background image

Co to jest proces produkcyjny -uporządkowany 
zespół działań (operacji,czynności), którego celem 
jest wykonanie określonych wyrobów w wyniku 
którego, konsument ( użytkownik) otrzymuje 
produkty (wyroby lub usługi).Proces produkcyjny- to 
przetwarzanie wchodzących do systemu 
produkcyjnego materiałów w wyroby przy 
wykorzystaniu energii, informacji, kwalifikowanej 
pracy ludzkiej i środków finansowych 2.Wymień 
elementy, które znajdują się na wejściu i wyjściu 
procesu wytwarzania. 
Na wejściu znajdują się:  -
materiały -wyposażenie produkcyjne –personel –
informacje –kapitał –energia A na wyjściu: - wyroby 
przemysłowe - usługi przemysłowe - odpady 
produkcyjne 3.  Wymień i krótko opisz znane ci 
mierniki działalności wytwórczej.Rentowność- 
warunek tworzenia wartości dodatniej i osiągania 
zysku. WARTOŚĆ EFEKTÓW > WARTOŚC 
NAKŁADÓW 
Skuteczność – system wytwórczy, 
okreslony jako stopień osiagnięcia przez system 
założonego celu. Wskaźnik oceny działalności 
koncentrujący się na wyjściu systemu. 

Sprawność – miara 

cechy działalności koncentrująca się na wejściu 
systemu okreslana stopniem w jakim system 
wykorzystuje zasoby celem osiągnięcia pożądanych 
celów.  

Produktywność – 

iloraz osiagnietych efektów i nakładów 
poniesionych na ich uzyskanie w wymiarze 
rzeczowym. 

Na czym 

polega organizowanie w odniesieniu do procesów 
produkcyjnych. 
Polega na:



Ustalenie niezbędnego 

zakresu pracy, którego wykonywanie jest 
warunkiem realizacji wytyczonych celów,  - Podział 
zadań całościowych na zadania i na czynności 
szczegółowe   - Łączenie stanowisk organizacyjnych 
w grupy  - Ustalenie mechanizmów koordynacji 
części składowych organizacji,  - Kontrola rozwiązań 
organizacyjnych i ich kordynacja w celu utrzymania 
lub zwiększenia poziomu jej sprawności, 5. Co to 
jest symulacja? W jakim celu budujemy modele 
symulacyjne? 
Symulacja to technika imitowania 
działania całego systemu, bądź naśladowania jego 
konkretnego stanu, poprzez uzycie odpowiednich 
modeli lub urządzeń w celu zdobycia określonych 
informacji. Cele budowy modeli symulacyjnych: 

Poznawcze – badanie sposobu działania 

isniejących systemów,  - Konstrukcyjne – ulepszanie 
działania istniejacych systemów i budowa nowych,  
-Szkoleniowe – trenowanie ludzi w obsłudze 
skomplikowanych i często niezbędnych w obsłudze 
systemów, - Rozrywkowe – różnorodne systemy 
gier, 6. Jakie typy operacji można wyróżnić w 
obrębie podstawowego procesu wytwórczego?
-
Operacje technologiczne -operacje kontrolne -
operacje transportowe -operacje magazynowanie i 
transportowania -operacje złożone( np. kontrolno-
transportowe) 7.Przedstaw strukturę procesu 
wytwórczego i scharakteryzuj jej elementy. Proces 
Wytwórczy dzielimy na: a)Proces wytwórczy 
podstawowy 
– wytwarzanie produktu b)proces 
wytwórczy pomocniczy 
– utrzymanie ruchu i 
remontów, funkcjonowanie infrastruktury c) proces 
obsługi wytwarzania- 
ochrona i utrzymanie 
czynności obiektu BHP, obsługa administracyjna 
8.Co to jest proces technologiczny? Proces 
technologiczny-
główna część procesu wytwórczego, 
w której następuje zmiana kształtów, właściwości 
fizykochemicznych, wyglądu lub innych cech 
przetwarzanego materiału, albo trwała zmiana 
wzajemnego położenia elementów wchodzących w 
skład wyrobu, czyli montażu części lub podzespołów 
w gotowych wyrobach 9.Na czym polega i w jakim 
celu jest realizowana analiza ruchów roboczych? 
Ruch roboczy- 
element składowy zabiegu lub 
czynności. Analiza ruchów roboczych, wykonanych 
przez pracownika, umożliwia prawidłowe 
zaprojektowanie ich kolejności i sposobów 
wykonania. Pozwala także w sposób racjonalny 
zorganizować prace oraz wyznaczyć normę czasu 
wykonania danego zabiegu 10.Wymień znane ci 
rodzaje operacji a)operacje technologiczne 
(znaczek koło „o”) -
obróbki wstępnej -obróbki 
właściwej -obróbki wykańczającej montażu b) 
operacji kontroli i pomiarów (znaczek kwadrat )
  -
kontrola wstępna -Kontrola międzyoperacyjna -
kontrola końcowa -pomiary wyrbu i badania 

specjalnec) operacje transportu  

 -transport 

międzywydziałowy -transport międzyoperacyjnyd) 
operacje magazynowania i składowania (znaczki  i 
D   ) -
magazynowanie materiałów, surowców i 

wyrobów gotowych - magazynowanie lub 
składowanie międzyoperacyjne -
wyczekiwanie(czasowe magazynowanie): często 
określane symbolem  e)operacje złożone 
zmieszane z poprzednich 4  11. Jakie znasz rodzaje 
procesów w podziale ze względu na ich ciągłość i 
przebieg w czasie, krótko scharakteryzuj. 



Procesy dyskretne 

– stanowią elastyczne 

kompleksy operacji uwarunkowane logistycznie w 
czasie i w przestrzeni, o zmiennej strukturze 
przystosowanej do charakterystyki ilościowo – 
jakościowej wytwarzanych wyrobów. Typowe dla 
przemysłu elektromaszynowego, samochodowego, 
odzieżowego, poligraficznego 



Procesy ciągłe – 

Z reguły aparaturowe, na trwałe powiązane 
urządzeniami produkcyjnymi, produkcja zazwyczaj 
zautomatyzowana „sztywnymi” układami. Typowe 
dla ciężkiego przemysłu chemicznego, 
cementowego, energetyki i ciepłownictwa, 
przemysłu petrochemicznego. Około 80% wartości 
całego przemysłu jest wytwarzane w procesach 
dyskretnych, a tylko ok. 20% w procesach ciągłych. 
12. Jakie znasz rodzaje procesów w podziale na 
rodzaj stosowanej technologii. 



Wydobywcze 

– 

związane są z pozyskiwaniem zasobów naturalnych 
z ziemi, wody, powietrza 



Przetwórcze – 

Powodują własności fizykochemicznych surowców i 
często prowadzą do uzyskania zupełnie innych 
materiałów 



Obróbkowe – Powodują zmianę 

kształtów i cech powierzchni lub struktury 
wewnętrznej. W ich ramach rozróżnia się 
subprocesy lub operacje kształtowania, obróbki 
cieplnej, powierzchniowej i fizykochemicznej 



Montażowe i demontażowe – mają na celu 

złożenie wyrobu z dwu lub wielu części składowych 
o doprowadzenie go do stanu gotowości użytkowej 



Naturalne i biotechnologiczne 

– powodują 

zmianę struktury powierzchniowej i wewnętrznej 
materiałów. Zalicza się do nich również procesy 
polegające na wykorzystaniu żywych organizmów 
lub komórek czynnych biologicznie 13. Jakie znasz 
elementy zarządzania produkcją oparte na regule 
5P, krótko scharakteryzuj. 



Produkt 

– materialny 

wyraz powiązania między marketingiem a 
produkcją. Przedsiębiorstwo powinno dążyć do 
wykonania produktu zgodnie z oczekiwaniami 
klienta. Konieczne jest osiągnięcie zgodności 
wszystkich funkcji działalności gospodarczej 



Przedsiębiorstwo – majątek produkcyjny 

spełniający potrzeby produktu, rynku pracowników i 
samej organizacji. Funkcja zarządzania działalnością 
podstawową obejmuje: - określenie przyszłego 
możliwego popytu - zaprojektowanie i 
rozmieszczenie budynków i biur - zapewnienie 
niezawodności działania maszyn i urządzeń - 
zapewnienie sprawnego funkcjonowania 
przedsiębiorstwa - zapewnienie bezpieczeństwa 
pracy maszyn i urządzeń - określenie potrzeb 
kadrowych 



Procesy 

– wybór procesu 

racjonalnego dla danego produktu. Na decyzje o 
wyborze procesu wpływają czynniki: dysponowana 
wydajność, dysponowana umiejętność, typ 
produkcji, rozmieszczenie zakładu i urządzeń, 
bezpieczeństwo, potrzeby serwisowe, zaplanowany 
poziom kosztów. 



Programy dostaw wyrobów 

lub usług do klienta ustalające terminy – 
programy dostaw określają harmonogramy: 
zaopatrzenia w surowce i materiału, wytworzenia 
wyrobów lub świadczenia usług, eksploatacji 
maszyn i urządzeń, rozliczeń finansowych, 
magazynowania i transportu 



Personel 

– ludzie 

różnią się intelektem, umiejętnościami i 
oczekiwaniami. Komunikowanie się, małe grupy 
robocze, współudział robotników w zarządzaniu, 
przekazywanie usprawnień, demokracja 
przemysłowa, wzbogacanie pracy itp. To 
podstawowe elementy do rozważenia w procesie 
zarządzania produkcją 14. Jakie elementy należy 
minimalizować projektując system produkcyjny? 

Przestojów maszyn i urządzeń 2 Przebiegów 
transportowych 3 Czasów przygotowawczo – 
zakończeniowych 4 Przestoju pracowników 5 Cykli 
produkcyjnych 6 Zapasów i robót w toku 15. 
 

Jakie znasz typy produkcji? Wymień i 

krótko scharakteryzuj. -Produkcja masowa- Stały 
asortyment produkcji w ciągu dłuższego okresu 
czasu wykonywany na stanowiskach specjalnych i 
specjalizowanych według szczegółowej 
dokumentacji technicznej. Cechuje się szeregowo 
równoległym przebiegiem produkcji, pełną 
powtarzalnością operacji na stanowiskach oraz 
krótkimi cyklami produkcji i niskimi kosztami.  -
Produkcja wielkoseryjna
- Produkcja jednego typu 
wyrobów o zróżnicowanej wielkości według 
szczegółowej dokumentacji technologicznej. 

Powtarzalność partii wyrobów oraz pełna 
powtarzalność operacji na stanowiskach roboczych 
skutkują całkowitą stabilizacją produkcji. 2 do 5 
operacji na stanowisku podczas okresu 
powtarzalności. Dodatkowo wysoki stopień 
specjalizacji środków produkcji oraz grupowe 
rozmieszczenie maszyn, częściowo zgodne z 
przebiegiem procesu technologicznego. -Produkcja 
średnioseryjna
- na stanowisku wykonuje się od 5 do 
25 części i operacji podczas okresu powtarzalności. 
Zróżnicowany asortyment typów wyrobów 
produkowanych w określonych odstępach czasu 
(spływ produkcji partiami). Środku produkcji 
uniwersalne i specjalne oraz względnie 
ustabilizowany przebieg produkcji. -Produkcja 
małoseryjna
- 25-50 operacji na stanowisku. 
Głównie uniwersalne stanowiska, rzadko 
wykorzystywane specjalne oprzyrządowanie. 
Różnorodność asortymentowa produkowana w 
seriach w bliżej nieokreślonych odstępach czasu. 
Niski stopień stabilizacji produkcji. -Produkcja 
jednostkowa
- różnorodny asortyment produkcji 
produkowany na uniwersalnym parku maszynowym 
wg uproszczonej dokumentacji. Technologiczna 
specjalizacja komórek technologicznych oraz 
wielozadaniowość wykonawców. Produkcja 
szeregowa. 16.  

Jakie znasz formy 

organizacji produkcji? Wymień i krótko 
scharakteryzuj. Nierytmiczna- 
(niepotokowa, 
niepowtarzalna, zmienno seryjna, 
nieustabilizowana) kierunek przebiegu 
przedmiotów między stanowiskami jest zmienny, 
każde stanowisko może współpracować z innymi, a 
kolejność operacji technologicznych może być 
zmienna. Rytmiczna- (potokowa, powtarzalna, stało 
seryjna, ustabilizowana) kierunek przebiegu 
przedmiotu między stanowiskami jest stały a 
stanowiska rozmieszczone są w kolejności 
odpowiadającej kolejnym etapom procesu 
produkcyjnego 17. 

Wymień i krótko 

scharakteryzuj znane ci rodzaje przebiegów 
stosowane w produkcji. (
lepiej popatrzeć na 
wykresy dla lepszego zrozumienia) zdjęcia 337-339 
Przebieg szeregowy-  
każda następna operacja 
zaczyna się po zakończeniu poprzedniej. Okres 
technologiczny cyklu produkcyjnego partii stanowi 
sumę czasu wszystkich operacji technologicznych. 
Najczęściej produkcja jednostkowa i małoseryjna o 
dużym stopniu wykorzystania stanowisk roboczych. 
Przebieg równoległy- 
 detale przechodzą na 
następną operację natychmiast po zakończeniu 
poprzedniej w związku z tym jedna partia jest w 
równoległej obróbce w różnych operacjach na kilku 
stanowiskach roboczych. Najczęściej produkcja 
wielkoseryjna i masowa o największym stopniu 
wykorzystania stanowisk roboczych. Przebieg 
szeregowo-równoległy- 
operacja następna zaczyna 
się przed zakończeniem poprzedniej na całej partii 
produkcyjnej. Elementy przekazywane pakietami 
transportowymi. Warunek!- zachowanie ciągłości 
pracy na stanowiskach. Najczęściej produkcja mało i 
średnioseryjna o dużym stopniu wykorzystania 
stanowisk roboczych.18.  

Wymień elementy 

składowe cyklu produkcyjnego. Cykl produkcyjny 
obejmuje dwa podstawowe okresy: Roboczy- czas 
trwania operacji technologicznych Czas trwania 
operacji poza technologicznych: naturalnych, 
kontroli,     transportowych, konserwacji i 
magazynowania Przerw- przerwy wynikające z 
organizacji procesu produkcji
: w związku z obróbką 
partii,  oczekiwaniem na zwolnienie stanowiska 
roboczego, czas oczekiwania w magazynie Przerwy 
wynikające z organizacji dnia roboczego
Planowane przerwy wewnątrz   zmiany, przerwy 
międzyzmianowe, wolne zmiany i dni wolne od 
pracy, inne przerwy 19. Takt produkcji – okres czasu 
upływający pomiędzy wyprodukowaniem dwóch 
gotowych wyrobów. Maksymalny takt 
=

20. 

Sterowanie produkcją – wszystkie celowe działania 
zmierzające do doprowadzenia procesu do 
określonej normy. System sterownia pełni 
następujące funkcje: planowanie, 
ewidencjonowanie, kontrola i korekta przebiegu 
procesu
.Parametrami sterowania są: ilość i czas.21. 
Zdolność produkcyjna –(inaczej wydajność), jest to 
ilość produktu jaka może być wytworzona w 
określonym czasie. Zasoby systemu produkcyjnego 
decydują o tym, czy można i w jakim czasie 
wytworzyć to, czego wymaga klient. Miernikami 
zdolności produkcyjnej są: - produktywność 
częściowa – wielkość produkcji uzyskana z jednostki 
zasobu - wydajność – maksymalna ilość produktu 
jaka może być wytworzona w czasie  

background image

22. Wąskie gardło – (z ang. bottleneck) to ogniwo, 
które w danym ciągu technologicznym 
(produkcyjnym) ma najmniejszą zdolność 
produkcyjną i limituje wielkość produkcji jaką może 
wytwarzać cały łańcuch powiązanych ze sobą 
stanowisk.  Wąskie gardło obejmuje takie elementy 
systemu produkcyjnego które:  - działają najwolniej 
- wytwarzają najwięcej braków - najczęściej ulegają 
awarią Sposoby wyeliminowania wg: - podział partii 
produkcyjnej na mniejsze „partie” - inny podział 
operacji produkcyjnych - zwiększenie mocy 
produkcyjnych na wąskich gardłach