plik

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

405

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Poradnik Buduj¹cego Dom

Klasyfikacje, definicje, parametry

To, czy budynek wymaga ochrony odgromowej, zale¿y od stopnia zagro¿enia piorunowego. Okreœla siê je za
pomoc¹ wskaŸnika zagro¿enia piorunowego, w zale¿noœci od takich czynników jak: rodzaj budynku, jego
wielkoœæ i konstrukcja, wyposa¿enie, otoczenie (rodzaj zabudowy, drzewa), typ terenu (p³aski, górzysty), rejon
Polski.

Normy nie wymagaj¹ stosowania instalacji odgromowej w budynkach jednorodzinnych do 500 m

Warto jednak pamiêtaæ, ¿e mo¿e jej za¿¹daæ firma ubezpieczeniowa.

Ochrona odgromowa mo¿e byæ:
n zewnêtrzna,

n wewnêtrzna.

Instalacja odgromowa zewnętrzna

ma na celu przejêcie pr¹du pochodz¹cego z wy³adowania

pioruna i sprowadzenie go do ziemi w sposób zapewniaj¹cy bezpieczeñstwo ludzi, konstrukcji budynku oraz
urz¹dzeñ elektrycznych i elektronicznych. Pr¹d piorunowy powinien byæ rozprowadzany jak najwiêksz¹ liczb¹
przewodów. Poza specjaln¹ instalacj¹ odgromow¹ mog¹ byæ wykorzystane istniej¹ce elementy przewodz¹ce
budynku.
Instalacja zewnêtrzna sk³ada siê z:
n zwodów przejmuj¹cych pr¹d od pioruna, które uk³ada siê w najwy¿szych miejscach dachu (na kominach,
kalenicy itp.) i przy³¹cza do nich wszystkie metalowe przedmioty (rynny, wywietrzniki); zwody maj¹ formê
przewodów lub metalowych p³askowników, mo¿na te¿ wykorzystaæ pokrycie dachowe z blachy (pod
warunkiem, ¿e ma dostateczn¹ gruboœæ).
n przewodów odprowadzaj¹cych i uziemiaj¹cych, ³¹cz¹cych zwody z uziomami; przewody odprowadzaj¹ce
uk³ada siê na œcianach zewnêtrznych budynku z dala od okien i drzwi i ³¹czy z przewodami uziemiaj¹cymi
przez zaciski kontrolne
n uziomów s³u¿¹cych do rozprowadzenia pr¹du w ziemi; jako uziomy mog¹ byæ wykorzystane metalowe
elementy konstrukcji (zbrojenie fundamentów, ruroci¹gi).

Instalacja odgromowa wewnętrzna

zapobiega tworzeniu siê tak zwanych przepiêæ poprzez

wyrównanie potencja³ów pomiêdzy wszystkimi  instalacjami w budynku. Stosuje siê j¹ niezale¿nie od tego,
czy w budynku jest przewidziana instalacja odgromowa zewnêtrzna. Polega na zainstalowaniu w budynku
po³¹czeñ  wyrównawczych  (szyny  ekwipotencjalnej  z  zaciskami)  i  ograniczników  przejmuj¹cych  pr¹d
przepiêciowy i odprowadzaj¹cych go bezpoœrednio do uziomu. Ograniczniki pierwszego stopnia (klasy B)
stosuje siê w przypadku, gdy istnieje prawdopodobieñstwo przenikniêcia pr¹du piorunowego do instalacji
wewnêtrznej:  w  budynkach  z  instalacj¹  odgromow¹  lub  przy³¹czem  elektrycznym  napowietrznym.
Ograniczniki  instaluje  siê  w  z³¹czu  lub  przy  g³ównej  rozdzielnicy  budynku.  Ograniczniki  drugiego  stopnia
(klasy C) instaluje siê przy g³ównej rozdzielnicy budynku (w odleg³oœci kilku metrów od ograniczników klasy
B). Ograniczniki trzeciego stopnia (klasy D) instaluje siê bezpoœrednio przed chronionymi urz¹dzeniami.

Nowe materia³y stosowane obecnie w budownictwie czêsto utrudniaj¹ rozprzestrzenianie siê p³omieni, co
powoduje, ¿e po¿ar w pocz¹tkowej fazie mo¿e mieæ inny przebieg ni¿ w budynku wybudowanym w
technologii tradycyjnej. D³u¿sza jest bezp³omieniowa faza po¿aru, w której czêsto wystêpuje rozk³ad
termiczny lub tlenie siê materia³u po³¹czone z du¿¹ iloœci¹ dymu (którego lokalne stê¿enie mo¿e osi¹gaæ
wysokie wartoœci) przy jednoczesnym braku wydzielania du¿ej iloœci ciep³a. Po wolno rozwijaj¹cej siê fazie
po¿aru bezp³omieniowego nastêpuje faza pojawienia siê otwartego p³omienia i szybki rozwój po¿aru.
Ochrona przeciwpo¿arowa w budynku mo¿e byæ realizowana ró¿nymi sposobami.

Preparaty  i  ok³adziny  ogniochronne s³u¿¹  do  zabezpieczenia:  wyk³adzin  pod³ogowych,  drewna
(konstrukcyjnego  i  dekoracyjnego),  elementów  konstrukcji  stalowych  i  ¿elbetowych,  p³yt  gipsowo-
kartonowych, kabli i przejœæ kablowych.

Drzwi ogniochronne maj¹ konstrukcjê analogiczn¹ jak zwyk³e drzwi, z wype³nieniem ze szk³a ognioodpornego
lub ognioodpornych paneli stalowych (mog¹ byæ dymoszczelne).

Ochrona odgromowa

Ochrona przeciwpożarowa

Dom bezpieczny i inteligentny

Ochrona odgromowa

zewnêtrzna
wewnêtrzna

Wróæ

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

406

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Urz¹dzenia do oddymiania (okienne urz¹dzenia oddymiaj¹ce ze sterowaniem elektrycznym lub
pneumatycznym, wentylatory oddymiaj¹ce dachowe i œcienne, klapy oddymiaj¹ce do œwietlików) maj¹ za
zadanie odprowadzenie dymu z ró¿nych miejsc budynku.

Czujniki (detektory) dymu s³u¿¹ do wykrywania po¿aru w jego wczesnej fazie, kiedy pojawia siê ju¿ dym, a
nie ma jeszcze p³omieni i zauwa¿alnego wzrostu temperatury (materia³ dopiero zaczyna siê tliæ). Domowe
czujniki dymu s¹ przeznaczone do stosowania w niedu¿ych obiektach, w pomieszczeniach zamkniêtych, w
których w normalnych warunkach nie wystêpuje dym, kurz i skraplanie pary wodnej (w piwnicach, gara¿ach,
na strychach). Mog¹ pracowaæ samodzielnie lub w sieci (kilka czujników po³¹czonych ze sob¹). W czujnikach
izotopowych cz¹steczki dymu ³¹cz¹ siê ze zjonizowanymi (przez izotop promieniotwórczy) cz¹steczkami
powietrza, co powoduje zmianê natê¿enia pr¹du elektrycznego w obwodzie urz¹dzenia, wys³anie sygna³u do
centrali i w³¹czenie alarmu. W czujnikach fotoelektrycznych stosuje siê dwa rozwi¹zania. W pierwszym z nich
promieniowanie podczerwone znajduj¹ce siê w komorze pomiarowej (niedostêpnej dla œwiat³a zewnêtrznego)
zostaje rozproszone przez cz¹steczki dymu, w drugim- dym blokuje wi¹zkê œwiat³a; w obu przypadkach
zjawisko jest wykrywane przez fotokomórkê, która w³¹cza alarm. Czujniki mo¿na ³¹czyæ miêdzy sob¹ kablem,
tworz¹c sieæ w chronionym obiekcie; wykrycie zagro¿enia po¿arowego przez jeden czujnik powoduje
wówczas uruchomienie sygnalizacji alarmowej w pozosta³ych.

Czujniki temperatury (ciep³a) stosuje siê do wykrywania zagro¿enia po¿arowego w pomieszczeniach, w
których w pierwszej fazie po¿aru mo¿na spodziewaæ siê bardzo szybkiego przyrostu temperatury i gdzie ze
wzglêdu na panuj¹ce warunki nie jest mo¿liwe zastosowanie czujników dymu. Czujniki temperatury kontroluj¹
najczêœciej dwa parametry: prêdkoœæ przyrostu temperatury otoczenia oraz maksymaln¹ wartoœæ temperatury
otoczenia. S¹ szczególnie przydatne w pomieszczeniach takich jak kuchnia, gdzie para wodna lub dym
powstaj¹cy podczas sma¿enia mog¹ wywo³aæ fa³szywy alarm.

Czujniki p³omienia s¹ przeznaczone do wykrywania p³omieni powstaj¹cych podczas zagro¿enia po¿arowego.
Reaguj¹ na emitowane przez p³omieñ promieniowanie ultrafioletowe, które padaj¹c na powierzchniê czynn¹
detektora powoduje, w wyniku zjawiska fotoemisji, wzrost liczby impulsów zliczanych przez uk³ad pomiarowy.
S¹ odporne na sztuczne œwiat³o nie zawieraj¹ce promieni UV.

Rêczne ostrzegacze po¿arowe s³u¿¹ do przekazywania informacji o po¿arze do wspó³pracuj¹cej centrali
sygnalizacji po¿arowej przez osobê, która zauwa¿y³a po¿ar i rêcznie uruchomi³a ostrzegacz (zbi³a szybkê).

Centrale sygnalizacji po¿arowej s¹ przeznaczone do wykrywania i sygnalizowania zagro¿enia po¿arowego
po odebraniu informacji od wspó³pracuj¹cych z ni¹ czujników i rêcznych ostrzegaczy po¿arowych. Zale¿nie
od modelu umo¿liwiaj¹ w³¹czanie dodatkowych urz¹dzeñ sygnalizacyjnych, przekazywanie sygna³ów do
systemu monitoringu po¿arowego, uruchomienie urz¹dzeñ gaœniczych (zawieraj¹cych œrodek gasz¹cy w
postaci gazowej lub ciek³ej), sterowanie procesem samoczynnego gaszenia oraz jego monitorowanie. Maj¹
obudowê przystosowan¹ do mocowania na œcianie. Przód centrali stanowi¹ drzwi, na których znajduj¹ siê
elementy manipulacyjne i sygnalizacyjne, wyœwietlacze i zamek z kluczykiem, umo¿liwiaj¹cym dostêp do
funkcji centrali.

Urz¹dzenia do wykrywania po¿aru s¹ przystosowane do zasilania pr¹dem z baterii o napiêciu 9 V lub pr¹dem
o napiêciu bezpiecznym 17- 24 V. Poniewa¿ s¹ zabezpieczone przed iskrami, mog¹ byæ instalowane w
strefach zagro¿onych wybuchem.

Zabezpieczenie mechaniczne budynku jednorodzinnego powinno obejmowaæ: drzwi wejœciowe, okna i drzwi
balkonowe oraz ogrodzenie posesji. Dodatkowo mo¿na zabezpieczyæ cenniejsze przedmioty w mieszkaniu
przez ukrycie ich w skrytkach lub sejfach.

Zabezpieczenie okien i drzwi

W drzwiach wejœciowych nale¿y za³o¿yæ dobre zamki, a same drzwi powinny byæ masywne i trudne do wy-
wa¿enia.
Idealny zamek do drzwi powinien spe³niaæ nastêpuj¹ce wymagania:
n zabezpieczenie przed otwarciem wytrychem,

n zabezpieczenie przed podrobieniem klucza na podstawie odcisku z zamka,

n zabezpieczenie przed podrobieniem klucza na podstawie klucza oryginalnego,

n odpornoœæ na wy³amanie zasuwy,

n zabezpieczenie przed otwarciem przez nawiercenie.
Najlepiej kupiæ zamek, do którego klucz mo¿e dorobiæ tylko producent lub uprawnione jednostki.

Zabezpieczenia mechaniczne

Zamek

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

407

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Poradnik Buduj¹cego Dom

Klasyfikacje, definicje, parametry

Drzwi powinny byæ wyposa¿one w blokady przeciwwywa¿eniowe, a w przypadku, gdy otwieraj¹ siê na ze-
wn¹trz– wzmocnione blach¹ lub listwami. Przyda siê te¿ za³o¿enie ³añcucha oraz wizjera drzwiowego (juda-
sza) o dobrej jakoœci, szerokok¹tnego (o k¹cie widzenia 180°). Montowanie drzwi antyw³amaniowych ma
sens wówczas, gdy wszystkie inne otwory okienne i drzwiowe (drzwi do gara¿u, na balkon, taras) s¹ zabez-
pieczone w takim samym stopniu jak drzwi wejœciowe, a œciany maj¹ odpowiednio solidn¹ konstrukcjê. Drzwi
antyw³amaniowe maj¹ najczêœciej ramê ze stalowych kszta³towników, pokryt¹ obustronnie blach¹ stalow¹
ocynkowan¹ (pojedyncz¹ lub podwójn¹), g³adk¹ lub wyt³aczan¹ (czasami grub¹ p³yt¹ wiórow¹) oraz wzmoc-
nion¹ dodatkowo: prêtami ze stali hartowanej, krat¹, profilowan¹ blach¹ itp. Stopieñ zabezpieczenia zale¿y nie
tylko od drzwi, ale tak¿e od konstrukcji oœcie¿nicy i sposobu jej zakotwienia w œcianie budynku. Drzwi antyw-
³amaniowe musz¹ mieæ odpowiednie atesty. Najwy¿sz¹ odpornoœæ na w³amanie zapewniaj¹ drzwi antyw³a-
maniowe posiadaj¹ce œwiadectwo klasy C.

Drzwi antyw³amaniowe, o zwiêkszonej odpornoœci na w³amanie (klasy C), musz¹ byæ wyposa¿one
w nastêpuj¹ce elementy:
n zamek podstawowy (g³ówny) o konstrukcji przystosowanej do wspó³pracy z klamk¹ lub ga³k¹,

n zamek dodatkowy,

n klamkê i uchwyt z tarczami,

n zawiasy czopowe z os³onami,

n kotwy œcienne do mocowania oœcie¿nicy,

n czopy przeciwwywa¿eniowe,

n os³onê otworu zaczepowego.
Zamek podstawowy i zamki dodatkowe mog¹ byæ zast¹pione jednym zamkiem wielopunktowym.

Szyby antyw³amaniowe ze szk³a hartowanego lub szk³a z wprasowan¹ (ewentualnie naklejon¹) foli¹ umiesz-
cza siê od wewn¹trz pomieszczenia; w przeciwnym wypadku podczas w³amania zarówno szyba zewnêtrzna,
jak te¿ wewnêtrzna ulegaj¹ zniszczeniu i mog¹ pokaleczyæ ludzi. Szyba antyw³amaniowa nie zapewni wystar-
czaj¹cej ochrony, je¿eli nie zostan¹ jednoczeœnie zastosowane odpowiednie ramy, okucia i sposób osadzenia
okna.
Zale¿nie od klasy szyby antyw³amaniowe oznaczone s¹ symbolami O1, O2, P1– P8.

Kraty wykonuje siê najczêœciej z prêtów o œrednicy 8– 20 mm (gruboœæ prêtów zale¿y od prawdopodobieñ-
stwa w³amania– w miejscach odludnych stosuje siê grubsze kraty). Mocuje siê je w kilku punktach do œcia-
ny po stronie zewnêtrznej lub wewnêtrznej okna. Kraty wewnêtrzne w wiêkszym stopniu zabezpieczaj¹ przed
w³amaniem (¿eby siê do nich dostaæ, trzeba najpierw st³uc szybê). Krata zewnêtrzna musi byæ zamocowana
w taki sposób, ¿eby nie mo¿na by³o wspi¹æ siê po niej do okien wy¿szych kondygnacji. Szczeliny miêdzy ra-
m¹ kraty i miejscami mocowania powinny byæ na tyle w¹skie, ¿eby nie da³o siê przez nie wsun¹æ no¿yc. Kra-
ty mog¹ byæ zamocowane na sta³e (jednak w razie po¿aru uniemo¿liwiaj¹ ucieczkê z pomieszczenia), sk³ada-
ne, rozsuwane lub rolowane. Kraty sk³adane maj¹ powierzchniê podzielon¹ na kilka czêœci po³¹czonych za-
wiasami. Kraty rozsuwane podczas otwierania i zamykania przesuwaj¹ siê (na rolkach) w swojej p³aszczyŸ-
nie (po otwarciu zachodz¹ na œcianê). Tak¹ konstrukcjê maj¹ najczêœciej kraty zabezpieczaj¹ce drzwi wejœcio-
we do budynku. Kraty rolowane zwija siê podobnie jak rolety (rêcznie korb¹ lub elektronicznie). Stosowane s¹
przede wszystkim w obiektach u¿ytecznoœci publicznej (np. do ochrony wystaw sklepowych).

Rolety antyw³amaniowe sk³adaj¹ siê z: kasety, pokrywy rewizyjnej, prowadnicy, listwy dolnej, pancerza i wa³-
ka nawojowego. Dostateczne zabezpieczenie przed w³amaniem zapewnia tylko pancerz stalowy lub aluminio-
wy ze stalowymi wk³adkami wzmacniaj¹cymi. Kasety powinny byæ nierozbieralne (najlepiej spawane), a pro-
wadnice zabezpieczone przed zdemontowaniem. Roleta musi byæ wyposa¿ona w blokadê uniemo¿liwiaj¹c¹
podniesienie pancerza od zewn¹trz.

Klasa szyby

Rodzaj zabezpieczenia

Zastosowanie

O1, O2, P1

– ochrona przed zranieniem przy rozbiciu szyby

Mieszkania, szko³y, biura, zak³ady produkcyjne:

– utrudnienie rozbicia szyby przy gwa³townym zamkniêciu

– drzwi wewnêtrzne

okna lub drzwi

– okna na parterze
– okna na piêtrach

P1, P2

– ochrona przed zranieniem przy rozbiciu szyby

Domy wolnostoj¹ce, bloki mieszkalne, kioski, hotele,

– czasowa ochrona przy próbie w³amania podjêtej

biura, obiekty handlowe o ma³ej wartoœci, hale sportowe

bez przygotowania

P3, P4

– utrudnienie w³amania

Wille, biura, hotele, obiekty handlowe o znacznej

– szyby zastêpuj¹ kraty o oczkach 15 cm z drutu

wartoœci chronionej, apteki

stalowego o œrednicy 10 mm

P5, P6

– zwiêkszona odpornoœæ na w³amanie

Ekskluzywne wille, obiekty handlowe o du¿ej wartoœci

– szyby zastêpuj¹ kraty z prêtów stalowych o œrednicy 12 mm

chronionej, muzea, galerie sztuki, kantory, sale operacyjne banków

P7, P8

– wysoka odpornoœæ na w³amanie

Banki, obiekty specjalne, wystawy obiektów handlowych

– szyby zastêpuj¹ kraty z prêtów stalowych o œrednicy 16 mm

o du¿ej wartoœci chronionej, zak³ady i sklepy jubilerskie

Drzwi

Okno

Kraty

Rolety

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

408

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Okiennice zewnêtrzne, jednoskrzyd³owe lub wieloskrzyd³owe, montuje siê najczêœciej w oknach budynków
parterowych (ze wzglêdu na trudnoœci z otwieraniem i zamykaniem). Mocuje siê je do bocznych czêœci
oœcie¿nicy albo do œciany. S¹ produkowane z drewna, aluminium lub PVC (usztywniane stalowymi profilami).
O stopniu zabezpieczenia przed w³amaniem decyduje masywnoœæ skrzyd³a, sposób osadzenia zawiasów (lep-
sze s¹ wewnêtrzne), dodatkowe mechanizmy zabezpieczaj¹ce przed wywa¿eniem (zawiasy antywywa¿enio-
we, haki blokuj¹ce) i zamkniêcia (metalowa sztaba).

Zabezpieczenie wartościowych przedmiotów w mieszkaniu

Sejfy s³u¿¹ do przechowywania pieniêdzy, bi¿uterii, broni, dokumentów i innych cennych przedmiotów. Wy-
konuje siê je ze stalowej blachy wysokiej jakoœci. Zale¿nie od klasy odpornoœci antyw³amaniowej mog¹ byæ
jedno– lub dwup³aszczowe. P³aszcz zewnêtrzny ma gruboœæ 2– 3 mm, wewnêtrzny– 1.5 mm. Przestrzeñ
miêdzy p³aszczami wype³niona jest materia³em o podwy¿szonej odpornoœci ogniowej oraz dodatkowo zbro-
jeniem. Drzwi wykonuje siê z blachy o wiêkszej gruboœci (5– 8 mm). Instaluje siê w nich zamki kluczowe, szy-
frowe lub elektroniczne (pojedyncze lub kilka) wyposa¿one w mechanizmy zabezpieczaj¹ce przed wybiciem
i przewierceniem. Dodatkowym zabezpieczeniem s¹ przyzawiasowe listwy rygluj¹ce, które uniemo¿liwiaj¹
wywa¿enie drzwi (tak¿e po zniszczeniu zawiasów). Wewn¹trz sejfu znajduj¹ siê pó³ki z mo¿liwoœci¹ regulacji
wysokoœci zamocowania. W wielu modelach istnieje mo¿liwoœæ zamontowania wewnêtrznych skrytek, a tak-
¿e otworów wrzutowych. Zale¿nie od typu sejfy montuje siê do œciany, pod³o¿a lub do mebli.

Dobry system alarmowy musi:
– szybko reagowaæ na zagro¿enie,
– byæ odporny na zniszczenie (elementy sk³adowe musz¹ posiadaæ dostateczn¹ wytrzyma³oœæ mechaniczn¹
albo dostêp do nich musi byæ utrudniony– np. mog¹ byæ dobrze ukryte).
Poniewa¿ systemy alarmowe reaguj¹ na obecnoœæ wszystkich osób (tak¿e domowników), przy wyborze
rodzaju ochrony istotna jest decyzja, czy ruch osób ma byæ swobodny, czêœciowo ograniczony czy ca³kowicie
wyeliminowany.

Elementy systemu

Najprostszy system alarmowy sk³ada siê z:
–  czujników–  elementów  odbieraj¹cych  informacje  o  zagro¿eniu  i  przetwarzaj¹cych  je  na  odpowiednie
sygna³y,
– sygnalizatora– elementu powiadamiaj¹cego  o zagro¿eniu.
Ka¿dy bardziej z³o¿ony system alarmowy jest te¿ wyposa¿ony w centralkê (pulpit sterowniczy) nadzoruj¹c¹
i kontroluj¹c¹ jego pracê. Centralka zbiera, zapamiêtuje i analizuje informacje otrzymane z czujników, w³¹cza
i  wy³¹cza  alarm,  kontroluje  zasilanie  systemu,  w³¹cza  lub  wy³¹cza  ochronê.  Do  w³¹czania  i  wy³¹czania
systemu  s³u¿¹  klucze,  które  mog¹  byæ:  elektromechaniczne,  elektroniczne  (szyfrowe),  radiowe,  na
podczerwieñ (piloty). Systemy alarmowe s¹ zwykle wyposa¿one w dwa rodzaje zasilania: podstawowe z sieci
i awaryjne– z baterii lub akumulatora.

Czujniki

Przyciski i maty alarmowe s¹ to ukryte urz¹dzenia montowane w niewidocznych miejscach (pod dywanem,
na  schodach,  przy  drzwiach  wejœciowych),  które  s¹  uruchamiane  w  przypadku  zagro¿enia  przez  osobê
znaj¹c¹ ich lokalizacjê lub przypadkowo przez intruza.
Czujniki reaguj¹ce na przerwanie obwodu pr¹du maj¹ postaæ cienkich przewodów (wklejanych w szyby lub
drzwi), pasków do przyklejania, farb przewodz¹cych. Stosowane s¹ do ochrony okien i drzwi. Ich zalet¹ jest
niski  koszt  i  niewielkie  prawdopodobieñstwo  wywo³ania  fa³szywego  alarmu,  wad¹–  niezbyt  estetyczny
wygl¹d, ³atwoœæ uszkodzenia i niewielka trwa³oœæ.
Czujniki stykowe (prze³¹czniki elektromechaniczne) reaguj¹ na przemieszczenia chronionych elementów
(np. okien, drzwi). Stosuje siê je do ochrony drzwi wejœciowych, furtek, bram gara¿owych, ¿aluzji. Ich zalety
to:  niezawodnoœæ,  odpornoœæ  na  uszkodzenia  i  wp³ywy  mechaniczne,  niewielkie  rozmiary,  ³atwoœæ
montowania i maskowania.
Czujniki magnetyczne (kontaktronowe) sk³adaj¹ siê ze szklanej rurki, w której umieszczone s¹ mikrostyki
oraz magnesu. Rurkê ze stykami mocuje siê na elemencie sta³ym (np. oœcie¿nicy drzwiowej lub okiennej), a
magnes– na elemencie ruchomym (np. skrzydle drzwi, ramie okiennej). Styki czujników zwieraj¹ siê pod
wp³ywem pola magnetycznego (np. przy poruszeniu wybranych przedmiotów lub urz¹dzeñ). Zalety czujników
magnetycznych to: niewielkie rozmiary, prosty monta¿, ³atwoœæ ukrycia, odpornoœæ na zanieczyszczenia (py³,
kurz). Wad¹ jest wra¿liwoœæ na wstrz¹sy.
Czujniki pasywne podczerwieni wykrywaj¹ promieniowanie cieplne (emitowane np. przez cia³o ludzkie).
Sygnalizuj¹ obecnoœæ obiektów, których temperatura ró¿ni siê od temperatury otoczenia (nawet tylko o 2°C).
Sygna³y s¹ wychwytywane z wybranych „pasów’ chronionej przestrzeni– czujniki montuje siê na okreœlonej

Systemy alarmowe

Okiennice

Sejfy

System alarmowy

składa się z:

czujników
sygnalizatora
centralki

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

409

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Poradnik Buduj¹cego Dom

Klasyfikacje, definicje, parametry

wysokoœci i pod okreœlonym k¹tem. S¹ wra¿liwe na wstrz¹sy i nie powinny byæ montowane w miejscach o
temperaturze otoczenia zbli¿onej do temperatury cia³a ludzkiego (36°C).
Czujniki aktywne podczerwieni (bariery, bramki) reaguj¹ na przerwanie toru podczerwieni sk³adaj¹cego siê z
nadajnika, odbiornika i przesy³anej miêdzy nimi niewidocznej wi¹zki promieniowania podczerwonego. Kilka
torów podczerwieni tworzy barierê lub bramkê, której zakres zale¿y od wzajemnego ustawienia nadajników i
odbiorników  (mo¿na  wykorzystaæ  zjawisko  odbijania  promieni  np.  od  lustra).  Zasiêg  dzia³ania  czujników
zlokalizowanych na zewn¹trz budynku zale¿y od pogody (np. podczas mg³y mo¿e byæ bardzo ma³y). Niektóre
modele s¹ dostosowane do pracy w trudnych warunkach atmosferycznych. Wad¹ jest ³atwoœæ wykrycia
miejsc zamontowania i obejœcia systemu ochrony. Czujniki aktywne podczerwieni najlepiej nadaj¹ siê do
ochrony korytarzy, obszernych pomieszczeñ, du¿ych szklanych powierzchni.
Czujniki  ultradŸwiêkowe (detektory  ruchu)  reaguj¹  na  zmianê  czêstotliwoœci  fali  odbitej  w  stosunku  do
czêstotliwoœci  fali  wysy³anej.  Sk³adaj¹  siê  z  nadajnika  i  odbiornika  (umieszczonych  najczêœciej  w  jednej
obudowie–  czasami  z  centralk¹  i  sygnalizatorem)  fal  ultradŸwiêkowych  tworz¹cych  strefê  ochronn¹  o
balonowym  kszta³cie,  nie  przenikaj¹c¹  przez  konstrukcjê  budynku.  Nie  powinny  byæ  stosowane  w
pomieszczeniach o intensywnym ruchu powietrza (czêste wietrzenie, przeci¹gi, kominki, grzejniki o du¿ej
mocy itp.). Najlepiej nadaj¹ siê do ochrony niewielkich szczelnych pomieszczeñ.
Czujniki mikrofalowe sk³adaj¹ siê z nadajnika i odbiornika (które mog¹ byæ umieszczone w jednej obudowie)
mikrofal. Zale¿nie od modelu reaguj¹ na: poch³anianie fal, przeciêcie wi¹zki miêdzy nadajnikiem i odbiornikiem,
ruch  w  strefie  ochronnej  (której  zasiêg  reguluje  siê  pokrêt³em).  Poniewa¿  mikrofale  przenikaj¹  przez
konstrukcjê budynku, jeden czujnik mo¿e byæ wykorzystany do ochrony kilku obiektów (pod warunkiem, ¿e
t³umienie  nie  bêdzie  zbyt  du¿e).  Czujniki  mikrofalowe  nadaj¹  siê  przede  wszystkim  do  ochrony  du¿ych
pomieszczeñ. Ich wad¹ jest du¿e zu¿ycie pr¹du oraz wywo³ywanie fa³szywych alarmów (wskutek drgañ,
wstrz¹sów, b³êdów ustawienia).
Czujniki sejsmiczne stosuje siê do ochrony œcian i stropów pomieszczeñ. Reaguj¹ na drgania wywo³ane
próbami przebicia. Wykorzystuje siê je przede wszystkim do ochrony du¿ych obiektów.
Czujniki mikrofonowe (detektory t³uczenia szk³a) sygnalizuj¹ t³uczenie szk³a. Ich zalety to: niewielkie rozmiary,
mo¿liwoœæ jednoczesnej ochrony kilku szyb z odleg³oœci do kilkunastu metrów.
Czujniki impedancyjne dotykowe (pojemnoœciowe) wykrywaj¹ zmiany impedancji elektrycznej elementów
metalowych wywo³ane dotkniêciem. Nadaj¹ siê do ochrony przedmiotów metalowych (zamków, krat, szafek)
lub niemetalowych zawieraj¹cych metalowe elementy (np. obrazów).
Czujniki impedancyjne antenowe (detektory ruchu) wykrywaj¹ zmiany impedancji elektrycznej w zasiêgu
dzia³ania  anteny  (obszar  chroniony  ma  najczêœciej  kszta³t  walca)  mikronadajnika  pracuj¹cego  z
czêstotliwoœci¹ 400– 900 MHz. Powstanie sygna³u zale¿y od odleg³oœci poruszaj¹cego siê obiektu od anteny,
jego masy i prêdkoœci przemieszczania siê. Zasiêg pracy czujnika mo¿na ustawiaæ przy pomocy regulatora, a
strefa ochronna  przenika przez elementy konstrukcji budynku, dziêki czemu mo¿liwe jest objêcie ochron¹
kilku  pomieszczeñ,  kilku  par  drzwi  lub  kondygnacji.  Nie  nadaj¹  siê  do  ochrony  pomieszczeñ,  w  których
przebywaj¹ ludzie i zwierzêta (w czasie przebywania).
Czujniki impedancyjne z kablami w ziemi maj¹ przewody ukryte p³ytko pod ziemi¹ (mog¹ byæ przykryte
asfaltem lub betonem). Strefa ochronna jest zlokalizowana miedzy kablami (których d³ugoœæ waha siê od 100
m do 20 km), a prac¹ ca³ego systemu (który jest niewidoczny) steruje komputer. Czujniki nie reaguj¹ na
biegaj¹ce zwierzêta. Nadaj¹ siê dobrze do stosowania w wolno stoj¹cych willach.
Czujniki ciœnieniowe (objêtoœciowe) reaguj¹ na zmianê ciœnienia w zamkniêtym pomieszczeniu po otwarciu
drzwi, okien lub wybiciu szyby. S¹ przeznaczone do ochrony zamkniêtych pomieszczeñ o powierzchni do 200
m

Wideodetektory ruchu analizuj¹ obraz z kamer wideo (zwykle chroniony obszar jest na monitorze podzielony
na prostok¹ty) i reaguj¹ na ruch lub zmiany naœwietlenia w wybranych fragmentach.

Sygnały

Sygna³  alarmowy mo¿e  byæ  akustyczny  (czêsto  po³¹czony  z  sygnalizacj¹  œwietln¹)  lub  tzw.  dyskretny–
polegaj¹cy  na  przes³aniu  informacji  o  próbie  w³amania.  Alarm  akustyczny  pe³ni  tylko  rolê  odstraszaj¹c¹.
Natomiast alarm dyskretny jest najczêœciej uruchamiany w sposób niewidoczny przez intruza i umo¿liwia
interwencjê.
Informacja mo¿e byæ przesy³ana:
n telefonicznie; ten sposób przesy³ania mo¿e byæ realizowany dwiema metodami: przez specjalne przystawki
do aparatów telefonicznych, które automatycznie  wybieraj¹ zakodowane w nich uprzednio numery telefonów
albo przez przy³¹czenie specjalnych odbiorników i nadajników do linii telefonicznej
n do agencji ochrony mienia przez zainstalowane tam specjalne koñcówki alarmowe

n przez linie elektryczne– celowe przede wszystkim na terenach o rzadkiej zabudowie.

n drog¹ radiow¹

n torami podczerwieni

n liniami specjalnymi

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

410

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Domofony  s¹  to  urz¹dzenia  zastêpuj¹ce  tradycyjne  dzwonki  montowane  przy  furtce  lub  drzwiach
wejœciowych,  umo¿liwiaj¹ce  rozmowê  z  odwiedzaj¹c¹  osob¹  i  uruchomienie  mechanizmu  otwieraj¹cego
bramê bez koniecznoœci wychodzenia z domu.
Domofony analogowe stosuje siê przede wszystkim w budownictwie jednorodzinnym.  Sk³adaj¹ siê z:
n bramofonu,

n unifonów (jednego lub kilku),

n centrali.
Unifony s¹ to urz¹dzenia przypominaj¹ce wygl¹dem telefon, które s³u¿¹ do prowadzenia rozmowy z osob¹
znajduj¹c¹ siê przy bramie. Sk³adaj¹ siê z podstawy i s³uchawki. Najczêœciej montuje siê je na œcianie, ale
dostêpne s¹ te¿ modele przeznaczone do po³o¿enia na stole lub ustawienia na specjalnej podstawce. Mo¿na
te¿  kupiæ  bezs³uchawkowe  unifony  g³oœnomówi¹ce.  Unifony  wyposa¿one  s¹  w  przyciski  do  sterowania
elektrozaczepem otwieraj¹cym bramê lub furtkê i przyciski (jeden lub kilka) wywo³ania wewnêtrznego, które
mog¹  byæ  wykorzystane  do  innych  celów.  Mo¿liwe  jest  pod³¹czenie  kilku  unifonów  (np.  w  budynku
mieszkalnym,  gara¿u,  warsztacie),  które  jednoczeœnie  sygnalizuj¹  wywo³anie  przy  bramie,  dodatkowo
mo¿liwe jest realizowanie pomiêdzy nimi ³¹cznoœci wewnêtrznej.
Bramofony s¹  to  elementy  domofonu  montowane  przy  bramie  lub  furtce.  S¹  wyposa¿one  w  przyciski
wywo³ania,  g³oœnik,  mikrofon,  ewentualnie  wyœwietlacz  z  nazwiskiem  lokatora.  Dostêpne  s¹  w  wersji
przeznaczonej do wmurowania w œcianê lub natynkowej (w obudowie). Mog¹ byæ zamontowane na s³upku
ogrodzenia. Maj¹ jeden lub kilka przycisków, z których ka¿dy obs³uguje inny unifon. W przypadku, gdy na
terenie posesji znajduje siê kilka bram, stosuje siê modu³y bramowe prze³¹czaj¹ce rozmowê do unifonu z
bramy,  z  której  nast¹pi³o  wywo³anie.  Bramofony  wykonuje  siê  ze  stali  lub  aluminium,  a  w  wersji
uszlachetnionej– ze stali chromoniklowej lub polerowanego mosi¹dzu. Dostêpne s¹ tez bramofony w formie
skrzynek na listy.
Centrala ma postaæ kasety, wewn¹trz której umieszczone s¹ podzespo³y elektroniczne, które: wzmacniaj¹
sygna³y z mikrofonów bramofonu i unifonu, generuj¹ sygna³y wywo³ania i ³¹cznoœci wewnêtrznej. Mog¹ byæ
dodatkowo  wyposa¿one  w  funkcje  alarmu  lub  sygnalizacji  zamkniêcia  drzwi.  Kaseta  powinna  byæ
umieszczona wewn¹trz budynku. Spotyka siê tak¿e rozwi¹zania, w których rolê centrali pe³ni unifon.
Najprostsze domofony wykorzystuj¹ tylko dwa przewody. Maj¹ tylko jeden przycisk wywo³ania i jeden unifon.
Zalet¹  takiego  rozwi¹zania  jest  mo¿liwoœæ  wymiany  dzwonka  na  domofon  bez  koniecznoœci  wymiany
przewodów. Najczêœciej stosuje siê instalacje piêcio– lub szeœcioprzewodowe. Liczba ¿y³ wynosi zwykle
5+n, gdzie n jest liczb¹ niezale¿nych unifonów wywo³ywanych przyciskami z bramofonu. Po³¹czenie miêdzy
bramofonem i central¹ wykonuje siê przewodem niskonapiêciowym (stosuje siê specjalne kable ¿elowane do
instalacji  niskonapiêciowych  lub  przewody  telekomunikacyjne  przeznaczone  do  uk³adania  w  gruncie).
Instalacje  domofonowe  powinny  posiadaæ  zabezpieczenia  przed  przepiêciami  (³atwo  mog¹  ulec  awarii
podczas burzy).
Domofony bezprzewodowe sk³adaj¹ siê z: bramofonu, po³¹czonego z nim nadajnika (zamontowanego po
wewnêtrznej stronie ogrodzenia) steruj¹cego elektrozaczepem otwieraj¹cym bramê, s³uchawki z odbiornikiem
i zestawu do ³adowania akumulatorów w s³uchawce. Zalet¹ takiego rozwi¹zania jest mo¿liwoœæ swobodnego
poruszania siê z domofonem w obrêbie mieszkania i posesji. Wad¹ jest koniecznoœæ czêstej wymiany baterii
w nadajniku przy bramie (komplet wystarcza na kilka miesiêcy).
Domofony  cyfrowe stosuje  siê  przede  wszystkim  w  du¿ych  obiektach,  np.  domach  wielorodzinnych.
Najczêœciej posiadaj¹ cyfrow¹ klawiaturê, z której wybiera siê numer lokalu i która pe³ni jednoczeœnie rolê
zamka szyfrowego– ka¿demu lokalowi przypisany jest czterocyfrowy kod wprowadzany po podaniu numeru
lokalu.
Wideofony s¹  to  urz¹dzenia,  które  pe³ni¹  funkcje  domofonu  pozwalaj¹c  dodatkowo  na  obserwacjê
wchodz¹cych osób. Sk³adaj¹ siê z kasety rozmównej z ukryt¹ kamer¹, zintegrowanego ze s³uchawk¹ monitora
i  zasilacza.  Kasety  miniaturowe  umo¿liwiaj¹  rejestracjê  obrazu  przez  niewielki  ukryty  otwór  (kamera  jest
niewidoczna dla obserwatora). Bardziej z³o¿one modele umo¿liwiaj¹ zapis obrazu wraz z godzin¹ zdarzenia.

Automatyczne systemy zarz¹dzania budynkiem steruj¹ prac¹ wszystkich domowych urz¹dzeñ i umo¿liwiaj¹
ich kompleksow¹ kontrolê z dowolnego miejsca w domu, samochodzie, pracy. Rozwi¹zanie takie ma na celu
integracjê pracy wszystkich urz¹dzeñ, a poprzez kontrolê– zapewnienie bezpieczeñstwa i zmniejszenie
prawdopodobieñstwa w³amania lub napadu.

Zarz¹dzanie budynkiem za poœrednictwem systemu inteligentnego obejmuje:
n sterowanie ogrzewaniem i klimatyzacj¹ zale¿nie od przeznaczenia pomieszczenia, pory dnia, temperatury
na zewn¹trz, obecnoœci domowników; kontrola jest realizowana przez termostaty, regulatory temperatury,
czujniki temperatury, kontrolery.

Domofony i wideofony

Automatyka, sterowanie, inteligencja

Domofon

składa się z:

bramofonu
unifonów
centrali

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

411

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Poradnik Buduj¹cego Dom

Klasyfikacje, definicje, parametry

n sterowanie oœwietleniem w mieszkaniu i ogrodzie: œciemnianie lamp (w salonach, sypialniach dzieci,
korytarzach), w³¹czanie ró¿nych grup oœwietlenia zale¿nie od sytuacji (wybór jednej z zaprogramowanych
kombinacji),  sterowanie  podnoszeniem  i  opuszczaniem  rolet  (np.  w  po³¹czeniu    z  ró¿nymi  wariantami
oœwietlenia), dostosowywanie oœwietlenia do pory dnia lub natê¿enia œwiat³a zewnêtrznego, w³¹czanie œwiat³a
zale¿nie  od  obecnoœci  domowników  lub  ich  ruchu  (np.  oœwietlenie  drogi  z  sypialni  do  ³azienki  w  nocy),
iluminacja  budynku  lub  ogrodu,  automatyczne  w³¹czanie  œwiat³a  w  przypadku  po¿aru  w  celu  u³atwienia
ewakuacji, symulacja obecnoœci domowników przez automatyczne w³¹czanie i wy³¹czanie lamp w ró¿nych
pomieszczeniach  (dostêpny  jest  modu³,  który  w  czasie  obecnoœci  domowników  nagrywa  ich  wybrane
zachowania, a potem je losowo odtwarza), automatyczne w³¹czanie œwiat³a na podjeŸdzie i w gara¿u.
n sterowanie otwieraniem drzwi wejœciowych, bramy wjazdowej i bramy do gara¿u (np. otwieranie bramy do
gara¿u,  gdy  samochód  znajduje  siê  na  podjeŸdzie,  sprawdzanie,    czy  drzwi  i  okna  s¹  zamkniête,  gdy
domownicy wychodz¹ z domu lub id¹ spaæ)
n sterowanie roletami, zas³onami i ¿aluzjami poprzez specjalne urz¹dzenia steruj¹ce oferowane razem z
produktami do zas³aniania okien  (np. automatyczne opuszczanie zas³on wieczorem i podnoszenie rano)
n sterowanie podlewaniem ogrodu za poœrednictwem systemu automatycznego w³¹czania i wy³¹czania
zraszaczy zale¿nie od wilgotnoœci pod³o¿a.
n zapewnienie  bezpieczeñstwa  przez  integracjê  z  systemem  alarmowym:  czujniki  reaguj¹ce  na  ruch,
podczerwieñ lub ha³as i wysy³aj¹ce ustalone sygna³y do innych urz¹dzeñ (które np. gasz¹ lub zapalaj¹ œwiat³o,
opuszczaj¹  rolety  itp.),    automatyczne  zamki  z  kontrol¹  dostêpu  rozpoznaj¹ce  osoby  wchodz¹ce  lub
wychodz¹ce  (po  przekrêceniu  klucza  wysy³aj¹  sygna³y  j.  w.  do  innych  urz¹dzeñ),  automatyczne  drzwi  z
zamkami otwieranymi zdalnie lub kart¹ dostêpu, kamery rozmieszczone wewn¹trz i na zewn¹trz przekazuj¹ce
obraz na dowolny telewizor lub komputer (np. na laptop lub komputer w biurze za poœrednictwem Internetu) z
mo¿liwoœci¹ nagrywania po zarejestrowaniu ruchu.
n sterowanie sprzêtem AGD: wy³¹czanie (po uprzednim zaprogramowaniu) w okreœlonych warunkach (np.
gdy siê popsuj¹) kuchenki elektrycznej, pralki, lodówki, powiadamianie telefoniczne lub radiowe o awarii
n sterowanie sprzêtem audio/ wideo: w³¹czanie i wy³¹czanie sprzêtu zale¿nie od okreœlonych warunków, np.
obecnoœci  domowników  (nastawienie  radia  lub  telewizora  na  ulubiony  program,  w³¹czenie  p³yty  CD,
przyciszenie  telewizora  lub  odtwarzacza  na  dŸwiêk  dzwonka  telefonu)–  mo¿liwe  jest  zaprogramowanie
dowolnych wariantów i parametrów dla ka¿dego pomieszczenia (np. regulacja barwy tonu uwzglêdniaj¹ca
akustykê pomieszczenia i typ zainstalowanych g³oœników)

Centralizacja sterowania oznacza, ¿e mo¿liwe jest dowolne ³¹czenie wszystkich elementów sterowania w
najró¿niejsze kombinacje. Wszystkie urz¹dzenia mog¹ byæ sterowane lokalnie z dowolnego pomieszczenia
lub zdalnie przez telefon, radio albo internet. Mo¿na sterowaæ ka¿dym elementem oddzielnie lub ³¹czyæ je w
grupy. System przekazuje meldunki o awariach (np. naruszeniu strefy ochronnej, awarii ogrzewania, pêkniêciu
rury, otwartym oknie) we wskazane miejsce– bezpoœrednio do w³aœciciela, s¹siada, miejsca pracy lub
prywatnej firmy ochroniarskiej.

System INSTABUS EIB

Standardem europejskim jest opracowany w 1990 roku inteligentny system elektroinstalacyjny EIB (European
Installation Bus– Europejska Magistrala Instalacyjna), zastêpuj¹cy klasyczn¹ instalacjê elektryczn¹. Elementy
systemu s¹ po³¹czone jednym przewodem (magistral¹), przez który przekazywane s¹ wszystkie informacje,
a tradycyjne wy³¹czniki i inne elementy sterowania s¹ zast¹pione urz¹dzeniami cyfrowymi pod³¹czonymi do
magistrali. Magistrala jest zasilana pr¹dem o bezpiecznym napiêciu 24 V, natomiast przez pod³¹czone do niej
odbiorniki elektryczne p³ynie pr¹d o napiêciu 230 V. System umo¿liwia ró¿ne konfiguracje, a funkcje pe³nione
przez czêœci sk³adowe mog¹ byæ w ka¿dej chwili dowolnie zmieniane przez u¿ytkownika bez koniecznoœci
modyfikacji instalacji elektrycznej.

Zalety systemu EIB:
n jeden przewód steruj¹cy, zasilany pr¹dem bezpiecznym (24 V),

n elastycznoœæ i dowolnoœæ konfiguracji (przypisywania funkcji elementom systemu),

n mo¿liwoœæ rozbudowy,

n oszczêdnoœæ energii elektrycznej,

n dostêpnoœæ serwisu i ³atwoœæ wymiany czêœci dziêki standaryzacji,

n odpornoœæ na awarie.

W sk³ad systemu EIB wchodz¹ nastêpuj¹ce elementy:
n Sensory– urz¹dzenia steruj¹ce wysy³aj¹ce do magistrali rozkazy i informacje dotycz¹ce aktualnej wartoœci
parametrów (temperatura i wilgotnoœæ powietrza, natê¿enie oœwietlenia itp.)
n Aktory– urz¹dzenia wykonawcze odbieraj¹ce wys³ane informacje i rozkazy wysy³ane przez sensory i
realizuj¹ce zawarte w nich polecenia.
n Aktory/sensory– elementy ³¹cz¹ce we wspólnej obudowie funkcje aktorów i sensorów (podtynkowe)

INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO 2003

INSTALACJE

412

DOM

BEZPIECZNY

INTELIGENTNY

Na  zewn¹trz  widoczne  s¹  tylko  wy³¹czniki.  Elementy  wykonawcze  s¹  umieszczone  w  ukrytych  szafkach
rozdzielczych.  Jeden  wy³¹cznik  steruje  kilkoma  dowolnymi  urz¹dzeniami  lub  ich  grupami.  Wy³¹czniki
dostêpne s¹ w ró¿nych wzorach i kolorach.
Na rynku dostêpne s¹ urz¹dzenia domowe przystosowane do wspó³pracy z systemem EIB.
Podstawowym  warunkiem  zainstalowania  systemu  EIB  jest  okablowanie  ca³ego  domu  na  etapie  jego
budowy– poprowadzenie w œcianach przewodów umo¿liwiaj¹cych pod³¹czenie w ka¿dym pokoju telefonu,
komputera, telewizora, g³oœników i przesy³anie rozkazów do centrali.

System Powernet

System PowerNet jest odmian¹ systemu EIB dostosowan¹ do sieci o napiêciu 230 V. Umo¿liwia on za³o¿enie
systemu zgodnego z EIB w istniej¹cych budynkach, w których jest ju¿ u³o¿ona instalacja elektryczna i
wszêdzie tam, gdzie nie mo¿na z ró¿nych wzglêdów wprowadziæ dodatkowego przewodu magistralnego.
Dodatkow¹ jego zalet¹ jest fakt, ¿e monta¿ jest mo¿liwy podczas u¿ytkowania instalacji. Elementy systemu
Powernet komunikuj¹ siê miêdzy sob¹ za poœrednictwem istniej¹cej sieci zasilaj¹cej 230 / 400 V (informacje
mog¹ byæ wysy³ane w dowolne miejsce w sieci), a urz¹dzenia s¹ wyposa¿one w dodatkowe wejœcia
umo¿liwiaj¹ce lokalne sterowanie przy u¿yciu tradycyjnych wy³¹czników.

System Funk Bus EIB

Magistralny system radiowy Funk Bus jest najnowsz¹ odmian¹ instalacji typu EIB. Przeznaczony jest zarówno
do budynków ju¿ istniej¹cych, jak i nowo budowanych. Mo¿e byæ te¿ wykorzystany do rozszerzenia instalacji
Instabus EIB. W systemie tym wszystkie informacje i rozkazy przesy³ane s¹ drog¹ radiow¹ w postaci cyfrowej.
Wszystkie urz¹dzenia wchodz¹ce w sk³ad systemu s¹ wyposa¿one w nadajniki lub odbiorniki radiowe zasilane
bateriami niezale¿nie od sieci elektrycznej 230 V. Ze wzglêdu na niewielk¹ moc urz¹dzeñ baterie starczaj¹ na
kilka lat. Czêstotliwoœæ nadawania wynosi 433,42 MHz i mieœci siê w paœmie ISM (Industry, Science,
Medical).

System LON

W lokalnej sieci sterowania LON (Local Operating Network) podstawow¹ jednostk¹ jest wêze³, którego
g³ównym elementem jest Neuron Chip– uk³ad scalony umo¿liwiaj¹cy komunikacjê z otoczeniem (czyli innymi
wêz³ami). Przesy³anie informacji miêdzy wêz³ami mo¿e odbywaæ siê ró¿nymi drogami: przez kabel tradycyjny,
œwiat³owód, sieæ energetyczn¹, drog¹ radiow¹ itp. Zawarta w wêz³ach informacja umo¿liwia komunikacjê
miêdzy ró¿nymi urz¹dzeniami, które mog¹ pochodziæ od ró¿nych producentów. Wszystkie wêz³y sieci s¹
równouprawnione (tzn. ka¿dy mo¿e komunikowaæ siê z ka¿dym). Do systemu mo¿na w dowolnej chwili
do³¹czaæ nowe urz¹dzenia. Ograniczeniem jest tylko przepustowoœæ sieci (kabli).

W budynku inteligentnym wszystkie instalacje tzw. medialne (telewizja kablowa i satelitarna oraz ze zwyk³ej
anteny, komputery, telefony, magnetowidy, odtwarzacze DVD, kamery) s¹ zintegrowane- zaprojektowane i
u³o¿one  w  sposób  umo¿liwiaj¹cy      ich  przyporz¹dkowanie  do  okreœlonych  pomieszczeñ  budynku  przy
jednoczesnym zachowaniu odpowiedniej jakoœci sygna³ów.
Z ka¿dego pokoju, do którego doprowadzono sygna³ telewizyjny mo¿na przy pomocy pilota wybieraæ dowolny
kana³  telewizyjny,  ogl¹daæ  film  z  kasety  lub  p³yty  DVD,  a  w  miarê  potrzeby-  tak¿e  obraz  z  kamery
(zainstalowanej  przy  drzwiach  wejœciowych  lub  np.  w  pokoju  dziecka).  Systemy  wielopokojowego
nag³aœniania umo¿liwiaj¹ s³uchanie muzyki w ca³ym domu z jednego zestawu muzycznego (g³oœniki ukryte s¹
w  œcianach  lub  suficie).  Zale¿nie  od  systemu  sterowanie  odbywa  siê:  bezpoœrednio  z  centralnego
wzmacniacza/ rozdzielacza, przy pomocy klawiatury (z wyœwietlaczem lub bez) zainstalowanej na œcianie
ka¿dego pokoju lub pilotem przez czujniki œcienne w ka¿dym pomieszczeniu. Klawiatury, czujniki i g³oœniki s¹
dostêpne tak¿e w wersjach odpornych na wilgoæ (do zainstalowania np. obok basenu lub na tarasie). Dziêki
po³¹czeniu  ca³ej  instalacji  telefonicznej  z  punktem  centralnym  (zlokalizowanym  np.  w  gara¿u)  telefon  lub
domofon mo¿na odebraæ w dowolnym pokoju. Sprzêt potrzebny do zintegrowania ca³ej instalacji domowej
umieszcza siê w skrzynce, któr¹ mo¿na ustawiæ np. w gara¿u.

Okablowanie teleinformatyczne/strukturalne