background image

Zajęcia pierwsze 

Rodzaje mikroskopów, technika wykonywania preparatów. 

Pytania do kolokwium 

1/ Mikroskop świetlny [kontrast ciemnego pola, kontrast Nomarskiego, mikroskop fluorescencyjny] 

2/ Mikroskop elektronowy [transmisyjny, skaningowy]. 

3/ Preparatyka mikroskopowa / wykonywanie preparatów. 

 

………………………………….. [notatki] 

 

 

Zajęcia drugie 

Budowa i funkcja ściany komórkowej. Budowa i rodzaje plastydów, peroksysomów i wakuoli. 
Szkielet cytoplazmatyczny. 

Pytania do kolokwium 

4/ Specyfika komórki roślinnej 

5/ Funkcje ściany komórkowej [XERÓWKA] 

6/ wypisać plastydów typu - ich funkcja  

 

Komórka – podstawowa jednostka strukturalna której zachodzą wszystkie procesy życiowe. 

Podstawowy kształt komórki roślinnej to wielościan. Mogą byd też wydłużone, rozgałęzione. Ich 
kształt bardzo często uwarunkowany jest od funkcji. Komórki możemy podzielid [ze wzg. na kształt]: 

 

 

- prozenchymatyczna  a 

 b   

 

 

 

- izodiametryczna 

a = b 

 

background image

Ściana komórkowa – otacza praktycznie każdą komórkę w roślinną [poza komórkami plemnikowymi, 
jajowymi w woreczku zalążkowym w niektórych roślinach jest pozbawiona ściany]. 

Ma budowę warstwową [3]: blaszka środkowa, ściana pierwotna, ścian wtórna.  

             

Związki chemiczne które budują ścianę komórkową należą do 3 grup:  

a)  Polisacharydy [celuloza, pektyny, hemiceluloza], związki fenolowe[ligniny, kwasy fenolowe, 

kutyny, suberyny, woski], białka [hydrolazy, inhibitory, transportujące, strukturalne]. 

b)  Blaszka środkowa powstaje najwcześniej. Składa się głównie z substancji pektynowych [są 

amorfne - cząsteczek] i znajduje się najbardziej na zewnątrz miedzy ścianami pierwotnymi 
komórek. 

c)  Ścianę pierwotną - buduje substancja szkieletowa [celuloza od 20 do 40% w śd.  ] i apoplast 

[polisacharydy, białka, związki fenolowe, woda aż do 60 %].  
 

Glukoza łaocuchfibryla elementarnamikrofibrylafibryla [ułożona skośnie, podczas wzrostu 
rozsuwa się tworząc miejsce nowe]ściana wtórna 

Ściana wtórna występuje w roślinie podczas wzrostu [niewyspecjalizowana] więc nie może byd 
sztywna. Intustucepcja? – wbudowywanie nowych elementów [ściany] pomiędzy już istniejące. 

 

Ściana wtórna – znacznie więcej celulozy [do 80%], może byd wielowarstwowa, nie musi mied 
ciągłości w całej komórce. Im więcej celulozy tym komórka jest starsza.  

Inkrustacja – przesycanie – lignifikacja, mineralizacja.  

Adkrustacja – powlekanie – odkładanie na powierzchni – woski, kutyna, korek, suberyna, śluzy… 

Woda w ścianie występuje w mikrokapilarach, połączona z grupami hydrofilnymi ściany 

Jamki: lejkowata, prosta, mieszana. Jamka 1 komórki jest naprzeciw jamki drugiej komórki. Przez nie 
przechodzą plazmodesmy. 

Plazmodesmy też mają różne kształty. 

Do niedawna ścianę komórkową uważano za martwą metabolicznie strukturę, stanowiącą jedynie 
mechaniczną ochronę rośliny. W świetle badao ostatnich lat, uważa się że jest to dynamiczny układ, 
odpowiadający zmianom na bodźce wewnętrzne i zewnętrzne. 

[XERÓWKA]