background image

Komunikacja 
interpersonalna 

Dr Alina Matlakiewicz 

background image

Mówiąc o 

Public Relations

 należy rozróżnić 

pojęcia 

wizerunku

 i 

tożsamości

 instytucji. Krótko 

można je scharakteryzować w następujący 

sposób:  

 

q

WIZERUNEK – obejmuje to, co ludzie myślą 

instytucji;  

q

TOŻSAMOŚĆ – są to te elementy, za pomocą 

których ludzie identyfikują instytucję. 

background image

Dbając o WIZERUNEK placówki trzeba 
pamiętać o tym, że: 

n

Każdy źle obsłużony klient czy ten, który wychodzi 

niezadowolony powie o tym wielu osobom!!!

 To ma 

największy wpływ na to, jak inni oceniają naszą firmę, jak się 

o niej mówi w środowisku. Na bieżąco trzeba rozwiązywać 

konflikty. 

n

Zadowolony klient nie zawsze przekaże innym tę informację, 

ale warto w to inwestować, bo w razie gdy komuś ma doradzić 

wskaże naszą placówkę. 

n

Należy dbać o jakość obsługi, o tworzenie atmosfery 

życzliwości, indywidualne kontakty z klientami 

n

Można też rozważyć organizowanie imprez specjalnych 

(dodatkowe akcje, prelekcje, konferencje, szkolenia, 

warsztaty, targi, uroczystości rocznicowe, spotkania z ludźmi 

biznesu, dni otwarte instytucji). 

background image

Wizerunek c.d. 

n

komunikowanie się z otoczeniem za pomocą 

środków masowego przekazu (Internet – 

dobrze funkcjonująca strona internetowa, 

inne media lokalne – w razie potrzeby np. w 

celu poinformowania o jakiejś akcji).  

n

dbałość o wygląd otoczenia instytucji 

(wystrój, czystość, zagospodarowanie 

zieleni), właściwe oznakowanie dojazdu i 

wejścia, funkcjonalne urządzenie.

 

background image

Tożsamość placówki czyli po 
czym nas łatwo zidentyfikują? 

n

Ważna jest SPÓJNOŚĆ/JEDNOLITOŚĆ graficzna i 

kolorystyczna: 

n

logo i znak firmowy  

n

kolory firmowe 

n

symbole dekoracyjne, wystrój zewnętrzny i wewnętrzny 

budynków – nawiązujące do kolorów z logo 

n

druki firmowe: papier firmowy, koperty, kartki do zapisków, 

wizytówki, drukowanie logo również na drukach zamówień, 

ofertach itp. oraz materiały drukowane do celów PR: ulotki, 

broszury, plakaty, kalendarze; 

n

ubrania oraz identyfikatory pracowników;   

n

tablice informacyjne, zewnętrzne szyldy firmowe i 

wewnętrzne tabliczki informacyjne. 

background image

Grzechy główne w komunikacji/sprzedaży 

n

brak umiejętności słuchania 

n

brak umiejętności doradzania 

n

nieuprzejmość 

n

brak zdolności empatii, wczucia się w sytuację innych 

n

brak umiejętności okazywania życzliwości                   i 

zainteresowania dla potrzeb drugiego człowieka 

n

nadmierna pewność siebie, narzucający ton, tendencja do 

mentorstwa 

n

stosowanie generalizacji 

n

nienaturalność/zbytnie ugrzecznienie 

n

nadmierna gadatliwość 

n

nietolerancja dla odmienności/niecierpliwość 

background image

Komunikacja werbalna i niewerbalna 

n

Obszary komunikacji niewerbalnej 

n

Koncepcja przestrzeni personalnej wg 
Edwarda Halla – która, dla kogo? 

n

Jak zrobić pierwsze dobre wrażenie na 
kliencie? 

n

Na czym polega profilaktyka konfliktów z 
klientem? 

background image

6 reguł wywierania wpływu  
na ludzi wg Roberta Ciadiniego 

n

Wzajemności 

n

Sympatii i lubienia – kogo bardziej lubimy? Co to jest 

efekt aureoli i zasada dopasowania (podobieństwa)? 

n

Zaangażowania i konsekwencji – Taktyka stopy w 

drzwiach; Technika puszczania niskiej piłki 

n

Ograniczonej dostępności dóbr – jak ją stosować w 

celu zwiększenia sprzedaży? 

n

Społecznego dowodu słuszności – Jak wyjaśnić 

zjawisko znieczulicy? 

n

Autorytetu – na czym polegał eksperyment Stanley’a 

Milgrama? 

background image

Aktywne słuchanie  
czyli dwukierunkowość w komunikacji 

n

Zamiast pytań typu: Czy…?, 

zadawaj pytania dopełnienia

, które 

otwierają, dają szansę innym swobodnego wypowiadania się; 

n

Pytania informacyjne: Co? Kto? Gdzie? Kiedy? Jak? (dlaczego?) 

Zamiast: Dlaczego Pan tak uważa? Lepiej: Widzę, że coś Pana 

niepokoi. Jak mogę pomóc? 

n

Pytania warunkowe: 

Jeśli… to…

 

„Jeśli przekonałby się Pan o 

naszej niezawodności w wypełnianiu zobowiązań – tak jak Pan 

oczekuje – czy wówczas podpisałby Pan 

 

z nami umowę?” 

n

Pytania alternatywne: wybór pomiędzy 

„ten czy ten”:

 

„Jestem 

w stanie umówić Panią na czwartek na 17.15, chyba że piątek o 

11 byłby korzystniejszy?” 

n

W trakcie rozmowy wypisujemy obiekcje klienta i 

odpowiadamy na nie używając schematu: Jeśli… to…

 

background image

Dodatkowo: 

n

W celu pobudzenia do aktywności można 

stosować pojedyncze zwroty, które wymuszają 

dokończenie zdania: „Czyli…?”, „Ale…?”, 

„I…?”, „Ponieważ…?”. 

n

Unieruchomienie – ma sprawić, aby klient 

zatrzymał się w wypowiedzi, żeby „przestawić” 

go na bardziej pozytywne tory: 

„Zgodzi się Pan 

ze mną, że krzyk nam nie pomaga? Wszystkim 

nam zależy na zdrowiu, prawda?”

 

 

background image

Parafrazowanie 

n

Służy wywoływaniu informacji zwrotnej u rozmówcy. Pozwala 

sprawdzić, czy dobrze zrozumieliśmy wypowiedź lub czy 

zapamiętaliśmy wszystkie jej szczegóły.  

n

Parafraza polega na odtworzeniu własnymi słowami myśli i 

uczuć, jakie wyraziła druga osoba, żeby sprawdzić czy dobrze 

ją zrozumieliśmy.  

n

np. „

Czyli jeśli dobrze Panią zrozumiałam to Pani główny 

problem polega na…”,

 dzięki czemu uzyskujemy 

potwierdzenie lub zaprzeczenie pewnej hipotezy, którą sobie 

postawiliśmy słuchając wypowiedzi pacjenta.  

n

Można podać kilka przydatnych zwrotów stosowania 

parafrazy: 

„Uważa Pani, że…”, „Myśli Pan, że…”, „Zatem 

rozumiem, że…, „Czuje Pani, że…”

 itp. 

 

background image

Dodatkowe narzędzia aktywnego słuchania 

n

Wykorzystanie ciszy, stosowanie krótkich przerw 

n

Wykorzystanie tonu głosu – przyciszenie, kiedy 
osoba krzyczy lub nie słucha 

n

Obserwowanie komunikatów niewerbalnych 

n

Wsłuchiwanie się w emocje 

n

Okazywanie empatii 

n

Budowanie wspólnoty. 

background image

Komplementowanie 

n

Komplementowanie powinno mieć 
charakter konkretny 

n

Lepiej:

 Zauważyłam, że uwzględniła Pani 

moje ostatnie uwagi i przesyła Pani 
raporty tygodniowe terminowo; 

n

Aniżeli:

 Widzę, że się Pani stara (należy 

powiedzieć w czym). 

background image

Skalowanie 

n

Technika, która daje nam możliwość ulokowania 

swojego problemu na skali oraz wskazania zmian, które 

mogą nastąpić, dzięki podjętym działaniom. 

n

Prosimy, aby na skali 7-stopniowej (gdzie 1 oznacza źle, 

a 7 najlepiej) osoba określiła swoje nastawienie do…, 

samopoczucie, stan w jakim się znajduje.  

n

Pytamy, dlaczego ulokowała siebie na tej pozycji, co by 

musiało się wydarzyć, żeby znalazła się wyżej – 

przyczynek do rozmowy. 

background image

Oceń się na skali: 

Słaba zdolność słuchania   1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7    Bardzo dobra zdolność 

 

 

 

 

 

 słuchania 

Częste przerywanie 

 1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7     Nieprzerywanie  

Brak cierpliwości  

 1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7     Cierpliwość 

Trudność doradzania

 1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7     Łatwość doradzania 

Branie na siebie   

 

                  

 Przekazywanie 

odpowiedzialności 

 1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7       odpowiedzialności 

Niskie zdolności   

 

             

     Wysokie zdolności 

empatyczne   

 

 1 – 2 – 3 – 4 – 5 – 6 – 7         empatyczne 

background image

Kategorie do oceny komunikacji: 

n

Inicjowanie komunikacji w celu wymiany 
potrzebnych informacji 

n

Formułowanie jasnych i adekwatnych przekazów 
(unikanie błędów) 

n

Uważne słuchanie i unikanie przerywania 

n

Podążanie za tokiem wypowiedzi rozmówcy 

n

Otwartość na prezentowanie odmiennych 
poglądów 

background image

Kluczowe w rozwiązywaniu konfliktów jest: 

n

Nazwać konflikt – na czym polega? 

n

Jakie są jego przyczyny i przebieg? 

n

Doprowadzić do sytuacji wzajemnego słuchania i 

poznania potrzeb 

n

Etap poszukiwania rozwiązań  

n

Wybór rozwiązania korzystnego dla obu stron 

n

Feedback. 

Można zastosować ćw. Zamiany ról. 

background image

Komunikaty typu TY 

n

W konfliktach interpersonalnych ludzie generalnie mają 

tendencję do stosowania wypowiedzi typu TY: „Bo Ty 

to zawsze…, ciągle…, nigdy…,” które jest oskarżające, 

na dodatek z tendencją do nadmiernej generalizacji. 

Wypowiedź taka atakuje i stawia w złym świetle partnera 

i wybiela osobę wypowiadającą się.   

n

W konsekwencji wywołuje podobne zachowanie i 

wypowiedź - o charakterze rywalizacyjnym, w myśl 

zasady „agresja rodzi agresję”.  

background image

Komunikaty typu JA 

n

Analiza sytuacji konfliktowych wskazuje na fakt, że 

korzystniejsze jest stosowanie komunikatu typu JA

„Czuję się…, Jestem…, Myślałam, że…, Uważam, że…”, 

które przedstawiają nasz punkt widzenia, nasze uczucia 

bez elementu ataku i naruszania terytorium partnera.   

n

Istnieje wówczas większe prawdopodobieństwo, że nie 

urazimy drugiej strony konfliktu i uzyskamy wyjaśnienie 

dotyczące określonego zagadnienia. Oczywiście zdanie: 

„Uważam, że postąpiłeś niesłusznie i absolutnie nie masz 

racji” pomimo, że zaczyna się od prezentacji własnego 

punktu widzenia to nadal pozostaje komunikatem typu TY. 

background image

n

TY to zawsze, ciągle, nigdy.. 

n

Typu JA – mówiące o swoich uczuciach, 
myślach poglądach, bez naruszania 
przestrzeni drugiej osoby 

 Uważam, że…; Myślę…, Czuję się…, 

Jestem… 

background image

Scenariusz DESC wg Philipa Zimbardo 

n

– describe – OPISZ zachowanie, które nie podoba Ci się (możliwie 

dokładnie, konkretnie i obiektywnie) 

 

n

E – express – WYRAŹ co czujesz i myślisz na temat danego 

zachowania (komunikat typu JA

n

S – specify – UKONKRETNIJ: domagaj się innego, konkretnego 

zachowania 

n

C – consequences – SKUTKI: w sposób prosty i konkretny poinformuj, 

jaką nagrodę przewidujesz za zmianę zachowania. Czasami trzeba 

jednak określić negatywne konsekwencje w przypadku niedostosowania 

się do oczekiwań.

 

background image

Przykład zastosowania DESC: 

n

D – „Ostatnio trzy razy spotkaliśmy się ze 

znajomymi i za każdym razem skrytykowałeś 

mnie w ich obecności.” 

n

E – „Czuję się upokorzona i dotknięta.” 

n

S – „Chciałabym, żebyś przestał mnie 

krytykować.” 

n

C – „Jeśli przestaniesz mnie krytykować będę 

bardziej zadowolona, a wiesz, że potrafię być 

naprawdę miła.” (w nagrodę…, jeśli nie to…). 

background image

Porozumienie bez przemocy 
 Marshalla B. Rosenberga 

Opiera się na czterech prostych elementach: 

n

Spostrzeżenie/obserwacja - 

Co zauważam? O 

jakie zachowanie chodzi? czyli Co się dzieje i 

czego dotyczy reakcja?  

n

Uczucia - 

Co czuję w tej sytuacji? czyli Co 

czujemy, gdy dana sytuacja ma miejsce? 

n

Potrzeby

 - Na czym mi zależy? czyli Jaka 

potrzeba spowodowała to uczucie? 

 

n

Prośba - 

O co proszę? czyli Co może zrobić 

drugi człowiek, aby zaspokoić to życzenie? 

background image

1. Spostrzeżenia (obserwacja) 

n

na tym etapie należy zobaczyć, co się dzieje w danej 

sytuacji, co wywołuje nasze reakcje. Obserwacja oznacza, 

że opisuję to, co postrzegam, to znaczy słyszę, widzę, 

stykam się z czymś, zapamiętuję i myślę o tym. 

 

 Sztuka polega na tym, żeby nasze spostrzeżenia 

formułować powstrzymując się od jakichkolwiek ocen, 

osądów, analiz, etykietowania, szufladkowania. Inaczej 

mówiąc opisujemy tylko to, co się dzieje. 

 

 

Przykład:

 Kiedy przychodzisz 20 minut później niż się 

umawialiśmy…

 

background image

n

2. Uczucia – w tym miejscu należy wypowiedzieć uczucie, które 

zostaje wywołane postępowaniem drugiej osoby 

  
 

Przykład:

 Kiedy przychodzisz 20 minut później niż się 

umawialiśmy, czuję się poirytowana... 

 

n

3. Potrzeby – opisujemy nasze potrzeby, nie mieszając w nie 

osoby, z którą rozmawiamy. 

  
 

Przykład:

 Kiedy przychodzisz 20 minut później niż się 

umawialiśmy, czuję się poirytowana, ponieważ chciałabym w 

efektywny sposób wykorzystać czas…

 

background image

4. Prośba 

n

na tym etapie powinniśmy włączyć w proces komunikacji 

osobę, z którą rozmawiamy. Formułujemy naszą prośbę o 

działania, jakie może ona podjąć, by nasza potrzeba została 

zaspokojona (nie należy przy tym formułować komunikatów 

na temat tego, kim byśmy chcieli, żeby był ten człowiek, tylko 

odnośnie tego, co mógłby zrobić). 

 

 

Przykład:

 Kiedy przychodzisz 20 minut później niż się 

umawialiśmy, czuję się poirytowana, ponieważ chciałabym w 

efektywny sposób wykorzystać czas. Chciałabym również, 

abyś obiecał, że następnym razem, gdy coś Ci przeszkodzi w 

przybyciu na czas, zadzwonisz i poinformujesz mnie, że 

możesz się spóźnić. Czy moglibyśmy tak się umówić? 

background image

Literatura: 

n

Denny R. Zdobywanie nowych klientów, Oficyna, Warszawa 

2009. 

n

Drucker P. F., Praktyka zarządzania, Wyd. MT Biznes, 

Warszawa 2009. 

n

Grzebyk K., Po pierwsze wartości, Studio Emka, Warszawa 

2006. 

n

Juchnowicz M., Sienkiewicz Ł., Jak oceniać pracę? Wartość 

stanowisk i kompetencji, Difin, Warszawa 2006. 

n

Kożusznik B., Wpływ społeczny organizacji, PWE, Warszawa 

2005. 

n

Kuraszko I., Nowa komunikacja społeczna wyzwaniem 

odpowiedzialnego biznesu, Difin, Warszawa 2012. 

n

Laszlo Ch., Firma zrównoważonego rozwoju, Wyd. Studio 

EMKA, Warszawa 2007. 

n

Lenik P., Motywatory pozapłacowe czyli droga do nowej jakości 

pracowników, Difin, Warszawa 2012. 

background image

n

Matlakiewicz A., Solarczyk-Szwec H., Dorośli uczą się 

inaczej, Toruń 2009. 

n

McGee R., Rennie A., Budowanie zaangażowania 

pracowników. Zestaw narzędzi, ABC a Wolters Kluwer 

business, Warszawa 2012. 

n

Niemierko B., Diagnostyka edukacyjna, PWN, Warszawa 

2009. 

n

Pietroń-Pyszczek A., Motywowanie pracowników. Wskazówki 

dla menadżerów, Wyd. Marina, Wrocław 2007. 

n

Rampersad R. K., Kompleksowa Karta Wyników, Placet, 

Warszawa 2004. 

n

Schenk G., Jak budować trwałe więzi z klientami, Oficyna 

Ekonomiczna, Kraków 2004. 

n

Stocki R., Prokopowicz P., Żmuda G., Pełna partycypacja w 

zarządzaniu, a Wolters Kluwer business, Kraków 2008. 

n

Sztander W., Rozmowy, które pomagają, PTP, Warszawa 

1999.