Niż atmosferyczny, niż baryczny, cyklon, ośrodek niskiego ciśnienia charakteryzujący się zamkniętym układem
izobar, w którym ciśnienie powietrza maleje od zewnątrz do środka. Szczególnym przypadkiem niżu
atmosferycznego jest cyklon tropikalny.
Tropikalny cyklon, niż baryczny charakteryzujący się bardzo dużym spadkiem ciśnienia atmosferycznego od
obrzeża do centrum układu i silnymi wiatrami, którym towarzyszą ulewne deszcze, niekiedy burze. Cyklon
tropikalny powstaje w bardzo ciepłych i wilgotnych masach powietrza, nad oceanami, których temperatura wód
wynosi 27-28˚C, w strefie zwrotnikowej, między 5˚ a 25˚ szerokości geograficznej północnej i południowej.
Cyklon tropikalny tworzy się bardzo rzadko nad lądem, a zazwyczaj wkraczając nad wybrzeże szybko zanika
wskutek zwiększonego tarcia. W centrum występuje tzw. oko cyklonu. W ciągu roku powstaje ok. 60 cyklonów
tropikalnych, którym towarzyszą wiatry o sile do 50 m/s, czasami większej. Najczęściej pojawiają się latem i
wczesną jesienią. Lokalnie nazywane są: huraganami, tajfunami, willy-willy
Oznaki zwiastujące cyklon:
- martwa fala
- zbieżność Cirrusów
- wygląd chmur i kierunki wiatrów na różnych poziomach
- obserwacja radarowa (biała plama)
- zmiana ciśnienia na godzinę (
~ 1
/
p
mb h
)
Na półkuli północnej, wiatry cyklonalne kręcą w kierunku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara, a cyklon
(gdy nie ma przeszkody), porusza się po izobarze na północny zachód. Przy sztormowaniu, wiatr i falę możemy
przyjąć tylko z prawej burty.
Na półkuli południowej, wiatry cyklonalne kręcą w kierunku zgodnym z ruchem wskazówek zegara, a cyklon
(gdy nie ma przeszkody), porusza się po izobarze na południowy zachód. Przy sztormowaniu, wiatr i falę
możemy przyjąć tylko z lewej burty.
Jeżeli nie wiem gdzie jestem, to muszę przyjąć że jestem w najgorszej ćwiartce (przedniej niebezpiecznej).
W strefie oddziaływania cyklonu jesteśmy, gdy pojawia się spadek ciśnienia rzędu 1mb/h.
Wysokość fali w cyklonach:
- 5m przy 980 mb
- 8m przy 960 mb
- 12 m przy 940 mb
Reguły określania toru cyklonu:
- przemieszczanie się sezonowe cyklonów (mapy routing charts)
- sprawdzenie ciśnienia na zewnątrz cyklonu (na podstawie danych ze stacji
nawigacyjnych)
- cyklony mogą przemieszczać się równolegle do izobar zewnętrznych
- Jeżeli nic nie stoi na przeszkodzie, cyklon chętniej idzie do bieguna, chcąc
wykorzystać siłę Coriolisa.
- cyklon zawsze trzyma się jednej izobary zewnętrznej.
- Max prędkość cyklonu to:
> odcinek polarny – 64 w
> zwrotniki – poniżej 20 w
> równik – poniżej 30 w
- Na lądzie cyklon mija po ok. 24h
- Cyklon schodzi z drogi układom wysokiego ciśnienia
- Cyklon zwykle nie przekracza wysokich gór
