Oparzenia

Oparzeniom najczęściej ulegają małe dzieci, bo nie zdają sobie 

sprawy z niebezpieczeństwa. 

1. Poparzone miejsce trzeba natychmiast schłodzić zimną wodą, 
najlepiej bieżącą (z kranu, z dzbanka). Chłodzenie powinno 
trwać co najmniej 10 minut.

2. Po schłodzeniu oparzone miejsca trzeba natychmiast 
obnażyć, ale ostrożnie, żeby nie pogłębić urazu. W razie 
potrzeby ubranie można rozciąć.

3. Miejsce oparzenia trzeba przykryć jakimkolwiek czystym, 
niemechatym materiałem (może to być nawet torebka foliowa) i 
pojechać z dzieckiem do lekarza.

Oparzenie to uszkodzenie tkanek wywołane działaniem wysokiej 

temperatury. Oparzenia dzieli się na powierzchniowe (tzw. I 

stopień), głębsze (tzw. II stopień) i głębokie (tzw. III stopień). 

1

Oparzenia I stopnia obejmują wyłącznie zewnętrzne warstwy 

skóry, czyli nabłonek. Poparzone miejsce jest suche, 

zaczerwienione i lekko obrzęknięte. Piecze. Ten rodzaj 

oparzenia powstaje np. przez dotknięcie gorącego przedmiotu 

czy oblanie się gorącą wodą. Jeśli szybko udzieli się pierwszej 

pomocy, to goi się dobrze, w ciągu tygodnia. 

Oparzenia II stopnia uszkadzają skórę właściwą, która robi 

się czerwona, a na jej powierzchni tworzą się pęcherze 

wypełnione płynem tkankowym. Takie oparzenie jest bardzo 

bolesne. Powstaje np. przez oblanie się wrzątkiem, olejem, pod 

wpływem pary. Goi się dobrze (zazwyczaj około dwóch 

tygodni), ale jeśli jest rozległe, wymaga leczenia szpitalnego. 

Oparzenia III stopnia sięgają tkanek położonych pod skórą. 

Uszkodzeniu mogą ulec nerwy, tkanka łączna, mięśnie i 

naczynia krwionośne. Skóra może mieć wygląd woskowy, 

białawy lub zwęglony. Poszkodowany może nie odczuwać 

żadnego bólu, gdyż zniszczeniu ulegają zakończenia nerwowe. 

Takie oparzenie powstaje w zetknięciu z otwartym ogniem, 

wskutek dłuższego działania wrzątku. Wymaga niezwłocznej 

pomocy medycznej, czasem nawet przeszczepu skóry.

Co robić 

Poparzone miejsce trzeba natychmiast ochłodzić wodą o 

temperaturze ok. 20 st. C. Im szybciej to zrobimy, tym 

mniejszy będzie uraz zewnętrzny. Chłodzenie powinno trwać co 

najmniej 10 minut. Nie wolno przekłuwać tworzących się 

pęcherzy, bo może to doprowadzić do zakażenia rany. Najlepiej 

w ogóle nie dotykać poparzonego miejsca. 

Jeśli ubranie przykleiło się do skóry, nie należy odrywać go siłą, 

tylko rozciąć. Poparzonego miejsca nie wolno też niczym 

smarować. Po schłodzeniu ranę trzeba przykryć sterylnym 

opatrunkiem i jeśli jest poważna, pojechać do lekarza.

Z maluchem do lekarza 

Z małym dzieckiem powinniśmy jechać do lekarza zawsze, bo 

2

może nam być trudno ocenić, na ile sprawa jest poważna, a 

oparzenie oprócz zmian miejscowych może spowodować 

zaburzenia ogólnoustrojowe zwane wstrząsem. Tu oprócz 

głębokości znaczenie ma rozległość oparzenia. U dziecka każde 

oparzenie, które objęło 10 proc. powierzchni ciała, może 

wywołać wstrząs, a zatem wymaga leczenia szpitalnego (1. 

proc. powierzchni ciała odpowiada mniej więcej dłoni dziecka).

3