background image

Wymiary kultur 

 

1.

Ze względu na przywiązywanie wagi do konwenansów, statusu społecznego, hierarchii, władzy i okazywania 

szacunku - kultury ceremonialne i nieceremonialne. 

 

2.

Ze względu na stosunek do czasu i harmonogramów - kultury monochromiczne i polichroniczne.

 

 

 

3.

Zwzględu na n

astawienie do partnera i do prowadzenia z nim interesów propartnerskie i protransakcyjne 

 

4.

 Ze względu na sposób porozumiewania się - kultury ekspresyjne i powściągliwe. 

 

Kultury nisko- i wysokokontekstowe  

Wysokokontekstowość 

 

ważne relacje międzyludzkie 

 

zaufanie i intuicja, a nie fakty i statystyka 

 

aluzje, podteksty, symbole i przekazy pośrednie („Tak” nie zawsze oznacza „Tak”) – „czytanie między wierszami”  

 

„pośredni styl komunikacji”, np. sposób rozpoczynania korespondencji  (Azja, kultury muzułmańskie)  

 

duża rola komunikacji niewerbalnej 

 

niebezpośrednie wyrażanie sprzeciwu, negacji czy złości (zachowanie twarzy!) 

 

myślenie nielinearne (omawianie problemu w ujęciu całościowym, tematy przedstawiane w porządku losowym, a 

nie linearnym) – „owijanie w bawełnę” 

 

umowa bardziej ustna niż pisemna  

 

umowy zawierane z ludźmi a nie firmami

 

Niskokontekstowość 

 

oddzielanie pracy od relacji międzyludzkich 

 

kontekst nie jest istotny dla zrozumienia przekazu  

 

ważne są informacje, fakty, argumenty, dane statystyczne (bardziej wierzą liczbom niż intuicji) – prezentacje bogate w tabele, 

wykresy, cytaty ekspertów z branży itp. 

 

przekaz bezpośredni, znaczenie dosłowne („Tak” znaczy „Tak”) - myślenie linearne  

 

komunikowanie – słowa i jednoznaczne gesty („Mów to, co myślisz i myśl to, co mówisz”) - myślenie linearne  

 

większe docenianie komunikacji werbalnej niż niewerbalnej 

 

umowa pisemna czy ustna? 

 

umowy zawierane z firmami a nie osobami. 

Ze względu na stosunek do czasu i harmonogramów  

 Polichroniczność – (Elastyczność) 

Dobrej komunikacji nie reguluje żaden zegarnależy przygotować się, że spędzimy na podróżach, spotkaniach, prezentacjach i dyskusjach dwa razy 

więcej czasu niż pierwotnie zakładano 

 

przerwy w pracy i rozmowach  - mile widziane 

 

dobre relacje – to podstawa sukcesu! 

 

kilka rzeczy w jednym czasie  

 

koncentracja na teraźniejszości (żyje się pełnią życia obecnie) 

 

motto: „pośpiech to barbarzyństwo”  

 

Czas reguluje bieg życia i należy się do niego biernie dostosować – ludzie nie mają na czas żadnego wpływu 

 

- bądź punktualny, ale staraj się nawiązać dobrą relację z drugą stroną; 

 

- nie trać cierpliwości i upewniaj się, jakie jest samopoczucie innych  

 

- nastawiaj się na długoterminowe efekty

 

Kultury monochromiczne: Niemcy, Szwajcaria, Szwecja, Finlandia, Dania, Stany Zjednoczone 

Kultury cykliczne: Japonia, Chiny, Korea Płd

Kultury polichromiczne: świat arabski, kraje latynoamerykańskie, Kraje Azji Południowej i Południowo-Wschodniej 

 

 

Zwzględu na n

astawienie do partnera i prowadzenia z nim interesów:  

kultury propartnerskie i protransakcyjne.  

Propartnerskość  

 

brak skłonności do robienia tzw. „szybkich interesów” 

 

uważa się, że to relacje międzyludzkie (zaufanie), a nie umowa umożliwia osiąganie dobrych wyników 

 

fakty i dane są ważne, ale nie w tym stopniu jak relacje (słów i faktów nie należy oceniać w oderwaniu od relacji 

międzyludzkich) 

 

nacisk na długoterminowość – cenione są relacje, proces, długoterminowy rozwój – decyzje nie podejmowane są w 

pośpiechu (najpierw należy osiągnąć kompromis)  

 

nastawienie na dość częste spotkania i „rozmowy twarzą w twarz” 

 

ostrożność w kontaktach z nowymi kooperantami : 

 

 duża rola rekomendacji, np. ambasady, konsulaty generalne itp.,  

 

kontaktów osobistych (guanxi w Chinach i Azji Wschodniej, palanca w krajach latynoskich, wastah w Egipcie, błat w 

Rosji) 

 

ostrożność we wprowadzaniu wszelkich nowości i zmian 

 

ważność pozytywnego wizerunku firmy i oferowanych przez nią produktów (wiedza na temat firmy i konkurentów) 

 

dłuższy czas na podejmowanie decyzji i negocjacje 

 

Protransakcyjność 

 

nastawienie na transakcję – „transakcja pierwsza, partner drugi” 

 

pozytywne nastawienie na współpracę z obcymi, nowymi firmami 

 

istotność wprowadzania zmian (ulepszeń) 

 

małe znaczenie „kontaktów osobistych” – brak konieczności wielokrotnych spotkań „twarzą w twarz” (e-mail, telefon, fax.) 

Kultury protransakcyjne kraje skandynawskie, Niemcy, Austria, Szwajcaria,  Stany Zjednoczone, Kanada 

Kultury propartnerskie: kultury arabskie, większość kultur latynoamerykańskich i azjatyckich, Rosja 

 

Kultury ceremonialne 

 

Status społeczny, hierarchie, Protokół biznesowy 

 

wyraźne hierarchie, odzwierciedlające duże różnice w statusie społecznym i zakresie władzy między ludźmi  

 

rola konwenansów i reguł, tzw. protokołu biznesowego, czyli kwestii dotyczących witania się, tytułowania, sposobu 

wręczania wizytówek, strojów, prezentów 

 

Indie, Indonezja, Malezja, Tajlandia, Filipiny, Japonia, Chiny, Korea Płd., Singapur, Arabia Saudyjska, Egipt, Grecja, 

Brazylia, Meksyk, Francja, Włochy, Hiszpania, Węgry 

 

Kultury nieceremonialne 

 

mniejsze różnice w statusie społecznym i zakresie władzy  

 

małe znaczenie zasad protokołu biznesowego (jest ich niewiele i są nieskomplikowane) 

 

Australia, Kanada, Stany Zjednoczone Austria, Nowa Zelandia, Irlandia, Szwecja, Norwegia, Finlandia, Szwajcaria 

 

Indywidualizm 

 

Decyzje życiowe (wybór zawodu, sposób wychowania dzieci) – indywidualne (niezależne) 

 

Tożsamość jednostki nad grupę 

 

Ważność praw i potrzeb jednostek 

 

Wszelkie relacje (także rodzinne, przyjacielskie) to umowy – można je wypowiadać w każdym momencie 

 

Przestrzeń osobista i prywatność (osobne pokoje, gabinety) 

background image

 

Komunikacja – przejrzysta, bezpośrednia, rozumowanie linearne, przyczynowo-skutkowe (cisza budzi niepokój i 

wątpliwości) 

 

Odpowiedzialność indywidualna (za czyny, decyzje) 

 

Działalność zawodowa:  osiągnięcia i wyniki, miernikiem sukcesu jest zysk, konkurencja motywuje do działania i lepszych 

wyników 

 

Oddzielanie kontaktów osobistych od zawodowych 

 

Kładź nacisk na transakcję, Używaj dat i logiki, Komunikuj się w sposób bezpośredni, Ceń czas innych 

 

Częste używanie zaimka „ja”. 

 

Decyzje podejmowane na miejscu przez przedstawicieli. 

 

Ludzie samodzielnie osiągają cele i ponoszą osobistą odpowiedzialność. 

 

Wakacje spędzane parami, a nawet samotnie.  

 

Kolektywizm 

„Grupa umożliwia przetrwanie” 

 

Decyzje i działania – podejmowane grupowo (ochrona i wsparcie grupy w zamian za lojalność) 

 

Ważność praw i potrzeb grupy 

 

Wartości - harmonia, godność osobista i zachowanie twarzy, szacunek dla starszych, lojalność dzieci wobec rodziców, równa 

dystrybucja nagród w grupie, spełnianie potrzeb innych 

 

Relacje międzyludzkie nad prywatnością  

 

Przestrzeń osobista (przykład: samolot, kino) 

 

Komunikacja – intuicyjna, złożona, pośrednia, ukryte znaczenia (sens przekazywany między wierszami), logika nielinearna 

(sytuacje i problemy przedstawiane całościowo, w szerszym kontekście) 

 

Częste używanie zaimka „my”. 

 

Decyzje przekazywane przez delegata organizacjom. 

 

Ludzie osiągają cele grupowo, co zakłada zbiorową odpowiedzialność. 

 

Wakacje w zorganizowanych grupach albo w szerszym gronie rodzinnym 

 

Poświęć czas na nawiązanie relacji,  

 

Zwróć uwagę na sposób budowania relacji biznesowej,  

 

Podejmuj decyzje wspólnie, zależnie od kontekstu i długofalowo, 

 

 Komunikuj się za pomocą ukrytych znaczeń,  

 

Unikaj bezpośrednich pytań,  

 

Nie trać cierpliwości 

 

Przykłady 

Indywidualizm; Stany Zjednoczone, Australia, Wielka Brytania, Kanada, Holandia, Nowa Zelandia, Włochy, Belgia, Dania, Francja, 

Szwecja, Irlandia, Norwegia, Szwajcaria, Niemcy, Finlandia 

Kolektywizm: Gwatemala, Ekwador, Panama, Wenezuela, Kolumbia, Kostaryka, Pakistan, Peru, Tajwan, Korea Płd., Singapur, 

Tajlandia, Chile, Grecja, Portugalia, Meksyk 

Dystans władzy 

-odległość między członkami społeczeństwa mającymi największą i najmniejszą władzę” 

Duży dystans władzy 

Władza i hierarchia jako istotny składnik życia społecznego (kto jest liderem?) 

 

 Zwierzchnicy – podwładni,  

 

Rodzice – dzieci,  

 

Młodsi – starsi,  

Komunikacja inicjowana przez osoby mające najwyższe miejsca w hierarchii. 

Przykłady: 

Malezja, Gwatemala, Panama, Filipiny, Meksyk, Wenezuela, Arabia Saudyjska, Ekwador, Indonezja, Indie, Singapur, Hiszpania, 

Włochy  

 

Mały dystans władzy 

 

Równość – struktury społeczne bardziej płaskie  

 

Partnerstwo (komunikacja inicjowana przez obie strony)  

Przykłady: 

Austria, Dania, Nowa Zelandia, Irlandia, Szwecja, Norwegia, Finlandia, Szwajcaria, Niemcy, Wielka Brytania, Holandia, Australia, 

Kanada, USA 

 

Niski stopień unikania niepewności 

 

szacunek dla tego, co odmienne, 

 

 

skłonność do ryzyka, 

 

 

brak obawy przed przyszłością, 

 

 

sytuacjami nowymi, nieznanymi 

 

Przykłady:  

Singapur, Jamajka, Dania, Szwecja, Hongkong, Wielka Brytania, Irlandia, Malezja, Indie, Filipiny, Stany Zjednoczone, Kanada  

 

Wysoki stopień unikania niepewności 

 

przyszłość to zagrożenie, 

 

 

duża troska o bezpieczeństwo, 

 

 

brak skłonności do ryzyka,

 

 

 obawa przed zmianami 

 

Przykłądy: 

Grecja, Portugalia, Gwatemala, Urugwaj, Belgia, Salwador, Japonia, Jugosławia, Turcja, Peru, Panama, Hiszpania, Argentyna, Francja, Chile, 

Kostaryka, Korea Południowa, Meksyk 

 

Męskość - kobiecość 

Męskość 

 

aktywność, ambicja motywująca do działania, agresja w działaniu, nastawienie na realizację, konkurencję i zdobywanie, 

mężczyzna powinien rządzić, kobieta wychowywać - role związane z płcią są niezmienne, żyje się po to by pracować, ważne 

są pieniądze i przedmioty materialne, należy dążyć do niezależności, podziwiane są osoby, które osiągnęły sukces, wszystko, 

co wielkie, silne i szybkie jest piękne 

 

Kobiecość 

- mężczyzna może przyjmować role wychowawcze, człowiek jest ważniejszy niż role społeczne, ważna jest jakość życia, pracuje 

się po to, by żyć, ważny jest człowiek i przyroda, ideałem jest wzajemna zależność, a służba innym motywacją do działania, 

czuje się sympatię dla tych, którym się nie udaje,  wszystko, co małe i powolne jest  

 

Modele międzykulturowej interakcji 

W praktyce zarządzania międzykulturowego,  czyli  w sytuacji gdzie mamy do czynienia z przedsiębiorstwem wielonarodowym, posiadającym 

jednostki  w  więcej  niż  jednym  kraju,  możemy  wyróżnić  trzy  podstawowe modele  interakcji  międzykulturowej:  dominację,  współistnienie oraz 

współpracę kulturową

background image

 

1.

Dominacja kulturowa 

W danej organizacji zostaje narzucona nowa kultura wraz z przyjściem nowego zarządu, stara jej kultura jest dyskryminowana i przez 

nowy zarząd odrzucana. 

Zdominowaną kulturę traktuje się jako szkodliwą dla przedsiębiorstwa i nieefektywną.  

Pozytywnymi aspektami dominacji kulturowej mogą być takie elementy jak: 

 

- wyeliminowanie postaw i norm nie sprzyjających rozwojowi, 

 

uzyskanie przewagi konkurencyjnej, jeśli nowe normy zostały wprowadzone wyjątkowo szybko.  

Do niekorzystnych aspektów dominacji kulturowej można zaliczyć: 

 

 wzrost liczby konfliktów między pracownikami, 

 

 mniejsze  zaangażowanie  pracowników  w  działania  firmy,  w  związku  z  nieakceptowaniem  przez  nich zasad,  a  nawet  może w 

skrajnej sytuacji wywołanie oporu pracowników wobec narzucanych zasad, który będzie w stanie sparaliżować działanie całego 

przedsiębiorstwa.  

A kulturą dominującą  

B. kultura zdominowana 

2. Współistnienie kulturowe 

Poszukiwanie kompromisu między kulturami partnerów. 

Poszukuje  się  rozwiązań,  które  będą  akceptowane  przez  wszystkich  zainteresowanych,  zazwyczaj  wybiera  się  i  łączy  najlepsze 

rozwiązania z obydwu kultur. 

Poprzedza to badanie porównawcze kultur.  

W  praktyce  polega  na  znajdowaniu  wspólnego  języka  poprzez  unikanie  konfliktów,  nawet  za  cenę  utracenia  pewnych  korzyści. 

Opieranie  się  na  kompromisie  bowiem  sprawia,  że  traci  się    możliwość  wyboru  lepszej  opcji,  pomimo,  że  założeniem  było 

wykorzystywanie najsilniejszych stron każdej z kultury.  

 

3. Współpraca kulturowa 

Model ten opiera się na założeniu, że tylko stała interakcja między kulturami może się przyczynić do osiągania najlepszych efektów 

oraz do rozwoju pracowników i całej organizacji.  

Strategie i produkty są w tym modelu tworzone na bazie indywidualnych wzorców kulturowych członków przedsiębiorstwa, lecz nie 

ograniczają się tylko do nich.  

Tworzone są tu nowe formy zarządzania, przewyższające style narodowe zarządzania. 

Korzyści z tego modelu; 

-  wykształcenie u członków organizacji dużej tolerancji, otwartości na inne kultury, pomysły i rozwój twórczego myślenia. 

- model najmniej konfliktowy i przynoszący korzyści obydwu kulturom.  

Wady: 

- bardzo długi czas wprowadzania nowej kultury w życie, 

- pracochłonność i koszty tego procesu.  

 

4. Kolizje kulturowe 

Kolizje  kulturowe  są  zjawiskiem  niezwykle  powszechnym,  pojawiają  się  przy  okazji  niemal  każdego  porozumienia 

międzynarodowego. 

Wyróżnia się trzy typy konfliktów kulturowych. 

1. Konflikt wynikający z poczucia zagrożenia.  

Zagrożeniem dla wspólnoty uformowanej w poczuciu własnego systemu znaczeniowego, jest zagrożenie idące z zewnątrz, ze strony 

innej kultury.  

To, co obce, stanowi ich zdaniem zanegowanie tego, co własne: własnej kultury, religii, sztuki, mitu.  

2. Konflikt wynikający z zakłopotania.  

Polega on na tym, że zaproponowane przez nowy zarząd nowe procedury i rozwiązania, wprowadzają pracowników w zakłopotanie i 

odbijają się negatywnie na ich wynikach w pracy.  

3.  Konflikt  wzbogacający,  jest  pozytywnym  rodzajem  konfliktu,  który  stwarza  wiele  szans  i  pozytywnych  sytuacji,  w  których 

wzrasta wzajemne zaufanie i siła nowego systemu działania. Ten rodzaj konfliktu, jako jedyny, daje możliwość wspierania rozwoju i 

wzrosty przedsiębiorstwa. 

 

Konflikty  kulturowe  sprawiają,  że  praktyka  zarządzania  przyjęta  w  jednym  kraju  nie  musi  się  sprawdzić  w  innym 

kraju,dlatego też przedsiębiorstwa muszą badać zjawiska powstające na styku kultur, a także zarządzać różnicami kulturowymi.  

 

Zarządzanie różnicami kulturowymi 

może polegać na trzech podstawowych strategiach:  

-  ignorowaniu różnic kulturowych (postawa etnocentryczna),  

-  na minimalizowaniu tych różnic 

-  na wykorzystywaniu ich.  

Ogólnie  przyjmuje  się,  że  menadżer  powinien  wystrzegać  się  w  zarządzaniu  międzykulturowym  dwóch  skrajnych  postaw: 

etnocentrycznej oraz policentrycznej.  

 

1.

Etnocentryzm w zarządzaniu międzykulturowym 

polega na ignorowaniu zaistniałych różnic kulturowych i faworyzowaniu własnej kultury. Taka postawa często wiąże się ze skrajnym 

nacjonalizmem bądź  prowadzi  do  zachowań  szowinistycznych. Menadżer  taki  czasami  bywa  całkiem  nieświadomy  występujących 

różnic  kulturowych  i  nie  rozumie,  że  odmienność  zachowań  nie  jest  wynikiem  zacofania,  czy  złej  organizacji,  lecz  zodmienności 

kulturowej. 

 

2.

Postawa policentryczna 

 -druga skrajna postawa -jest zupełną odwrotnością etnocentryzmu. Różnice kulturowe wypycha się na pierwszy plan i przypisuje się 

im  ogromne  znaczenie.  Organizacja  powoli  zaczyna  tracić  własną  tożsamość  a  jej  jednostki  biernie  dostosowują  się  do  nowego 

otoczenia. Menadżerowie wychodzą z założenia, że dany kraj jest specyficzny i niepowtarzalny a każdy problem wymaga osobnego 

rozpatrzenia. Sprawia to, że dana organizacja staje się nieinnowacyjna, naśladując zwyczaje panujące w danym kraju i nieefektywna, 

gdyż nie jest w stanie sama stworzyć spójnej strategii  

Najlepszym rozwiązaniem jest znalezienie tzw. złotego środka pomiędzy jedną i drugą postawą i umiejętne wdrożenie go w 

działanie. 

 

 

3.

 Sukces dzięki wielokulturowości 

Sześć  argumentów  na  to,  że  wielokulturowość  przedsiębiorstwa  przyczynia  się  do  jego  sukcesu.  Podstawą  jednak  jest  dobre 

zarządzanie różnicami kulturowymi.  

Argument  rynkowy  -w  warunkach  wielokulturowych  zwiększa  się  wrażliwość  przedsiębiorstwa  na  specyficzne  potrzeby 

danego  rynku  a  zwłaszcza  na  jego  różnorodność  kulturową.  Powoduje  to  lepsze  dostosowanie  się  do  potrzeb  otoczenia,  którego 

przedsiębiorstwo  jest  niejako  odbiciem.  Zatrudnieni  pracownicy,  pochodzący  z  różnych  środowisk  kulturowych,  pomagają  lepiej 

zrozumieć i wyczuć daną kulturę.  

Argument  kosztowy  -    umiejętne  zarządzanie  wielokulturowym  personelem  powoduje  zmniejszenie  konfliktów, 

zmniejszenie fluktuacji pracowników a więc obniżenie koszów przysposabiania nowych pracowników, a przede wszystkim pociąga 

za sobą wzrost efektywności przedsiębiorstwa. 

Argument dotyczący twórczości - różnorodność wprowadza lepszy klimat dla twórczego myślenia.  

-    Mamy  tu  do  czynienia  z  różnymi  punktami  widzenia,  które  dają  poczucie  lepszego  zrozumienia  i  większą  swobodę 

działania.  

background image

- Różnorodność grup decyzyjnych sprzyja powstawaniu różnych metod rozwiązywania problemów.  

-  większa  różnorodność  kulturowa  sprawia,  że  przedsiębiorstwo  jest  bardziej  czułe  na  zmiany  a  tym  samym  bardziej 

elastyczne 

 Jako  potwierdzenie  powyższej  tezy,  stawia  się  ze  wzór  europejski  styl  zarządzania.  Europa  bowiem,  jako  najbardziej 

zróżnicowany rynek Triady, może właśnie dzięki swojej różnorodności wygrać wyścig o dominację gospodarczą na świecie. 

 

Model zarządzania europejskiego 

Nurt  europejski  wykształcił  się  na  gruncie  integracji  europejskiej  oraz  problematyki  poszukiwania  wzorca  firmy 

europejskiej. Europa, ze względu na silny, pełen zróżnicowania rodowód kulturowy, wykształciła własny model zarządzania, oparty 

przede  wszystkim  na  zarządzaniu  międzynarodowym,  które  oznacza  akceptację  dla  różnorodności  kulturowej.  Cechami 

charakterystycznym dla europejskiego modelu zarządzania są takie cechy jak: 

 

radzenie sobie z różnicami kulturowymi co ciągnie za sobą pogodzenie integracji z różnorodnością, szacunek dla 

różnic oraz zrozumienie historii,  

 

widzenie  przedsiębiorstwa  jako  integralnej  części  społecznej  ze  szczególnym  zwróceniem  uwagi  na  jego 

odpowiedzialność społeczną, 

 

rozwój stosunków partnerskich wewnątrz firmy, 

 

nastawienie  na ludzi  –  poprzez tolerancję  dla  różnic  osobowościowych oraz  doskonalenie  sposobów  zarządzania 

zasobami ludzkimi 

 

silny  zbiorowy  instynkt  samozachowawczy  –  przywiązywanie  wagi  do  poczucia  bezpieczeństwa  i  silna  wola 

przetrwania cywilizacji europejskiej poprzez trwałą stabilizację polityczną i społeczną 

 

sceptyczne  nastawienie  do  formalizacji  zarządzania  –  kreatywność  dzięki  wierze  w  zdolności,  umiejętności  i 

intuicję; oparcie na doświadczeniu a nie procedurach formalnych 

 

orientacja produktowa w marketingu 

 

otwartość na świat – biznes europejski jest bardziej otwarty niż japoński czy amerykański 

Rynek  europejski  jest  rynkiem  specyficznym.  Rozdrobniony  zarówno,  ze  względu  na  kulturę,  jak  i  zapatrywania 

konsumentów. Standaryzacja zachowań konsumentów prawdopodobnie nigdy nie będzie miała miejsca. Zaś kluczowym czynnikiem 

sukcesu  staje  się  odkrycie  segmentów  ponadnarodowych  oraz  zdolność  sprostania  różnorodności.  Krytycznie  podchodzi  się  do 

japońskich i amerykańskich teorii zarządzania, które uznane zostają za zbyt teoretyczne i uproszczone. 

 

Wpływ internacjonalizacji na kulturę w dziedzinie zarządzania 

Wpływ internacjonalizacji na sferę kultury nie jest jednoznaczny.  

Twarde narzędzia zarządzania,  

takie jak strategie, struktury czy procedury- to internacjonalizacja powoduje konwergencję kultur. Z konwergencją mamy również do 

czynienia gdy chodzi o międzynarodowe standardy kształcenia w dziedzinach technicznych i związanych z zarządzaniem. Językiem 

światowym staje się „global English”, który jednak w pewnym stopniu różni się od każdej czystej odmiany języka angielskiego. 

Miękkie narzędzia zarządzania, czyli wszędzie tam, gdzie na pierwszy plan wysuwa się człowiek, mamy do czynienia ze 

zjawiskiem odwrotnym a mianowicie z dywergencją  kultur. Pod pojęciem dywergencji rozumie się oddalanie się kultur od siebie, 

poszukiwanie własnej tożsamości kulturowej, nawiązywanie do tradycji, przywiązanie do własnych wartości  

 

Przywództwo 

Przywództwo jest czynnikiem niezwykle ważnym dla każdej kultury organizacyjnej. Bez przywództwa istnienie firmy staje 

się  bezcelowe,  wszystkie  inne  elementy  tracą  na  znaczeniu.  Sukces  a  raczej  sprawdzenie  się  kultury  organizacyjnej  firmy, 

wartościowość  strategii  zarządzania  a  przede  wszystkim  osiągnięcie  przez  firmę  wyznaczonych  celów,  staje  się  możliwe  dzięki 

odpowiedniemu  przywództwu.  Niekiedy  przywództwo  jest  traktowane  jako  funkcja  zarządzania  czyli  proces  wywierania  takiego 

wpływu na ludzi,  aby przyczyniali się do osiągania celów danej organizacji. Idealnym rozwiązaniem dla firmy jest zarówno dobrze 

rozwinięte zarządzanie, jak i mądre przewodzenie.  

Czynnikiem silnie wpływającym na  styl przywództwa staje się  kultura, a zwłaszcza kultura narodowa przywódcy. Kultura 

jest również narzędziem oddziaływania przywódcy na podwładnych. Mogą oni ustalać takie normy społeczne jak: normy językowe, 

zachowania interpersonalne czy wizerunek publiczny 

 

Amerykański styl przywództwa 

Dla Amerykanów zarządzanie jest jedną ze specjalizacji zawodowych. Należy w niej wykorzystywać naukowo opracowane, 

racjonalne  narzędzia.  Menadżerowie  są  zorientowani  a  zadania,  kładą  nacisk  na  wydajność  a  przede  wszystkim  są  przekonani  o 

słuszności  podejmowanych  decyzji.  Popierają  wszystko  co  nowoczesne  a  zwłaszcza  nowe  metody  w  dziedzinie  zarządzania.  Są 

zorientowani  na  przyszłość,  ich  głównym  zadaniem  jest  ulepszanie  świata,  wynikające  z  wiary  w  lepsze  jutro.  Przywództwo  w 

Ameryce  jest  wartością  samą  w  sobie.  Przywódcą  może  zostać  tylko  ten,  kto  wykorzystuje  najlepiej  swoje  umiejętności  a  także 

podejmuje właściwe decyzje na podstawie odpowiednio przygotowanych prognoz  

 

Arabski lider biznesu 

Przywódcy arabscy to dominanci sprawujący kontrolę nad wszystkimi etapami gospodarczej działalności. Swoją władzą nie 

lubią  się  z  nikim  dzielić  ale  lubią  ją  okazywać.  Zrezygnowanie  z  władzy  jest  traktowane  jako  oznaka  słabości.  Stosują  metodę 

zarządzania przez przedmioty. Organizacja charakteryzuje się komunikacją odgórną a podstawową jej wartością jest autorytaryzm. Z 

drugiej strony zaś organizacje arabskie wykazują duży poziom opieki nad pracownikiem. Pracownik może liczyć na pomoc i wsparcie 

w  niemal  każdej  sprawie.  Jest  doinformowany,  ma  poczucie  porządku  i  bezpieczeństwa,  jednakże  organizacja  ingeruje  również 

mocno w jego sferę życia prywatnego 

 

Chiński styl przywództwa 

Chiński model firmy to firma rodzinna i takie też stosunki w niej panują. Między dyrektorem a podwładnym panują stosunki 

zwykle o  charakterze patriarchalnym. Decyzje w takiej firmie podejmowane są dla dobra tak pojętej rodziny. Chiński  lider biznesu 

jest otoczony wewnętrzną siecią powiązań między członkami klanu, na odpowiednich pozycjach. Koneksje w chińskiej firmie są dużo 

ważniejsze niż efektywność rynkowa, a sieć liczy się bardziej niż jednostka, czy grupa. Chińscy przywódcy nie potrafią zrezygnować 

z posiadania kontroli nad wszystkimi podwładnymi, są maniakami kontroli. We wszystkich aspektach życia gospodarczego cechami 

liczącymi się są staż pracy i autorytet.  

 

Japoński lider biznesu 

Najważniejszą cechą japońskiego przywódcy jest posiadanie pełnej akceptacji grupy. W Japonii organizacje są utożsamiane 

z  ludźmi,  którzy  je  tworzą,  dlatego  też  charakter  przywódcy,  będzie  zależał  od  organizacji,  jakiej  przewodzi.  Jeśli  podstawowe 

potrzeby  pracowników  są  zaspokojone,  pracują  oni  bardziej  wydajnie  i  tego  można  od  nich  oczekiwać.  Japoński  lider  dyskretnie 

wspiera swoich podwładnych.  Jest bardziej  zorientowany  na  proces,  niż  na  wynik.  Długo  śledzą rozwój  wypadków  zanim  zdradzą 

swoje zamiary, czy cele. Dobry japoński przywódca powinien najpierw się upewnić, że decyzja którą zamierza podjąć jest na pewno 

słuszna, zanim ją jeszcze podejmie. Podjęcie decyzji natomiast jest jednoznaczne z wprowadzeniem jej w życie.  

 

Skandynawski styl przywódcy 

Skandynawscy przywódcy są  lojalnymi demokratami. Dążą do  idealnego kompromisu i poszukują  konsensusu. Zazwyczaj 

jednak osiągają skutki przeciwne do zamierzonych. Proces podejmowania decyzji przebiega bardzo powolnie  

 

piękne  

 

 

 

background image

Zjawisko etnocentryzmu i „efektu kraju pochodzenia” 

Rodzaje postaw konsumentów: 

I . Postawy konsumentów wobec produktów zagranicznych- Etnocentryzm 

II. Postawy konsumentów wobec produktów pochodzących z określonych krajów- Efekt kraju pochodzenia

 

Etnocentryzm 

Postawa konsumentów wobec produktów zagranicznych: 

 

-

przekonanie o wyższości własnej kultury i ojczystego kraju nad innymi,  

 

-

charakteryzuje się koncentracją na własnej kulturze narodowej i zamknięciem na wpływ innych kultur 

Rodzaje postaw (nastawienie) konsumentów do produktów zagranicznych 

 

1.

Konsumenci etnocentryczni 

 

2.

Konsumenci kosmopolityczni 

 

3.

Konsumenci internacjonalistyczni 

 

1.

Etnocentryzm konsumencki 

konsekwentne i świadome preferowanie produktów krajowych  

1. Społeczeństwo powinno zawsze kupować krajowe produkty zamiast importowanych. 

2. Tylko te produkty, które nie są dostępne w kraju powinny być importowane. 

3. Kupuj krajowe produkty. Utrzymuj swoje zatrudnienie. 

4. Krajowe produkty przede wszystkim. 

5. Nabywanie zagranicznych produktów nie jest oznaką patriotyzmu. 

6. Niewłaściwym jest nabywanie zagranicznych produktów. 

7. Prawdziwy patriota powinien zawsze kupować krajowe produkty. 

8. Powinniśmy nabywać produkty wytworzone w kraju zamiast pozwalać się innym bogacić na nas. 

9. Najlepiej zawsze kupować krajowe  produkty. 

10. Handel lub zakup produktów zagranicznych powinien być wtedy, gdy jest to niezbędne. 

11.Patrioci nie powinni kupować zagranicznych produktów ponieważ to szkodzi _ interesom i powoduje bezrobocie. 

12.Należy wprowadzić ograniczenia na import zagranicznych produktów. 

13.Na dłuższą metę może mnie to kosztować drożej, ale preferuję nabywać krajowe produkty. 

14.Nie wolno pozwalać zagranicznym przedsiębiorcom oferować ich produktów na innych rynkach. 

15.Zagraniczne produkty powinny być wysoko opodatkowane w celu zmniejszenia ich podaży na rynku krajowym 

16.Powinniśmy kupować z zagranicy tylko te produkty, których nie możemy uzyskać w naszym kraju. 

17.Konsumenci, którzy kupują zagraniczne produkty przyczyniają się do zwiększenia bezrobocia w  naszym  społeczeństwie. 

 

Wpływ na postawy konsumentów, w tym na etnocentryzm, mają: wykształcenie, dochody, wiek, płeć, stopień rozwoju kraju i społeczeństwa 

Postawy konsumentów wobec produktów pochodzących z określonych krajów 

 

Efekt kraju pochodzenia  

postawy konsumentów wobec produktów pochodzących z określonych krajów 

Korzystne dopasowanie  

-japońskie auto, szwajcarski zegarek, francuskie wino, szwajcarski ser 

Niekorzystne dopasowanie 

- meksykański zegarek, japońskie piwo, włoska „elektronika”, węgierski samochód  

Najkorzystniejsza jest sytuacja, gdy  istnieje korzystne dopasowanie pomiędzy rodzajem produktu i krajem pochodzenia 

 

Niskokontekstowość  

 

Oddzielanie pracy od relacji międzyludzkich 

 

Kontekst nie jest istotny dla zrozumienia przekazu 

 

Ważne są informacje, fakty, argumenty, dane statystyczne (bardziej wierzą liczbom niż intuicji) - prezentacje bogate w 
tabele, wykresy, cytaty ekspertów z branży itp. 

 

Przekaz bezpośredni, znaczenie dosłowne (tak znaczy tak) – myślenie linearne 

 

Komunikowanie – słowa i jednoznaczne gesty (mów to, co myślisz i myśl to co mówisz) 

 

Większe docenianie komunikacji werbalnej niż niewerbalnej 

 

Umowa pisemna czy ustna? 

 

Umowy zawierane z firmami a nie osobami 

Kontekst kulturowy i jego efekty w komunikacji 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

                Niska 

 

                      Precyzja komunikacji   

 

 

Wysoka 

Reklama niskokontekstowa 

Komunikaty w reklamie AFLAC: 

 

Nazwa firmy (powtarzana kilkanaście razy) 

 

Nazwa oferowanej polisy 

 

Dodatkowe informacje o korzyściach związanych z ubezpieczeniem (dużo informacji) 

 

Przekaz bezpośredni i prosty, a dla zwrócenia uwagi użyto humoru sytuacyjnego  

Stosunek do czasu – monochromiczność (linearność) 

 

Punktualność 

 

Harmonogramy, plany 

 

Szybkość odpowiedzi 

 

Robienie jednej rzeczy w danym czasie (wykonywanie kolejnych zadań) 

 

Koncentracja na przyszłości 

 

Motto: „czas to pieniądz”, „mądrze wykorzystuj czas”, „kto się waha, ten przegrywa” 

 

 

Stosunek do czasu –  Polichroniczność – (Elastyczność) 

„Dobrej komunikacji nie reguluje żaden zegar” 

Wysoki 

Japonia 

 

Środkowy Wschód 

 

 

Ameryka łacińska 

 

 

 

Afryka 

Kraje śródziemnomorskie 

Wielka Brytania 

Francja 

Ameryka Południowa 

Skandynawia 

Niemcy 

Szwajcaria 

 

Konteks

Niski 

background image

  należy przygotować się, że spędzimy na podróżach, spotkaniach, prezentacjach i dyskusjach dwa razy więcej czasu niż 

pierwotnie zakładano 

  przerwy w pracy i rozmowach  - mile widziane 
  dobre relacje – to podstawa sukcesu! 
  kilka rzeczy w jednym czasie  
  koncentracja na teraźniejszości (żyje się pełnią życia obecnie) 
  motto: „pośpiech to barbarzyństwo” - kultury „Mañana” – „Buqra”               

  Stosunek do czasu - „Mądrości kulturowe” 
  „Dzięki czasowi i cierpliwości liść morwy zmieni się w jedwabną suknię”  (przysłowie chińskie) 
  „Działanie w odpowiednim czasie zaoszczędzi kłopotów w przyszłości”(przysłowie angielskie) 
  „Czas jest panem tych, którzy nie mają pana”(przysłowie arabskie) 
  „Jeśli chcesz, aby twoje sny się spełniły, wstawaj punktualnie”(przysłowie żydowskie) 
  „Mądrzy ludzie nigdy się nie spieszą”(przysłowie chińskie) 
  „Gdy Bóg stworzył czas, stworzył go mnóstwo”(przysłowie chińskie) 
  „Jeśli ucieknie ci godzina rano, będziesz ją gonił cały dzień”(przysłowie żydowskie) 

Stosunek do czasu – przykłady 

Kultury monochromiczne: Niemcy, Szwajcaria, Szwecja, Finlandia, Dania, Stany Zjednoczone 
Kultury cykliczne: Japonia, Chiny, Korea Płd. 
Kultury polichromiczne: świat arabski, kraje latynoamerykańskie, Kraje Azji Południowej i Południowo-Wschodniej 
Czas reguluje bieg życia i należy się do niego biernie dostosować – ludzie nie mają na czas żadnego wpływu: 

  bądź punktualny, ale staraj się nawiązać dobrą relację z drugą stroną; 
  nie trać cierpliwości i upewniaj się, jakie jest samopoczucie innych („Wygląda Pan na zmęczonego, z czego 

wnioskuję, że powinniśmy zwolnić. Czy dobrze rozumiem?”); 

  nastawiaj się na długoterminowe efekty.  (TABELA!!!!:)  

 

Monochroniczność 

Polichroniczność 

Relacje interpersonalne 

Podporządkowane celowi 
prezentacji planu 

Plan (Harmonogram) jest 
podporządkowany relacjom 
interpersonalnym 

Koordynacja zadań 

Harmonogram (plan) koordynuje 
działania; czas spotkania jest 
„sztywny” 

Działania (aktywność) koordynują 
interpersonalne; czas spotkania jest 
elastyczny 

Wykonywanie zadań 

Jedno zadanie w jednym czasie 

Wiele zadań w jednym czasie 

Przerwy oraz „czas osobisty” 

przerwy oraz „czas osobisty” są 
„świętością” bez względu na 
obowiązki 

 

 

Przerwy oraz „czas osobisty” są 
podporządkowane osobistym 
obowiązkom 

Struktura czasowa 

Czas nie jest elastyczny; czas jest 
namacalny (materialny) 

Czas jest elastyczny, czas jest płynny 

Praca/rozłączność czasu osobistego 

Czas pracy jest jasno oddzielany od 
czasu osobistego 

Czas pracy nie jest jasno (wyraźnie) 
oddzielany od czasu osobistego 

 

 

 

 

 

 

Kryteria Richarda Gesteland`a 

  Nastawienie do partnera i prowadzenia z nim interesów – kultury propartnerskie i protransakcyjne.  
  Przywiązywanie wagi do konwenansów, statusu społecznego, hierarchii, władzy i okazywania szacunku - kultury 

ceremonialne i nieceremonialne. 

  Stosunek do czasu i harmonogramów - kultury monochroniczne i polichroniczne. 
  Sposób porozumiewania się - kultury ekspresyjne i powściągliwe. 

Propartnerskość  

  brak skłonności do robienia tzw. „szybkich interesów” 
  uważa się, że to relacje międzyludzkie (zaufanie), a nie umowa umożliwia osiąganie dobrych wyników 
  fakty i dane są ważne, ale nie w tym stopniu jak relacje (słów i faktów nie należy oceniać w oderwaniu od relacji 

międzyludzkich) 

  nacisk na długoterminowość – cenione są relacje, proces, długoterminowy rozwój – decyzje nie podejmowane są w 

pośpiechu (najpierw należy osiągnąć kompromis)  

  nastawienie na dość częste spotkania i „rozmowy twarzą w twarz” 
  ostrożność w kontaktach z nowymi kooperantami : 
   duża rola rekomendacji, np. ambasady, konsulaty generalne itp.,  
  kontaktów osobistych (guanxi w Chinach i Azji Wschodniej, palanca w krajach latynoskich, wastah w Egipcie, błat w Rosji) 
  ostrożność we wprowadzaniu wszelkich nowości i zmian 
  ważność pozytywnego wizerunku firmy i oferowanych przez nią produktów (wiedza na temat firmy i konkurentów) 
  dłuższy czas na podejmowanie decyzji i negocjacje 

kultury pro partnerskie, ceremonialne, polichroniczne i powściągliwe: 

Indie, Bangladesz, Indonezja, Malezja, Wietnam, Tajlandia, Filipiny 

Kultury pro partnerskie, ceremonialne, monochroniczne i powściągliwe: 

Japonia, Chiny, Korea Południowa, Singapur 

Kultury ceremonialne i nieceremonialne 

  Status społeczny, hierarchie, Protokół biznesowy 
  wyraźne hierarchie, odzwierciedlające duże różnice w statusie społecznym i zakresie władzy między ludźmi  
  rola konwenansów i reguł, tzw. protokołu biznesowego, czyli kwestii dotyczących witania się, tytułowania, sposobu 

wręczania wizytówek, strojów, prezentów 

  Indie, Indonezja, Malezja, Tajlandia, Filipiny, Japonia, Chiny, Korea Płd., Singapur, Arabia Saudyjska, Egipt, Grecja, Brazylia, 

Meksyk, Francja, Włochy, Hiszpania, Węgry 

Pro partnerskie, ceremonialne, polichroniczne i ekspresyjne: 

Arabia Saudyjska, Egipt, Grecja, Brazylia i Meksyk 

Kultury umiarkowanie pro partnerskie, ceremonialne, polichroniczne,  
o niestałej ekspresyjności: 

Polska, Rosja, Rumunia 

Kultury umiarkowanie pro partnerskie, ceremonialne, polichroniczne,  
o stałej ekspresyjności: 

Francja, Belgia, Włochy, Hiszpania, Węgry  

Bariery  

Potencjalnych negocjatorów oddziela od siebie przestrzeń geograficzną, różnice społeczno-ekonomiczne, polityczne, poziom i 
charakter wykształcenia. Negocjacje we współczesnym świecie determinowane są przez wiele czynników: 

 

Środowisko negocjacyjne 

 

Różnice kulturowe 

background image

 

Różnice ideologiczno-polityczne 

 

Zagraniczną biurokrację i organizację 

 

Zagraniczne prawa i rządy 

 

Wielkość walut i systemów walutowych 

 

Ogólną niestabilność systemu międzynarodowego 

Negocjacje na rynku międzynarodowym 

W negocjacjach na rynkach międzynarodowym obowiązują 2 żelazne zasady: 

Zasada I W biznesie międzynarodowym oczekuje się, że sprzedawca dostosowuje się do nabywcy. 

Zasada II W międzynarodowym biznesie oczekuje się, że przybysz będzie przestrzegał miejscowych zwyczajów.  

Różnice kulturowe a przebieg negocjacji 

Kultury ceremonialne 

Koncentrują się na  osiągnięciu celu i zwracają niewielką uwagę na relacje łączące ich z partnerami 

Kultury pro transakcyjne  

Przedstawiciele o nastawieniu pro partnerskim dużą uwagę przywiązują do sposobu, w jaki utrzymywane są wzajemne kontakty 

Do konfliktu najczęściej dochodzi wówczas gdy przedstawiciele ukształtowani w kręgu kultury nieceremonialnej postrzegają 
zachowania swych partnerów ceremonialnych jako sztuczne albo wręcz obraźliwe 

Kultury monochroniczne 

Negocjatorzy z kultur monochromicznych traktują czas jako linearny i jako jeden z najistotniejszych zasobów nieodnawialnych. 

Kultury polichroniczne 

Przedstawiciele kultur polichromicznych traktują czas jako zasób odnawialny, który biegnie w sposób wielowątkowy, czasami 
cykliczny. 

Konflikty pomiędzy negocjatorami reprezentującymi obie kultury powstają dlatego że partnerzy punktualni traktują swych mniej 
punktualnych rozmówców jako nie…. 

 

Azjatyckie style negocjacyjne 

Japoński styl negocjacji  

 

Status jest dobrem przenoszalnym. Prezentacja przez najstarszą i najwyższą rangą osobę w zespole jest bardzo dobrym 
rozwiązaniem 

 

Znajomość języka werbalnego jest najlepszym sposobem okazania szacunku w kulturach azjatyckich 

 

Fachowość, wiarygodność w sprawach zawodowych zapewniają wyższy status  

 

Ze względu na zachowanie spokoju oraz zapobieganiu utraty twarzy, Japończycy przestrzegają sporej liczby 
zrytualizowanych kodeksów zachowań. Dobrze jest więc wykazać się znajomością niektórych rytuałów np. wymiary 
wizytówek czy picia herbaty 

 

Dla Japończyków bardzo ważna jest etykieta biznesowa 

 

 

 

 

Nazwa pliku: 

Kulturowe uwarunkowania biznesu stu 

Katalog: 

C:\Users\user\Desktop 

Szablon: 

C:\Users\user\AppData\Roaming\Microsoft\Szablony\Normal.dotm 

Tytuł: 

 

Temat: 

 

Autor: 

Iwo 

Słowa kluczowe: 

 

Komentarze: 

 

Data utworzenia: 

2012-11-30 22:54:00 

Numer edycji: 

Ostatnio zapisany: 

2012-12-02 13:57:00 

Ostatnio zapisany przez: 

Ada Marszałkiewicz 

Całkowity czas edycji:  5 minut 
Ostatnio drukowany: 

2012-12-02 14:00:00 

Po ostatnim całkowitym wydruku 
 

Liczba stron: 

13 

 

Liczba wyrazów: 

4 990 (około) 

 

Liczba znaków: 

29 944 (około)