Proszę narysować rozwinięty na płaszczyźnie prostopadłościan rzutni oraz zaznaczyć 
położenie wszystkich rzutów głównych i pomocniczych. 

 

Proszę wyjaśnić i zilustrować pojęcia IZOMETRIA i DIMETRIA (AKSONOMETRIA) 



 

Aksonometria - rodzaj rzutu równoległego, odwzorowanie przestrzeni na płaszczyznę z 
wykorzystaniem prostokątnego układu osi. Cechą główną jest dążenie do zachowania prawdziwych 
wymiarów rzutowanych obiektów przynajmniej w jednym, wybranym kierunku. 

W aksonometrii obiekty trójwymiarowe zamieniają się na figury płaskie, cechy: 

· 

odcinek

 

pozostaje odcinkiem co najwyżej zmieniając długość lub punktem 

· 

odcinki równoległe

 

pozostają nadal równoległe i są one jednakowo skracane lub wydłużane 

· 

okrąg

 

zmienia się w 

elipsę

 

lub pozostaje okręgiem jeśli leży w płaszczyźnie równoległej do 

rzutni 

 

-

 aksonometria prostokątna

 

- kierunek rzutowania jest prostopadły do rzutni 

- 

aksonometria ukośna

 

- kierunek rzutowania nie jest prostopadły do rzutni 

 

 



 

Izometria- wszystkie osie układu prostokątnego w przestrzeni tworzą jednakowy kąt z rzutnią i ich 
obrazy ulegają jednakowemu skrótowi – na rzutni powstaje obraz trzech osi tworzących pomiędzy 
sobą kąty po 120°, często na rysunkach izometrycznych pomija się wpływ skrótu. 



 

Dimetria - dwie z osi układu prostokątnego tworzą z rzutnią jednakowe kąty (najczęściej są do niej 
równoległe). 



 

Anizometria - każda z osi układu prostokątnego tworzy z rzutnią inny kąt i podlega innemu 
skrótowi. 
 

 

Izometria 

Dimetria 

Anizometria 

Proszę wymienić i wyjaśnić 5 podstawowych rodzajów linii stosowanych w rysunku technicznym oraz ich 
zastosowanie. 

 

Proszę wymienić i wyjaśnić 5 zasad prowadzenia linii wymiarowych.  



 

linię wymiarową prowadzi się równolegle do kierunku odpowiadającego wymiaru 



 

linie wymiarowe powinny być oddalone min. 10 mm od zarysu przedmiotu 



 

linie wymiarowe rozmieszczone w kilku równoległych rzędach rysuje się w jednakowych 
odstępach 



 

linie wymiarowe prowadzi się raczej na zewnątrz zarysu 



 

należy unikać przecinania linii wymiarowych 

(

Linie wymiarowe nie mogą się przecinać. Pomocnicze linie wymiarowe mogą się przecinać

) 

 

Na czym polega tolerowanie wymiarów?  

Tolerancja T wymiaru jest to różnica pomiędzy górnym i dolnym wymiarem granicznym. 

T=B-A 

 

Odchyłka górna wymiaru: ES – dla wymiaru wewnętrznego, es – dla wymiaru zewnętrznego, jest zawsze 
różnicą B-N. 

Odchyłka dolna wymiaru: EI – dla wymiaru wewnętrznego, ei – dla wymiaru zewnętrznego, jest zawsze 
różnica A-N. 

 

Co oznacza ten .... symbol. Proszę wyjaśnić co oznaczają oznaczenia.  

 

 

 

Co to jest PASOWANIE elementów? Proszę wymienić 3 podstawowe sposoby pasowania.  

Pasowanie jest to dwóch elementów o jednakowym wymiarze nominalnym i różnych odchyłkach. 



 

Pasowanie luźne (ruchowe) jest to połączenie , w którym występuje luz, elementy pasowane mogą 
się przemieszczać względem siebie. 



 

Pasowanie mieszane jest to połączenie w którym może wystąpić niewielki luz, lub niewielki wcisk 
(luz ujemny). 



 

Pasowanie ciasne jest to połączenie w którym występuje wcisk, elementy pozostają w spoczynku 
względem siebie po zmontowaniu. 

 

Proszę wymienić 4 podstawowe sposoby tolerowania elementów.  

 

Proszę podać przykład oznaczenia pasowania. Wymienić 3 podstawowe sposoby 
pasowania.  

100 H7 / f6 

Wymiar nominalny otworu i wałka  

Tolerancja otworu / Tolerancja wałka 

 

Lmin, Lmax>0 – pasowanie luźne 

 

Lmin<0, Lmax>0 – pasowanie mieszane 

 

Lmin, Lmax<0 – pasowanie ciasne 

 

Na czym polega tolerowanie wymiarów. Proszę wymienić 4 podstawowe sposoby 
tolerowania wymiarów oraz podać przykład oznaczenia.  

 

Tolerowanie wymiarów polega  

podaniu maksymalnego i minimalnego wymiaru, który będzie spełniał określone 

wymagania potrzebne, by elementy projektu działały poprawnie. Różnica pomiędzy wymiarem maksymalnym i 
minimalnym nazywana jest tolerancją wymiaru. 

Sposoby tolerowania wymiarów: 



 

Tolerowanie symetryczne – obie odchyłki są jednakowe i różnią się tylko znakiem 



 

Tolerowanie asymetryczne – jedna z odchyłek jest równa zero 



 

Tolerowanie asymetryczne dwustronne – dwie odchyłki o różnych znakach i wartościach 



 

Tolerowanie asymetryczne jednostronne – dwie odchyłki o jednakowym znaku 

Przykład: 

20 H7 

 

Wartość wymiaru normalnego 

symbol rodzaju tolerancji   

numer klasy dokładności wykonania 

 

 

Proszę wyjaśnić pojęcia i narysować proste przykłady z oznaczeniami:

  

przekrój stopniowy – pokazuje szczegóły leżące w różnych ale równoległych płaszczyznach. Slajdy załapania 
płaszczyzn przekroju rysuje się liniami grubymi. 

 

przekrój łamany – jest stosowany przy częściach obrotowych.  Ukośną część przekroju (y) wyprostowuje się 
tak, żeby leżała na przedłużeniu części x przekroju. 

 

 

 

 

Proszę wyjaśnić na czym polega tolerowanie normalne i podać przykład oznaczenia.  

Jest to jeden z rodzajów tolerowania, w którym odchyłki dobierane są według normy PN-EN 20286-2:1996 

 

 

Co to jest wymiarowanie? Proszę narysować przykład i wymienić podstawowe 
elementy wymiaru.

 

Wymiarowanie jest to podawanie wymiarów przedmiotów na rysunkach technicznych za pomocą linii, liczb i 
znaków wymiarowych.