1.2. Pytania sprawdzające

4.1.3. Ćwiczenia

4.1.4. Sprawdzian postępów

4.2. Słownictwo fachowe stosowane w kablowej technice telekomunikacyjnej

4.2.1. Materiał nauczania

4.2.2. Pytania sprawdzające

4.2.3. Ćwiczenia

4.2.4. Sprawdzian postępów

4.3. Dokumenty normatywne stosowane przy budowie (montażu) sieci

telekomunikacyjnych

4.3.1. Materiał nauczania

4.3.2. Pytania sprawdzające

4.3.3. Ćwiczenia

4.3.4. Sprawdzian postępów

4.4. Ogólne zasady projektowania i budowy (montażu) sieci

telekomunikacyjnych

4.4.1. Materiał nauczania

4.4.2. Pytania sprawdzające

4.4.3. Ćwiczenia

4.4.4. Sprawdzian postępów

4.5. Przepisy BHP i Ppoż. obowiązujące przy budowie (montażu) sieci

telekomunikacyjnych

4.5.1. Materiał nauczania

4.5.2. Pytania sprawdzające

4.5.3. Ćwiczenia

4.5.4. Sprawdzian postępów

4.6. Budowa (montaż) kanalizacji kablowej pierwotnej – rozdzielczej

4.6.1. Materiał nauczania

4.6.2. Pytania sprawdzające

4.6.3. Ćwiczenia

4.6.4. Sprawdzian postępów

4.7. Budowa (montaż) sieci kablowych miejscowych magistralnych –

rozdzielczych

4.7.1. Materiał nauczania

4.7.2. Pytania sprawdzające

4.7.3. Ćwiczenia

4.7.4. Sprawdzian postępów

5. Sprawdzian osiągnięć

6. Literatura

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

1. WPROWADZENIE

Poradnik, który będzie Ci pomocny w przyswajaniu wiedzy o montażu sieci kablowych

telekomunikacyjnych,  dokumentach  normatywnych  -  do  których  należy  się  stosować
wykonując  montaż  sieci  kablowych,  symbolach  graficznych  stosowanych  w  schematach
ideowych,  blokowych  i  projektach  telekomunikacyjnych  sieci  kablowych,  poprawnie  czytać
i interpretować  schematy  ideowe,  blokowe  i  projekty  sieci  kablowych,  a  także  ułatwi  ci
wykonanie montażu fragmenty telekomunikacyjnej sieci kablowej.

W poradniku zamieszczono:

−

Wymagania wstępne, czyli wykaz niezbędnych umiejętności i wiedzy, które powinieneś
mieć opanowane, aby przystąpić do realizacji tej jednostki modułowej.

−

Cele kształcenia tej jednostki modułowej.

−

Materiał nauczania (rozdział 4) umożliwia samodzielne przygotowanie się do wykonania
zadań  i  zaliczenia  sprawdzianów.  Wykorzystaj  do  poszerzenia  wiedzy  wskazaną
literaturę  i  inne  źródła  informacji.  Obejmuje  on  również  zadania  (ćwiczenia),  które
zawierają:
§  wykaz materiałów, narzędzi i sprzętu niezbędnych do wykonania zadania,
§  pytania sprawdzające wiedzę potrzebną do wykonania ćwiczenia,
§  sprawdzian teoretyczny,
§  sprawdzian umiejętności praktycznych.

−

Przykłady  zadań  oraz  zestaw  pytań  sprawdzających  Twoje  opanowanie  wiedzy
i umiejętności  z  zakresu  całej  jednostki.  Zaliczenie  tego  zadania  jest  dowodem
osiągnięcia  umiejętności  praktycznych  określonych  w  tej  jednostce  modułowej.
Wykonując  sprawdzian  postępów  powinieneś  odpowiadać  na  pytanie  tak  lub  nie,  co
oznacza, że opanowałeś materiał albo nie.

Jeżeli  masz  trudności  ze  zrozumieniem  tematu  lub  zadania  (ćwiczenia),  to  poproś

nauczyciela lub instruktora o wyjaśnienie i ewentualne sprawdzenie, czy dobrze wykonujesz
daną czynność. Po przerobieniu materiału spróbuj zaliczyć sprawdzian z jednostki
modułowej.

Jednostka modułowa: Montaż sieci kablowych, której treść teraz poznasz jest jednym

z modułów koniecznych do zapoznania się z procesem montażu instalacji i urządzeń
telekomunikacyjnych.

Bezpieczeństwo i higiena pracy

W czasie pobytu w pracowni musisz przestrzegać regulaminów, przepisów bhp i higieny

pracy, instrukcji przeciw pożarowych oraz instrukcji użytkowania wykorzystywanych
narzędzi, wynikających z rodzaju wykonywanych prac. Przepisy te ora instrukcje poznasz
podczas trwania nauki.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

2. WYMAGANIA WSTĘPNE

Przystępując do realizacji jednostki modułowej powinieneś umieć:

−

stosować prawa i obowiązki pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy,

−

wyszukiwać informację,

−

stosować się do podstawowych aktów prawnych,

−

posługiwać  się  bezpiecznie  podstawowym  narzędziami:  ręcznymi,  elektronarzędziami,
pomiarowymi  (miernik  uniwersalny,  megaomomierz  itp.),  przyrządami  i  testerami
specjalistycznymi  (psofometr,  miernik  poziomu,  lokalizator  uszkodzeń  w  kablach
miedzianych itp.),

−

współdziałać w grupie z uwzględnieniem podziału stanowisk,

−

stosować podstawowe zasady etyki (koleżeństwo, prawdomówność, odpowiedzialność za
siebie i innych, odpowiedzialność za powierzone narzędzia i inne mienie, punktualność,
odpowiedzialność za skutki, uczciwość, rzetelność w pracy, dotrzymywanie słowa),

−

czytać schematy ideowe sieci telekomunikacyjnej,

−

interpretować symbole graficzne i oznaczenia cyfrowo literowe występujące na
schematach ideowych sieci telekomunikacyjnych,

−

rozpoznawać na schematach ideowych elementy sieci telekomunikacyjnych;

−

nazywać elementy sieci telekomunikacyjnych,

−

udzielać pierwszej pomocy poszkodowanym,

−

odróżniać rodzaje sieci telekomunikacyjnych,

−

odróżniać materiały i technologie wykonania sieci telekomunikacyjnych;

−

stosować terminologię telekomunikacyjną,

−

posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu: telekomunikacji, teletechniki,
energetyki, elektroniki, elektrotechniki,

−

stosować podstawowe prawa z zakresu elektrotechniki i elektroniki (np. Prawo Ohma,
itp.).

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3. CELE KSZTAŁCENIA.

W wyniku realizacji programu jednostki modułowej powinieneś umieć:

–

zinterpretować podstawowe zjawiska z zakresu telekomunikacji,

–

czytać schematy montażowe sieci,

–

zidentyfikować na planach sieci kablowych urządzenia telekomunikacyjne,

–

rozpoznać na planach sieci kablowych różne rodzaje: kanalizacji, studzienek, skrzynek
i szaf kablowych,

–

rozróżnić i rozpoznać na podstawie wyglądu i oznaczeń kable stosowane
w telekomunikacji,

–

dobrać elementy i podzespoły na podstawie danych,

–

dobrać narzędzia potrzebne do montażu sieci,

–

wybrać odpowiednie kable na podstawie projektu sieci,

–

obliczyć długości potrzebnych odcinków kabli,

–

dobrać odpowiednie złącza i osłony do montażu kabli: przelotowych, odgałęźnych
i równoległych,

–

dobrać rodzaje i odmiany zakończeń łączówkowych (abonenckich),

–

dobrać obudowę do zakończenia kablowego,

–

dobrać sposób zabezpieczenia linii abonenckich,

–

określić na podstawie projektu sieci ilości potrzebnych materiałów,

–

dobrać przyrządy pomiarowe,

–

ocenić parametry łącza na podstawie wyników pomiarów pętli łącza,

–

sporządzać wykazy narzędzi i materiałów, elementów, podzespołów i przyrządów
pomiarowych,

–

przygotować bezpieczne stanowisko do prac montażowych,

–

wyznaczyć trasę kablową,

–

zbudować kanały teletechniczne lub przygotować trasy wykopu z rurami ochronnymi
i oznakowaniem,

–

wciągać kable do kanału ręcznie lub przy użyciu urządzeń wytwarzających sprężone
powietrze,

–

montować symetryzatory oraz urządzenia do nadmuchu powietrza,

–

układać kable światłowodowe w różnych środowiskach,

–

stosować ochronę kabli przed prądami błądzącymi,

–

zabezpieczać antykorozyjnie kable i konstrukcje z nimi związane,

–

wykonywać pomiary oporności kabli,

–

stosować czujniki ogniowe oraz sygnalizację braku ciśnienia powietrza,

–

analizować i interpretować wyniki pomiarów oraz wyciągać wnioski praktyczne,

–

zademonstrować poprawność wykonywania odcinka sieci,

–

ocenić jakość i estetykę wykonanej pracy,

–

uporządkować stanowisko pracy,

–

wskazać i korzystać z norm i przepisów dotyczących budowy sieci i montażu urządzeń
telekomunikacyjnych,

–

stosować właściwe przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy, przeciwpożarowych oraz
przepisów o ochronie środowiska,

–

przewidywać zagrożenia dla życia i zdrowia w pracy z wykorzystaniem narzędzi
i urządzeń elektrycznych,

–

przewidywać zagrożenia występujące przy montażu i pomiarach sieci kablowych,

–

dobrać środki ochrony osobistej podczas prac montażowo-instalacyjnych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. MATERIAŁY NAUCZANIA

4.1. Symbole graficzne, schematy i projekty stosowane przy

budowie sieci telekomunikacyjnych

4.1.1. Materiał nauczania

Wszystkie budowy w tym także budowy sieci telekomunikacyjnych wykonuje się

w oparciu  o  projekty  i  schematy  ideowe.  Częścią  składową  wyżej  wymienionych
dokumentów  projektowych  są  symbole graficzne. Dokładna znajomość  symboli  graficznych
wykorzystywanych  w  schematach  i  projektach  sieci  telekomunikacyjnych  pozwala  na  ich
właściwe  odczytanie  i  interpretację.  Ponadto  podczas  prac  budowlanych  zachodzi  (o  wiele
częściej  niż  byśmy  tego  chcieli)  konieczność  naniesienia  poprawek  do  projektu
wykonawczego  w  związku  z  napotkanymi  przeszkodami  lub  infrastrukturą  podziemną  nie
ujętą  na  projekcie  wykonawczym.  Tak  więc  bez  znajomości  symboli  graficznych
wykorzystywanych  w  schematach  i  projektach  sieci  telekomunikacyjnych  wykonywanie
zawodu monterska sieci i urządzeń telekomunikacyjnych staje się praktycznie nie możliwe.

W tabeli poniżej zamieszczono przykłady symboli graficznych wykorzystywanych

w schematach i projektach sieci telekomunikacyjnych.

Tabela 1. Symbole graficzne stosowane w technice kablowej.

Symbol graficzny.

Objaśnienie symbolu.

−

centrala telefoniczna,

−

jednostka dostępowa: szafa kablowa,

−

skrzynka, słupek, puszka kablowa

−

skrzynka (puszka) kablowa zewnętrzna

−

skrzynka (puszka) kablowa wewnętrzna

−

puszka kablowa

−

słupek kablowy,

−

słupek kablowy pojedynczy,

−

słupek kablowy podwójny,

−

skrzynka kablowa na słupie,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

złącze odgałęźne, rozgałęźne na kablu miedzianym,

−

złącze odgałęźne, rozgałęźne na kablu światłowodowym,

−

studnia kablowa,

−

złącze przelotowe na kablu miedzianym lub spaw włókien
kabla światłowodowego,

−

kanalizacja kablowa,

−

przekrój kanalizacji kablowej,

−

oznaczenie zajętości otworów kanalizacji kablowej

−

złącze

przelotowe

kabla

światłowodowego

(do

wykorzystania wraz z symbolem zasobnika) (15 –
wielkość zapasów w metrach, 1583,7 – odległość trasowa
od początku linii),

−

złącze

rozgałęźne

kabla

światłowodowego

(do

wykorzystania wraz z symbolem zasobnika) (15 –
wielkość zapasów w metrach, 1583,7 – odległość trasowa
od początku linii),

−

zapas kabla światłowodowego (do wykorzystania wraz z
symbolem zasobnika) (15 – wielkość zapasów w metrach,
1583,7 – odległość trasowa od początku linii),

−

złączka

rury

kanalizacyjnej

wtórnej,

kanalizacji

pierwotnej Ø40 lub rurociągu kablowego,

−

słupek oznaczeniowy,

−

słupek oznaczeniowo – pomiarowy,

−

zasobnik złączowy lub skrzynka zapasu,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

obiekt trasowy o długości 8,0m z pojedynczej rury HDPE
Ø 110 ułożonej na głębokości 1,2m (RS – rura stalowa,
RPP – rura polipropylenowa, HDPE – rura polietylenowa
wysokiej gęstości, LDEP – rura polietylenowa niskiej
gęstości, PCV – rura z polichlorku winylu),

−

zabezpieczenie linii przykrywami ochronnymi na odcinku
linii (okręgi pokazują liczbę rur rurociągu kablowego lub
kabli doziemnych.,

−

j.w ale na całym przebiegu (np. na danym arkuszu),

−

gniazdko abonenckie,

−

aparat telefoniczny,

−

centrala tranzytowa,

−

centrala okręgowa,

−

centrala główna,

−

centrala satelitowa,

−

centrala miejska,

−

rozdzielnica kablowa,

−

telefoniczny kabel miejscowy,

−

punkt rozgałęzienia kabla,

−

kabel miedziany w kanalizacji,

−

kabel światłowodowy w kanalizacji lub w rurociągu
kablowym,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

kabel doziemny,

−

kabel napowietrzny,

Poniżej zamieszczono przykładowy schemat cieci telekomunikacyjnej.

Rys. 1. Przykładowy schemat sieci miejscowej dwuczłonowej. 1 – linia kablowa między centralowa (między

strefą wewnętrzną i zewnętrzną), 2 – linia kablowa między centralowa, 3 – linia kablowa magistralna,

4 – linia kablowa rozdzielcza, 5 – lina kablowa instalacyjna.

Na rysunku 2 przedstawiono przykład projektu fragmentu sieci telekomunikacyjnej.

Rys. 2. Przykład fragmentu projektu sieci telekomunikacyjnej.

Rysunek 3 przedstawia przykład projektu sieci telekomunikacyjnej w układzie trójczołowym.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 3. Przykład projektu sieci telekomunikacyjnej w układzie trójczołowym. 1- przełacznica główna strona

liniowa, 2 – złącze rozdzielcze w komorze kablowej centrali, 3 – kabel magistralny, 4 – rozdzielnica kablowa,

5 – głowice kablowe, 6 – szafka kablowa, 7 – kabel pośredni, 8 – kabel rozdzielczy, 9 – złącze odgałęźne,

10 – puszka kablowa, 11 – kabel instalacyjny, 12 – skrzynka kablowa, 13 – tor napowietrzny do abonenta,

14 – kabel zakończeniowy.

4.1.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. Co oznacza symbol graficzny?

Rys. 4. Do pytania 1.

2. Co oznacza symbol graficzny?

Rys. 5. Do pytania 2.

3. Co oznacza symbol graficzny?

Rys. 6. Do pytania 3.

4. Co oznacza symbol graficzny?

Rys. 7. Do pytania 4.

4.1.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Na podstawie znanych ci symboli stosowanych w schematach i projektach sieci

telekomunikacyjnych wykonaj poniższe zadania.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) wykonać wszystkie polecenia poprawnie,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

2) udzielić wyczerpujących odpowiedzi,
3) oddać wypełnioną kartę nauczycielowi.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

schematy sieci telekomunikacyjnych,

−

projekty sieci telekomunikacyjnych,

−

mapy geodezyjne terenów na których będzie budowana sieć telekomunikacyjna.

Tabela 2. Zadanie1.

Pytanie

Określ który z poniższych rysunków przedstawia schemat a który projekt
fragmentu sieci telekomunikacyjnej.

Rys. 8.

Rys. 9.

Odpowiedz. Rysunek nr. 8 przedstawia:

………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………......
………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………......
………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………......
Rysunek nr. 9 przedstawia:
………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………......
………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………......
……………………………………………………………………………......

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Wypisz  jaka  ilość  szafek  kablowych,  rozdzielnic  kablowych,  puszek
kablowych  oraz  ilość  i  rodzaje  kabli  telekomunikacyjnych  i  innych
elementów  sieci  telekomunikacyjnych  widać  na  rysunku  przedstawionym
poniżej.

Rys. 10.

Odpowiedz. Na rysunku nr.10 rozpoznałem:

a)  szafek kablowych………………...………………………………...sztuk.
b)  puszek kablowych……………………………….............................sztuk.
c)  złączy rozgałęźnych…………..........................................................sztuk.
d)  złączy przelotowych………………………………….……………sztuk.
e)  skrzynek kablowych napowietrznych………………...……………sztuk.
f)

puszek kablowych…………………………………..……………...sztuk.

g) kabel teleksom typu.……………………….odcinków………………..…
h) kabel teleksom typu.……………………….odcinków………………..…
i)

kabel teleksom typu.……………………….odcinków………………..…

kabel teleksom typu.……………………….odcinków……………..……

k) kabel teleksom typu .……………………….odcinków…………….……

Na rysunku poniżej przedstawiono schemat sieci telekomunikacyjnej.
Wypisz wszystkie elementy sieci przedstawione na tym rysunku i je nazwij.

Rys. 11.

Odpowiedz. Na

rysunku

powyżej

rozpoznałem

następujące

elementy

sieci

telekomunikacyjnej:
a)
n)

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Napisz co przedstawia poniższy rysunek i zinterpretuj go.

Rys. 12.

Odpowiedz. Powyższy rysunek przedstawia

………………………….……………………………………………………..
Na podstawie posiadanych wiadomości mogę określić iż na rysunku nr 12
zaznaczono oraz podano następujące informacje:
………………………………………………………………………………...

4.1.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) rozpoznać i narysować symbole graficzne kabli telekomunikacyjnych na

schematach i projektach sieci telekomunikacyjnych?

2) rozpoznać i narysować symbole graficzne osprzętu kanalizacji kablowej

na schematach i projektach sieci telekomunikacyjnych?

3) rozpoznać i narysować symbole graficzne osprzętu kablowego

(skrzynki, puszki rozdzielnice itp.) na schematach i projektach sieci
telekomunikacyjnych?

4) rozpoznać i narysować symbole graficzne urządzeń telekomunikacyjnych

(centrale, itp.) na schematach i projektach sieci telekomunikacyjnych?

5) odróżnić schemat ideowy od projektu wykonawczego (w formie

graficznej) sieci telekomunikacyjnej?

6) odróżnić projekt graficzny cieci telekomunikacyjnej od mapy

geodezyjnej terenu na którym sieć ta przebiega?

7) odróżnić schemat ideowy sieci telekomunikacyjnej od mapy

geodezyjnej terenu na którym sieć ta przebiega?

8) wskazać

projekcie

technicznym

wykonawczym

rysunki

przedstawiające

schematy

projekty

graficzne

sieci

telekomunikacyjnych, mapy geodezyjne terenu na którym sieci te będą
budowane oraz właściwie je nazwać?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.2. Słownictwo fachowe stosowane w kablowej technice

telekomunikacyjnej

4.2.1. Materiał nauczania

W zawodzie montera sieci i urządzeń telekomunikacyjnych obowiązuje fachowe

słownictwo związane ściśle z tym zawodem. Jednak zawód montera sieci i urządzeń
telekomunikacyjnych zawiera kilka słowników. Jednym z nich jest słownik kablowej techniki
telekomunikacyjnej inne powinny być umieszczone w innych modułach.

Dla zapewnienia zrozumienia i nauczenia się podstawowych pojęć zamieściłem dla Was

skrócony słownik kablowej techniki telekomunikacyjnej.

Tabela 3. Skrócony słownik techniki kablowej telekomunikacyjnej.

Termin (nazwa).

Określenie

Skrót

Stacja
telekomunikacyjna.

Obiekt telekomunikacyjny, w którym zainstalowano
urządzenia telekomunikacyjne

Stacja transmisyjna.

Stacja telekomunikacyjna, w której są zamieszczone
urządzenia transmisyjne.

STr.

Stacja komutacyjna.

Stacja telekomunikacyjna, w której są zamieszczone
urządzenia komutacyjne.

STko.

Stacja abonencka.

Stacja telekomunikacyjna stanowiąca urządzenie lub
zespół urządzeń abonenckich.

Sab.

Centrala macierzysta –
HOST.

Stacja komutacyjna (centrala cyfrowa) obsługująca
region.

HOST.

Moduł wyniesiony lub
centrala satelitowa.

Moduł komutacyjny dołączony do HOST – a,
obsługujący abonentów na obszarze oddalonym od
centrali macierzystej.

MW.

lub CS.

Moduł dostępowy.

Moduł umożliwiający bezpośredni dostęp do sieci.

MD.

Linia kablowa.

Zespól kabli połączeniowych i stacji transmisyjnych.

LK.

Linia między
miastowa.

Linia (telekomunikacyjna) łącząca dwie stacje
komutacyjne (HOST) położone w różnych regionach.

LMm.

Linia magistralna.

Linia światłowodowa lub miedziana łącząca HOST ze
stacjami komutacyjnymi.

LM.

Linia dostępowa.

Linia łącząca stację komutacyjną z punktem
dystrybucyjnym (skrzynką, puszką abonencką).

Linia abonencka
(przyłączeniowa).

Lina łącząca punkt dystrybucyjny (skrzynkę, Szafkę
kablową) sieci rozdzielczej z punktem dystrybucyjnym
sieci abonenckiej (wewnątrz budynkowej).

Lab.

Kanalizacja kablowa
telekomunikacyjna.

Zespół rur, studni, komór kablowych, kanałów, szybów
itp. dla kabli (linii) telekomunikacyjnych.

KK.

Kanalizacja
(kablowa)pierwotna.

Kanalizacja do której wciąga się kable
telekomunikacyjne i rury kanalizacji wtórnej.

KKP.

Kanalizacja (kablowa)
magistralna.

Kanalizacja pierwotna wielootworowa lub rurociąg
kablowy, przeznaczone przede wszystkim dla kabli
(linii) magistralnych światłowodowych i miedzianych
w pętlach sieci ODN.

KKPm.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Kanalizacja (kablowa)
rozdzielcza.

Kanalizacja jedno lub dwuotworowa przeznaczona dla
kabli (linii) rozdzielczych.

KKPr.

Kanalizacja
(kablowa)) pierwotna
zwykła.

Kanalizacja kablowa pierwotna przystosowana do
układania w terenie nie narażonym w nadmiernym
stopniu na uszkodzenia mechaniczne (np. pod
chodnikami lub na trawnikach), wykonana z rur
cienkościennych.

KKPz.

Kanalizacja (kablowa)
wtórna.

Zespół rur polietylenowych lub innych o nie gorszych
właściwościach, zaciąganych do otworów kanalizacji
pierwotnej, stanowiących dodatkowe zabezpieczenie
kabli światłowodowych i innych.

KKW.

Kanalizacja (kablowa)
trójna.

Wiązka mini tub otoczona powłoką, tj. „okablowana”
(kable puste KP) lub wiązka mini tub ułożona w rurze
kanalizacji wtórnej (minikanalizacja MK).

KKT.

Kanalizacja (kablowa)
zakończeniowa.

Ciąg kanalizacyjny stanowiący wprowadzenie kanalizacji
kablowej pierwotnej do budynku, składający się na ogół
z czterech elementów: studni stacyjnej, kanalizacji
(kablowej) wprowadzeniowej, komory kablowej i
kanalizacji (kablowej) wewnątrz budynkowej.

KKZ.

Kanalizacja (kablowa)
wprowadzeniowa.

Odcinek kanalizacji zawarty między studnią stacyjną
a komorą kablową.

KKwp.

Kanalizacja (kablowa)
wewnątrzbudynkowa.

Poziome i pionowe kanały i rurociągi, umożliwiające
prowadzenie kabli instalacyjnych wewnątrz budynku
oraz stanowiące ich zabezpieczenie przed
uszkodzeniami mechanicznymi (ciągi instalacyjne
wewnątrz budynkowe).

KKwb.

Rurociąg kablowy.

Ciąg rur polietylenowych lub innych o nie gorszych
właściwościach oraz zasobników złączowych
układanych w ziemi i stanowiących osłonę ochronną dla
kabli światłowodowych.

RK.

Studnia stacyjna.

Studnia kablowa usytuowana przy budynku obiektu
telekomunikacyjnego, przeznaczona do połączenia
komory kablowej w budynku z kanalizacją kablową
(pierwsza studnia kanalizacji).

Szyb kablowy.

Wydzielony, obudowany, pionowy ciąg w formie
wnęki, łączący co najmniej dwie kondygnacje budynku,
przeznaczony do układania kabli.

Ciąg kablowy.

Ciąg wszystkich konstrukcji osłonowych i wsporczych
do układania kabli telekomunikacyjnych (kanalizacja
kablowa, tunele, kanały, pomosty i szyby kablowe ,
podziemne i naziemne).

Ciąg kanalizacji
kablowej.

Ciąg położonych jeden za drugim i połączonych ze sobą
rur kanalizacyjnych, tworzących kanał do ułożenia w
nim kabli telekomunikacyjnych.

Przewiert.

Otwór wydrążony pod przeszkodą terenową
(prostoliniowo lub łukiem) w celu przeprowadzenia
przepustu.

Przepust.

Przejście kanalizacji kablowej pod przeszkodą terenową
(tor kolejowy, ulica, ciek itp.), wykonane z rury lub rur
przepustowych (grubościennych).

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Studnia kablowa.

Pomieszczenie podziemne wybudowane w ciągu
kanalizacji kablowej, umożliwiające wciąganie, montaż
i konserwację kabli lub przynajmniej jedno z tych
zadań.

SK.

Studnia (kablowa)
podszafkowa.

Studnia kablowa przeznaczona do doprowadzenia kabli
z kanalizacji do szafy kablowej.

SKsz.

Studnia (kablowa)
magistralna.

Studnia kablowa w kanalizacji przeznaczonej przede
wszystkim do budowy linii kablowych magistralnych.

SKm.

Studnia (kablowa)
rozdzielcza.

Studnia kablowa w kanalizacji przeznaczonej do
budowy linii kablowych rozdzielczych.

SKr.

Studnia (kablowa)
przelotowa.

Studnia kablowa na prostym odcinku kanalizacji,
zwykle o jednakowej liczbie otworów w ciągu
przychodzącym i wychodzącym.

SKp.

Studnia (kablowa)
narożna.

Studnia kablowa na załamaniu trasy kanalizacji, zwykle
ze zmianą kierunku o kąt około 90°.

SKn.

Studnia (kablowa)
odgałęźna.

Studnia na rozgałęzieniu trasy kanalizacji, zwykle ze
zmianą kierunku o kąt ok. 90° w jedną stronę
(odgałeźna jednostronnie, lewostronnie, prawostronnie)
lub w dwie strony (odgałęźna dwustronnie), przy czym
ciągi odgałęźne mogą mieć różną liczbę otworów,
zwykle mniejszą od liczby otworów w głównym ciągu
przychodzącym.

SKo.

Gardło studni.

Zwężenia komory studni przy ścianie, w której są
otwory doprowadzonych rur kanalizacyjnych.

Otwór włazowy.

Otwór w stropie studni umożliwiający wejście do jej
komory.

Właz studni.

Czterościenny szyb łączący otwór włazowy z ramą
zamykany pokrywą, o wysokości zależnej od głębokości
posadowienia studni względem powierzchni gruntu.

Osadnik.

Zagłębienie w dnie studni ułatwiające odprowadzanie
wody deszczowej do gruntu, wypompowanie lub
wybranie czerpakiem.

Kolumna wsporcza
(rura wspornikowa).

Pionowa rura lub listwa przy ścianie studni
przeznaczona do mocowania wsporników kablowych.

Wspornik kablowy
(jedno-, dwu-, …. –
kablowy).

Poziome ramię (półka) mocowane na kolumnie
wsporczej lub w ścianie, przeznaczone do
podtrzymywania kabli przeprowadzonych przez komorę
studni kablowej.

Komora kablowa.

Pomieszczenie w budynku telekomunikacyjnym
przeznaczone do wprowadzenia kabli zakończeń sieci
telekomunikacyjnej do urządzeń stacyjnych.

KmK.

Pole zakończeń
otworów wlotowych
kanalizacji kablowej
(liniowej).

Pionowo usytuowana powierzchnia na ścianie komory
kablowej, na której znajdują się uszczelnione przed
przenikaniem gazu zakończeń wody otwory wlotowe
kanalizacji pierwotnej (z kablami i/lub rezerwowe, tj.
nie zawierające kabli), przy czym sposób
rozmieszczenia otworów powinien zapewniać łatwy
dostęp do poszczególnych kabli zakończeń uszczelnień.

Obudowa zakończenia
kablowego.

Szafka, skrzynka, puszka, słupek, mieszczące w sobie
zakończenia (łączówki, głowice) kablowe.

OZK.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Szafka (szafa)
kablowa.

Obudowa prostopadłościenna z drzwiczkami,
z umieszczoną wewnątrz konstrukcją wsporną dla
zakończeń kablowych (głowice, zespoły łączówkowe
zwykle 100 parowe), przeznaczona do ustawienia na
cokole (fundamencie), połączonym z kanalizacją
kablową.

SzK.

Skrzynka/puszka
(kablowa)
słupowa/ścienna.

Obudowa z drzwiczkami lub pokrywą, z umieszczoną
wewnątrz konstrukcją wsporczą dla zakończeń
kablowych ewentualnych urządzeń zabezpieczających,
przeznaczona do mocowania na słupie linii naziemnej
albo na zewnętrznej ścianie budynku.

Sks.

Skrzynka/puszka
(kablowa) wnętrzowa.

Skw.

Słupek (kablowy)
rozdzielczy.

Obudowa w postaci kolumny z kołpakiem, pokrywą lub
drzwiczkami przeznaczona do ustawiania bezpośrednio
w gruncie jako osłona zakończenia kabla rozdzielczego
i kabli abonenckich.

SłR.

Punkt dystrybucyjny.

Zamykana obudowa zakończeń kablowych w formie
zamykanej puszki, instalowana z reguły w piwnicy lub
na dolnej kondygnacji budynku, a także słupku
rozdzielczym lub skrzynce słupowej, stanowiąca
połączenie sieci dostępowej z siecią abonencką lub
instalacjami abonenckimi.

PD.

Puszka abonencka.

Puszka instalowana w pomieszczeniu abonenta lub
w jego bezpośrednim sąsiedztwie, stanowiąca punkt
końcowy kabla abonenckiego a początkowy instalacji
abonenckiej zakończonej gniazdkiem abonenckim.

Gniazdko abonenckie.

Zakończenie kabla instalacyjnego pomieszczeniu
abonenta, wykonane w postaci gniazdka wtykowego
zawierającego również ewentualnie zabezpieczenia
przepięciowo – przetężeniowe, do którego przyłącza się
stację abonenta.

GA.

Sieć (kablowa)
miejscowa.

Zespół urządzeń telekomunikacyjnych,
telekomunikacyjnych szczególności central miejscowych
oraz stacji telefonicznych i linii telekomunikacyjnych
zainstalowanych na określonym obszarze.

SM.

Sieć (kablowa)
jednoczłonowa.

Sieć dostępowa utworzona z linii kablowych łączących
stację komutacyjną bezpośrednio z punktem
dystrybucyjnym.

Kabel
telekomunikacyjny.

Zespół izolowanych przewodów (zżył) metalowych
(najczęściej miedzianych M) lub światłowodów (O)
w powłoce ochronnej, przeznaczonych do przesyłania
sygnałów telekomunikacyjnych.

TK.

Kabel
(telekomunikacyjny)
miejscowy.

Kabel (telekomunikacyjny) o torach przystosowanych
szczególnie do transmisji sygnałów na małe odległości,
przeznaczony głównie do budowy linii (kablowych)
miejscowych.

TKM.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Kabel
(telekomunikacyjny)
magistralny.

Kabel (telekomunikacyjny) światłowodowy (lub
niekiedy miedziany)w sieci ODN.

Kabel
(telekomunikacyjny)
rozdzielczy.

Kabel (telekomunikacyjny) łączący wyniesiony moduł
komutacyjny (lub bezpośrednio HOST) z punktem
dystrybucyjnym.

Kabel
(telekomunikacyjny)
abonencki
(przyłączeniowy).

Kabel (telekomunikacyjny) łączący punkt dystrybucyjny
sieci rozdzielczej z puszką przelotowo – odgałęźną sieci
abonenckiej (wewnątrzbudynkowej).

TKab.

Kabel
(telekomunikacyjny)
instalacyjny.

Kabel (telekomunikacyjny) łączący punkt dystrybucyjny
sieci rozdzielczej lub/i abonenckiej
(wewnątrzbudynkowej) z gniazdkiem abonenckim.

TKI.

Kabel
(telekomunikacyjny)
samonośny.

Kabel (telekomunikacyjny) z torami miedzianymi lub
światłowodowymi, o konstrukcji wzmocnionej,
przystosowany do zawieszenia kabla na podbudowie
telekomunikacyjnej lub energetycznej.

Ośrodek kabla MTK.

Zespół wszystkich wiązek lub pęczków (w kablach
MTK symetrycznych) albo par współosiowych (w
kablach MTK współosiowych) wraz z ich izolacją oraz
ewentualnymi składnikami dodatkowymi, np. linką
nośną, chroniony powłoką zewnętrzną.

Rdzeń kabla.

Środkowa część ośrodka kabla MTK, symetrycznego,
złożona z jednej lub kilku wiązek (pęczków),

Warstwa (wiązek)
kabla.

Wiązki (pęczki) ośrodka kabla NTK symetrycznego
rozmieszczone w jednakowej odległości od osi kabla.

Obwój.

Warstwa ochronna izolacyjna lub ekranująca wykonana
przez owinięcie.

Oplot.

Warstwa ochronna izolacyjna lub ekranująca wykonana
w postaci siatki.

Powłoka zewnętrzna.

Szczelna powłoka (ołowiana, plastikowa), chroniąca
ośrodek kabla przed wilgocią.

Pancerz kabla.

Zewnętrzna warstwa w postaci obwoju, na ogół z taśm
lub drutów stalowych, nałożona na powłokę w celu
ochrony kabla przed uszkodzeniami mechanicznymi.

Zapora
przeciwwilgociowa
(bariera Glovera).

Nałożona wzdłużnie na ośrodek kabla taśma aluminiowa
lub np. taśma poliestrowa pokryta aluminium,
stanowiąca ochronę przed wnikaniem wilgoci do
ośrodka.

Linka samonośna.

Element wytrzymałościowy w postaci linki ze stali lub
z odpowiednio wytrzymałego tworzywa sztucznego,
stosowany w kablach samonośnych.

Uszczelnienie
wzdłużne.

Uodpornienie ośrodka kabla na wnikanie i penetrację
wilgoci.

Roving.

Elementy wytrzymałościowe wprasowane w powłokę
kabla w celu uzyskania zwiększonej wytrzymałości
powłoki.

Oznaczenie toru
kablowego.

Wyróżnik w formie nadruku na izolacji lub owinięcia
taśmą lub nicią pozwalający na identyfikacje toru w
ośrodku kabla.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Oznaczenie wiązki
kablowej.

Wyróżnik w formie owinięcia taśmą lub nicią
pozwalający na identyfikację wiązki w ośrodku kabla.

Złącze kabli o żyłach
miedzianych

Złącze łączące odcinki kabli zawierających tory o
żyłach miedzianych.

ZMTK.

ZMTK przelotowe.

Złącze łączące odcinki kabli MTK

ZMTK

ZMTK odgałęźne.

Złącze, w którym od kabla głównego odgałęziona
zostaje pewna grupa torów w jednym lub kilku kablach
odgałęźnych.

ZMTK

Osłona złączowa
(złącza kabla
telekomunikacyjnego).

Kompletny zestaw osprzętu do trwałego połączenia
dwóch lub większej liczby odcinków kabli MTK.

OZK.

OZTK
termokurczliwa.

Kompletny zestaw montażowy z arkuszem
termokurczliwym, stosowany przy wykonywaniu
ZMTK przelotowych i odgałęźnych.

OZTt.

Łączni żył kablowych
zaciskowy,
szczelinowy.

Zacisk (lub zaciski) w izolowanej obudowie
umożliwiające wprowadzenie łączonych żył, wykonanie
połączenia przez zaciśnięcie odpowiednim narzędziem
oraz wzajemne odizolowanie sąsiednich połączeń żył.

ŁŻ.

Łączówka (kablowa).

Izolacyjny korpus (lista, cokół) i osadzone nim zaciski
lub końcówki umożliwiające uporządkowane połączenie
określonej liczby par żył kablowych i/lub przewodów
łączeniowych oraz wzajemne odizolowanie połączeń.

ŁK.

Łączówka
ochronnikowa.

Łączówka, która może być wyposażona w elementy lub
układy służące do elektrycznego zabezpieczenia
przyłączonych torów i/lub urządzeń stacyjnych przed
przepięciami i przewężeniami (ochronniki).

Zespół łączówkowy.

Zespół łączówek na odpowiednich wspornikach.

Ochronnik

Urządzenie (na ogół czwórnik z końcówkami
uziemiającym), stanowiące zabezpieczenie ludzi i
urządzeń przed szkodliwymi (niebezpiecznymi,
zakłócającymi) oddziaływaniami elektrycznymi
(przepięciami, przewężeniami i zakłóceniami
radiowymi), zawierający odgromniki, warystory itp.

Bezpiecznik.

Element zabezpieczający przed przewężeniami.

Bp.

Uziom.

Przedmiot metalowy umieszczony w gruncie i tworzący
połączenie przewodzące z ziemią.

Uz.

Uziom pionowy
(szpilkowy).

Uziom ułożony swym największym prostopadle do
powierzchni ziemi.

Uzs.

4.2.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1.  Co oznacza skrót ŁŻ?
2.  Powiedz co to jest powłoka zewnętrzna kabla telekomunikacyjnego?
3.  Napisz czym się różni puszka abonencka od gniazdka abonenckiego?
4.  Co oznacza termin Roving?
5.  Wyjaśnij pojęcie kabel (telekomunikacyjny) magistralny?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.2.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Na podstawie posiadanej wiedzy i dostępnych na Sali zajęciowej dokumentacji

katalogów odpowiedz na poniższe pytania.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  wykonać wszystkie polecenia poprawnie,
2)  udzielić wyczerpujących odpowiedzi,
3)  oddać wypełnioną kartę nauczycielowi.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

dokumenty normatywne zawierające wyjaśnienia skrótów i fachowe słownictwo
telekomunikacyjne.

Tabela 4. Zadanie 2 sprawdzające znajomość słownictwa z zakresu kablowej techniki telekomunikacyjnej.

Pytanie

Napisz co oznacza skrót SKo?

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Studnia kablowa na załamaniu trasy kanalizacji to? Napisz pełną nazwę
studni i jej oznaczenie literowe.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Przewiert to?

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Napisz czym się różni przewiert od przepustu. (podaj ich definicje i zaznacz
różnice.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Kanalizacja kablowa wtórna to ? Napisz definicje kanalizacji kablowej
wtórnej.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Podaj różnicę między linią kablową międzymiastową a magistralną. Napisz
definicje obu linii i podaj wynikające z nich różnice.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.2.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) wyjaśnić co oznacza skrót TKM?

2) wymienić co najmniej 3 elementy telekomunikacyjnej kanalizacji

kablowej?

3) określić w jakim rodzaju kabla telekomunikacyjnego stosowana jest

linka samonośna?

4) wyjaśnić zastosowanie ochronnika w telekomunikacyjnej sieci

kablowej?

5) napisać definicję stacji teletransmisyjnej?

6) określić co oznacz skrót SKr?

7) powiedzieć z czego składa się ośrodek kabla telekomunikacyjnego?

8) wyjaśnić znaczenie skrótu ZMTK?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.3. Dokumenty

normatywne

stosowane

przy

budowie

(montażu) sieci telekomunikacyjnych

4.3.1. Materiał nauczania

W związku z dosyć pokaźną ilością dokumentów normatywnych stosowanych w przy

budowie (montażu) sieci telekomunikacyjnych. Jednak na salach dydaktycznych podczas
zajęć praktycznych znajduje się ich pełny zakres.

Służby inwestycyjne inwestora, projektant (projektanci) i wykonawca (wykonawcy)

powinni  dysponować  kompletem  dokumentów  w  postaci  obowiązujących  przepisów,
rozporządzeń,  zarządzeń,  wytycznych  itp.,  normami,  których  stosowanie  jest  obowiązkowe
(np.  polskie  normy  (PN)  wprowadzone  do  stosowania  rozporządzenia  odpowiednich
ministrów resortowych), a także (PN) i normami branżowymi (BN), których stosowanie może
się  opierać  na  zasadzie  dobrowolności.  Ponadto  praktycznie  przy  każdej  budowie  sieci
telekomunikacyjnych  obowiązuje  stosowanie  się  do  postanowień  zawartych  w  normach
zakładowych (NZ) operatora dla którego sieć będzie budowana.

Polskie Normy są aktualizowane drogą nowelizacji lub też przez wprowadzenie do nich

zmian lub dodatków. Dlatego każdy użytkownik powinien każdorazowo upewnić się, że
dysponuje aktualną wersją normy (łącznie z treścią wprowadzonych modyfikacji).

Natomiast w przypadku NB należy zaznaczyć, że normy te – do dobrowolnego

stosowania  –  są  przestarzałe  i  znacznie  bezpieczniej  jest  posługiwać  się  NZ  operatora.
Niemniej  należy  mieć  na  względzie,  że  w  różnych  dokumentach  normatywnych
niejednokrotnie  występują  powołania  na  NB  w  zakresie  różnych  szczegółów  dotyczących
konkretnych  rozwiązań  technicznych.  Także  posiadanie  i  umiejętność  korzystania  z  norm
branżowych jest nadal materialnie i prawnie wskazane.

4.3.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. Jaki dokument normatywny określa wymagania techniczne i eksploatacyjne oraz warunki

wzajemnej współpracy urządzeń, linii i sieci telekomunikacyjnych zakładanych
i używanych na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Podaj pełną nazwę dokumentu
normatywnego oraz bezpośrednio związane z nim załączniki i datę wydania oraz w jakim
dzienniku urzędowym i na jakiej pozycji został opublikowany?

2. Określ dokument normatywny który dotyczy zamówień publicznych i wraz

z załącznikami dotyczy także robót w zakresie budownictwa telekomunikacyjnego. Podaj
pełną nazwę dokumentu normatywnego i datę wydania oraz w jakim dzienniku
urzędowym i na jakiej pozycji został opublikowany?

3. Wymień dokument normatywny który określa obowiązujące zasady oznakowania

urządzeń telekomunikacyjnych. Podaj pełną nazwę dokumentu normatywnego i datę
wydania oraz w jakim dzienniku urzędowym i na jakiej pozycji został opublikowany?

4. Jaki dokument normatywny reguluje obowiązujące zasady posiadania uprawnień

budowlanych w telekomunikacji. Podaj pełną nazwę dokumentu normatywnego i datę
wydania oraz w jakim dzienniku urzędowym i na jakiej pozycji został opublikowany?

5. W jakim dokumencie normatywnym określono zasady wykonywania wykopów. Podaj

pełną nazwę dokumentu normatywnego i datę wydania oraz w jakim dzienniku
urzędowym i na jakiej pozycji został opublikowany?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.3.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Zadanie polega (podobnie jak poprzednie) na udzieleniu poprawnych i pełnych

odpowiedzi  na  zadane  pytania  lub  wykonanie  poleceń.  Nauczyciel  przed  przystąpieniem
powinien  udostępnić  Wam  pełny  zestaw  dokumentów  normatywnych  niezbędnych  do
wykonania  tego  zadania.  Pamiętaj  że  podstawą  osiągnięcia  sukcesu  podczas  wykonywania
tego zadania jest dokładne przeczytanie i zrozumienie pytania i udzielenie pełnej odpowiedzi.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

4)  udzielić poprawnych,
5)  udzielić wyczerpujących odpowiedzi,
6)  oddać wypełnioną kartę nauczycielowi.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

różne dokumenty normatywne.

Tabela 5. Zadanie 3 ćwiczące wyszukiwanie informacji i poznawanie dokumentów normatywnych stosowanych
przy wykonywaniu Budowy(montażu) sieci telekomunikacyjnych.

Pytanie

Wymień z nazwy typów dokumentów wchodzących w skład dokumentów
normatywnych

stosowanych

przy

budowie

(montażu)

sieci

telekomunikacyjnych. Należy wymienić wszystkie typy dokumentów.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Podaj jakie normy obowiązują i mają zastosowanie przy budowie (montażu)
sieci telekomunikacyjnych. Należy wymienić wszystkie normy.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Napisz które normy z niżej wymienionych mają pierwszeństwo i uzasadnij
swoją odpowiedz.
Normy branżowe z zakresu telekomunikacji.
Normy zakładowe z zakresu telekomunikacji.
Polskie Normy z zakresu telekomunikacji.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Napisz w przypadku jakich prac wykonywanych przy budowie (montażu)
sieci telekomunikacyjnych znajdzie zastosowanie norma PN – 68/b – 06050.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Przy budowie jakich linii kablowych zastosowanie znajdują normy:
PN- 90/T – 06591, PN – 91/T – 06700, PN – 91/T – 06701, PN – EN 340:1996.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Przy skrzyżowaniach i zbliżeniach linii telekomunikacyjnych z liniami
kolejowymi należy stosować się do zasad zawartych w jakim dokumencie
normatywnym? Podaj jego pełną nazwę i symbol oraz rok wydania.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Podaj jaki dokument normatywny zawiera dane dotyczące wykonania
drewnianych słupów stosowanych w telekomunikacyjnych liniach
nadziemnych. Podaj jego pełną nazwę i symbol oraz rok wydania.

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

Który z dokumentów opisuje sposoby wykonania słupów żelbetowych dla
telekomunikacyjnych linii nadziemnych (napowietrznych).

Odpowiedź. ………………………………………………………………………………...

………………………………………………………………………………...

4.3.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) wyjaśnić co to są dokumenty normatywne?

2) wymienić co najmniej 5 różnych typów dokumentów normatywnych?

3) określić według jakich dokumentów normatywnych wykonywał byś

budowę instalacji dla operatora TP?

4) wyjaśnić jakiego rodzaju dokumentem normatywnym jest dokument

„Prawo telekomunikacyjne”?

5) (napisać) jakich podmiotów gospodarczych dotyczy i obowiązuje

dokument normatywny „Prawo telekomunikacyjne”?

6) określić

reguluje

dokument

normatywny

„Prawo

telekomunikacyjne”?

7) powiedzieć na podstawie jakiego dokumentu normatywnego buduje się

w Polsce linie telekomunikacyjne?

8) wskazać według jakich dokumentów normatywnych wykonuje się

projekty budowlane i techniczne na terenie Polski?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.4. Ogólne zasady projektowania i budowy (montażu) sieci

telekomunikacyjnych

4.4.1. Materiał nauczania

Na poniższym diagramie przedstawiono przebieg procesu inwestycyjno – projektowego

który poprzedza proces budowy (montażu) sieci telekomunikacyjnych.

Wniosek inwestycyjny

Wybór jednostki projektowej

Koncepcja programowo -

przestrzenna.

Projekt techniczny

Projekt

wykonawczy

Projekt

budowlany

Pozwolenie na budowę

Rys. 13. Przebieg procesu inwestycyjno – projektowego.

Projekt techniczny składa się on z dwóch projektów – wykonawczego i budowlanego.

Projekt  budowlany  jest  dokumentem  na  podstawie  którego  wydawane  jest  inwestorowi
pozwolenie na  budowę  i według  niego przeprowadza się całe zadanie  budowlane. Natomiast
projekt  wykonawczy  jest  w  pełni  zgodny  z  projektem  budowlanym  tylko  można  na  nim
nanosić  niezbędne poprawki  wynikłe w trakcie realizacji  zadania  budowlanego (np. wykryte
w  trakcie  budowy  elementy  infrastruktury  nie  uwzględnione  na  projekcie  budowlanym  jak:
nie  oznaczone  kable  elektroenergetyczne  lub  gazociągi).  Na  podstawie  uzupełnionego
projektu  wykonawczego  po  zakończeniu  budowy  tworzony  jest  projekt  po  wykonawczy
uwzględniający  wszystkie  naniesione  poprawki.  Prace  budowlane  przy  budowie  sieci
telekomunikacyjnych  mogą  się rozpocząć dopiero po uzyskaniu przez  inwestora pozwolenia
na budowę i wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Zawartość projektu budowlanego.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Projekt budowlany powinien zawierać:
a) informację o podstawie prawnej opracowania (nr. zlecenia, nr. umowy, data zlecenia

i umowy),

b)  decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
c)  uzgodnienia branżowe wraz z protokułami ZUP,
d)  pozwolenie na budowę,
e)  ogólny przebieg projektowanej  sieci telekomunikacyjnej, wykonany  zgodnie  z zasadami

określonymi w dokumentach normatywnych,

f) przebieg sieci telekomunikacyjnej i przyłączy energetycznych na mapach geodezyjnych

dopuszczonych na danym terenie do projektowania wraz z wszystkim elementami sieci
naniesionymi w wymaganej skali,

g) projektowane sieci należy wyróżnić (określonym w dokumentach normatywnych)

kolorem, tak by odznaczały się od mapy geodezyjnej, a w wypadku wykonania kopi
kserograficznej nie ulegały powieleniu,

h) każdy rysunek powinien być zapatrzony w tabelkę według wzoru ujętego

w odpowiednim dokumencie normatywnym,

i) trasę linii (sieci) telekomunikacyjnej stanowiącą przedmiot inwestycji na mapach

ewidencji gruntów potwierdzonych przez właściwy urząd,

j) wypis z ewidencji gruntów i działek, przez które przebiega projektowana linia (sieć),

potwierdzone przez właściwy urząd, a na kopiach za zgodność z oryginałem,

k) dokumenty stwierdzające prawo Inwestora do dysponowania terenem na czas

prowadzenia budowy potwierdzone na kopiach za zgodność z oryginałem,

l) charakterystykę techniczną opracowania według zasad określonych w odpowiednim

dokumencie normatywnym,

m)  numery norm, zgodnie z którymi wykonano projekt,
n)  symbolikę i oznaczenia wykorzystane w projekcie budowlanym,
o)  spis rysunków i schematów zawartych w projekcie budowlanym,
p)  uwagi końcowe.
Projekt  budowlany  powinien  być  wykonany  w  potrzebnej  liczbie  tomów  (w  zależności  od
zakresu  zadania  budowlanego)  i  opatrzony  stroną  tytułową  według  wzoru  umieszczonego
w odpowiednim dokumencie normatywnym.

Struktura i zawartość projektu technicznego wykonawczego.

Projekt  wykonawczy  powinien  składać  się  z  potrzebnej  liczby  tomów  (w  zależności  od
zakresu zadania budowlanego), a przynajmniej z trzech tomów:

−

Tom I pod nazwą „Projekt techniczny wykonawczy sieci magistralnej (i/lub sieci
światłowodowej) dla – wpisać nazwę zadania budowlanego”. Tom ten (lub poszczególne
jego części, zależnie od zakresu zadania budowlanego) powinien zawierać:

a) informację o podstawie prawnej opracowania (nr. zlecenia, nr umowy, data zlecenia

i umowy),

b) rysunek ogólnego przebiegu projektowanej sieci telekomunikacyjnej, wykonany wg

odpowiednich dokumentów normatywnych,

c) projekt rurociągu magistralnego wraz z towarzyszącą kanalizacją pierwotną i/lub

kanalizacji pierwotnej wraz z kanalizacją wtórną,

d) lokalizacje posadowienia modułów wyniesionych central i/lub szaf dostępowych oraz

granice obszarów przez nie obsługiwanych,

e) projekt zasilania energetycznego modułów wyniesionych central i/lub szaf

dostępowych łącznie z technicznymi warunkami przyłączenia i przedmiarem
sporządzonym w odrębnym opracowaniu,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

f) projekt sieci światłowodowej,
g) wydruk przedmiarów dla projektowanego zakresu wraz z wersją elektroniczną

w programie  ZUZIA  DLA  WINDOWS  zgodnie  z  powyższym  podziałem
dokumentacji  (przedmiar  kanalizacji  magistralnej  należy  podzielić  na  części  zgodnie
z podziałem  obszaru  na  obszary  szafowe  oraz  sporządzić  zbiorczy  przedmiar
i kosztorys inwestorski dla całej sieci magistralnej),

h) charakterystykę techniczną opracowania sporządzoną wg zasad określonych

w odpowiednim dokumencie normatywnym,

i)  numer normy zgodnie z którym wykonano projekt,
j)  symbolikę i oznaczenia wykorzystane w projekcie,
k)  spis  rysunków  i  schematów  wykonanych  zgodnie  z  określonymi  w  odpowiednim

dokumencie normatywnym zasadami ich sporządzenia,

l) tablice sporządzone według zasad określonych w odpowiednim dokumencie

normatywnym,

m) dane charakteryzujące sprzęt przeznaczony do zainstalowania w danej sieci (dane

katalogowe, rysunki schematyczne, karty katalogowe kabli, homologacje i atesty) –
punkt ten jest szczególnie istotny podczas realizacji projektó dla tzw. kontraktów „pod
klucz”,

n) uwagi końcowe.

−

Tom  II/A  pod  nazwą  „Projekt  techniczny  wykonawczy  sieci  rozdzielczej  i  instalacji
wewnątrzbudynkowych  dla  –  wpisać  nazwę  zadania  budowlanego.  Obszar  modułu
wyniesionego  (lub  szafy  dostępowej)  –  wpisać  nazwę  obiektu.”  Tom  ten  (lub
poszczególne  jego części, zależnie od zakresu zadania budowlanego) powinien zawierać
odpowiednie informacje dla danego obszaru modułu wyniesionego:
a)  informacje o podstawie prawnej opracowania (nr. zlecenia, nr. umowy, data zlecenia

i umowy),

b) ogólny

przebieg

projektowanej

sieci

telekomunikacyjnej,

wykonany

odpowiednich dokumentów normatywnych,

c) projekt kanalizacji rozdzielczej dla obszaru obsługiwanego przez moduł wyniesiony

centrali lub szafkę dostępową wymienioną w nazwie tomu,

d) projekt sieci rozdzielczej dla obszaru obsługiwanego przez moduł wyniesiony

centrali lub szafę dostępową wymienioną w nazwie tomu,

e) projekt sieci abonenckich wewnątrzbudynkowych dla obszaru obsługiwanego przez

moduł wyniesiony centrali lub szafę dostępową wymienioną w nazwie tomu,

f) projekt instalacji abonenckich (jeśli taki przewiduje umowa),
g) wydruk przedmiaru i kosztorysu inwestorskiego dla opracowanego w tym tomie

zakresu wraz z wersją elektroniczną w programie ZUZIA DLA WINDOWS zgodnie
z powyższym podziałem dokumentacji,

h) charakterystykę techniczną opracowania sporządzoną wg zasad określonych

w odpowiednim dokumencie normatywnym,

i)  numery norm, zgodnie z którymi wykonano projekt,
j)  symbolikę i oznaczenia wykorzystane w projekcie,
k)  spis  rysunków  i  schematów  wykonanych  zgodnie  z  określonymi  w  odpowiednim

dokumencie normatywnym zasadami ich sporządzenia,

l) tablice sporządzone według zasad określonych w odpowiednim dokumencie

normatywnym,

m) dane charakteryzujące sprzęt przeznaczony do zainstalowania w danej sieci (dane

katalogowe, rysunki schematyczne, karty katalogowe kabli, homologacje i atesty) –
punkt ten jest szczególnie istotny podczas realizacji projektó dla tzw. kontraktów
„pod klucz”,

n) uwagi końcowe.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.4.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. Jakie czynności i dokumenty trzeba złożyć, aby otrzymać pozwolenie na budowę sieci

telekomunikacyjnej?

2.  Kto wydaje pozwolenia na budowę sieci telekomunikacyjnej na danym terenie?
3.  Z czego się składa projekt techniczny?
4.  Na podstawie, którego projektu wydawane jest pozwolenie na budowę?
5.  Co to jest projekt techniczny wykonawczy?

4.4.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

W tabeli poniżej udziel pełnych odpowiedzi lub wykonaj polecenia.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1)  udzielić poprawnych,
2)  udzielić wyczerpujących odpowiedzi,
3)  oddać wypełnioną kartę nauczycielowi.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

różne dokumenty normatywne,

−

projekt budowlany,

−

projekt techniczny wykonawczy,

−

projekt techniczny powykonawczy.

Tabela 6. Zadanie 4 sprawdzające zakres opanowanego materiału z działu „ Ogólne zasady projektowania
i budowy (montażu) sieci telekomunikacyjnych.

Nr pytania

Pytanie

Narysuj poniżej schemat blokowy przebiegu procesu inwestycyjno –
projektowego.

Odpowiedź.

Napisz jaka część dokumentacji projektowej jest najważniejsza podczas
starania się o pozwolenie na budowę (montaż) projektowanej lub
rozbudowywanej sieci telekomunikacyjnej.

Odpowiedź. …………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Napisz jaka część dokumentacji projektowej jest najważniejsza podczas
wykonywania zadania budowlanego polegającego na budowie (montażu)
projektowanej lub rozbudowywanej sieci telekomunikacyjnej.

Odpowiedź. …………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………

Wymień co najmniej 6 elementów z których powinien składać się projekt
budowlany.

Odpowiedź. …………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………

Napisz z ilu tomów powinien składać się projekt budowlany.

Odpowiedź. …………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………

4.4.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) narysować i objaśnić przebieg procesu inwestycyjno – projektowego?

2) wymienić wszystkie dokumenty wymagane do uzyskania pozwolenia na

budowę?

3) wyszczególnić wszystkie różnice pomiędzy projektem technicznym

wykonawczym i powykonawczym?

4) określić jakiej dokumentacji znajduje się zestawienie zbiorcze zadania

budowlanego?

5) napisać, z jakich tomów składa się projekt techniczny wykonawczy?

6) wskazać różnice pomiędzy projektem budowlanym, a projektem

technicznym wykonawczym?

7) wymienić typy rysunków, które powinny znaleźć się w każdym

projekcie technicznym?

8) wymienić dokumenty normatywne na podstawie, których wykonuje się

projekty techniczne wykonawcze i powykonawcze?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.5. Przepisy BHP i Ppoż. obowiązujące przy budowie

(montażu) sieci telekomunikacyjnych

4.5.1. Materiał nauczania

Z powodu ogromnej ilości przepisów BHP i Ppoż. obowiązujących przy budowie

(montażu)  sieci  telekomunikacyjnych,  wymienię  źródła  z  których  możecie  skorzystać  aby
poznać  i  stosować  w/w  przepisy  w  trakcie  wykonywania  zadań  na  zajęciach  jak  i  podczas
późniejszej  pracy  w  zawodzie  montera  sieci  i  urządzeń  telekomunikacyjnych.  Nadmienię
dodatkowo  iż  znajomość  tych  przepisów  jest  bezwzględnie  wymagana  przez  nauczycieli
podczas  zajęć  praktycznych  jak  i  później  przez  Waszych  przyszłych  pracodawców.
Powinniście dobre znać i stosować następujące przepisy BHP i Ppoż.:

−

„Ogólne przepisy BHP i Ppoż. obowiązujące w budownictwie”.

−

„Przepisy BHP obowiązujące przy wykonywaniu prac odkrywkowych i wykopów
w gruntach różnego rodzaju”.

−

Przepisy BHP i Ppoż. obowiązujące przy budowie linii, sieci, kanalizacji
telekomunikacyjnych zawarte w NP, NZ i instrukcjach wydanych przez operatorów lub
inwestorów.

−

Przepisy BHP i Ppoż. obowiązujące na terenie przedsiębiorstw i instytucji przez których
teren przebiegała będzie projektowana (budowana) sieć telekomunikacyjna.

−

Przepisy  BHP  i  Ppoż.  obowiązujące  przy  obsłudze  narzędzi  ręcznych  i  mechanicznych
stosowanych  przy  budowie  (montażu)  sieci  telekomunikacyjnych  i  zawarte
w szczegółowych  instrukcjach  użytkowana  tych  narzędzi  (np.  wciągarka  mechaniczna
kabli, wiertarki, lutlampy i palniki gazowe, itd.).

Dopiero posiadając i stosując tą wiedzę możecie przystąpić do wykonywania zadania
sprawdzającego opanowanie materiału z tego rozdziału.

4.5.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. W jaki sposób należy zabezpieczyć miejsce wykonywania wykopów?
2. W jaki sposób zabezpieczysz miejsce wykonywania pracy na drabinach przystawnych

lub rozstawnych?

3. Jakie tablice ostrzegawcze rozstawisz (lub wywiesisz) w pobliżu miejsca gdzie

składowane są butle gazowe (lub naboje gazowe) do palników gazowych?

4. Do jakich wysokości (lub głębokości) pracy nie istnieje potrzeba stosowania

zabezpieczenia w postaci np. szelek przed upadkiem z wysokości?

5.  Co najmniej ile osób powinno wykonywać prace montażowe w studni kablowej?
6.  W jaki sposób należy schodzić do wykopów, których głębokość przekracza 2m?
7.  Jakie  środki  ochrony  osobistej  powinien  posiadać  pracownik  wykonujący  wykop  do

głębokości 1m?

8. Jaki znak ostrzegawczy postawisz, gdy prace przy wykopach wykonywane są w pobliżu

pasa jezdni lub zajmują część chodnika?

9. W jaki sposób zabezpieczysz miejsce prowadzonych prac na okres nocy, aby uniknąć

nieszczęśliwych wypadków z udziałem własnych pracowników (współpracowników) lub
osób trzecich?

10. Podaj chociaż jeden logiczny powód kiedy przestrzeganie przepisów BHP i Ppoż. jest

zbędne lub niepotrzebne?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.5.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Zadanie do tego rozdziału będzie polegało na wykonaniu na poligonie kablowym wykopu

o długości 15m. pod kabel telekomunikacyjny rozdzielczy XzTKMXpw 10x4x0,5 mm

pomiędzy szafką rozdzielczą, a słupkiem kablowym. W czasie wykonywania tego zadania
zostanie także sprawdzony zakres opanowanego materiału z poprzednich rozdziałów. Zadane
należy wykonać zgodnie z obowiązującymi normami oraz z zastosować obowiązujące przy
tum zadaniu przepisy BHP.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) sporządzić w formie pisemnej spis materiałów, narzędzi środków ochrony osobistej,

środków do zabezpieczenia wykopu zarówno przed zawałem jak i dostępem osób
trzecich,

2) sporządzić w formie pisemnej spis materiałów, narzędzi, narzędzi i przyrządów

pomiarowych niezbędnych do wykonania wykopu i przygotowania jego ścian przed
osuwaniem i zawałem oraz dna do ułożenia kabla XzTKMXpw 10x4x0,5 mm

3) sporządzić w formie pisemnej plan pracy,
4) w czasie wykonywania zadania na bieżąco notować właściwą kolejność wykonywanych

czynności (klasyfikując je do odpowiedniej kategorii wykonywanych czynności),

5) po zakończeniu zadania uporządkować i zabezpieczyć teren prac oraz odnieść i rozliczyć

się z narzędzi i materiałów,.

6) po zakończeniu zadania wykonać w formie pisemnej sprawozdanie z zadania.

Należy pamiętać, że przy wykonywaniu spisu jak i planu pracy należy zastosować się do

odpowiednich dokumentów normatywnych, a w planie pracy zaznaczyć głębokość i sposób
przygotowania wykonywanego wykopu do ułożenia w nim kabla telekomunikacyjnego
miejscowego rozdzielczego typ XzTKMXpw 5*4*0,5 mm

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

fragment projektowanej sieci telekomunikacyjnej składający się z szafki rozdzielczej
i 1 słupka telekomunikacyjnego, 1 zakończenia kablowego w budynku;

−

dokumentacja  planowanego  przebiegu  kabla  doziemnego,  instrukcja  obsługi  lutlampy
gazowej,  karty  lub  katalogi  rur  do  budowy  kanalizacji  kablowych  telekomunikacyjnych
miejscowych,  karty  lub  katalogi  osłon  termokurczliwych  złączy  na  kablach
telekomunikacyjnych, karty  lub katalogi łączników żył  w kablach telekomunikacyjnych,
karty lub katalogi kabli telekomunikacyjnych miejscowych;

−

narzędzia:  miernik  stężenia  gazu  w  studni  kablowej,  narzędzie  do  cięcia  kabli
telekomunikacyjnych  i  rur  kanalizacji  kablowej,  rolki  kablowe  do  układania  kabli
telekomunikacyjnych, przejście kablowe lub przejście kablowe z rolkami, taśma lub linka
stalowa  do  przeciągania  przewodów, miara  taśmowa stalowa  (3  ÷  5 m),  miara  taśmowa
(25m),  młotki  ślusarskie,  nożyce  proste,  nóż  kablowy  (monterski),  namiot  monterski,
poziomica, szczypce boczne (ucinaczki) 150mm, szczypce czołowe do cięcia drutu (cęgi
do  drutu)  150  mm,  szczypce  płaskie  (płaskoszczypy)  150  mm,  szczypce  płaskie
uniwersalne  (kombinerki),  torba  monterska,  uchwyty  łącznikowe,  wkrętaki  płaskie
(szerokość  ostrza  3,  5,  9  mm),  wkrętaki  krzyżakowe,  czerpak  do  wody,  lampy
akumulatorowe,  kapturki  ochronne  na  kable  telekomunikacyjne,  klucz  do  szafek
kablowych,  klucz  nastawny  (ślimakowy),  komplet  kluczy  nasadowych  dwustronnych,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

kolanka ochronne,. Apteczka pierwszej pomocy, oliwiarka, pędzel płaski do odkurzania,
zaprawa murarska, zaprawa betonowa, kielnia, szpachelka, poziomica, piasek (lub
przesiana ziemia), żwirek (lub gres).

Tabela 7. Zadanie 5 sprawdzające zakres opanowanego materiału z poprzednich rozdziałów i znajomość oraz
umiejętność stosowania przepisów BHP i Ppoż.obowiązujących przy budowie (montażu) sieci
telekomunikacyjnych. Karta pracy ucznia cześć 1.

Spis narzędzi niezbędnych do wykonania zadania.

1. ………………………………………………………………………………. .
n. ……………………………………………………………………………..…. .

Spis narzędzi pomiarowych niezbędnych do wykonania zadania.

1. ……………………………………………………………………………………….. .
n. …………………………………………………………………………………..…….. .

Spis środków ochrony osobistej niezbędnych do wykonania zadania.

Spis środków zabezpieczających wykonywany wykop przed zawałę i dostępem osób
trzecich.

Plan pracy.

1.  ……………………………………………………………………………………….. .
2.  ……………………………………………………………………………………….. .
3.  ……………………………………………………………………………………….. .
4.  ……………………………………………………………………………………….. .
5.  ……………………………………………………………………………………….. .
6.  ……………………………………………………………………………………….. .
n. ……………………………………………………………………………………….. .

Tabela 8. Kolejność wykonywanych czynności podczas realizacji zadania z określeniem obszaru. Karata pracy
ucznia cześć 2.

Kolejność wykonywanych czynności podczas realizacji zadania z określeniem obszaru.

Nr wykonywanej

czynności .

Nazwa wykonywanej czynności.

Określenie obszaru

wykonywanej

czynności.

Pobranie niezbędnych do wykonania zadania
narzędzi, narzędzi i przyrządów pomiarowych,
środków ochrony osobistej itd.

Organizowanie.

Poniżej przedstawiono sposób punktacji i oceniania zadania przedstawionego wyżej.
Za  każdy  pełny  spis  oraz  plan  działania  otrzymujesz  1  pkt.  Za  niepełny  lub  brak  0  pkt.  Za
każdą odnotowaną  na  bieżąco czynność oraz obszar tej czynności otrzymujesz  maksymalnie
2 pkt.  Za  brak  czynności  lub  nie  zaznaczenie  obszaru  o  1pkt  mniej.  Za  brak  obu  wyżej
wymienionych  0  pkt.  Za  czynności  wypisane  do  tabeli  po  zakończeniu  zadania  łącznie

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

z zaznaczonym obszarem maksymalnie 1 pkt. za każdą. Za sprawozdanie pisemne
maksymalnie 4 pkt.

Tabela 9. Sposób oceniania zadania z tabeli 7.

Liczba punktów.

Ocena.

75 – 78

dopuszczający

79 – 83

dostateczny

84 – 89

dobry

90 – 95

bardzo dobry

96 – 99

celujący

Tabela 10. Sprawozdanie do zadania z tabeli 7. Karata pracy ucznia cześć 3.

Sprawozdanie z zakończonego zadania.
1. W czasie wykonywania zadania bezbłędnie wykonałem następujące czynności:

…………………………………………………………………………………………...
…………………………………………………………………………….…….……….
…………………………………………………………………………………………...

2. W czasie wykonywania zadania pominąłem następujące czynności lub wykonałem je

w nie właściwej kolejności:

3. Największe problemy miałem z wykonaniem:

4. Gdybym wykonywał to zadanie ponownie postąpił bym w następujący sposób:

5. Zadanie swoje oceniam (zgodnie z wykonanymi czynnościami, stawianymi

wymaganiami i tabelą oraz sposobem oceniania) na ocenę

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.5.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) dobrać środki ochrony osobistej do wykonywanego zadania?

2) dobrać środki do zabezpieczenia terenu robót przed dostępem osób

trzecich?

3) dobrać znaki i tablice ostrzegawcze oraz informacyjne do

zabezpieczenia terenu robót i składowania materiałów i sprzętu.?

4) wymienić, jakie zagrożenia występują podczas pracy z lutlampami

i palnikami gazowymi?

5) właściwie zastosować środki do zabezpieczenia terenu wykonywania

prac budowlanych przed dostępem osób trzecich?

6) wskazać

główne

zagrożenia

dla

bezpieczeństwa

pracy

przy

wykonywaniu wykopów?

7) wymienić trzy dokumenty które mówią o przepisach BHP i Ppoż.;

obowiązujących

przy

wykonywaniu

prac

budowlanych

sieci

telekomunikacyjnych?

8) wskazać

sposoby

postępowania

przypadku,

gdy

któryś

z współpracowników ulegnie wypadkowi podczas pracy?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.6. Budowa (montaż) kanalizacji kablowej pierwotnej –

rozdzielczej

4.6.1. Materiał nauczania

Podstawowym dokumentem formalno – prawnym (normatywnym) zawierającym

wymagania  techniczno  –  eksploatacyjne  dotyczące  kanalizacji  kablowej,  obowiązującej
operatorów  i  podmioty  zajmujące  się  projektowaniem  i  budową  kanalizacji  kablowej,  jest
Rozporządzenie  Ministra  Łączności  do  ustawy  „Prawo  telekomunikacyjne”  z  dnia  21  lipca
2000  r.,  Dz.U.  73,  poz.  852  Art.  89  „Określenie  warunków  budowy  infrastruktury
telekomunikacyjnej  w  miejscowościach,  wzdłuż dróg  publicznych,  kanałów  i dróg  wodnych
oraz w pobliżu lotnisk, a także współwykorzystania, skrzyżowania się lub zbliżenia do torów
kolejowych, dróg publicznych, dróg wodnych i kanałów, linii i urządzeń energetycznych oraz
urządzeń służących  do  przesyłania  płynów  i  gazów,  mając  na uwadze  uproszczenie  procesu
budowy  infrastruktury telekomunikacyjnej oraz zapewnienia bezpieczeństwa  jej eksploatacji,
a także bezpieczeństwo osób trzecich”.

Zgodnie z tym dokumentem kanalizacja kablowa powinna zapewnić:

1) szybką budowę i przebudowę telekomunikacyjnych linii kablowych bez wykonywania

robót ziemnych,

2) ochronę budynków abonenckich i stacyjnych przed przedostawaniem się do nich gazów

i wody z kanalizacji kablowej,

3) ochronę linii przed uszkodzeniami mechanicznymi, chemicznymi i innymi, ze strony

sąsiednich obiektów infrastruktury terenowej,

4) ochronę innych obiektów infrastruktury terenowej przed uszkodzeniami podczas

eksploatacji kanalizacji kablowej, a w szczególności podczas robót ziemnych związanych
z przebudową lub usuwaniem awarii kanalizacji,

5)  ochronę środowiska naturalnego i zabytków kultury materialnej,
6)  bezpieczeństwo ruchu pieszego i kołowego w miejscach włazowych,
7)  ochronę linii kablowych przed dostępem osób niepowołanych (trzecich).

Obudowy zakończeń kablowych powinny zapewnić:

1) szybkie instalowanie, przełączane i testowanie linii kablowych,
2) ochronę linii kablowych przed agresywną wilgocią, zmianami temperatury, drganiami,

uszkodzeniami mechanicznymi, zakłóceniami elektromagnetycznymi,

3) bezpieczeństwo ruchu pieszego i kołowego oraz estetykę urbanistyczną,
4) ochronę zakończeń linii kablowych przed dostępem osób nieuprawnionych (trzecich).

Telekomunikacyjne kanalizacja kablowa obejmuje:

1)  kanalizację kablową stacyjną,
2)  kanalizację wprowadzeniową,
3)  kanalizację kablową pierwotną,
4)  kanalizację kablową wtórną i trójną,
5)  rurociągi kablowe,
6)  tunele kablowe,
7)  kanalizację specjalną,
8)  inne  obiekty  infrastruktury  terenowej,  w  których  mogą  być  układane  kable

telekomunikacyjne.

Obudowy zakończeń kablowych obejmują:

a) wewnątrzbudynkowe stojaki, szafy i skrzynki zakończeń kablowych,
b) zewnętrzne szafy, słupki i skrzynki zakończeń kablowych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Podstawowymi składnikami kanalizacji kablowej (wszelkiego typu) są:

a)  rury i akcesoria do tworzenia ciągów kanalizacji kablowej oraz ciągów rurowych;
b)  studnie kablowe,
c)  komory kablowe,
d)  konstrukcje  wsporcze  w  komorach  i  studniach  kablowych  i  innych  obiektach

infrastruktury,

e) zasobniki złączowe,
f) zasobniki dla zapasów awaryjnych kabli.

Poniższy diagram przedstawia struktury ciągu kanalizacji kablowej telekomunikacyjnej

pierwotnej.

Ciąg kanalizacji kablowej

pierwotnej.

Kanalizacja

wewnątrzbudynkowa.

Komora

kablowa.

Kanalizacja

wprowadzeniowa.

Studnia stacyjna lub

przybudynkowa.

Ciąg rur kanalizacji

kablowej pozabudynkowej.

Ciąg rur pierwotnych.

Ciąg rur światłowodowych

(rurociąg kablowy).

Ciąg rur pierwotnych z

rurami kanalizacji wtórnej.

Ciąg rur mieszany.

Rys. 18. Diagram przedstawiający ciąg kanalizacji kablowej pierwotnej.

Kanalizacja kablowa specjalna budowana jest z rur stalowych kanałowych np.

w przypadku wprowadzania kabli telekomunikacyjnych na teren stacji elektroenergetycznych
wysokiego napięcia.

Obudowy zakończeń kablowych.

Podstawowe składniki.
1. Obudowy zakończeń kablowych torów miedzianych i światłowodowych oraz urządzeń

sieciowych stanowią:
a) stojaki wewnątrzbudynkowe,
b) szafki kablowe wewnątrzbudynkowe i zewnętrzne,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

c)  skrzynki kablowe wewnątrzbudynkowe i zewnętrzne,
d)  słupki kablowe,
e)  kontenery.

2. Obudowy zakończeń kablowych powinny spełniać następujące wymagania:

a) odporność na czynniki klimatyczne i środowiskowe, jak: szkodliwa atmosfera,

nasłonecznienie, wahania temperatury, duża wilgotność, drgania,

b) zabezpieczenia zakończeń kablowych przed dostępem osób nieuprawnionych

(trzecich) i przypadkowymi uszkodzeniami mechanicznymi,

c) odpowiednie ekranowanie zakończeń torów miedzianych i urządzeń sieciowych.
Do innych obiektów infrastruktury terenowej, w których mogą być układane kable

telekomunikacyjne możemy zaliczyć np.:
a)  przewody kanalizacji ściekowej,
b)  przewody obudowy ciepłociągów.
Kable  układane  w  przewodach  o  których  mowa  wyżej  powinny  być  dodatkowo  chronione
przed gryzoniami, przed wpływami szkodliwych płynów i gazów oraz wysokiej temperatury.
Ograniczenia występujące przy budowie (montażu) sieci.

W trakcie budowy traktów kanalizacji kablowej występują różnego rodzaju ograniczenia,

których należy bezwzględnie przestrzegać przy planowaniu i przy jej organizacji, jak również
podczas prowadzenia robót. Poniżej podano główne z tych ograniczeń.
1. Rury kanalizacji kablowej powinny być układane przy temperaturze otoczenia powyżej

(- 5°C). Dopuszcza się w wypadkach wyjątkowych (np. w celu dokończenia
rozpoczętych wcześniej robót) układanie rur przy niższych temperaturach powietrza, lecz
w takim wypadku należy zapewnić podgrzewanie rur w zwojach lub na bębnach.

2. W trakcie budowy występuje ograniczenie odnośnie odcinka kanalizacji kablowej

w ciągu jednej zmiany dziennej. Odcinek powinien być takiej długości aby prace na
całym odcinku zostały zakończone w czasie trwania tej zmiany, bez konieczności
zabezpieczania nie ułożonych odcinków rur oraz akcesoriów na okres nocy.

3. Należy przestrzegać wymagań i ograniczeń występujących na odcinkach zbliżeń

i skrzyżowań z innymi urządzeniami uzbrojenia terenowego (gazociągi, wodociągi, itp.).
Prace  takich  miejscach  należy  wykonywać  w  sposób  wskazany  w  uzgodnieniach
i omówieniu  zawartym  w  projekcie  technicznym  wykonawczym  i  pod  ewentualnym
nadzorem  technicznym  (jeżeli  tak  wynika  z  uzgodnień)  użytkowników  sąsiadujących
urządzeń uzbrojenia terenu.

4. Należy bezwzględnie wziąć pod uwagę i stosowanie ograniczenia czasowe i przestrzenne

wynikające z zatwierdzonego projektu organizacji ruchu drogowego na czas trwania
budowy.

5. W przypadku wykrycia w wykopie niezidentyfikowanego przewodu (rurociągu, kabla),

nie wyszczególnionego i nie wykazanego na podkładzie geodezyjnym w projekcie
budowlanym, prace należy natychmiast przerwać. Wznowienie prac następuje wyłącznie
po uzupełnieniu projektu technicznego przez projektanta w trybie nadzoru autorskiego
i po dokonaniu odpowiednich wpisów w dzienniku budowy.

6. Należy wziąć pod uwagę możliwość pojawienia się w wykopie lub studni kablowej

niebezpiecznego  gazu  stosować  się  do  szczegółowych  zaleceń  dotyczących  wietrzenia
studni  i  nie rozpoczynania robót, zanim nie zostanie  stwierdzony pomiarowo brak gazu.
W  przypadku  stwierdzenia  obecności  gazu,  pracę  należy  rozpocząć  wyłącznie  po
uprzednim  powiadomieniu  odpowiednich  służb  gazownictwa  o  pojawieniu  się  gazu,
usunięciu przyczyny ulatniania  się gazu  i  stwierdzeniu za pomocą czujnika,  że gazu  już
nie ma.

7. W przypadku wykrycia zmienionej sytuacji terenowej w stosunku do podanej w projekcie

technicznym (lub budowlanym) jak np. przeszkody na trasie wykopu w postaci kiosku

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

lub słupa linii energetycznej itp., należy prace przerwać. Wznowienie prac może się
odbyć dopiero po uzupełnieniu projektu technicznego przez projektanta w trybie nadzoru
autorskiego i po dokonaniu odpowiednich wpisów w dzienniku budowy.

Wykonywanie wykopów
Wytyczenie trasy kanalizacji kablowej.

Wytyczenie trasy kanalizacji kablowej w terenie powinno być wykonane na podstawie

odpowiedniej  mapy  (podkładu  geodezyjnego).  Mapa  ta  winna  stanowić  integralną  część
zatwierdzonego  projektu  budowlanego.  Wytyczenia  trasy  w  terenie  dokonują  upoważnione
służby geodezyjne.
Na  wytyczonej  trasie  kanalizacji  kablowej  pierwotnej  studnie  kablowe  powinny  być
usytuowane zgodnie z projektem budowlanym.
Zasadą jest umieszczanie studni:

−

przelotowych – na odcinkach przebiegu prostoliniowego dla zachowania dopuszczalnych
długości przelotów między sąsiednimi studniami oraz w miejscu zmian poziomu
usytuowania kanalizacji;

−

narożnych – na załamaniach trasy;

−

odgałęźnych (w prawo, w lewo, dwustronnie) – w miejscach odgałęzień od ciągu
głównego kanalizacji;

−

szafkowych – przy szafkach kablowych;

−

końcowych – na końcu ciągu kanalizacji;

−

stacyjnych – przed budynkiem stacji telekomunikacyjnej;

−

przy budynkowych – przed budynkiem do którego wchodzi linia kablowa a nie jest on
obiektem telekomunikacyjnym.

Długość wykopów

Wykop dla rur kanalizacji kablowej powinien być wykonywany jednorazowo na odcinku

obejmującym co najmniej dwie sąsiednie studnie kablowe. Krótsze odcinki mogą być
wykonywane tylko w uzasadnionych wypadkach (np. gdy trasa kanalizacji przebiega wzdłuż
budynków nie podpiwniczonych, gdyż długości wykopów w takiej sytuacji są ograniczone ze
względów na bezpieczeństwo; w przypadku konieczności zachowania bezpieczeństwa ruchu
kołowego i pieszego).

Podczas wyznaczania długości wykopów dla poszczególnych etapów robót przy budowie

kanalizacji kablowej należy się kierować danym technicznymi zawartymi w projekcie
technicznym wykonawczym.

Głębokość wykopów

Głębokość wykopów na poszczególnych odcinkach przebiegu kanalizacji powinna być

dostosowana do głębokości ułożenia ciągów kanalizacyjnych wg zatwierdzonego projektu
budowlanego.

Normatywne głębokości usytuowania rur kanalizacji kablowej podane są w normach

zakładowych odpowiednich operatorów.

Należy nadmienić, że głębokość ułożenia kanalizacji na poszczególnych odcinkach

może wynikać np. z typu zastosowanych studni kablowych lub sytuacji terenowej. W trakcie
budowy  należy  stosować  się  w  tym  zakresie  do  szczegółowych  danych  zawartych
w zatwierdzonym  projekcie  budowlanym  i  wykonywać  ewentualne  wzmocnienia
mechaniczne wg projektu budowlanego i wykonawczego.
wykonawczego przypadku przewidywanej rozbudowy kanalizacji wykopy należy wykonywać
odpowiednio  głębsze.  Dla  kanalizacji  wzmocnionej  i  dla  kanalizacji  specjalnej  należy

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

stosować głębokość wykopów na poszczególnych odcinkach wg projektu budowlanego i/lub
wykonawczego.

W szczególnych przypadkach może być budowana kanalizacja płytka (zagłębiona płycej

niż na głębokościach normatywnych).

Szerokość wykopów

Wymagana szerokość dna wykopów podano w tabeli poniżej. Dla zestawów o innej

liczbie otworów w rzędzie odległość w świetle od ściany wykopu do rury w dnie wykopu nie
Powinna być mniejsza od 0,15m. Dla kanalizacji specjalnej należy stosować szerokość
wykopów wg tabeli poniżej; chyba że z dokumentacji technicznej na jej wykonanie zachodzi
konieczność zastosowania innej szerokości wykopów.

Tabela 14. Szerokość dna wykopu dla kanalizacji kablowej telekomunikacyjnej.

Wyszczególnienie.

Szerokość dna wykopu w metrach.

Liczba rur.

Kanalizacja z rur.

0,30

0,45

0,55

0,70

0,80

0,90

1,05

1,15

Rozbiórka nawierzchni.

Przy wykonywaniu kanalizacji należy, w miarę możliwości, unikać zrywania nawierzchni

dróg  i  ulic,  stosując  metody  przewiertu  i  przecisku.  Jeśli  jest  to  już  konieczne,  zrywanie
powinno być wykonane w taki sposób, aby zerwane elementy  nawierzchni  mogły  być w jak
największym  stopniu  wykorzystane  do  jej  naprawy  po  ułożeniu  kanalizacji  i  zasypaniu
wykopów.
Na wytyczonej geodezyjnie trasie kanalizacji roboty rozpoczyna się od rozbiórki nawierzchni.
Nawierzchnię  z  płyt  chodnikowych  lub  innych  rozbiera  się  ręcznie,  odkładając  odzyskane
pełnowartościowe materiały do ponownego użycia. Nawierzchnię asfaltową można przecinać
piłami  do  cięcia  asfaltu  albo  też  z  użyciem  narzędzi  ręcznych.  Szerokość  pasa  zdejmowanej
nawierzchni wynika z projektowanej konfiguracji i głębokości układania rur kanalizacyjnych.

Na poniższym rysunku pokazano rozmieszczenie ziemi z wykopu, rur oraz materiałów

i narzędzi Rysunek zależności od kategorii gruntu w jakim wykopy są wykonywane.

Rys. 19. Rozmieszczenie ziemi z wykopu, rur, materiałów i narzędzi: a) grunt kategorii IV, b) grunt kat. II.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Ręczne wykonywanie wykopów

Należy bezwzględnie pamiętać, że pracownicy zatrudnieni przy kopaniu powinni być tak

rozstawieni, aby przy wyrzucaniu czy rozbijaniu kilofami ziemi nie został uderzony inny
pracownik lub przechodzień.

Wykopy powinny być wykonane z nachyleniem skarp wynikającym z klina odłamu

uzależnionego od głębokości wykopu i kategorii gruntu. Głębokość i szerokość wykopów
wynika z projektu budowlanego i zależy od liczby i średnicy rur w warstwie oraz liczby
warstw w ciągu kanalizacji.

Ściany wykopów głębszych niż 1m lub zagrożonych wstrząsami np. od przejeżdżających

obok pojazdów mechanicznych należy zabezpieczyć przed osuwaniem się ziemi i/lub
zawałami, kopiąc stok o nachyleniu 45

, lub też za pomocą obudowy.

W tabeli poniżej przedstawiono przykłady różnej kategorii gruntów.

Tabela 15. Określenie kategorii gruntu.

Kategoria

gruntu

Charakterystyka i rodzaj gruntu

Średnia

gęstość

t/m

Narzędzia

1.  Piasek suchy bez spoiwa.
2.  Gleba uprawna zaorana lub ugorowa.
3.  Torf bez korzeni.

1,6
1,2
1,0

Szufle
i łopaty.

II.

1. Piasek wilgotny.
2. piasek gliniasty, pył i less wilgotne,

twardoplastyczne i plastyczne.

3.  Torf z korzeniami o grubości do 30 mm.
4.  Torf bez korzeni.
5.  Nasyp z piasku oraz z piasku małogliniastego

z gruzem.

6. Żwir do 25 mm bez spoiwa lub mało spoisty.

1,7
1,8

1,1
1,3
1,7

1,7

Łopaty,
niekiedy
motyki lub
oskardy.

III.

1. Piasek gliniasty, pył i less mało wilgotne,

półtwarde.

2. Gleba uprawna z korzeniami grubości ponad

30 mm.

3. Torf z korzeniami o grubości ponad 30 mm.
4. Nasyp zleżały z piasku gliniastego, pyłu i lessu

z gruzem, tłuczniem lub odpadami drewna.

5. Glina, glina ciężka i pyły wilgotne,

twardoplastyczne i plastyczne bez głazów.

6. Mady i namuły rzeczne gliniaste.

1,9

1,4

1,4
1,9

2,0

Łopaty
i oskardy
z
częściowym
użyciem
drągów
stalowych.

IV.

1. Less suchy zwarty.
2. Nasyp zleżały z gliny lub iłu z gruzem,

tłuczniem lub głazami o masie do 25 kg
stanowiącym 10% objętości gruntu.

3. Grube otoczaki lub rumosz o wymiarach do

90mm lub z głazami o masie do 10 kg.

4. Glina ciężka i ił mało wilgotne, półzwarte

i zwarte.

5. Gruz scalony i rumowisko budowlane

z blokami do 50 kg.

6. Iłołupek miękki.

1,9
2,0

2,0

2,1

1,7

2,0

Łopaty
i oskardy
przy stałym
używaniu
oskardów
lub drągów
stalowych,
częściowo
kliny i
młoty.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

1. Żużel hutniczy zwietrzały.
2. Glina zwałowa z głazami do 50 kg

stanowiącymi 10 – 30% objętości gruntu.

3. Rumosz zwietrzelinowy o wymiarach ponad

90 mm.

4. Gruz ceglany i rumowisko budowlane silnie

scementowane lub z blokami ponad 50 kg.

5. Margle miękkie i miękka skała kredowa.
6. Węgiel

brunatny

węgiel

kamienny

rozsypliwy.

7.  Ił przewarstwiony łupkiem.
8.  Iłołupek twardy lub rozsypliwy.
9.  Zlepieńce słabo scementowane.
10.  Gips.

2,0
2,1

1,8

1,6

1,2
2,0
2,1
2,2

Oskardy
i drągi
stalowe
częściowo
materiały
wybuchowe.

VI.

1.  Łupek średnio zwarty nierozsypliwy.
2.  Margiel średnio zwarty słabo spękany.
3.  Skała kredowa (margiel) zwarta.
4.  Wapień miękki porowaty silnie spękany.
5.  Węgiel kamienny zwarty.
6.  Tuf wulkaniczny częściowo sypki.

2,7
2,3
2,3
1,2
1,2
1,6

Młoty
pneumatyczne
i materiały
wybuchowe.

Pionowe ściany wykopów należy odpowiednio umocować i zabezpieczyć za pomocą

oszalowania z desek. W niewielkich wykopach dozwolone jest stosowanie ścian wykopów
bez wzmocnień, przy zachowaniu następujących warunków:

−

w gruntach sypkich głębokość wykopu nie powinna przekraczać 0,75 m;

−

w gruntach średnich, odkopywanych łopatą, głębokość wykopu nie powinna przekraczać
1,25 m;

−

w gruntach twardych, odkopywanych z a pomocą drągów żelaznych i kilofów, głębokość
wykopu nie powinna przekraczać 2 m.

W  gruncie  dostatecznie  zwartym  przy  głębokości  1  ÷  1,75  m  wystarczy  obudowa  pionowa.
W gruncie  sypkim  lub  wodonośnym  nie  wolno  kopać  od  razu  głęboko;  wykop  musi
postępować  etapami  po  20  ÷  30  cm,  które  należy  natychmiast  obudować.  W  gruncie
wodonośnym należy przy takiej obudowie stosować słomę na zewnętrznej stronie obudowy.

Wykopy dla studni kablowych

Zaleca się, aby studnie kablowe były wykonywane równocześnie z budową ciągów

rurowych.  Podobnie  jak  inne  wykopy  dla  kanalizacji  kablowej,  również  wykopy  dla  studni
mogą być wykonywane ręcznie lub mechanicznie, z zachowaniem wymagań opisanych wyżej.
Rodzaj  i  typy  studni  kablowych  należy  stosować wg  zatwierdzonego  projektu  budowlanego
i wykonawczego.
W  zależności od rozmiarów studni  i technologii  wykonania określane są  wymiary  wykopów
dla tych  studni. Są to wykopy  jamiste, o głębokościach  większych  niż dla ciągów rurowych.
Dlatego też wymagają one szczególnie skutecznego zabezpieczenia na budowie.

Wyrównanie i wzmocnienie dna wykopu

Przed przystąpieniem do układania rur dno wykopu powinno być wyrównane

i ukształtowane zgodnie ze spadkiem wg projektu technicznego. Podłoże w miejscach po
fundamentach, grubych korzeniach, głazach itp. Powinno być wyrównane i ubite.

W gruntach mało spoistych, takich jak próchnica, suchy piasek bez spoiwa lub

w gruntach przesyconych wodą; jak torfy, muły, kurzawki na dnie wykopu układać należy
lawę z betonu marki ”100” o grubości co najmniej 10 cm.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Ławę z betonu na dnie wykopu należy układać również w przypadku możliwości osiadania

gruntu (przebudowy ulic, w świrze wzruszonej lub usypanej ziemi). Dopuszcza się wykonanie
ławy przez sporządzenie warstwy kamieni, tłucznia i piasku i zalanie jej zaprawą cementową.
Ławę betonową w gruntach kategorii III i IV, należy wysypać warstwą piachu lub przesianej
ziemi o grubości nie mniejszej niż 5 cm.

Układanie i łączenie rur.

Na przygotowane dno wykopu należy ułożyć jedną lub kilka rur w jednej warstwie

połączonych przekładkami dystansowymi z tworzywa sztucznego. Jeśli nie ma następnych warstw
należy  ułożone  rury  zasypać.  W  przypadku  układania  następnych  warstw,  ułożoną  warstwę  rur
należy  zasypać  piaskiem  lub  przesianą  ziemią  i  lekko  ubić,  polewając  wodą,  w celu  dokładnego
wypełnienia  szczelin  między  rurami.  W  celu  zapewnienia  spoistości  wielootworowego  ciągu
kanalizacji  szczeliny  między  rurami  należy  w  odległościach  nie  mniejszych  niż  20  m  wypełnić
masą betonową (cement i piasek w stosunku 1:3) na długości 0,8 m.

Rys. 20. Ułożenie rur kanalizacji telekomunikacyjnej z zastosowaniem przekładek dystansowych

Rys. 21. Warstwowe układanie kanalizacji telekomunikacyjnej z rur a) widok z góry; b) widok z boku.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Przy układaniu rur w wykopie otwartym należy przestrzegać następujących zasad. Rury

powinny być ułożone na podsypce wykonanej z piasku o kącie tarcia 20° i frakcji 0 ÷ 8 mm,
o grubości co najmniej 10 cm. W przypadku gruntów skalistych grubość podsypki powinna
wynosić co najmniej 15 cm. Przestrzeń wokół rury i nad należy wypełnić piaskiem, przy
czym minimalna grubość warstwy piasku nie może być mniejsza niż 10 cm.

W okresie letnim gdy temperatura w ziemi na głębokości układania rur jest znacznie niższa

niż temperatura w miejscu składowania rur, należy ułożyć rury na dnie wykopu, po uprzednim
wykonaniu podsypki, i zostawić na noc, a następnego dnia, po ochłodzeniu rur, zasypać wykop.

Uszczelnienia końców rur i ich łączenie powinno być wykonane przy pomocy uszczelek

i złączek mających świadectwo upoważnionej jednostki naukowo – badawczej.

Rys. 22. Przekrój wykopów z dwururowym rurociągiem kablowym. a) z dodatkowym zabezpieczeniem

przykrywami betonowymi na odcinkach przebiegu znacznie narażonymi na uszkodzenia mechaniczne;

b) z zabezpieczeniem taśmą TO i TOL.

Skrzyżowania kanalizacji kablowej (rurociągów kablowych) z urządzeniami infrastruktury

terenowej.

Rys. 23. Skrzyżowanie rurociągu kablowego (kanalizacji kablowej) z drogą.

Rys. 24. Skrzyżowanie rurociągu kablowego (kanalizacji kablowej)

z drogą przy jednakowych poziomach nawierzchni drogi i terenu.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rys. 31b. Odgałęźniki rurowe.

4.6.2. Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1. Wymień co powinna zapewnić kanalizacja kablowa zgodnie z dokumentem

Rozporządzenie  Ministra  Łączności  do  ustawy  „Prawo  telekomunikacyjne”  z  dnia  21
lipca 2000  r.,  Dz.U.  73,  poz.  852  Art.  89 „Określenie  warunków  budowy  infrastruktury
telekomunikacyjnej  w  miejscowościach,  wzdłuż  dróg  publicznych,  kanałów  i  dróg
wodnych  oraz  w  pobliżu  lotnisk,  a  także  współwykorzystania,  skrzyżowania  się  lub
zbliżenia  do  torów  kolejowych,  dróg  publicznych,  dróg  wodnych  i  kanałów,  linii
i urządzeń  energetycznych  oraz  urządzeń  służących  do  przesyłania  płynów  i  gazów,
mając  na  uwadze  uproszczenie  procesu  budowy  infrastruktury  telekomunikacyjnej  oraz
zapewnienia bezpieczeństwa jej eksploatacji, a także bezpieczeństwo osób trzecich”?

2.  Wymień wszystkie podstawowe składniki kanalizacji kablowej?
3.  Narysuj strukturę ciągu kanalizacji kablowej telekomunikacyjnej pierwotnej?
4.  Wymień, co zaliczamy do innych obiektów infrastruktury terenowej, w których mogą być

układane kable telekomunikacyjne?

5. Wymień i opisz wszystkie główne ograniczenia występujące podczas budowy kanalizacji

kablowej, których należy bezwzględnie przestrzegać?

6. Określ, w jaki sposób należy zabezpieczyć ściany wykopów w zależności od ich

głębokości i rodzaju gruntu?

7.  Opisz, w jaki sposób i jakiego typu wykonuje się wykopy dla studni kablowych?
8.  W jakim celu wykonujemy wyrównanie i wzmocnienie dna wykopu?
9.  Dokładnie  opisz  sposób  układania  i  łączenia  rur  na  odpowiednio  wykonanym  dnie

wykopu?

10. Przedstaw w formie graficznej i objaśni słownie zasadę układania kanalizacji kablowej

w poprzek skarp?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.6.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Zadanie do tego rozdziału będzie polegało na wykonaniu na poligonie kablowym wykopu

o długości  15  m.  pod  kabel  telekomunikacyjny  wprowadzeniowy  pomiędzy  słupkiem
kablowym,  a  zakończeniem  kablowym  w  budynku  mieszkalnym.  W  czasie  wykonywania
tego  zadania  zostanie  także  sprawdzony  zakres  opanowanego  materiału  z  poprzednich
rozdziałów.  Zadane  należy  wykonać  zgodnie z obowiązującymi  normami oraz  z zastosować
obowiązujące przy tum zadaniu przepisy BHP.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) sporządzić w formie pisemnej spis materiałów, narzędzi środków ochrony osobistej,

środków do zabezpieczenia wykopu zarówno przed zawałem jak i dostępem osób
trzecich,

2) sporządzić w formie pisemnej plan pracy,
3) w czasie wykonywania zadania na bieżąco notować właściwą kolejność wykonywanych

czynności, (klasyfikując je do odpowiedniej kategorii wykonywanych czynności),

4)  po zakończeniu zadania wykonać w formie pisemnej sprawozdanie z zadania.
Należy  pamiętać,  że  przy  wykonywaniu  spisu  jak  i  planu  pracy  należy  zastosować  się  do
odpowiednich  dokumentów  normatywnych,  a  w  planie  pracy  zaznaczyć  głębokość  i  sposób
przygotowania  wykonywanego  wykopu  do  ułożenia  w  nim  kabla  telekomunikacyjnego
miejscowego rozdzielczego typ XzTKMXpw 15*4*0,5 mm

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

jak w ćwiczeniu 1 z rozdziału 4.5.5.

Karty pracy ucznia i sposób oceniania został przedstawiony w ćwiczeniu 1 w rozdziale 4.5.3.

4.6.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) dobrać wszystkie składniki kanalizacji kablowej?

2) określić wszystkie wymagania jakie powinny spełniać obudowy

zakończeń kablowych?

3) podać przykład, kiedy można wykonywać krótszy odcinek wykopu dla

rur kanalizacji kablowej?

4) obliczyć szerokość dna wykopów dla kanalizacji składającej się z 6 rur?

5) przedstawić na rysunku rozmieszczenie ziemi z wykopu, rur oraz

materiałów i narzędzi jeżeli wykop jest wykonywany w gruncie
kategorii IV?

6) wskazać

główne

zagrożenia

dla

bezpieczeństwa

pracy

przy

wykonywaniu wykopów?

7) wyjaśnić, w jaki sposób wykonuje się wykopy w gruntach sypkich i

wodonośnych?

8) określić, kiedy wykonuje się na dnie wykopu ławę z betonu?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.7. Budowa

(montaż)

sieci

kablowych

miejscowych

magistralnych – rozdzielczych

4.7.1. Materiał nauczania

Do budowy sieci kablowych kanalizacji kablowej i doziemnych stosuje się kable

telekomunikacyjne  miejscowe.  Ze  względu  na  rodzaj  terenu,  infrastruktury  budowlanej,
natężenie  ruchu  kołowego  i  szynowego  (kolej  i  komunikacja  miejska  tramwajowa),
sąsiedztwo  linii  energetycznych,  gazociągów,  naftociągów  oraz  cieków  wodnych  kable
telekomunikacyjne możemy podzielić na następujące grupy:

−

telekomunikacyjne kable miejscowe (XzTKMX),

−

telekomunikacyjne kable miejscowe wzdłużnie uszczelniane (XzTKMXw),

−

telekomunikacyjne kable miejscowe wzdłużnie uszczelniane z zaporą przeciwwilgociową
(XzTKMXpw),

−

telekomunikacyjne kable miejscowe zbrojone taśmą stalową,

−

telekomunikacyjne kable miejscowe specjalne.
Podczas budowy linii kablowych używa się kabli telekomunikacyjnych w odcinkach

produkowanych  fabrycznie  o  określonej  długości.  Ponieważ  długość  budowanych  linii
kablowych  przewyższ  przeważnie  kilka  lub  kilkanaście  razy  długości  fabryczne  kabli
telekomunikacyjnych  wynika  z  tego  konieczność  łączenia  tych  kabli  (wykonania  złączy  na
kablach

telekomunikacyjnych).

Konieczność

wykonywania

złączy

kablach

telekomunikacyjnych występuje także w przypadku linii kablowych rozdzielczy (tzn. kabel
o większej liczbie par (czwórek) przechodzi w dwa lub więcej kabli o mniejszej liczbie par
(czwórek). Złącza kablowe możemy wykonać w następujących technikach:

−

tradycyjna (na skrętkę) – odpowiednie żyły w poszczególnych parach (czwórkach)
jednego kabla łączy się silnie skręcając z takimi samymi żyłami w drugim kablu,

−

przy  użyciu  łączników  pojedynczych  żył  kablowych  –  odpowiednie  żyły
w poszczególnych  parach  (czwórkach)  jednego  kabla  łączy  się  stosując  łączniki
pojedyncze żył (np. UY  firmy 3M, ETON  firmy  Eton,  lub PCABOND  firmy  Raychem)
z takimi samymi żyłami w drugim kablu,

−

przy  użyciu  łączników  wielo  parowych  żył  kablowych  –  odpowiednie  pary  (czwórki)
jednego  kabla  łączy  się  stosując  łączniki  wieloparowe  (10  -  ,  lub  25  -  cio  parowe)
z odpowiednimi parami (czwórkami) drugiego kabla.
Każde  złącze  kablowe  musi  zostać  odpowiednio  zabezpieczone  przed  wpływami

czynników zewnętrznych. Do zabezpieczenia złączy kablowych stosuje się w telekomunikacji
osłony  złączy  kablowych.  W  związku  z  dużą  liczbą  producentów  i  dostawców osłon  złączy
kablowych  nie  sposób  wymienić  wszystkie  typy  tych  osłon,  ograniczę  się  tylko  do  podania
rodzajów  osłon  złączy  kablowych.  Osłony  złączy  kablowych  ze  względu  na  technologię
wykonania dzielimy na:

−

osłony termokurczliwe – osłona uzyskuje w pełni swoje właściwości ochronne (dla
złącza kablowego) pod wpływem ogrzewania jej płomieniem palnika lub lutlampy
gazowej (można zastosować także opalarkę elektryczną),

−

osłony zimnokurczliwe – osłona uzyskuje w pełni swoje właściwości ochronne (dla
złącza kablowego) w temperaturze 15 – 25°C (obkurczenie osłony następuje
w temperaturze powietrz i określonym w instrukcji czasie),

−

osłony rozbieralne – wykonane w różnych technologiach umożliwiające rozebranie
i ponowne ich użycie.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Rysunek 3216a. Wykonanie

złącza z zastosowaniem łączników

wieloparowych.

Rysunek 32b. Wykonanie złącza

z zastosowaniem łączników

wieloparowych.

Rysunek 33. Zamontowana

osłona termokurczliwa na złączu

rozgałęźnym.

Podczas budowy linii kablowych kable telekomunikacyjne układa się bezpośredni

w ziemi  (doziemne)  lub  w  kanalizacji  kablowej.  W  przypadku  układania  kabli  doziemnych
wykop  pod  kabel  telekomunikacyjny  musi  spełnić  wymagania  zawarte  w  dokumentach
normatywnych.  Natomiast  przy  układaniu  kabli  w  kanalizacji  kablowej  stosujemy  technikę
wciągania  ręcznego  lub  mechanicznego  (mechanicznego  zastosowaniem  mechanicznych  np.
spalinowych  wciągarek  (wind)  kablowych).  Do  wciągania  kabli  do  kanalizacji  kablowej
istnieje  konieczność  stosowania  także  innego  osprzętu  (np.  pończoch  kablowych,  rolek
kablowych  itd.)  Dokładnie  metody  wciągania  kabli  do  kanalizacji  kablowej  omówiono
w poradniku  dla  ucznia  do  jednostki  modułowej  „Remonty  sieci  telekomunikacyjnych
725[02]Z3.03.”.

Do kabli telekomunikacyjnych zaliczamy także światłowody. W światłowodach

w odróżnieni od kabli telekomunikacyjnych miejscowych  miedzianych  medium służącym do
przenoszenia  informacji  jest  włókno  szklane.  Metod  montażu  linii  opartych  o  światłowody
różni  się  od  linii  opartych  na  kablach  miedzianych.  Światłowody  doziemne  i  w  kanalizacji
kablowej  wprowadza  się  w  rurociągi  kablowe.  Rurociągi  kablowe  doziemne  są  wykonane
z rur z odpowiedniego tworzywa (w zależności od warunków terenowych) szczelnie ze  sobą
połączonych. W przypadku kanalizacji kablowej rurociąg dla kabli światłowodowych tworzy
przeważnie kanalizację wtórną lub trójną. W przypadku rurociągów doziemnych w analizach
kablowej  metoda  wprowadzania  do  nic  kabli  światłowodowych  jest  taka  sama.  Kable
światłowodowe  wdmuchuje  się  do  rurociągów  przy  pomocy  specjalnych  urządzeń
(wdmuchiwarek). Tak  jak w przypadku kabli miedzianych tak  i w przypadku światłowodów
zachodzi konieczność wykonywania na nich złączy. Złącza na światłowodach ze względu na
rodzaj  medium  przenoszącego  informacje  (szkło)  wykonuje  się  spawając  poszczególne
włókna  jednego  kabla  z  odpowiednimi  włóknami  drugiego  kabla  światłowodowego.  Do
wykonania  spawów  włókien  światłowodowych  używa  się  specjalnych  spawarek.  Złącza  na
światłowodach  wymagają  stosowania  także  odpowiednich  osłon  chroniących  je  przed
wpływami atmosferycznymi i uszkodzeniami mechanicznym.

Po zmontowaniu odcinka linii kablowej (odcinek linii kablowej to odcinek kablowy

pomiędzy  jednym  zakończeniem  kablowym  np.  szafka  kablowa,  a  drugim  zakończeniem
kablowym  skrzynka  kablowa  na  ścianie  budynku)  bezwzględnie  należy  wykonać  niezbędne
pomiary  na  nowo  wybudowanej  linii  kablowej.  Wykonanie,  zanotowanie  oraz  analiza  tych
pomiarów jest wymagana nie tylko w dokumentach normatywnych, ale także w dokumentacji
powykonawczej  budowanego  traktu  kablowego.  Do  pomiarów  których  wykonania  wymaga
się na nowo budowanych liniach kablowych zaliczamy:

−

sprawdzenie ciągłości i poprawności rozszycia żył kablowych,

−

sprawdzenie rezystancji pętli żył kabla oraz asymetrii rezystancji żył w parach,

−

sprawdzenie ciągłości ekranu,

−

sprawdzenie rezystancji żył kablowych,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

sprawdzenie odstępów przenikowych,

−

sprawdzenie poprawności krosowania,

−

sprawdzenie rezystancji uziemienia,

−

sprawdzenie na poszczególnych torach abonenckich odstępu sygnału użytecznego od
sygnału zakłóceń,

−

sprawdzenie tłumienności wynikowej torów abonenckich,

−

sprawdzenie rezystancji ekranów.

Do wykonania pomiarów wymienionych powyżej należy użyć następujących przyrządów
pomiarowych:

−

miernik  uniwersalny  (multimetr)  z  możliwością  pomiaru  napięcia  stałego  i  zmiennego,
rezystancji  i  zwarcia  –  wykorzystywany  np.  do  pomiaru  ciągłości  i  poprawności
rozszycia  żył  kablowych,  rezystancji  pętli  żył  kabla  oraz  asymetrii  rezystancji  żył
w parach, czy na badanych żyłach nie występują obce napięcia;

−

megaomomierz – wykorzystywany do pomiaru np. rezystancji żył kablowych;

−

generator częstotliwości akustycznych z zamknięciem wejścia pomiarowego na 600Ω lub
wysoko omowo – wykorzystywany do pomiaru tłumienności wynikowej torów
abonenckich, odstępów przenikowych;

−

selektywny miernik poziomu z zamknięciem na 600Ω lub wysoko omowo –
wykorzystywany do pomiaru tłumienności wynikowej torów abonenckich lub odstępów
przenikowych;

−

zamknięcie toru impedancją 600Ω – do wykonania np. pomiaru odstępów przenikowych;

−

lokalizator par w kablach miedzianych lub telefon monterski z generatorem
f akustycznych – wykorzystywany do wykonania sprawdzenia poprawności krosowania.

Więcej  wiadomości  odnośnie  wykonywania  pomiarów  (schematy  układów  pomiarowych,
przyrządy  pomiarowe  oraz  metody  i  wymagania  odnośnie  prowadzenia  dokumentacji
pomiarowej)  zawarto  w  poradniku  dla  ucznia  do  jednostki  modułowej  „Remonty  sieci
telekomunikacyjnych 725[02]Z3.03.”.

W zakończeniach kablowych przed instalacjami stacyjnymi i wewnątrzbudynkowymi

stosuje się na zespołach łączówek różnego rodzaju zabezpieczenia. Zabezpieczenia te chronią
zarówno instalacje wewnętrzne jaki urządzenia końcowe na torach kablowych przed
szkodliwymi wpływami elektromagnetycznymi. Do najczęściej stosowanych zabezpieczeń
linii kablowych zaliczamy:

−

bezpieczniki – zapewniają ochronę przed przetężeniami,

−

odgromniki gazowe – zapewniają ochronę przed napięciami i prądami udarowymi,

−

warystory – zapewniają ochronę przed przepięciami.

Wyżej wymienione elementy zabezpieczeń montuje się w specjalnych magazynkach do
stosowanych do odpowiednich łączówek lub zespołów łączówkowych umieszczonych
w zakończeniach kablowych.

Pytania sprawdzające

Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.

1) Wymień wszystkie rodzaje telekomunikacyjnych kabli miejscowych ze względu na

zastosowanie?

2) Podaj, kiedy istnieje w typowych sytuacjach konieczność wykonania złączy na kablach

telekomunikacyjnych?

3) Wymień

wszystkie

znane

metody

wykonywania

złączy

kablach

telekomunikacyjnych?

4) Wymień wszystkie rodzaje osłon złączy kablowych?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5) Podaj wszystkie rodzaje pomiarów które trzeba wykonać na nowo wybudowanych

liniach kablowych?

6) Jakie pomiary możemy wykonać przy pomocy zestawu: generator częstotliwości

akustycznych z zamknięciem wejścia pomiarowego na 600Ω lub wysoko omowo oraz
selektywny miernik poziomu z zamknięciem na 600Ω lub wysoko omowo?

4.7.3. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj dwa odcinki linii kablowej. Pierwszy odcinek to linia kablowa doziemna

przebiegająca  pomiędzy  szafką  kablową  rozdzielczą,  studnią  kablową  rozdzielczą
(w kanalizacji  kablowej  kabel  25  czwórkowy),  studnia  kablowa  rozdzielcza  słupek  kablowy
(kabel  10  czwórkowy  doziemny).  Drugi  odcinek  to  linia  kablowa  w kanalizacji  kablowej
pomiędzy  Szafką  rozdzielczą  studnią  kablową  zakończeniową.  Na  odcinku  szafka  kablowa
rozdzielcza  studnią  kablowa  rozdzielcza  kabel  telekomunikacyjny  25 czwórkowy.  W  studni
kablowej rozdzielczej  złącze rozdzielcze  na kabel 10 czwórkowy doziemny  i 15 czwórkowy
w kanalizacji kablowej do studni kablowej zakończeniowej. Studni kablowej zakończeniowej
musisz  wykonać  złącze  kablowe  przelotowe  i  wprowadzić  kable  telekomunikacyjny  do
zakończenia  kablowego  (skrzynka  kablowa  naścienna).  We  wszystkich  zakończeniach
kablowych  musisz  wykonać  krosowanie  odpowiednich  kabli  na  zespołach  łączówkowych,
osadzić magazynki odgromników odgromniki gazowe dwuelektrodowe na wszystkich parach
wybudowanej  linii  kablowej.  Po  zakończeniu  prac  związanych  z montażem  kabli
telekomunikacyjnych na wszystkich parach nowo wybudowanych linii kablowych powinieneś
dokonać  sprawdzenia  poprawności  wykonania  krosowania  i  złączy  kablowych  oraz  pomiar
tłumienności wynikowej torów abonenckich.

Sposób wykonania ćwiczenia

Aby wykonać ćwiczenie, powinieneś:

1) sporządzić w formie pisemnej spis materiałów, narzędzi środków ochrony osobistej,

środków do zabezpieczenia wykopu zarówno przed zawałem, dostępem osób trzecich
oraz czynnikami atmosferycznymi,

2) sporządzić w formie pisemnej spis materiałów, narzędzi, narzędzi i przyrządów

pomiarowych niezbędnych do wykonania budowy linii kablowej doziemnej
i w kanalizacji kablowej oraz wykonania sprawdzenia poprawności wykonania
krosowania i złączy kablowych i pomiaru tłumienności wynikowej torów abonenckich,

3) sporządzić w formie pisemnej plan pracy,
4) pobrać wszystkie niezbędne do wykonania zadania materiały narzędzia środki ochrony

osobistej itd.,

5) w czasie wykonywania zadania na bieżąco notować właściwą kolejność wykonywanych

czynności (klasyfikując je do odpowiedniej kategorii wykonywanych czynności),

6) wykonać zabezpieczenie terenu wykonywanych robót (zgodnie z wytyczoną trasą

przebiegu linii kablowych,

7) wprowadzić na odpowiednim odcinku do kanalizacji kablowej i zakończeń kablowych

kabel 25 czwórkowy,

8) wykonać wykop pod ułożenie kabla doziemnego 10 czwórkowego,
9) wprowadzić na odpowiednim odcinku kabel 10 czwórkowy do studni kablowej

rozdzielczej i odpowiedniego zakończenia kablowego (słupek kablowy),

10) wprowadzić do kanalizacji kablowej na odpowiednim odcinku kabel 15 czwórkowy,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

11) wykonać złącze odgałęźne w studni kablowej rozgałęźnej z kabla 25 czwórkowego na

kabel 10 i 15 czwórkowy,

12) wykonać osłonę złącza rozgałęźnego,
13) wykonać wprowadź kabla 15 czwórkowego pomiędzy studnią zakończeniową

i zakończeniem kablowym(skrzynka kablowa naścienna),

14) wykonać złącze przelotowe na kablu 15 czwórkowym w studni kablowej

zakończeniowej,

15)  wykonać osłonę złącza kablowego przelotowego,
16)  zasypać i zniwelować teren po wykopie pod kabel doziemny,
17)  okrosować  wszystkie  kable  na  odpowiednich  łączówkach  w  odpowiednich

zakończeniach kablowych,

18)  wykonać sprawdzenia poprawności krosowania i wykonania złączy kablowych,
19)  zamknąć studnie kablowe,
20)  wykonać pomiar tłumienności wynikowej torów abonenckich na wszystkich parach nowo

wybudowanej linii kablowej,

21) oczyścić narzędzia,
22) po zakończeniu zadania uporządkować teren prac oraz odnieść i rozliczyć się z narzędzi

i materiałów,

23) wykonać w formie pisemnej sprawozdanie z zadania,
24) wykonać prezentację słowną.

Wyposażenie stanowiska pracy:

−

fragment projektowanej sieci telekomunikacyjnej składający się z szafki rozdzielczej
i 1 słupka telekomunikacyjnego, 1 zakończenia kablowego na ścianie budynku, studni
kablowej rozgałęźnej i końcowej;

−

dokumentacja  planowanego  przebiegu  linii  kablowej,  instrukcja  obsługi  lutlampy
gazowej,  karty  lub  katalogi  kabli  telekomunikacyjnych  miejscowych,  karty  lub  katalogi
osłon  termokurczliwych  złączy  na  kablach  telekomunikacyjnych,  karty  lub  katalogi
łączników  żył  w  kablach  telekomunikacyjnych,  instrukcja  użytkowania  szukacza
(lokalizatora)  par  kablowych,  instrukcja  użytkowania  generatora  f  akustycznych,
instrukcja  użytkowania  selektywnego  miernika  poziomu,  instrukcja  montażu  osłony
złącza rozgałęźnego i przelotowego;

−

namioty  kablowe,  zastawy  zapory  drewniane  lub  plastikowe,  zaprawa  murarska,  znaki
ostrzegawcze, szpadle i łopaty, kielnia, szpachelka, kable telekomunikacyjne miejscowe,
linka  konopna,  linka  stalowa,  pręty  z  włókna  szklanego,  pończochy  kablowe,  drut
stalowy,  rolki  do  wciągania  kabli  do  kanalizacji  kablowej,  żwirek  lub  gres,  piasek  lub
przesiana  ziemia  z  wykopu,  osłona  złącza  przelotowego,  osłona  złącza  rozgałęźnego,
łączniki  pojedyncze  żył,  szczypce  płaskie  (płaskoszczypy),  szczypce  boczne
(ucinaczki),narzędzie  do  cięcia  kabli  telekomunikacyjnych,  narzędzie  do  zaciskania
pojedynczych  łączników  żył,  nóż  monterski  lub  narzędzie  do  zdejmowania  powłoki
zewnętrznej  kabla,  szukacz  (lokalizator)  par  kablowych,  generator  f  akustycznych
z odpowiednim  zamknięciem  wyjścia,  selektywny  miernik  poziomu  z  odpowiednim
zamknięciem wejścia pomiarowego, narzędzie do krosowania kabli w technice szybkiego
montażu  (np.  SENSOR  firmy  Krone),  magazynek  odgromników  do  łączówek
10 parowych, odgromniki gazowe dwuelektrodowe.

Karty pracy ucznia i sposób oceniania został przedstawiony w ćwiczeniu 1 w rozdziale 4.5.3.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4.7.4. Sprawdzian postępów

Czy potrafisz:

Tak

Nie

1) dobrać odpowiednie kable telekomunikacyjne do wykonania budowy

linii kablowej?

2) dobrać odpowiednie przyrządy pomiarowe do wykonania pomiaru

tłumienności wynikowej łącza abonenckiego?

3) dobrać odpowiednie elementy do zabezpieczenia linii kablowej prze

napięciami i prądami udarowymi?

4) obliczyć długość kabli na podstawie schematu lub projektu graficznego

budowanego odcinka linii kablowej?

5) wykonać łącze odgałęźne lub przelotowe z osłoną na kablu

telekomunikacyjnym?

6) wskazać główne zagrożenia dla bezpieczeństwa pracy przy pracy

palnikiem lub lutlampą gazową?

7) okrosować kable na różnego rodzaju łączówkach lub zespołach

łączówek w zakończeniach kablowych?

8) dobrać osprzęt do wciągania kabli do kanalizacji kablowej?

9) wykonać zaciągnięcie kabla do kanalizacji kablowej na zadanym

odcinku?

10) wykonać sprawdzenia poprawności krosowania i wykonania złączy

kablowych?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5. SPRAWDZIAN OSIĄGNIĘĆ

INSTRUKCJA DLA UCZNIA

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję.
2.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.  Zapoznaj się z zestawem pytań testowych.
4.  Test  zawiera  20  zadań  dotyczących  montażu  sieci  kablowych.  Wszystkie  zadania

w sprawdzianie to zadania wielokrotnego wyboru i tylko jedna odpowiedź jest
prawidłowa.

5. Udzielaj odpowiedzi tylko na załączonej karcie odpowiedzi. Znakiem X zaznacz

prawidłową odpowiedź (w przypadku pomyłki błędną odpowiedź zaznacz kółkiem,
a następnie ponownie zakreśl odpowiedź prawidłową).

6. Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
7. Kiedy udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóż jego

rozwiązanie na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas. Trudności mogą
przysporzyć Ci pytania: 14 i 15, gdyż są one na poziomie trudniejszym niż pozostałe.

8. Na rozwiązanie testu masz 90 min.

Powodzenia

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

1. Poniższy symbol graficzny przedstawia:

a)  gniazdko abonencki.
b)  centralę telefoniczną.
c)  centralę tranzytową.
d)  centralę miejską.

2. Widoczny poniżej symbol graficzny to:

a)  puszka kablowa.
b)  słupek kablowy.
c)  skrzynka kablowa zewnętrzna.
d)  jednostka dostępowa – szafa kablowa.

3. Narysowany symbol graficzny to:

a)  złącze odgałęźne, rozgałęźne na kablu miedzianym.
b)  kanalizacja kablowa.
c)  złącze przelotowe na kablu miedzianym lub spaw włókien kabla światłowodowego.
d)  przekrój kanalizacji kablowej.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. Przedstawiony symbol graficzny to:

a)  zasobnik złączowy lub skrzynka zapasu.
b)  rozdzielnica kablowa.
c)  słupek oznaczeniowy.
d)  aparat telefoniczny.

5. Widoczny symbol graficzny to:

a)  kabel miedziany w kanalizacji.
b)  kabel światłowodowy w kanalizacji lub rurociągu kablowym.
c)  kabel napowietrzny.
d)  kabel doziemny.

6. Skrót Sab. oznacza:

a)  moduł dostępowy.
b)  centralę macierzystą – HOST.
c)  stację abonencką.
d)  linię abonencką.

7. Linia kablowa to:

a) lina łącząca punkt dystrybucyjny (skrzynkę, Szafkę kablową) sieci rozdzielczej

z punktem dystrybucyjnym sieci abonenckiej (wewnątrz budynkowej).

b) zespól kabli połączeniowych i stacji transmisyjnych.
c) linia łącząca stację komutacyjną z punktem dystrybucyjnym (skrzynką, puszką

abonencką).

d) linia światłowodowa lub miedziana łącząca HOST ze stacjami komutacyjnymi.

8. Podany w cudzysłowie opis to:

a)  kanalizacja (kablowa) pierwotna.
b)  kanalizacja kablowa telekomunikacyjna.
c)  kanalizacja (kablowa) pierwotna zwykła.
d)  kanalizacja (kablowa) wtórna.

„Kanalizacja do której wciąga się kable telekomunikacyjne i rury kanalizacji wtórnej.”

9. Skrót KmK oznacza:

a)  kolumnę wsporczą (rurę wsporczą).
b)  obudowę zakończenia kablowego.
c)  komorę kablową.
d)  rdzeń kabla.

10. Który z podanych niżej skrótów oznacza kabel telekomunikacyjny:

a)  TKM.
b)  TKI.
c)  ZMTK.
d)  TK.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

11. Złącze przelotowe to:

a)  złącze łączące odcinki kabli zawierających tory o żyłach miedzianych.
b)  złącze łączące odcinki kabli MTK.
c)  kompletny  zestaw  osprzętu  do  trwałego  połączenia  dwóch  lub  większej  liczby

odcinków kabli MTK.

d) złącze, w którym od kabla głównego odgałęziona zostaje pewna grupa torów

w jednym lub kilku kablach odgałęźnych.

12. Na podstawie jakich dokumentów można na terenie naszego kraju świadczyć usług

w zakresie telekomunikacji:
a)  PN – polskie normy.
b)  BN – branżowe normy.
c)  PT – prawo telekomunikacyjne.
d)  EN – europejskie normy do stosowania na terenie Polski.

13. Które z niżej wymienionych norm są podstawowymi normami obowiązującymi przy

montażu linii kablowych w naszym kraju:
a)  EN – europejskie normy do stosowania na terenie Polski.
b)  PN – polskie normy.
c)  BN – branżowe normy.
d)  ZN – zakładowe normy.

14. Od którego procesu rozpoczyna się proces inwestycyjno – projektowy:

a)  projektu technicznego.
b)  pozwolenia na budowę.
c)  koncepcji programowo – przestrzennej.
d)  wniosku inwestycyjnego.

15. Który z niżej wymienionych elementów występuje zarówno w projekcie budowlanym jak

i w projekcie wykonawczym:
a)  decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
b)  informacja o podstawie prawnej opracowania.
c)  pozwolenie na budowę.
d)  dokumenty  stwierdzające  prawo  Inwestora  do  dysponowania  terenem  na  czas

prowadzenia budowy potwierdzone na kopiach za zgodność z oryginałem.

16. Co najmniej ile osób może wykonywać prace montażowe w studni kablowej:

a)  2 osoby.
b)  3 osoby.
c)  5 osób.
d)  1 osoba.

17. W zimie gdy właz studni kablowej jest zamarznięty i nie można go otworzyć w celu

otwarcia stosuje się następujące metody:
a)  podgrzewa się go lutlampą gazową.
b)  silnie uderza metalowym młotkiem lub oskardem.
c)  polewa się go gorącą wodą z czajnika lub imbryka.
d)  należy zaczekać na poprawę pogody i dodatnią temperaturę otoczenia.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko ……………………………………………………..

Montaż sieci kablowych

Zakreśl poprawną odpowiedź

pytania

Odpowiedź

Punktacja

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

Razem

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. Literatura

1.  Ustawa „Prawo budowlane”
2.  Ustawa „Prawo telekomunikacyjne”
3.  „Instrukcja obsługi” Przenośny zestaw lokalizatora kabli, rur i uszkodzeń RYCOM 8879

wydany prze firmę TOMTRONIX z Łodzi w języku polskim.

4.  Normy zakładowe Telekomunikacji Polskiej Zeszyt 1, 2 i 3.
5.  Normy zakładowe Telefonii Dialog.
6.  Normy branżowe z zakresu telekomunikacji.
7.  Rozporządzenie  Ministra  Łączności  z  dnia  16.07.1993  r.  w  sprawie  wymagań

technicznych i eksploatacyjnych oraz warunków wzajemnej współpracy urządzeń, linii,
i sieci telekomunikacyjnych zakładanych i używanych na terytorium Rzeczpospolitej
Polskiej (Dz. U. nr 70, poz. 340).

8. Krajowy plan transmisji KPT – 92 dla sieci telefonicznej.
9. Zarządzenie Ministra Łączności z dnia 28.02.1986 r. załącznik pt. „Wytyczne o ochronie

linii i urządzeń telekomunikacyjnych przed szkodliwym oddziaływaniem linii
energetycznych i trakcji elektrycznej prądu stałego”.

10.  PN-EN 187200:2002U Specyfikacja grupowa
11.  PN-EN Kable telekomunikacyjne
12.  PNProjekt Słownictwo telekomunikacyjne. Pojęcia podstawowe.
13.  PN-59/T-92062 Telekomunikacyjne druty miedziane wiązałkowe.
14.  PN dotyczące Telekomunikacyjnych kabli dalekosiężnych.
15.  PN-T-83055:1998  Telekomunikacyjne  sieci  kablowe.  Kabina  telefoniczna.  Podstawowe

wymagania w zakresie bezpieczeństwa i ergonomii.

16. PN-EN Kable telekomunikacyjne.
17. PN-T-45002:1998 Telekomunikacyjne linie przewodowe. Skrzyżowania z liniami

kolejowymi. Wymagania ogólne.

18. PN Telekomunikacyjne kable stacyjne i zakończeniowe małej częstotliwości o izolacji

i powłoce polwinitowej

19. PN-92/T-90335 Telekomunikacyjne kable miejscowe z wiązkami czwórkowymi,

pęczkowe, o

izolacji

polietylenowej,

o powłoce

polietylenowej

zaporą

przeciwwilgociową, wypełnione

20. PN-EN 50289-1-14:2005 (U) Kable telekomunikacyjne. Metody badania właściwości

elektrycznych

21. PN-EN 60617-10:2002 Symbole graficzne stosowane w schematach. Część 10:

Telekomunikacja. Transmisja.

22. PN Oznaczenia wielkości i jednostek miar używanych w elektryce. Telekomunikacja

i elektronika.

23.  PN-T-83053:1998 Gniazdka i wtyczki telefoniczne. Wymagania ogólne i metody badań.
24.  PN-T-83020:1996 Ochronnik telefoniczny abonencki. Ogólne wymagania i badania.
25.  PN-IEC

60050-731:1999

Międzynarodowy

słownik

terminologiczny

elektryki

Telekomunikacja światłowodowa.

26. PN-IEC 60050(722):2000 Międzynarodowy słownik terminologiczny elektryki

Telefonia.

27. PN Kopalniane sieci telekomunikacyjne.
28. PN-T-45002:1998 Telekomunikacyjne linie przewodowe. Skrzyżowania z liniami

kolejowymi. Wymagania ogólne.

29.  Jerzy Dudziewicz „Pomiary teletransmisyjne” WKiŁ 1975 r.
30.  MDKTT (CCITT) Księga błękitna WKiŁ 1965 r.
31.  Praca zbiorowa pod red. W. Trusza „Poradni teleelektronika” WKiŁ 1974 r.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

32. Instrukcja ET-04, ET- 06, ET-07, ET-16 Telekomunikacji Polskiej.
33. Rozpara, J. Talaga „Lokalizacja uszkodzeń Kompatybilność przewodowych liniach

telefonicznych” E. WKiŁ 1975 r.

34.  Instrukcje obsługi aperiodycznych Kompatybilność selektywnych mierników poziomu.
35.  Instrukcje obsługi woblatora i wobuloskopu.
36.  Instrukcje obsługi psofometru.
37.  Instrukcje  obsługi  mostków  rezystancyjnych  do  lokalizacji  uszkodzeń  w  kablach

miedzianych.

38. Instrukcje obsługi reflektometrów do lokalizacji uszkodzeń Kompatybilność kablach

miedzianych.

39. PN-T-01030:1996 Kompatybilność elektromagnetyczna. Terminologia.
40. „Budownictwo telekomunikacyjne w świetle ustawy prawo budowlane, prawa

i obowiązki

uczestników

procesu

budowlanego”.

Zeszyt

„Budownictwo

telekomunikacyjne” nr 1/1996 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

41. „Przygotowanie procesu inwestycyjnego”. Zeszyt „Budownictwo telekomunikacyjne” nr

2/1996 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

42. „Telekomunikacyjna

kanalizacja

kablowa

pierwotna”.

Zeszyt

„Budownictwo

telekomunikacyjne” nr 1(3)/1997 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

43. „Telekomunikacyjne

linie

kablowe

nadziemne”.

Zeszyt

„Budownictwo

telekomunikacyjne” nr 2(4)/1997 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

44. „Systemy radiowego dostępu”. Zeszyt „Budownictwo telekomunikacyjne” nr 1(5)/1998

Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

45. „Przygotowanie budowy przez inwestora, umowa o roboty budowlane, normalizacja

w budownictwie telekomunikacyjnym”. Zeszyt „Budownictwo telekomunikacyjne” nr
2(6)/1998 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

46. „Światłowodowe linie kablowe podziemne – część 1”. Zeszyt „Budownictwo

telekomunikacyjne” nr 3(7)/1998 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

47. „Światłowodowe linie kablowe podziemne – część 2”. Zeszyt „Budownictwo

telekomunikacyjne” nr 4(8)/1998 Państwowa Inspekcja Telekomunikacji i Poczty.

48. Ogólno budowlane przepisy BHP i Ppoż.
49. „Przepisy BHP obowiązujące przy wykonywaniu prac odkrywkowych i wykopów

w gruntach różnego rodzaju”

50. Instrukcje bezpieczeństwa użytkowania elektronarzędzi (np. wiertarki, oparami,

zagęszczarki itd.).

51. Instrukcje bezpieczeństwa użytkowania lutlampy i palników gazowych.