[SW]_STM32_SHT21_VSCP

Mateusz Fijałek

Przemysław Fierek

Kierunek: Informatyka

II Rok – I Stopień

Dokumentacja projektu

STM32 + SHT21 + CAN + BLUETOOTH via VSCP

( Very Simple Control Protocol )

VSCP - Bardzo prosty protokół kontroli

VSCP (Very Simple Control Protocol) czyli bardzo prosty protokół kontroli.

Jak sama nazwa wskazuje jest to bardzo łatwy do zaimplementowania i nieskomplikowany

protokół stworzony z myślą o programowaniu low-endowych (raczej tanich)

mikrokontrolerów.

W rzeczywistości VSCP jest więcej niż tylko protokołem. Zebrany w pakiet opisany

jako VSCP and Friends (i przyjaciele) stanowi gotowe narzędzie do monitorowania i

sterowania. Protokół został umieszczony w domenie publicznej w roku 2000, kiedy projekt

został uruchomiony po praz pierwszy, a zatem do wykorzystania i wdrażania dla wszystkich.

VSCP używa bardzo szczegółowo określonego formatu wiadomości i wspiera

technologię niepowtarzalnych identyfikatorów globalnych dla węzłów. Umożliwia to

rozpoznanie węzła pośród innych na całym świecie. Posiada model rejestrów aby zaoferować

wspólny i uniwersalny interfejs konfiguracji węzła.

VSCP pracuje z różnymi mechanizmami transportu, takimijak Ethernet, TCP/IP,

Wireless, ZigBee, Bluetooth, GPRS, RS-232, USB.

Każda sytuacja kontroli mogą być opisywane i realizowane z wykorzystaniem VSCP.

Niektóre zalety:

•

darmowe i otwarte dla komercyjnych i innych

•

Posiada 2 poziomy. Pierwszy bardzo prosty do przesyłania

prostych komunikatów CAN . Poziom 2 może być stosowany

do TCP, UDP, RF, komunikacji sieci, itp itd.

•

unikalny identyfikator dla każdego węzła.

•

Posiada mechanizm automatycznie przypisujący unikatowy

identyfikator do nowo zainstalowanych węzłów i informujący

inne węzły i ewentualnych hostów, że nowy węzeł jest

dostępny i gotowy.

•

Używa "rejestrów " jako jednolitego sposobu konfiguracji

węzłów.

•

Możliwość korzystania z "macierzy decyzyjnej" do

programowania węzłom dynamicznej funkcjonalności.

•

Posiada specyfikację języka "MDF", która opisuje moduł w

jednolity sposób, tak że może być wykorzystany przez

skonfigurowane oprogramowanie.

•

Posiada oprogramowanie i sterowniki dla systemów Windows

i Linux. Aktualizowane przez cały czas.

Dlaczego kolejny protokół?

VCSP jest przeznaczony do stosowania, gdy inne rozwiązania są zbyt drogie do

wdrożenia. Z reguły inne protokoły wykorzystują większą ilości zasobów (flash / ram) na

mikrokontroler co znacznie zwiększa koszty projektu.

VSCP może pracować z zarówno z typowymi najuboższymi węzłami jak seria

MCP250xx Microchip z 1K-2K flash , albo też z mikrokontrolerami o 5K pamięci flash z pełną

funkcjonalnością.

VSCP jest swobodny i otwarty. Każdy może przyłączyć się do projektu i pomóc, aby

dodać funkcje do protokołu. Jest to wolne oprogramowanie i kody sterowników dostępne dla

większości mikrokontrolerów, które korzystają z wielu technik komunikacji. Każdy może

używać tego kodu bez obowiązku zwracania nowego kodu.

Jak to działa?

Zdarzenia (events)

VSCP bazuje na zdarzeniach systemu. Węzły generują i reagują na wydarzenia.

Zdarzenia nie są ukierunkowane a nadawane do całej magistrali. Od odbiorcy zależy czy jest

zainteresowany zdarzeniem czy nie.

Wszystkie zdarzenia posiadają adres z którego są wysyłane. Jest to GUID składający

się z 16 bajtów, ale zazwyczaj używane są krótsze jednobajtowe „Nicki”.

Zdarzenia są podzielone na poziomy. Poziom pierwszy jest ograniczony do maksimum

ośmiu bajtów danych, podczas gdy poziom wydarzeń II może mieć do 488 bajtów danych.

Mała liczba maksymalnych danych na poziomie I pochodzi z tego że CAN został wykorzystany

wspólny mianownik. Nie ogranicza VSCP Poziomu pierwszego do tego by być używanym

tylko przez CAN.

Obydwa poziomy są podzielone na klasy i typy. Klasa definiuje grupę zdarzeń

określonego typu. Typowymi przykładami są zajęcia dla pomiarów, sterowania i informacji.

Jak wspomniano powyżej zdarzenia nie są skierowane do konkretnego odbiorcy. To

nie jest całkiem prawdą, jako że jedna klasa na każdym poziomie (CLASS1.PROTOCOL i

CLASS2.PROTOCOL) posiadają zdarzenia, które są adresowane. Klasy te określa

funkcjonalność protokołu, przy połączeniu wszystkich węzłów. Przykładami mogą być tutaj

typse dla programu rozruchowego dostęp do rejestru i informacji o stanie.

Większość wydarzeń może korzystać strefy/podstrefy by zdefiniować grupę różnych

węzłów należących na przykład do jednego pokoju , maszyny lub jakiegokolwiek innego

modelu grupowania (geograficznych, logiczne, funkcjonalne ugrupowania wychodzące poza

klasy i typy).

Implementacja VSCP

Przeniesienie VSCP na nową platformę nie jest bardzo trudne, lecz wymaga

wykonania kilku kolejnych czynności.

•

Najpierw należy pobrać kod źródłowy ze strony projektu lub z

repozytorium SVN. Instrukcja jak to zrobić dziale download

projektu.

•

Odnajdujemy folder _rmware/common folder w folderze z plikami

źródłowymi. Znajdują się w nim pliki vscp.c i vscp.h, które

umożliwiają wdrożenie praktycznie całego węzła VSCP. Folder

src/vscp/common zawiera inne ważne pliki, które są potrzebne w

przypadku pracy z systemami wyższego poziomu, poza

vscp_class.h i vscp_type.h które definiują wszystkie potrzebne

klasy i typy.

•

VSCP do prawidłowego działania potrzebuje pliku inttypes.h.

Większość systemów posiada już ten plik dedykowany, ale

istnieje wersja standardowa w folderze /commons.

•

Następnie należy przemyśleć organizację rejestrów procesora.

Większość węzłów potrzebuje jednej przestrzeni i co najmniej

jednej (może kilku) podprzestrzeni Wszystkie rejestry są 8

bitowe i jeśli potrzebna jest większa wartość, trzeba dane

podzielić. W tym przypadku najbardziej znaczący bit znajdować

się musi na najniższej pozycji rejestru.

•

Teraz zdefiniowane powinny być zdarzenia jakie węzeł powinien

wysłać, a także zdecydować na jakie zdarzenia odpowiada i w

jaki sposób. odpowiedzi na pewne wydarzenia.

•

Rozpoczynamy pisanie kodu na naszej platformie. Ustawiamy jako

czas bazowy 1 milisekundę. Sprawdzamy działanie, poprzez

stworzenie zmiennej, która podobnie jak vscp_timer jest

inkrementowana co 1ms. Jeśli w pustej pętli indeks będzie

większy niż 1000, znaczy że upłynęła sekunda.

•

Każdy węzeł VSCP powinien mieć przycisk inicjalizacyjny.

Standardowo przycisk ten powinien być wciśnięty przez 2

sekundy zanim pojawią się warunki do wykonania inicjalizacji.

Informacje na ten temat przechowuje plik vscp_initbtncnt.

•

Każdy węzeł VSCP powinien mieć diodę LED, która informuje o stanie

węzła. Miga w trakcie inicjalizacji i jeśli szukanie wolnego „Nicka”

się powiodło zaświeca się na stałe, a jeśli wystąpił błąd

inicjalizacji wyłącza się całkiem.

Założenia

Głównym założeniem projektu była budowa termometru wraz z pomiarem

wilgotności, pracującego jako węzeł CAN (Control Area Network), a także

umożliwiającego pomiar temperatury przez urządzenie mobilne (PocketPC -

Windows Mobile). Komunikacja z urządzeniem mobilnym zrealizowana miała być za

pośrednictwem technologii Bluetooth. Projekt oparty był o mikrokontroler z rodziny

STM32. Całość kontrolowana miała być przez zaimplementowany dla tych celów

protokół VSCP.

Wykorzystane podzespoły

- zestaw uruchomieniowy oparty o STM32 – ZL31ARM

- Bluetooth – BTM-222 :: (USART)

- PocketPC – i-Mate JAMA 101 ( Windows Mobile 6.1 )

- czujnik temperatury i wilgotności – Sensirion SHT21 :: (I

- transceiver CAN – MCP2551 :: (CAN)

- zewnętrzny EEPROM – ATMEL 24c16 :: (I

Przebieg projektu

Pierwszym krokiem projektu było napisanie bibliotek umożliwiających sprawne

i efektywne wykorzystanie urządzeń wykorzystywanych w projekcie. Napisane

zostały biblioteki konfigurujące mikrokontroler STM32, obsługujące czujnik SHT21

(odczyt temperatury, wilgotności a także konfiguracja czujnika), umożliwiające zapis

i odczyt z EEPROM 24c16. Biblioteki zostały utworzone na podstawie materiałów

znalezionych na stronach producentów (ST, Sensirion), konfiguracja na podstawie

książki STM32 w Praktyce. Linki do materiał znajdują się na końcu dokumentu.

Kolejnym krokiem było przestudiowanie dokumentacji potrzebnej do

zrozumienia zasady działania protokołu VSCP. Dokumentacja znajduje się w na

stronie

http://www.vscp.org/

, w trakcie trwania projektu opieraliśmy się o

specyfikacje w wersji 1.7.7, a także o paczkę źródeł o nazwie kodowej Carbon

0.3.1.

W trakcie dalszych prac przystąpiliśmy do analizowania kodów, przykładów

dostępnych w paczce ze strony VSCP. W czasie pisania kodu wykorzystaliśmy kilka

pomysłów i fragmentów kodu z projektów „Kelvin SHT” (dla mikrokontrolera PIC), a

także projektu „Digiprobe” (dla mikrokontrolera AVR), a także przykładów

dostarczonych przez prowadzącego.

Mając ogólny zarys projektu przystąpiliśmy do implementacji protokołu dla

naszego projektu. W paczce ze źródłami znajdował się plik firmware_vscp.h i

firmware_vscp.c, plik zostały przezwane na odpowiednio vscp.h i vscp.c, następnie

dopisaliśmy niezbędne funkcje w pliku vscp.c (których prototypy znajdowały się w

vscp.h). W przykładach na, których się wzorowaliśmy niektóre funkcje zostały

napisane tak uniwersalnie, że możliwe było ich wykorzystanie w naszym projekcie

przy niewielkich modyfikacjach.

W projekcie występowały funkcje wymagającej pamięci EEPROM. Ponieważ

STM32 nie posiada pamięci EEPROM, wykorzystana została zewnętrzna kość

pamięci (ATMEL 24c16). Do obsługi została napisana biblioteka zwierająca

podstawowe funkcje (readEEPROM, writeEEPROM) niezbędne do działania projektu.

Nie jest to jedyne rozwiązanie, gdyż producent firma ST dostarcza biblioteki

umożliwiające emulacje pamięci EEPROM. To rozwiązanie nie zostało wykorzystane

ponieważ wraz z rozrostem projektu komórki pamięci EEPROM były nadpisywane.

Bardziej wygodny wydał się pomysł zewnętrznej pamięci podłączonej do

mikrokontrolera przy pomocy I

Ważnym krokiem w projekcie było napisanie funkcji odpowiedzialnych za

wysyłanie i odbieranie ramki CAN z informacją o temperaturze. Za to zadanie

odpowiedzialne są d i wie funkcje getVSCPFrame i sendVSCPFrame. Funkcje te

odpowiedzialne są za wypełnienie ramki nadawanej i interpretacje otrzymanej ramki

CAN (zgodnie z przyjętą metoda komunikacji w przypadku naszego projektu,

zawsze analizowana była ramka CAN). Rozszerzony nagłówek (29bit) ramki CAN

zawiera informacje dotyczące:

- klasy zdarzenia :: bity 16-23

- typu zdarzenia :: bity 8-15

- adresu węzła :: bity 0 – 7

- priorytetu :: bity 26 – 28

- nickname urządzenia :: bit 25

Mając gotowe podstawowe narzędzia do dalszej pracy napisaliśmy

komunikacje między urządzeniem mobilnym (PocketPC) i naszym termometrem.

Aplikacją na urządzeniu mobilnym urządzeniu wysyła ramkę CAN przez Bluetooth.

Transmisja przy pomocy protokołu RFCOMM (jest transmisja szeregową). W

dokumentacji VSCP przedstawiony jest dokładnie format takiej wiadomości.

Wysyłana jest ona w następującej postaci: (1B = 1 BAJT)

1B :: DLE

1B :: STX – początek transmisji

1B :: 0x05 – informuje system, że przesyłana jest ramka CAN

4B :: ExtID – rozszerzony nagłówek ramki CAN (29bit)

1B :: DLC – rozmiar danych przesyłanych w ramce

1-8B :: bajty danych

1B :: DLE

1B :: ETX – koniec transmisji

Mając gotową transmisje pomiędzy urządzeniami, przystąpiliśmy do macierzy

decyzyjnej, odpowiedzialnej za podejmowanie decyzji, która akcja powinna zostać

wykonana. W pliku vscp_actions.c znajdują się akcje wykonywane w odpowiedzi na

zapytanie wysłane przez VSCP (w przypadku naszego projektu odesłaniu ramki z

temperatura lub wilgotnością).

Na tym etapie, komunikacja między urządzeniami działa prawidłowo, w

związku z tym dalsze prace skupiliśmy na mniej znaczących poprawkach. Przy okazji

pisania kodu napisaliśmy prosty program do interpretacji danych wysyłanych przez

Bluetooth na komputerze, którego kod źródłowy zamieszczam wraz z projektem.

Komunikacja szczegółowo

Jak odczytać temperaturę lub wilgotność?

Aby odczytać temperaturę należy wysłać ramkę z żądaniem temperatury, w naszym

projekcie zarówno w CAN jak i Bluetooth przesyłana jest ramka CAN. Zapytanie

pochodzące z CAN’u, spowoduje odesłanie odpowiedzi do CAN’u, natomiast zapytanie

pochodzące od urządzenia przesłane przy pomocy Bluetooth, powoduje odesłanie

odpowiedzi do tego urządzenia. W związku z powyższym aby odczytać temperaturę

wysyłamy następującą ramkę:

EXTID DLC DATA0 DATA1 DATA2 DATA3 DATA4 DATA5 DATA6 DATA7

EXTID – nagłówek ramki CAN

DLC

– liczba przesyłanych bajtów danych (przyjmuje wartości od 0 do 8)

DATA0 - DATA7 – bajty z danymi (8bajtow)

Budowa EXTID ::

Identyfikator ramki CAN w jest wypełniony następującymi wartościami.

BITY w EXTID

0-7

8-15

16-24

26-28

Adres

Typ zdarzenia

Klasa zdarzenia

NicknameID

urządzenia jest

zakodowany na

stałe

Priorytet

Adres – unikalny identyfikator w systemie, może być zakodowany na stałe lub

przydzielony w procesie inicjacji węzła. Wartość 0x00 zarezerwowany dal segmentu

MASTER. 0xFF oznacza, że nickname jest nie przypisany. Węzeł nie otrzymywał

adresu przy inicjalizacji w związku z tym jego adresem był 0xFF.

Klasa zdarzenia – jest to liczba określająca zbiór konkretnych zdarzeń w

rzeczywistości, np. W projekcie wykorzystywana jest CLASS = 10 (Measurment –

pomiar). Informuje to węzeł, że interesuje nas pomiar, co będzie mierzone to określa

tym zdarzenia.

Typ zdarzenia – określa konkretny typ zdarzenia w rzeczywistości np. pomiar

temperatury, przyciśnięcie przycisku, otwarcie, zamknięcie, etc...

PRZYKŁAD :: Jeśli TYPE = 6 i CLASS = 10 oznacza, że interesuje nas pomiar

temperatury, natomiast jeśli TYPE = 35 i CLASS=10 interesuje nas pomiar

wilgotności.

Priorytet – przesyłanej informacji (0 – najwyższy priorytet, 7 – najniższy priorytet).

Budowa DLC ::

W protokole VSCP poza ilością danych w tym miejscu przechowywana jest flaga

VSCP_VALID_FRAME (informuje ona węzeł, że przesłana ramka jest poprawna),

przechowywana w MSB (najbardziej znaczącym bicie). MSB = 1 – ramka poprawna,

MSB = 0 - ramka niepoprawna.

Budowa DATA0 ::

zawiera informacje o tym jaki jest format przesyłanych danych (byte, float, etc…), a

także w niektórych przypadkach zawiera dodatkowe informacje dla określonego typu

zdarzenia. Szczegóły można znaleźć w dokumentacji str78. (rozdział :: Data coding).

Źródła zdarzeń:

Pomiar temperatury i wilgotności wykonywany jest w stały odstępach czasu, wartości

przechowywane są w pamięci RAM, czas między kolejnymi pomiarami to 5s.

Zdarzenia generowane są przez zewnętrzne węzły, i mogą być przesyłane do

naszego węzła przy pomocy Bluetooth lub CAN. W projekcie zewnętrzny węzłem był

PocketPC, który generował zdarzenia pomiaru temperatury lub wilgotności w

zależności od naszej woli. Możliwe było również określenie jednostek zmierzonej

temperatury. Wszelkie zdarzenie wygenerowane przez telefon były przesyłane przez

Bluetooth zgodnie z informacjami zawartymi w dokumentacji. Każda odebrana ramka

była interpretowana, tzn. sprawdzana była flaga VSCP_VALID_FRAME i jeśli była

poprawna wywoływana była macierz decyzyjna, która powodowała reakcje na

zdarzenie i odesłanie informacji zwrotnej w postaci ramki z danymi. Dane były

transmitowane tylko jako odpowiedź na zdarzenie, informacja nie była wysyłana

ciągle. Zewnętrzne węzły, to wszystkie urządzenia które mogą wysłać ramke

zapytaniem po CAN lub Bluetooth. Termometr nie generuje zdarzeń tylko na nie

odpowiada.

Przesyłane ramki

Ramka

Klasa

Typ

Priorytet

Adres

DLC

Temperatura

0xFF

0x85

Wilgotność

0xFF

0x85

Zdarzenie żądające zawierało DLC = 0x81. Bajty DATA1-DATA4 były puste.

Zdarzenie zwrotne zawierało temperaturę lub wilgotność zapisana w DATA1-

DATA4, dlatego DLC = 0x85.

Wytłumaczenie ::

DLC = 0x85

DLC = 0x80 | 0x05

0x05 = 5 <- liczba bajtów danych

0x80 <- flaga VSCP_VALID_MSG. Flaga ustawiana przy przesyłaniu danych.

Podsumowanie

Wszystkie założenia projektu zostały zrealizowane, kody napisanych programów wraz

z komentarzami, przekazujemy prowadzącemu. Mamy nadzieje, że zawarte w

sprawozdaniu informacje będą pomocne przy realizacji innych projektów opartych o

mikrokontrolery STM32 i protokół VSCP.

Wykorzystane Materiały

http://www.kamami.pl/dl/zl31arm.pdf

- dokumentacja zestawu uruchomieniowego ZL31ARM

http://www.st.com/internet/mcu/product/164487.jsp

- informacje o STM32F103RB i

datasheet.

http://www.sensirion.com/en/pdf/product_information/Datasheet-humidity-sensor-

SHT21.pdf

- datasheet SHT21.

http://www.sensirion.com/en/pdf/product_information/Sample_Code_humidity-sensor-

sht21.pdf

- przykład obsługi czujnika SHT21 napisany w języku ANSI C.