background image

 

HIGIENA JAMY USTNEJ DZIECI W WIEKU OD 3 DO 5 LAT 

Zęby mleczne pełnią ważną funkcję przygotowania miejsc dla zębów stałych. Należy, więc szczególnie dbać o to, by były wolne od próchnicy. 
Próchnica zębów mlecznych może spowodować powstanie próchnicy w zębach stałych. 

Próchnica  to  przede  wszystkim  „słodki”  problem.  Wywołują  ją  bakterie,  które  żywią  się  cukrem.  Przetwarzają  go  w  kwasy,  a  te  uszkadzają 
szkliwo  zębów. Im  więcej słodyczy  dziecko spożywa, tym  bardziej jego zęby są zagrożone.  Dlatego  prawidłowe  odżywianie i dbanie  o  higienę 
jamy ustnej jest bardzo ważne już od wczesnych lat życia dziecka.  

Dzieci,  które  nie  ukończyły  piątego  roku  życia  powinny  używać  pasty  do  zębów  z  niższym  współczynnikiem  fluoru,  gdyż  nie  potrafią  one 
jeszcze  prawid

łowo  płukać  jamy  ustnej  i  mogą  połykać  pewne  ilości  pasty.  Dziecko  w  wieku  przedszkolnym  może  używać  pasty  z  fluorem  w 

wielkości ziarnka grochu.  

Należy  zwrócić  szczególną  uwagę  na  jadłospis  dziecka.  Jadłospis  dziecka  w  tym  wieku  powinien  uwzględniać  jak  największą  ilość 
świeżych  warzyw  i  owoców,  a  także  mleko,  twaróg,  ser,  jaja  oraz  ryby.  Należy  natomiast  ograniczyć  pokarmy  bogate  w  węglowodany, 
pokarmy  lepkie,  które  łatwo  osadzają  się  na  zębach.    Powstawaniu  próchnicy  sprzyjają  również  słodkie  soki  i  przekąski  podawane  między 
posiłkami. Dlatego należy ograniczyć ilość słodyczy i słodkich napojów. Można wyznaczyć dziecku jeden dzień w tygodniu, w którym spożywa 
słodycze. Łatwiej wtedy dopilnować, aby po ich zjedzeniu dziecko umyło zęby. 

T

rudno oduczyć dziecko spożywania przekąsek. Dlatego ważne jest, aby wybierać przekąski przyjazne dla zębów, takie jak:  

 

 

Surowe jarzyny. 

 

Świeże owoce. 

 

Jogurt naturalny. 

 

Napoje bez zawartości cukru. 

Produkty 

zawierające  cukier  takie  jak  mleko,  owoce,  pieczywo,  to  pokarmy,  które  zawierają  niezbędne  składniki  odżywcze  i  nie  są 

szkodliwe dla  zębów.  Nawyki  żywieniowe  mają  ogromne znaczenie na stan  uzębienia. Nie  ma jednego uniwersalnego przepisu,  ale są 
główne zasady diety przyjaznej zębom - do których warto się zastosować
 

 

Pokarm 

dziecka powinien  być pełnowartościowy pod  względem  ilościowym  i jakościowym  – zgodnie  z zaleceniami pediatry. 

Powinien zawierać pełnowartościowe białko, sole mineralne i witaminy. 

 

Potrawy 

zawierające  cukier  powinny  być  spożywane  w  czasie  głównych  posiłków  i  najlepiej  zakończone  spożyciem 

pokarmu obojętnego dla tkanek zęba np. niesłodzonego napoju. 

 

Konsystencja pokarmów powinna być twarda. Należy unikać potraw kleistych i papkowatych. 

 

Należy zachowywać przerwy pomiędzy głównymi posiłkami. Jeżeli podaje się przekąski to nie powinny to być słodycze, tylko 
np. świeże owoce lub warzywa. 

 

Dla  przedszkolaka  gabinet  stomatologiczny 

nie  powinien  być  już  niczym  nowym.  Pierwsza  wizyta  w  tym  miejscu  powinna  się  odbyć  w 

pierwszym roku życia dziecka. Wtedy dentysta ocenia, czy maluch prawidłowo ząbkuje. Potem, co kwartał sprawdza, czy ząbkowanie przebiega 
dobrze. U 3

–5latka sprawdza także zgryz - ma to wpływ na dalsze wyrzynanie się zębów.  

Co  trzy  miesiące,  dziecko  w  wieku  przedszkolnym  powinno  odbyć  stomatologiczną  wizytę  kontrolną,  ponieważ  właśnie  w  tym  wieku  jest 
największe  zagrożenie  wystąpienia  próchnicy.  Próchnica  u  kilkulatków  rozwija  się  szybciej  niż  u  dorosłych.  Wizyty  kontrolne  w  czasie,  gdy 
dziecko 

ma  zdrowe  zęby,  to  najprostszy  sposób  na  zaprzyjaźnienie  się  z  gabinetem  stomatologicznym.  Jeśli  dziecko  nie  wyniesie  stamtąd 

przykrych wrażeń, nie będzie wzbraniało się przed siadaniem na fotelu stomatologicznym.  

W celu ochrony zębów przed atakiem próchnicy, stomatolog może u dziecka przeprowadzić takie zabiegi jak: 

 

Lakierowanie 

–  wszystkie  zęby  zostają  pokryte  specjalnym  lakierem,  który  zawiera  fluor.  Zabieg  ma  na  celu  wzmocnienie  nie 

szkliwa

. Zanim zęby zostaną polakierowane,  lekarz dokładnie je oczyści. Po zabiegu dziecko nie powinno już do końca dnia  nie jeść 

ani słodkiego, ani kwaśnego. 

 

Lakowanie 

–  jest  to  zabieg,  który  ma  ochronić  przed rozwojem  próchnicy bruzdy  zębów, (czyli zagłębienia i szczelinki). Dotyczy to 

głównie zębów bocznych, bo tam bruzdy są najgłębsze. Po starannym oczyszczeniu zębów lekarz nakłada na nie specjalny materiał, 
który potem utwardza światłem UV. Zalakować można tylko te zęby, które już całkiem wyrznęły i są zupełnie zdrowe 

 

Lapisowanie 

–  pozwala  ochronić  ząb,  w  którym  już  rozwinęła  się  próchnica.  Lekarz  użyje  tej  metody,  jeśli  nie  ma  możliwości 

oczyszczenia  dziury  w  zębie lub  jej  wypełnienia, bo  wypełnienie  mogłoby się  nie utrzymać.  Lapisowanie  powoduje,  że  ząb staje się 
czarny. 
 

Szczotkowanie zębów dzieci: 

Szczotkowanie  zębów usuwa przede  wszystkim płytkę  nazębną  - cienką  warstwę zawierającą  bakterie naturalnie  występujące  w jamie  ustnej. 
Po zetknięciu z cukrem bakterie w płytce wytwarzają kwasy, co może prowadzić do powstawania próchnicy. Ważne jest, aby dokładnie czyścić 
wszystkie po

wierzchnie  zębów. Dzieci  powinny szczotkować  wewnętrzną i  zewnętrzną powierzchnię  każdego  zęba  oraz  powierzchnię żującą. 

background image

Dzieci powinny szczotkować zęby, co najmniej dwa razy dziennie: szczególnie rano po śniadaniu oraz wieczorem przed pójściem spać. W 
nocy  wydzielanie  śliny  neutralizującej  płytkę  nazębną  jest  obniżone,  przez  co  zęby  stają  się  bardziej  wrażliwe  na  rozwój  próc hnicy.  Dlatego 
szczotkowanie zębów przed spaniem jest tak ważne.  

Prawidłowe szczotkowanie. 

Dobrze jest, jeżeli do ukończenia 5 roku życia dziecko myje zęby pod opieką rodzica, który stosuje się do poniższych wskazówek: 

 

Nałóż na szczoteczkę odrobinę (tj. porcję odpowiadającą wielkości ziarnka groc hu) fluorkowej pasty do zębów.  

 

Uważaj, aby dziecko nie połykało pasty.  

 

Przy pomocy szczoteczki o najpierw 

szczotkuj wewnętrzne powierzchnie wszystkich zębów, czyli miejsca, w których gromadzi się 

najwięcej płytki nazębnej. Ustaw włókna pod kątem do linii dziąseł i wykonuj łagodne ruchy do przodu i do tyłu.   

 

Wyczyść wszystkie zewnętrzne powierzchnie zębów. Ustaw włókna pod kątem do linii dziąseł i wykonuj łagodne ruchy do przodu i 
do tyłu.  

 

Ustaw szczoteczkę  tak,  aby  włókna spoczywały  na  żującej powierzchni zębów. Szczotkuj  delikatnie  wykonując ruchy do  przodu i 
do tyłu.  

W  wieku  przedszkolnym  rodzice  pomagają  dziecku  przy  myciu  zębów.  Im  dziecko  starsze,  tym  mniej  właściwego  czyszczenia  powinien 
przeprowadzać  rodzic.  Zasadą  powinno  być,  że  dziecko  czyści  zęby  coraz  bardziej  samodzielnie,  a  opiekun  każdorazowo  kontroluj e 
skuteczność zabiegu i jeśli  zaistnieje taka konieczność to poprawia  niedociągnięcia, pouczając  o  prawidłowej technice szczotkowania  i  o  tym, 
jak ważne jest umycie wszystkich stron zębów oraz sięganie szczoteczką do szczelin między-zębowych i zakamarków jamy ustnej. 

Odpowiednia szczoteczka dla dziecka: 

 

Wybierz 

szczoteczkę o miękkim włóknie. 

 

Wybierz szczoteczkę przeznaczoną dla dzieci umożliwiającą dziecku łatwiejszy dostęp do każdego zęba (krótka główka 20-25 mm z 
luźno ustawionymi pęczkami włosia w kilku pęczkach włosia. Trzon szczoteczki powinien być długi wygodny do uchwycenia zarówno  
ręką dziecka jak i rodzica, uzupełniającego szczotkowanie zębów dziecka). 

 

Przed użyciem odkaź szczoteczkę przez 15 min w 3% roztworze wody utlenionej lub wyparz ją wrzątkiem.  

 

Myj szczoteczkę po każdym użyciu pod strumieniem bieżącej wody. 

 

Przechowuj włosiem do góry w miejscu, w którym może wyschnąć nie stykając się z innymi szczoteczkami lub przedmiotami. 

 

Wymieniaj 

szczoteczkę, co  2-3 miesiące  albo, gdy  włókna utracą swój  kształt i sprężystość, lub  gdy  dziecko chorowało na chorobę 

zakaźną.  

Ważne wskazówki: 

 

Ze względów higienicznych oraz po to, by zachęcić dziecko do mycia ząbków, często zmieniaj szczoteczkę.  

 

Kupuj pasty do zębów przeznaczone dla dzieci - są kolorowe i mają przyjemne smaki. 

 

Naucz  dziecko,  że  prawidłowe szczotkowanie  zębów  powinno trwać około  2 minut i że zęby należy  myć nie tylko rano  i  wieczorem, 
ale także po każdym posiłku. 

 

Jeśli dziecko jest poza domem i nie może umyć zębów po posiłku, może np. przegryźć jabłko lub bezcukrową gumę do żucia.   

 

Pamiętaj – przykład idzie z góry, jeżeli ty nie myjesz regularnie zębów twoje dzieci też nie będą myć zębów. 

 
 
 
 
 
 

Podane informacje stanowią tylko zachętę do poszerzenia swojej wiedzy na temat higieny jamy ustnej. 

Na każde pytanie odpowiedzą lekarze Centrum Stomatologii Alfa Medic. 

Zapraszamy do skorzystania z naszych usług 

 

CENTRUM STOMATOLOGII ALFA MEDIC 

ul. Opieńskiego 1A, 02-495 Warszawa 

tel.: 22 668 49 49 

www.alfamedic.pl