2013-12-17 

1 

 

 

mgr Agata Jędrychowska 

NADZÓR NAD WARUNKAMI 

PRACY 

WEWNĘTRZNY NADZÓR NAD 

BEZPIECZEŃSTWEM I WARUNKAMI PRACY 

 

 

Komisja  

BHP 

Społeczna 

Inspekcja 

Pracy 

Służba 

BHP 

SŁUŻBA BHP 

Kodeks Pracy

, Dział X, Rozdz. X 

Art. 237

11 

Kp 

Pracodawca 

zatrudniający więcej niż 100 pracowników  

tworzy 

służbę bezpieczeństwa i higieny pracy, pełniącą  

funkcje doradcze i kontrolne w zakresie 

bezpieczeństwa i  

higieny pracy, 

zaś pracodawca zatrudniający do 100  

pracowników powierza wykonywanie zadań służby bhp  
pracownikowi zatrudnionemu przy innej pracy.  

 

2013-12-17 

2 

 
Pracodawca 

posiadający ukończone szkolenie  

niezbędne do wykonywania zadań służby bhp  
może sam wykonywać zadania tej służby, jeżeli: 
   

1) 

zatrudnia do 10 

pracowników albo 

   

2) 

zatrudnia do 20 

pracowników i jest  

zakwalifikowany do grupy 

działalności, dla której  

ustalono nie 

wyższą niż trzecia kategorię ryzyka w  

rozumieniu 

przepisów o ubezpieczeniu  

społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób  
zawodowych. 

 

Pracodawca, w przypadku braku kompetentnych  

Pracowników, może powierzyć wykonywanie zadań 

służby bhp specjalistom spoza zakładu pracy 

 

 

Pracownik służby bhp oraz pracownik 

zatrudniony przy innej pracy, 

któremu 

powierzono wykonywanie zadań służby 

bhp, a także specjalista spoza zakładu 

pracy 

powinni spełniać wymagania 

kwalifikacyjne 

niezbędne do wykonywania 

zadań służby bhp oraz ukończyć szkolenie 

w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny 

pracy dla pracowników tej służby. 

 

Właściwy inspektor pracy może 

nakazać utworzenie służby bhp, 

albo 

zwiększenie liczby 

pracowników tej służby, jeżeli jest 

to uzasadnione stwierdzonymi 

zagrożeniami zawodowymi. 

2013-12-17 

3 

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 2 września 1997 r. w sprawie 

służby bezpieczeństwa i higieny pracy. (Dz. U. z dnia 18 września 1997 
r.) Dz.U.97.109.704 

 
Służbę bezpieczeństwa i higieny pracy, zwaną  
dalej  stanowią wyodrębnione komórki  
organizacyjne jednoosobowe lub wieloosobowe. 

 

Liczbę pracowników służby bhp ustala z  

zastrzeżeniem pracodawca, biorąc pod uwagę  
stan zatrudnienia oraz występujące w zakładzie  
warunki pracy i związane z nimi zagrożenia  
zawodowe, a także uciążliwości pracy. 

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 2 września 1997 r. w sprawie 

służby bezpieczeństwa i higieny pracy. (Dz. U. z dnia 18 września 1997 

r.) Dz.U.97.109.704 

 

Pracodawca zatrudniający od 100 do 600  
pracowników tworzy wieloosobową lub  
jednoosobową komórkę albo zatrudnia w tej  
komórce pracownika służby bhp w niepełnym  
wymiarze czasu pracy. 
Pracodawca zatrudniający ponad 600  
pracowników zatrudnia w pełnym wymiarze czasu  
pracy co najmniej 

1 pracownika służby bhp na  

każdych 600 pracowników. 
 

SŁUŻBA BHP 

Służba bhp podlega bezpośrednio pracodawcy. 
  
U pracodawcy będącego jednostką  
organizacyjną służba bhp podlega  
bezpośrednio osobie zarządzającej tą jednostką  
lub osobie wchodzącej w skład organu  
zarządzającego, upoważnionej przez ten organ  
do sprawowania nadzoru w sprawach z zakresu  
bezpieczeństwa i higieny pracy.  

Komisja bezpieczeństwa i higieny pracy 

- 

pracodawca zatrudniający więcej niż 250 pracowników  

powołuje Komisję BHP (art. 237 k.p.) 

 
ZADANIA KOMISJI BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY:

  

1.

przeprowadzanie przeglądów warunków pracy, 

2.

przeprowadzanie okresowej oceny stanu bezpieczeństwa i 
higieny pracy, 

3.

opiniowanie podejmowanych przez pracodawcę środków 
zapobiegających wypadkom przy pracy i chorobom 
zawodowym, 

4.

formułowanie wniosków dotyczących poprawy warunków pracy, 

5.

współdziałanie z pracodawcą w realizacji jego obowiązków  
w zakresie BHP.

 

 

 

2013-12-17 

4 

SPOŁECZNA INSPEKCJA 

PRACY 

Społeczna Inspekcja Pracy (SIP) – została określona jako  
służba społeczna pełniona przez pracowników, mająca na  
celu zapewnienie przez zakład pracy bezpiecznych i  
higienicznych warunków pracy oraz ochronę uprawnień  
pracowniczych, określonych w przepisach prawa pracy,  
reprezentująca interesy wszystkich pracowników w  
zakładach pracy i kierowana przez zakładowe organizacje  
związkowe. 

 

Ustawa z dnia 24 czerwca 1983 r. o społecznej inspekcji pracy  

(Dz. U. Nr 35, poz. 163 z późn. zm.) 

SPOŁECZNA INSPEKCJA 

PRACY 

Zgodnie z ustawą Społeczną Inspekcję Pracy w  
zakładzie tworzą: 
 

1)

zakładowy społeczny inspektor pracy – dla 
całego zakładu pracy, 

2)

oddziałowi (wydziałowi) społeczni inspektorzy 
pracy 

– dla poszczególnych oddziałów zakładu 

3)

grupowi społeczni inspektorzy pracy – dla 
komórek organizacyjnych oddziałów 
 

SPOŁECZNA INSPEKCJA 

PRACY 

Społeczni Inspektorzy Pracy mają prawo: 

1)

kontrolować stan budynków, maszyn, urządzeń 
technicznych i sanitarnych oraz procesy 
technologiczne z punktu widzenia bhp, 

2)

kontrolować przestrzeganie przepisów prawa 
pracy, regulaminów pracy, w szczególności w 
zakresie bhp, uprawnień pracowników 
związanych z rodzicielstwem, młodocianych i 
osób niepełnosprawnych, urlopów i czasu 
pracy, świadczeń z tytułu wypadków przy pracy 
i chorób zawodowych. 

ZEWNĘTRZNY NADZÓR NAD 

WARUNKAMI PRACY 

 



Państwowa Inspekcja Pracy, 



Państwowa Inspekcja Sanitarna, 



Urząd Dozoru Technicznego, 



Państwowa Straż Pożarna. 

2013-12-17 

5 

PAŃSTWOWA INSPEKCJA 

PRACY 

Organami Państwowej Inspekcji Pracy są: 
 

1) 

główny Inspektor Pracy; 

2) okręgowi inspektorzy pracy; 
3) inspektorzy pracy, działający w ramach 

właściwości terytorialnej okręgowych 
inspektoratów pracy. 

UPRAWNIENIA PIP 

1)

swobodny wstęp i poruszanie się po terenie zakładu 
pracy 

2)

nakazanie usunięcie stwierdzonych uchybień w 
ustalonym terminie 

3)

nakazanie wstrzymania prac lub działalności 

powodującej bezpośredniego zagrożenia życia lub 
zdrowia 

4)

skierowania pracowników do innych prac 

5)

nakazanie wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń 

6)

nakazanie zaprzestania prowadzenia prac lub 

działalności 

7)

nakazanie w ustalonym terminie okoliczności i przyczyn 
wypadku 

8)

nakazanie wypłacenia przez pracodawcę wynagrodzeń i 

innych świadczeń 

9)

nakazanie usunięcia wszelkich naruszeń 

 

 

Państwowa Inspekcja Sanitarna (PIS, sanepid)  
jest instytucją powołaną do realizacji zadań z  
zakresu zdrowia publicznego. Sprawuje nadzór  
m.in. nad warunkami higieny w różnych  
dziedzinach życia, gromadzi dane 
epidemiologiczne.  

 
Jej celem jest także zapobieganie powstawaniu  
chorób, głównie zakaźnych i zawodowych. 

PAŃSTWOWA INSPEKCJA 

SANITARNA 

Organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej są: 
 



główny inspektor sanitarny,  



państwowy wojewódzki inspektor sanitarny,  



państwowy powiatowy inspektor sanitarny,  



państwowy graniczny inspektor sanitarny — dla 
obszarów przejść granicznych drogowych, 
kolejowych, lotniczych, rzecznych i morskich, portów 
lotniczych i morskich oraz jednostek pływających na 
obszarze wód terytorialnych.  

 

2013-12-17 

6 

ZADANIA PIS 

Nadzór i kontrola nad warunkami: 



higieny środowiska,  



higieny pracy w zakładach pracy,  



higieny radiacyjnej,  



higieny procesów nauczania i wychowania,  



higieny wypoczynku i rekreacji.  



zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów 
użytku,  



higieniczno-

sanitarnymi, jakie powinien spełniać 

personel medyczny, sprzęt oraz pomieszczenia, 
w których są udzielane świadczenia zdrowotne.  

 

UPRAWNIENIA PIS 

Państwowy Inspektor Sanitarny w związku z wykonywaną  
kontrolą ma prawo wstępu o każdej porze dnia i nocy, na terenie  
miast i wsi do: 
 

1)

zakładów pracy oraz wszystkich pomieszczeń i 

urządzeń wchodzących w ich skład 

2)

obiektów użyteczności publicznej, obiektów 

handlowych, ogrodów działkowych i nieruchomości 

oraz wszystkich pomieszczeń wchodzących w ich 

skład 

3)

środków transportu i obiektów z nimi związanych 

w tym również na statki morskie, żeglugi 

śródlądowej i powietrznej 

4)

obiektów będących w trakcie budowy. 

 

URZĄD DOZORU TECHNICZNEGO 

 

Zgodnie z 

Ustawą z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze  

technicznym

 

(Dz. U. Nr 122, poz. 1321, z późn. zmianami) Urząd  

Dozoru Technicznego  nie jest centralnym organem administracji   
państwowej, lecz państwową osobą prawną, prowadzącą  
samodzielną gospodarkę finansową. 

 
UDT podlega ministrowi właściwemu do spraw gospodarki.  

 

 

 
 

 

URZĄD DOZORU TECHNICZNEGO 

Zgodnie z 

Ustawą z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym

  

(

Dz. U. Nr 122, poz. 1321, z późn. zm.) działaniami dozoru technicznego  

objęte są urządzenia techniczne stwarzające zagrożenie poprzez: 

 



rozprężanie gazów znajdujących się pod 
ciśnieniem różnym od atmosferycznego,  



wyzwolenie energii potencjalnej lub kinetycznej 
przy przemieszczaniu ludzi lub ładunków w 
ograniczonym zasięgu,  



rozprzestrzeniania się materiałów 
niebezpiecznych podczas ich magazynowania lub 
transportu 

2013-12-17 

7 

PAŃSTWOWA STRAŻ POŻARNA 

Kierujący działaniem ratowniczym może: 

1)

zarządzić ewakuację ludzi i mienia; 

2)

wstrzymać ruch drogowy oraz wprowadzić 
zakaz przebywania osób trzecich w rejonie 
działania ratowniczego; 

3)

przejąć w użytkowanie na czas niezbędny do 
działania ratowniczego nieruchomości i 
ruchomości, środki transportu, sprzęt, ujęcia 
wody, inne środki gaśnicze, także przedmioty i 
urządzenia przydatne w działaniu ratowniczym.