„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
MINISTERSTWO EDUKACJI
NARODOWEJ
Piotr Michałowski
Prowadzenie sprzedaŜy wyrobów i akcesoriów optycznych
322[16].Z5.04
Poradnik dla ucznia
Wydawca
Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy
Radom 2007
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
1
Recenzenci:
dr Wiesław Braciak
dr Marian Rojek
Opracowanie redakcyjne:
mgr inŜ. ElŜbieta Jarosz
Konsultacja:
mgr Małgorzata Sienna
Poradnik stanowi obudowę dydaktyczną programu jednostki modułowej 322[16].Z5.04,
„Prowadzenie sprzedaŜy wyrobów i akcesoriów optycznych”, zawartego w programie
nauczania dla zawodu technik optyk.
Wydawca
Instytut Technologii Eksploatacji – Państwowy Instytut Badawczy, Radom 2007
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
2
SPIS TREŚCI
1. Wprowadzenie
3
2. Wymagania wstępne
5
3. Cele kształcenia
6
4. Materiał nauczania
7
4.1. Rodzaje pomocy wzrokowych i akcesoriów optycznych
7
4.1.1. Materiał nauczania
7
4.1.2. Pytania sprawdzające
10
4.1.3. Ćwiczenia
10
4.1.4. Sprawdzian postępów
12
4.2. Rozpoznawanie potrzeb klienta w zakresie wyrobów i akcesoriów optycznych 13
4.2.1. Materiał nauczania
13
4.2.2. Pytania sprawdzające
16
4.2.3. Ćwiczenia
16
4.2.4. Sprawdzian postępów
18
4.3. Środki techniczne wspomagające sprzedaŜ
19
4.3.1. Materiał nauczania
19
4.3.2. Pytania sprawdzające
23
4.3.3. Ćwiczenia
23
4.3.4. Sprawdzian postępów
26
4.4. Informowanie klienta o zasadach higieny pracy wzrokowej i uzyskaniu
refundacji kosztów pomocy wzrokowych
27
4.4.1. Materiał nauczania
27
4.4.2. Pytania sprawdzające
32
4.4.3. Ćwiczenia
33
4.4.4. Sprawdzian postępów
36
5. Sprawdzian osiągnięć
38
6. Literatura
43
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
3
1. WPROWADZENIE
Poradnik będzie Ci pomocny w przyswajaniu wiedzy o technikach sprzedaŜy wyrobów
optycznych i akcesoriów. Poznasz sposoby prowadzenia rozmów z klientem i rozpoznawania
jego potrzeb. Nabędziesz umiejętności doprowadzenia rozmowy z klientami do finału
zakończonego sprzedaŜą.
W poradniku zamieszczono:
−
wymagania wstępne,
−
cele kształcenia,
−
materiał nauczania dotyczący:
•
rodzajów pomocy wzrokowych i akcesoriów optycznych,
•
rozpoznawanie potrzeb klienta w zakresie wyrobów i akcesoriów optycznych,
•
ś
rodków technicznych wspomagających sprzedaŜ,
•
informowania klienta o zasadach higieny pracy wzrokowej i uzyskaniu refundacji
kosztów pomocy wzrokowej.
−
pytania sprawdzające (do jednostki szkoleniowej),
−
ć
wiczenia (do jednostki szkoleniowej),
−
sprawdzian postępów (do jednostki szkoleniowej),
−
sprawdzian osiągnięć,
−
wykaz literatury zawierającej treści z zamieszczonego zakresu.
Szczególną uwagę naleŜy zwróć na:
−
umiejętność rozpoznawania potrzeb klienta,
−
przestrzegania reguł stawiania pytań klientowi,
−
dobór innych poza okularami pomocy wzrokowych,
−
stosowania akcesoriów pomocnych w sprzedaŜy,
−
sporządzania ewidencji sprzedaŜy i sporządzania zamówień,
−
umiejętność samokontroli prowadzonych sprzedaŜy,
−
udzielanie wskazówek dotyczących higieny i ochrony narządu wzroku,
−
korzystanie z właściwych norm, katalogów, tablic i wzorów obliczeniowych,
−
przestrzeganie zasad bhp i ochrony ppoŜ. na stanowisku pracy.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
4
Jednostka modułowa 322[16].Z5.04 Prowadzenie sprzedaŜy wyrobów i akcesoriów
optycznych jest częścią modułu Pomoce wzrokowe w programie nauczania zawodu technik
optyk
Schemat układu jednostek modułowych
322[16].Z5
Pomoce wzrokowe
322[16].Z5.02
Dobieranie soczewek kontaktowych
322[16].Z5.01
Dobieranie soczewek i opraw
okularowych
322[16].Z5.03
Wykonywanie pomocy wzrokowych
322[16].Z5.04
Prowadzenie sprzedaŜy wyrobów
i akcesoriów optycznych
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
5
2. WYMAGANIA WSTĘPNE
Przystępując do realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć:
–
stosować i przeliczać jednostki układu SI,
–
posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu optyki, fizjologii oczu, elektrotechniki
i elektroniki,
–
posiadać umiejętności montaŜu, napraw i konserwacji urządzeń optycznych
–
rozróŜniać podstawowe wielkości optyczne i optometryczne oraz ich jednostki,
–
rozpoznać rodzaje soczewek okularowych,
–
odczytać receptę okularową i ocenić jej poprawność,
–
dobrać soczewki okularowe do opraw okularowych,
–
dobrać i dopasować oprawy okularowe do kształtu głowy i twarzy klienta,
–
zmierzyć odległość źrenic do dali i bliŜy, długość zausznika, szerokość mostka, wysokość
ś
rodka soczewki od dołu tarczy oprawki okularowej,
–
dokonywać pomiarów soczewek i opraw,
–
stosować techniki aktywnego słuchania w rozmowie z klientem,
–
rozróŜniać podstawowe typy klientów,
–
charakteryzować cechy dobrego sprzedawcy,
–
korzystać z róŜnych źródeł informacji,
–
obsługiwać komputer,
–
współpracować w grupie.
Szczególną uwagę zwróć na:
−
umiejętność pomiaru okularów i odległości źrenic,
−
znajomość oznaczeń stosowanych na opakowaniach soczewek i oprawach,
−
rolę powłok uszlachetniających,
−
dobór i dopasowywanie opraw okularowych do kształtu głowy i twarzy klienta,
−
rodzaje i właściwości róŜnych konstrukcji opraw okularowych,
−
stosowanie zasad dobierania opraw do mocy szkieł i budowy głowy klienta,
−
korzystanie z właściwych norm, katalogów, tablic i wzorów obliczeniowych,
−
rozpoznawanie potrzeb klientów,
−
przestrzeganie zasad bhp i ochrony ppoŜ. na stanowisku pracy.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
6
3. CELE KSZTAŁCENIA
W wyniku realizacji programu jednostki modułowej uczeń powinien umieć:
−
rozpoznać potrzeby klienta w zakresie wyrobów i akcesoriów optycznych,
−
rozróŜnić rodzaje, budowę i przeznaczenie wyrobów optycznych,
−
określić rodzaje i przeznaczenie akcesoriów optycznych,
−
dobrać pomoce optyczne dla osób słabowidzących,
−
poinstruować klienta o zasadach uŜytkowania wyrobów optycznych oraz zasadach
higieny i ochrony narządu wzroku,
−
sporządzić zamówienie na wyroby i akcesoria optyczne,
−
obsłuŜyć kasę fiskalną,
−
zidentyfikować podmioty uprawniające do realizacji refundacji kosztów pomocy
wzrokowych,
−
zorganizować stanowisko pracy zgodnie z zasadami ergonomii, przepisami
bezpieczeństwa i higieny pracy i ochrony przeciwpoŜarowej i ochrony środowiska.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
7
4. MATERIAŁ NAUCZANIA
4.1. Rodzaje pomocy wzrokowych i akcesoriów optycznych
4.1.1. Materiał nauczania
Przyrządy optyczne poza okularami
Poza podstawową pomocą optyczną jaką są okulary dla wspomagania układu
wzrokowego uŜywa się układów powiększających i filtrów. Najprostszym układem
powiększającym jest lupa i moŜna ją polecić wszystkim klientom jako pomoc przy
odczytywaniu map, numerów PESEL w dowodzie osobistym i innych podobnych
zastosowaniach. PrzybliŜony sposób doboru lupy przedstawia Tabela 1. Ustalamy jakiej
wielkości obrazy klient moŜe rozpoznać i jakiej wielkości przedmioty chciałby widzieć.
Dzieląc te dwie wartości otrzymujemy niezbędne powiększenie. Ustalamy sposób
posługiwania się lupą i odnajdując we właściwej kolumnie potrzebne powiększenie
z pierwszej kolumny odczytujemy moc optyczną lupy.
Tabela 1. Powiększenie lupy [opracowanie własne]
Odległość dobrego widzenia
30 cm
25 cm
20 cm
Moc
[dptr]
Ogniskowa
[cm]
Γ
= D/f
Γ
= D/f – 1
Γ
= D/f
Γ
=D/f – 1
Γ
= D/f
Γ
= D/f – 1
5,00
20,00
1,50
0,50
1,25
0,25
1,00
0,00
6,00
16,67
1,80
0,80
1,50
0,50
1,20
0,20
7,00
14,29
2,10
1,10
1,75
0,75
1,40
0,40
8,00
12,50
2,40
1,40
2,00
1,00
1,60
0,60
9,00
11,11
2,70
1,70
2,25
1,25
1,80
0,80
10,00
10,00
3,00
2,00
2,50
1,50
2,00
1,00
11,00
9,09
3,30
2,30
2,75
1,75
2,20
1,20
12,00
8,33
3,60
2,60
3,00
2,00
2,40
1,40
13,00
7,69
3,90
2,90
3,25
2,25
2,60
1,60
14,00
7,14
4,20
3,20
3,50
2,50
2,80
1,80
15,00
6,67
4,50
3,50
3,75
2,75
3,00
2,00
16,00
6,25
4,80
3,80
4,00
3,00
3,20
2,20
17,00
5,88
5,10
4,10
4,25
3,25
3,40
2,40
18,00
5,56
5,40
4,40
4,50
3,50
3,60
2,60
19,00
5,26
5,70
4,70
4,75
3,75
3,80
2,80
20,00
5,00
6,00
5,00
5,00
4,00
4,00
3,00
22,00
4,55
6,60
5,60
5,50
4,50
4,40
3,40
24,00
4,17
7,20
6,20
6,00
5,00
4,80
3,80
25,00
4,00
7,50
6,50
6,25
5,25
5,00
4,00
27,00
3,70
8,10
7,10
6,75
5,75
5,40
4,40
30,00
3,33
9,00
8,00
7,50
6,50
6,00
5,00
40,00
2,50
12,00
11,00
10,00
9,00
8,00
7,00
45,00
2,22
13,50
12,50
11,25
10,25
9,00
8,00
50,00
2,00
15,00
14,00
12,50
11,50
10,00
9,00
60,00
1,67
18,00
17,00
15,00
14,00
12,00
11,00
70,00
1,43
22,40
21,40
18,90
17,90
15,40
14,40
80,00
1,25
27,20
26,20
23,20
22,20
19,20
18,20
Wzór
Γ
= D/f stosujemy przy umieszczeniu przedmiotu w ognisku lupy,
wzór
Γ
= D/f – 1 stosujemy przy umieszczeniu lupy przed okiem uŜywając akomodacji
Γ
– powiększenie liniowe
D – odległość dobrego widzenia
f – ogniskowa lupy
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
8
Osobom o normalnej ostrości wzroku równieŜ polecane są lornetki, lunety
astronomiczne, mikroskopy, rzutniki, projektory multimedialne, aparaty fotograficzne. To
wszystko moŜe zwiększyć sprzedaŜ, a optyk jest najwłaściwszym doradcą pomagającym
w zakupie sprzętu optycznego. Znajomość praw optyki i umiejętność określania zdolności
rozdzielczej, jasności, wielkości powiększenia i innych własności uŜytkowych urządzeń
optycznych sprawia, Ŝe potencjał moŜliwości zawodowych optyków moŜe być wykorzystany
przy sprzedaŜy tych urządzeń.
Przyrządy optyczne i pomoce dla słabowidzących
Osobom o słabej ostrości wzroku moŜna zaproponować przede wszystkim lupy (Rys. 1),
monookulary, okulary lupowe, okulary lornetkowe (Rys. 2), czytniki pisma, powiększalniki
monitorowe (Rys. 3) pozwalające uzyskiwać powiększenie tekstu nawet do 40 razy.
Monookular (Rys. 4) ułatwia poruszanie w nieznanym terenie, pozwala osobom
niedowidzącym na odczytanie tablic informacyjnych: numeru domu, nazwy ulicy, numeru
autobusu.
Rys. 1. Lupa z oświetlaczem [opracowanie własne]
Rys. 2. Okulary lornetkowe [opracowanie własne]
Rys. 3. Powiększalnik monitorowy [opracowanie własne]
Rys. 4. Monokular [opracowanie własne]
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
9
Potrzebne powiększenie moŜna określić z Tabela 2 przedstawiając klientowi tekst pisany
coraz mniejszą czcionką rozpoczynając od liter o wysokości 40 mm. Z tej tabeli moŜna
skorzystać przy pierwszych przymiarkach okularów lupowych
Tabela 2. Dobór pomocy dla słabowidzących na podstawie rozpoznawania tekstu [opracowanie własne]
Wysokość liter
Odległość 40 cm
Odległość 25 cm
Lp.
C
zc
io
n
k
a
T
im
es
[
p
k
t]
D
u
Ŝ
y
ch
[
m
m
]
M
ał
y
ch
[
m
m
]
P
o
w
ię
k
sz
en
ie
O
d
p
o
w
ie
d
n
ik
o
st
ro
śc
i
w
zr
o
k
u
d
o
d
al
i
z
5
m
m
o
c
o
k
u
la
ró
w
lu
p
o
w
y
ch
[
d
p
tr
]
o
d
le
g
ło
ść
c
zy
ta
n
ia
w
lu
p
ie
[
cm
]
O
d
p
o
w
ie
d
n
ik
o
st
ro
śc
i
w
zr
o
k
u
d
o
d
al
i
z
5
m
m
o
c
o
k
u
la
ró
w
lu
p
o
w
y
ch
[
d
p
tr
]
o
d
le
g
ło
ść
c
zy
ta
n
ia
w
lu
p
ie
[
cm
]
1.
10
2,25
1,5
1
5/12
2,50
40
5/20
4,00
25
2.
13
3,0
2,0
1,3
5/16
3,25
30
5/26
5,25
19
3.
16
3,6
2,4
1,6
5/20
4,00
25
5/32
6,50
15,4
4.
20
4,5
3,0
2
5/25
5,00
20
5/40
8,00
12,5
5.
25
5,7
3,8
2,5
5/31
6,25
16,0
5/50
10,0
10,0
6.
30
6,75
4,5
3
5/38
7,50
13,3
5/60
12,0
8,3
7.
35
7,8
5,2
3,5
5/44
8,75
11,4
5/70
14,0
7,1
8.
40
9,0
6,0
4
5/50
10,0
10,0
5/80
16,0
6,2
9.
50
11,25
7,5
5
5/62
12,5
8,0
5/100 20,0
5,0
10.
60
13,5
9,0
6
5/75
15,0
6,7
5/120 24,0
4,2
11.
80
18,0
12,0
8
5/100 20,0
5,0
5/160
12. 100
22,5
15,0
10
5/125 25,0
4,0
5/200
13. 120
27,0
18,0
12
5/150
5/240
14. 150
33,75
22,5
15
5/188
5/300
15. 180
40,5
27,0
18
5/225
5/360
Filtry osłabiające intensywność światła słonecznego stosowane w okularach
przeciwsłonecznych moŜna polecić większości osób – osobom noszącym okulary jako
nakładki lub stałe zabarwienie okularów do dali. Osoby które nie noszą okularów mogą nosić
dobrej jakości okulary słoneczne lub z soczewkami o zmiennym zabarwieniu zaleŜnym od
nasłonecznienia – fotochromowe, osobom przebywającym nad wodą i kierowcom moŜna
zademonstrować okulary z filtrami polaryzacyjnymi wygaszającymi odbicia od płaskich
powierzchni.
Soczewki kontaktowe
SprzedaŜ soczewek kontaktowych jest waŜnym uzupełnieniem wykonywania i sprzedaŜy
okularów. Prawie kaŜdy uŜytkownik okularów jest potencjalnym kandydatem do noszenia
soczewek kontaktowych. Trzeba klientowi wskazać sytuację gdzie soczewki kontaktowe będą
lepszym rozwiązaniem jego potrzeby dobrego widzenia niŜ okulary.
W wysokiej krótkowzroczność – soczewki kontaktowe nie pomniejszają obrazu przez co
widać lepiej niŜ w okularach. Chronią soczewki oczu przed promieniowaniem UV.
UmoŜliwiają uprawianie sportu (hippika, narciarstwo, pływanie). Polecane są w czasie pracy
na wysokości. Nie parują w czasie deszczu, mgły, zmian temperatury ani przy pochylaniu się
nad gorącym garnkiem. pole spojrzenia jest większe i bardziej naturalne. Pozwalają na
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
10
zmianę koloru oczu. Najlepiej postawić klientowi pytanie czy nie odczuwał w pewnych
sytuacjach, Ŝe lepiej by się czuł bez okularów, ale zdjęcie okularów pozbawiło by go ostrego
widzenia.
Trzeba pamiętać Ŝe okulary czasem są lepszym rozwiązaniem od soczewek
kontaktowych. Nie moŜna zastosować soczewek kontaktowych: w leczeniu zeza pryzmatami,
w miejscach duŜego zapylenia, osobom nie dbającym o higienę rąk, przy małej sprawności
palców, uŜytkownikom okularów fotochromatycznych.
Akcesoria pomocnicze
Przy okazji sprzedaŜy okularów i innych pomocy optycznych jest okazja do sprzedaŜy
dodatkowych akcesoriów.
Akcesoria związane z okularami to przede wszystkim futerały, łańcuszki, ściereczki,
bibułki do czyszczenia, płyny do czyszczenia, płyny przeciw zaparowaniu, nakładki
przeciwsłoneczne, nakładki polaryzacyjne. Rozszerzeniem oferty sprzedaŜy mogą być
obturatory zasłaniające i obniŜające ostrość wzroku, folie Fresnella i folie pryzmatyczne
przyklejane od strony wewnętrznej do soczewek okularowych. Folie Fresnella i pryzmatyczne
są stosowane dla zmniejszenia grubości soczewek o bardzo duŜych mocach a czasem będące
jedyną moŜliwość uzyskania takich mocy.
Akcesoria do pielęgnacji soczewek kontaktowych są niezbędnym asortymentem przy
sprzedaŜy soczewek kontaktowych. UŜytkownicy soczewek kontaktowych muszą mieć
zapewniony dostęp do płynów do przechowywania i mycia, środków do odbiałczania, kropli
nawilŜających, pojemników do przechowywania i odbiałczania soczewek, przyssawek do
zdejmowania, lusterek do zakładania i zdejmowania.
Przy sprzedaŜy innego sprzętu optycznego trzeba zapewnić uŜytkownikom części
zamienne zuŜywające się w czasie eksploatacji: baterie, Ŝarówki oraz środki do czyszczenia
części optycznych: pędzelki, bibułki, ściereczki.
4.1.2. Pytania sprawdzające
Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.
1.
Jakie najprostsze przyrządy optyczne moŜna polecić kaŜdemu klientowi?
2.
Jakie bardziej złoŜone przyrządy optyczne optyk moŜe polecać?
3.
Komu moŜna polecać monookulary i okulary lornetkowe?
4.
Jakie powiększenia moŜna uzyskać w powiększalnikach monitorowych?
5.
Jakie są najwaŜniejsze wskazania dla zachęcenia klienta do zakupu soczewek
kontaktowych?
6.
Gdzie przykleja się folie pryzmatyczne?
7.
Jakie akcesoria moŜna sprzedawać przy sprzedaŜy okularów?
8.
Jakie akcesoria moŜna sprzedawać przy sprzedaŜy innych sprzętów optycznych?
4.1.3. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Dobierz moc lupy dla osoby której odległość dobrego widzenia wynosi 25 cm. Osoba ta
widzi tekst o wysokości 30 punktów, a chciała by czytać zwykły tekst zapisany czcionką 12
punktów.
Korzystając z Tabela 1 określ potrzebną moc lupy przy posługiwaniu się lupą trzymaną
w odległości ogniskowej przed przedmiotem oraz przy trzymaniu lupy przed okiem.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
11
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
obliczyć potrzebne powiększenie,
2)
znaleźć w tabeli kolumny odpowiadające odległości dobrego widzenia,
3)
wyszukać w kolumnie odpowiadającej pracy z lupą w odległości ogniskowej od tekstu,
wielkość powiększenia najbliŜszą obliczonej,
4)
w pierwszej kolumnie znaleźć wielkość mocy lupy, a w drugiej jej ogniskową,
5)
wyszukać w kolumnie odpowiadającej pracy z lupą przy oku, wielkość powiększenia
najbliŜszą obliczonej,
6)
w pierwszej kolumnie znaleźć wielkość mocy lupy, a w drugiej jej ogniskową,
7)
wyszukać w katalogu lupy odpowiadające potrzebom klienta i przygotować zamówienie
na obie lupy.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
instrukcja opracowana przez nauczyciela,
−
katalog lup,
−
wzorce róŜnych wielkości liter,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 2
WskaŜ sytuacje i wskazania medyczne gdzie noszenie soczewek kontaktowych jest
korzystniejsze od noszenia okularów. Przedstaw sytuacje odwrotne gdzie nie moŜna
zastosować soczewek kontaktowych i okulary są korzystniejszym wariantem korekcji
wzroku.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przygotować duŜy arkusz papieru,
2)
podzielić arkusz na dwie części linią pionową i opisać tytuły obu stron „Okulary są
lepsze” „Soczewki kontaktowe są lepsze”,
3)
podjąć dyskusję nad róŜnymi sytuacjami w Ŝyciu codziennym i podczas uprawiania
hobby,
4)
podjąć dyskusję o wskazaniach i przeciwwskazaniach korekcji wzroku okularami
i soczewkami przy róŜnych chorobach i wadach oczu.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
duŜy arkusz papieru,
−
grube flamastry.
Ćwiczenie 3
Przedstawić klientowi akcesoria pomocne w pielęgnacji i przechowywaniu soczewek
kontaktowych.
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przygotować wystawę środków stosowanych do pielęgnacji i przechowywania soczewek
kontaktowych oraz akcesoriów pomocnych przy zakładaniu soczewek i ich
przechowywaniu,
2)
przeczytać wszystkie instrukcje dołączone do kaŜdego przedmiotu,
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
12
3)
wyjaśnić „klientowi” przeznaczenie kaŜdego przedmiotu i sposób posługiwania,
4)
ocenić swój sposób prowadzenia prezentacji, przedstawić argumentacje takiego sposobu
prowadzenia prezentacji.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
zestaw środków do pielęgnacji i przechowywania soczewek złoŜony z:
a)
kilku opakowań róŜnych płynów do pielęgnacji,
b)
pojemników zwykłych i ozdobnych do przechowywania i odbiałczania soczewek,
c)
przyssawek do zdejmowania soczewek twardych,
d)
lusterek,
−
instrukcje do kaŜdego przedmiotu,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 4
Przedstawienie „klientowi” dodatkowych korzyści przy zakupie akcesoriów do okularów.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przydzielić role sprzedawcy, klienta i obserwatora,
2)
przygotować potrzebne akcesoria okularowe do prezentacji,
3)
przygotować do kaŜdego przedmiotu zestaw korzyści dla klienta jakie zyska
z zakupionych akcesoriów,
4)
przedstawić te korzyści „klientowi”,
5)
„obserwator” powinien notować uwagi o przebiegu prezentacji,
6)
podzielić się uwagami na temat prezentacji akcesoriów przez wszystkie osoby,
7)
zamienić się rolami i powtórzyć ćwiczenie.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
zastaw akcesoriów okularowych złoŜony z róŜnych:
a)
ś
ciereczek do czyszczenia,
b)
płynów do pielęgnacji,
c)
futerałów,
d)
łańcuszków,
e)
uchwytów samochodowych do okularów,
f)
nakładek przeciwsłonecznych.
−
papier formatu A4.
4.1.4. Sprawdzian postępów
Czy potrafisz
:
Tak
Nie
1)
polecić klientowi lupę ?
2)
rekomendować klientowi bardziej złoŜone przyrządy optyczne?
3)
wskazać zastosowanie okularów lornetowych i monookularów?
4)
przedstawić wielkość powiększenia w powiększalnikach
monitorowych?
5)
przedstawić wskazania dla soczewek kontaktowych?
6)
wskazać miejsca nalepiania folii pryzmatycznych?
7)
zaprezentować akcesoria pomocne w uŜytkowaniu okularów?
8)
wskazać na moŜliwość sprzedaŜy akcesoriów do innych przyrządów
optycznych?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
13
4.2. Rozpoznawanie potrzeb klienta w zakresie wyrobów
i akcesoriów optycznych
4.2.1. Materiał nauczania
Nawiązanie kontaktu z klientem
Musimy zdać sobie sprawę jaką rolę w całym mechanizmie funkcjonowania pełni klient.
Klient jest najwaŜniejszą osobą w firmie. Nie jest zaleŜny od sprzedawcy, to pracownicy
firmy są zaleŜni od niego. Nie zakłóca pracy, on jest jej celem. Robi nam uprzejmość, gdy
decyduje się wejść do naszego salonu. To klient płaci pracownikom i szefowi pensje!
Współczesny klient nie ma czasu, ciągle się spieszy, odrzuca niepotrzebne informacje.
Ma coraz większe oczekiwania i czuje się waŜny w swojej roli. Od sprzedawcy oczekuje
fachowej porady, lubi stawiać warunki, czeka na korzystne oferty, promocje i nie toleruje
niedotrzymywania obietnic.
Bardzo często, zanim klient przyjdzie do naszego sklepu szuka informacji. Decyzje
o wyborze miejsca zakupów podejmuje spontanicznie na przykład na podstawie rozmowy
telefonicznej. Nie zawsze zdajemy sobie z tego sprawę, ale ma to ogromny wpływ na dalszą
sprzedaŜ. Klient dzwoniący do firmy nie zna nas, lecz wyciąga wnioski o naszej wiedzy,
autorytecie, typie osobowości. Robi to na podstawie tonu głosu, Ŝyczliwości, chęci do
pomocy, profesjonalnych odpowiedzi. Trzeba prowadzić rozmowę telefoniczną tak, by
doprowadzić do wizyty klienta w naszym salonie.
Klient wchodzący do sklepu zwraca uwagę na jego wystrój, wygląd personelu i jego
sposób zachowania.
Bardzo liczy się pierwsze wraŜenie. Często spotyka się stwierdzenie, Ŝe pierwsze 10
sekund to równieŜ ostatnie 10 sekund.
Ubiór personelu musi być prosty ale elegancki, mankiet koszuli powinien wystawać spod
rękawa marynarki a koniec krawata powinien zasłaniać sprzączkę paska. Włosy muszą być
umyte, uczesane. Jeśli kobiety mają włosy dłuŜsze niŜ do ramion to powinny być spięte.
MęŜczyźni powinni unikać długich włosów. Buty powinny być wyczyszczone na połysk, do
garnituru sznurowane, obuwie sportowe wykluczone. Kobiety mogą nosić buty tylko na
niewysokim obcasie. MakijaŜ dyskretny. Dobre wraŜenia robi widoczna wizytówka
określająca imię, nazwisko i zajmowane stanowisko.
Zwracamy się do klienta z uśmiechem pozdrawiając go, przedstawiając się imieniem
i nazwiskiem i pytamy: „W czym moŜna panu/pani pomóc?” lub „Czego pan/pani sobie
Ŝ
yczy?”. NaleŜy unikać pytań typu „czy mogę pomóc?” bo moŜe paść odpowiedź „nie” –
kończąca dialog.
Rozpoznanie potrzeb klienta
Po powitaniu jesteśmy zawsze w pobliŜu klienta. Klient nie powinien szukać pomocy,
powinien mieć ją „pod ręką” bo klient nie lubi czekać, zniecierpliwiony pójdzie do
konkurencji.
Na początku rozmowy gdy staramy się poznać potrzeby klienta stawiamy pytania
otwarte:
−
Jak ?
−
Gdzie ?
−
Kiedy ?
−
Co ?
−
Dlaczego ?
Unikamy pytań zamkniętych: Czy…?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
14
Uzyskujemy zgodę na przeprowadzenie wywiadu, zdobycie więcej informacji o kliencie.
Stawiamy wcześniej przygotowane pytania, pomagające odkryć potrzeby klienta. Ale staramy
się przede wszystkim słuchać, pozostawiając klientowi 80% czasu przeznaczonego na
rozmowę
Przykłady standardowych wcześniej przygotowanych pytań:
−
Kiedy było przeprowadzone badanie wzroku?
−
Jakie moce okularów są zapisane na recepcie?
−
Jakie moce mają dotychczasowe okulary?
−
Do czego słuŜyły?
−
Dlaczego teraz chce Pani zrobić nowe?
−
W przypadku prezbiopii:
a)
Jaki rodzaj okularów, chce Pani zamówić?
b)
Dlaczego Pani chce mieć dwie oddzielne pary do bliŜy i do dali, a nie jedną?
c)
Co Pani słyszała o okularach dwuogniskowych i progresywnych?
W czasie wywiadu staramy się odkryć motywy zakupu. Czy o potrzebie zakupu
decyduje: duma, czy zysk, czy moŜe przyjemność? Koncentrujemy się tylko na zaspokajaniu
odkrytych potrzeb klienta. Mówimy o korzyściach, a nie o cechach produktu i nie uŜywamy
fachowego języka zrozumiałego tylko wśród optyków. Ograniczamy naszą wypowiedź do
tego co klient chce wiedzieć, a nie mówimy wszystkiego co wiemy. Rozmowę o cenie
komentujemy, Ŝe cena jest naturalną konsekwencją korzyści dla klienta.
Na zakończenie powtarzamy potrzeby klienta, które odkryliśmy, mówimy o korzyściach,
obserwujemy reakcje klienta, pytamy o jego opinie, odczucia, podkreślamy to, co jest dla
niego waŜne.
Demonstracja najlepszego rozwiązania
Gdy odkryjemy, Ŝe o potrzebie zakupu decyduje: duma, przedstawiamy najlepsze oprawy
znanej marki z ostatniej kolekcji. Jeśli zaś klient był nastawiony na zysk, trzeba przedstawić
jedną parę okularów dwuogniskowych tańszych niŜ dwie pary oddzielne lub wyroby objęte
promocją. Klientce, dla której kupowanie jest przyjemnością moŜna proponować modne
kształty opraw dobrane kolorem do nowego kostiumu. Klientowi ceniącemu bezpieczeństwo
moŜna polecić okulary z wytrzymałych tworzyw, które go nie skaleczą przy stłuczeniu,
ceniącemu trwałość wybrać oprawy tytanowe. Z kolei osobie, dla której najwaŜniejszy jest
komfort noszenia moŜna podać oprawę bezramkową o wadze kilku gramów.
Zakończeniem tego etapu sprzedaŜy jest polecenie takiego rozwiązania które najpełniej
spełnia potrzeby klienta. Podsumowując naleŜy klientowi przedstawić wszystkie składniki
kosztów wykonania okularów: ceny soczewek, oprawy, montaŜu jeŜeli montaŜ nie był
wliczony w kosztach oprawy, dodatkowych kosztów np. barwienia, wysyłki oraz udzielanych
rabatów.
Przełamywanie zastrzeŜeń
JeŜeli klient zgłasza się do nas ze swoim problemem czy zastrzeŜeniem to oznacza, Ŝe
nam ufa i daje moŜliwość rozwiązania problemu.
Najczęściej występują 2 rodzaje zastrzeŜeń: prawdziwe – oddające rzeczywisty stan
uczuć i obaw klienta, często z powodu niedostatecznej wiedzy oraz nieprawdziwe –
ujawniające strach przed zakupem, sprawdzające kompetencje sprzedawcy, szukające
moŜliwości negocjacji ceny. Weryfikujemy, czy zastrzeŜenie jest prawdziwe – zadając
pytania pogłębione.
NaleŜy uznać prawo klienta do zgłaszania zastrzeŜeń, podziękować za to pytanie,
poniewaŜ prawdopodobnie niezbyt jasno wyraziliśmy swoją myśl. Powinno upewnić się, czy
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
15
zastrzeŜenie jest dobrze zrozumiane. Trzeba wyrazić zrozumienie dla obaw i powtórzyć te
obawy własnymi słowami. Na przykład „Przykro mi Ŝe jest pan zdenerwowany, ale o ile
dobrze zrozumiałem chodzi o to, Ŝe wolałby Pan soczewki które się bardziej przyciemniają?”.
albo „Proszę pozwolić mi zrozumieć dokładniej Panie X, zauwaŜył Pan, Ŝe ta oprawa jest
niewygodna na nosie, czy tak?”
MoŜna teŜ odpowiedzieć na zastrzeŜenie w sposób bliskoznaczny, wykazując swój punkt
widzenia: „O ile dobrze zrozumiałem to chciałby Pan podjąć ryzyko i zrezygnować
z najtrwalszych soczewek z trivex’u na rzecz tańszych soczewek. Czy dobrze rozumiem?”
Bardzo waŜne by po kaŜdej wypowiedzi klienta zapadła chwila ciszy, dla upewnienia się
Ŝ
e zakończył swoją wypowiedź. W tym momencie nie wolno okazywać sarkazmu ani
znuŜenia. Nie naleŜy teŜ natychmiast udowadniać swojej racji, a wykazać cierpliwość
i zrozumienie.
KaŜde zastrzeŜenie moŜna zminimalizować (lub wskazać na jego bezzasadność), tylko
trzeba być do tego przygotowanym. Dobrze stworzyć listę najczęściej zadawanych pytań
i zastrzeŜeń oraz często ją uzupełniać i korygować.
−
Przykład zastrzeŜenia: Lekarz w przychodni mówił, Ŝe do tego trzeba się
przyzwyczaić.
−
Przykład przygotowanej odpowiedzi: Rozumiem, Ŝe moŜe mieć Pani pewne obawy,
ale zapewniam Panią, Ŝe nowoczesne soczewki progresywne są szybko adaptowane
i dające komfort. W Niemczech nosi je juŜ 30% społeczeństwa. Soczewki
progresywne w naszej firmie noszą wszyscy pracownicy po 40.
Zamknięcie sprzedaŜy
Zamknięcie to pytanie o decyzję klienta. Sztuką sprzedaŜy jest wybranie właściwego
czasu. Pytamy dopiero wtedy, gdy wiemy, Ŝe klient powie „tak”. W tym miejscu juŜ nie
stawiamy pytań otwartych, tylko zadajemy pytania zamknięte, zaczynające się słowem „czy”
Dwa przykłady:
−
Czy chce Pani aby wybrane oprawki po zamontowaniu soczewek wysłać pocztą, czy
odbierze Pani osobiście?
−
Czy zapisać Panią na badanie wzroku? Gabinet właśnie w tej chwili jest wolny.
Gdy sprzedaŜ została sfinalizowana naleŜy:
−
pogratulować dobrego wyboru,
−
upewnić, Ŝe to najlepsza opcja,
−
podziękować za zakupy,
−
poprosić o rekomendację.
Te kilka miłych słów pomoŜe pozostawić pozytywne wraŜenie.
Trzeba pamiętać
Musimy finalizować sprzedaŜ,
bo to od klienta zaleŜy wypłata pensji pracownikom i szefowi.
Wydanie wykonanych okularów
Po wykonaniu okularów w ustalonym wcześniej terminie naleŜy wydać je klientowi.
W czasie odbioru trzeba:
−
sprawdzić czy spełniają oczekiwania klienta,
−
skontrolować dopasowanie oprawy,
−
przedstawić klientowi sposób uŜytkowania, przechowywania i konserwacji
−
zaprosić ponownie do odwiedzenia sklepu,
−
podjąć starania sprzedaŜy dodatkowych akcesoriów,
−
pogratulować dobrego wyboru i zaprosić klienta do następnych wizyt.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
16
4.2.2. Pytania sprawdzające
Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.
1.
Dlaczego klient jest najwaŜniejszą osobą w firmie?
2.
Jakie cechy charakteryzują współczesnego klienta?
3.
Do czego powinna doprowadzić rozmowa telefoniczna z klientem?
4.
Ile czasu mamy na zrobienie pierwszego wraŜenia na kliencie?
5.
Jaką rolę odgrywa ubiór sprzedawcy?
6.
Jakie informacje powinny znaleźć się na identyfikatorach?
7.
Jakie pytania stawiamy na początku poznawania potrzeb klienta?
8.
Jaką część czasu w czasie rozmowy pozostawiamy do dyspozycji klienta?
9.
Jaki jest najwaŜniejszy cel prowadzenia rozmowy?
10.
W jaki sposób prezentujemy wyrób?
11.
Jakie dwie grupy zastrzeŜeń klienta spotykamy najczęściej?
12.
Jak naleŜy postąpić przy zastrzeŜeniach klienta?
13.
Co trzeba mieć przygotowane przy zastrzeŜeniach klienta?
14.
Kiedy naleŜy zamknąć sprzedaŜ?
15.
Jakie pytanie stawiamy przy zakończeniu sprzedaŜy?
16.
W jaki sposób poŜegnać klienta po zakończeniu sprzedaŜy?
17.
O czym trzeba pamiętać przez cały czas prowadzenia sprzedaŜy?
4.2.3. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Przygotuj się na wejście klienta do salonu optycznego. Powitaj go i nawiąŜ z nim
rozmowę. Staraj się zachować dystans, gdy klient ogląda wystawiony sprzęt optyczny
stosowny do potrzeb wykonania ćwiczenia.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przydzielić role sprzedawcy, klienta i obserwatora,
2)
„sprzedawca” ma zająć miejsce przy stoliku
3)
„sprzedawca” powinien powitać klienta,
4)
„klient” ma wyjaśnić cel wizyty i oglądać wystawiony sprzęt optyczny stosowny do
potrzeb wykonania ćwiczenia,
5)
„obserwator” notować wszystkie dobre i zła zachowania „sprzedawcy”,
6)
„sprzedawca ”powinien ocenić swoje zachowanie,
7)
„obserwator”, „sprzedawca” i „klient” wymienić się swoimi spostrzeŜeniami i uczuciami
jakie im towarzyszyły w tej scence,
8)
„obserwator”, „klient” i ”sprzedawca” zamienić się rolami, powtarzając ćwiczenie.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
stolik z dwoma krzesłami,
−
sprzęt optyczny:
a)
okulary słoneczne
b)
oprawy okularowe,
c)
lupy,
d)
futerały,
e)
płyny do czyszczenia okularów,
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
17
−
drzwi,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 2
Oceń poprawność ubioru i zachowania „sprzedawcy”.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przyjść w dniu ćwiczenia do szkoły ubrany w bardziej niŜ codzienny ubiór,
2)
przydzielić role sprzedawcy i klienta,
3)
przygotować sobie identyfikator,
4)
wejść do sali,
5)
przedstawić się „klientowi” i zająć miejsce na końcu sali by „klient” bez obracania do
tyłu nie widział „sprzedawcy”,
6)
„klient” wymienia wszystkie błędy w ubiorze i ocenia zachowanie sprzedawcy skupiając
się przede wszystkim na wraŜeniu jakie zrobił „sprzedawca”.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
bardziej niŜ codzienny, uroczysty ubiór,
−
kolorowe flamastry,
−
okładki do identyfikatorów,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 3
Przeprowadź wywiad z klientem stawiając mu pytania otwarte.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przygotować sobie zestaw 10 pytań otwartych,
2)
przydzielić role sprzedawcy, klienta i obserwatora,
3)
przeprowadzić przy stoliku wywiad w zakresie zamawiania okularów dla osoby
50-letniej,
4)
obserwator notuje wszystkie pytania „sprzedawcy” zaznaczając przy kaŜdym pytaniu:
czy było to pytanie zamknięte czy otwarte oraz procent czasu wyznaczony przez
„sprzedawcę” na wypowiedź „klienta”,
5)
„obserwator”, „sprzedawca” i „klient” wymieniają się swoimi spostrzeŜeniami,
6)
„obserwator”, „klient” i ”sprzedawca” zamieniają się rolami, powtarzając ćwiczenie,
7)
podjąć dyskusję o trudnościach w stawianiu pytań otwartych i nie ograniczaniu czasu dla
„klienta”.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
stolik z krzesełkami,
−
„stare okulary” i recepta na nowe
−
stoper,
−
papier formatu A4.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
18
Ćwiczenie 4
Przekonaj klienta, Ŝe jego zastrzeŜenia są mało istotne przy jego głównych potrzebach.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przydzielić role sprzedawcy, klienta i obserwatora,
2)
wysłuchać zastrzeŜeń klienta o powłokach AR, które wydają mu się zbędne, a ponadto
słyszał, Ŝe się je trudno czyści,
3)
potwierdzić zrozumienie problemu,
4)
przedstawić swój punkt widzenia,
5)
obserwator”, „sprzedawca” i „klient” wymieniają się swoimi spostrzeŜeniami,
6)
„obserwator”, „klient” i ”sprzedawca” zamieniają się rolami, powtarzając ćwiczenie.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
soczewki demonstracyjne z powłokami AR,
−
kamera wideo,
−
telewizor,
−
papier formatu A4.
4.2.4. Sprawdzian postępów
Czy potrafisz:
Tak
Nie
1)
wyjaśnić, dlaczego klient jest najwaŜniejszą osobą w firmie?
2)
wyjaśnić, czym charakteryzuje się współczesny klient?
3)
wskazać cel prowadzenia rozmowy telefonicznej?
4)
wskazać czas na zrobienie pierwszego wraŜenia?
5)
wyjaśnić, dlaczego ubiór odgrywa waŜną rolę przy robieniu pierwszego
wraŜenia?
6)
wskazać jakie informacje powinny znaleźć się na identyfikatorach?
7)
wymienić pytania otwarte?
8)
wskazać na procentowy udział czasu na wypowiedzi klienta?
9)
przedstawić jak powinien wyglądać ubiór i wygląd sprzedawcy?
10)
wskazać najwaŜniejszy cel prowadzenia rozmowy z klientem?
11)
wskazać sposób prowadzenia rozmowy z klientem?
12)
wskazać sposób prezentacji wyrobu?
13)
w którym momencie zamknąć sprzedaŜ?
14)
jakimi zdaniami poŜegnać klienta?
15)
o czym naleŜy pamiętać w czasie całego procesu sprzedaŜy?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
19
4.3. Środki techniczne wspomagające sprzedaŜ
4.3.1. Materiał nauczania
Stanowisko obsługi klienta
Wybór opraw we współczesnych salonach optycznych sięga kilku tysięcy. Katalogi
producentów soczewek okularowych zawierają kilkadziesiąt a często przekraczają sto stron
róŜnych typów soczewek z których większość moŜe mieć po kilka opcji barwienia i powłok
uszlachetniających co pozwala wybierać z kilku tysięcy moŜliwości. Taki oszałamiające
moŜliwości wyboru wymagają poświęcenia klientowi dłuŜszego czasu. Zdarza się, Ŝe wybór
oprawki trwa kilkadziesiąt minut a nawet kilka godzin. Klient powinien być obsługiwany nie
przy ladzie w czapce i płaszczu, lecz siedzący na wygodnym krześle przy stole po
pozostawieniu płaszcza i czapki w szatni. Bardzo często przy takiej gamie oferowanych
rozwiązań klientowi towarzyszy zaufana osoba doradzająca, która teŜ powinna mieć
moŜliwość zajęcia wygodnego miejsca. Stanowisko powinno być wyposaŜone w lustro by
klient widział całą głowę podczas przymierzania opraw. Lustro powinno być duŜe, stabilne
dobrej jakości, z moŜliwością łatwego pochylania. Na stanowisku powinny być dostępne dla
sprzedawcy oprawy okularowe, katalogi soczewek, cenniki, zestawy soczewek do
demonstracji, wykresy i tablice ułatwiające prezentacje róŜnych korzyści dla klienta oraz
formularze zamówień a takŜe kalkulator. Sprzedawca powinien mieć dostęp do pupilometru
(Rys. 5) oraz kasety okulistycznej z oprawką próbną do weryfikacji jak klient będzie widział
w przepisanych okularach. Na stanowisku powinny być narzędzia do modelowania opraw
z podgrzewaczem do opraw.
Rys. 5. Pupilometr [11]
Przy wyborze opraw trzeba kierować się moŜliwością percepcji klienta, dla którego
wybór oprawy z 20 przedstawionych do przymiarki modeli moŜe być za trudny i moŜe
zrezygnować z zakupu. Optymalną liczbą do wyboru jest pięć opraw. Po przymierzeniu tych
opraw klient przedstawia zastrzeŜenia do kaŜdego rozwiązania po ich wyjaśnieniu naleŜy
odłoŜyć egzemplarze odrzucone i przedstawić następne pięć do wyboru. Sprzedawca
powinien mieć dostęp do telefonu celem uzgodnienia moŜliwości wykonawczych i terminów
w warsztacie oraz w wytwórni soczewek. Stanowisko powinno teŜ umoŜliwiać dostęp do
narzędzi i sprzętu do dopasowywania opraw do głowy, zmierzenia parametrów opraw
i okularów.
Wydawanie wykonanych pomocy wzrokowych moŜe odbywać się na tym samym
stanowisku lub w innym miejscu. Podczas wydawania konieczne jest dodatkowe wyposaŜenie
dla sprawdzenia wykonanych pomocy takie jak tablice do badania ostrości do dali i bliŜy.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
20
Pomoce do demonstrowania wyrobów
Dla przedstawienia róŜnych moŜliwości rozwiązania potrzeb klienta przydatne są róŜne
przyrządy. Do demonstracji uŜytkowania okularów dla presbyopów słuŜy kaseta Aida firmy
Essilor (Rys. 6), gdzie do prowizorycznej oprawy mamy moŜliwość wstawienia
demonstracyjnych soczewek jednoogniskowych – tylko do czytania, soczewek
dwuogniskowych i progresywnych z róŜnymi dodatkami mocy.
Rys. 6. Zestaw soczewek z oprawkami do demonstracji okularów dla presbyopów [11]
Tę oprawę moŜemy zakładać na okulary do dali klienta lub dla osób nie wymagających
korekcji do dali – bezpośrednio na nos.
Pomocne podczas pomiaru odległości źrenic mogą być pupilometry (Rys. 5) do
mierzenia odległości źrenic z cyfrowym wyświetlaniem zmierzonych wartości
Przydatne są rysunki porównujące grubość soczewek wykonanych z materiałów
o róŜnych współczynnikach załamania i róŜnych konstrukcjach, tablice przedstawiające wagę
soczewek. Klienta jednak bardziej niŜ rysunki wykresy i tablice przekonują prawdziwe
soczewki, które moŜe obejrzeć z kaŜdej strony, porównać wagę kolor i stopień zabarwienia.
Do demonstracji właściwości soczewek fotochromowych uŜywa się specjalnych lamp UV
pozwalających symulować działanie słońca na soczewkę. UŜycie ditestu – przyrządu
ułatwiającego określenie średnicy soczewki w wybranej oprawie pozwala na wybór średnicy
w czasie ustalania z klientem.
Rys. 7. Ditest [11]
Na stanowisku sprzedaŜy mogą być pomocne drobne przedmioty ułatwiające prace:
pisaki do zaznaczania na atrapach soczewek wysokość źrenic, specjalne pryzmaty do oceny
odległości soczewki od rogówki, kartki z samoprzylepne do ustalenia linii podziału soczewek
dwuogniskowych.
Środki do czyszczenia wyrobów
Na stanowisku sprzedaŜy powinna się znajdować płuczka ultradźwiękowa do umycia
okularów klienta, ściereczki do osuszeniu po myciu. Jest to miejsce gdzie moŜna klientowi
zademonstrować właściwy sposób czyszczenia i pielęgnacji, przedstawić ofertę środków do
czyszczenia: ściereczki, bibuła, płyny czyszczące i zapobiegające zaparowaniu. Na
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
21
stanowisku wydawania powinny znaleźć się środki do zmywania fabrycznych oznaczeń na
soczewkach wieloogniskowych – spirytus, aceton i ściereczki jednorazowe lub bibuła.
Ewidencja sprzedaŜy
Przyjęte zamówienie na pomoce optyczne naleŜy zaewidencjonować. W zaleŜności od
przyjętego systemu w firmie moŜna prowadzić zapis w papierowej formie lub w postaci
elektronicznej. W systemie elektronicznym moŜna przechowywać znacznie więcej informacji
i są one łatwiej dostępne. PoŜądane jest by w ewidencji znalazły się dane osobowe klienta:
nazwisko, kontakt telefoniczny ewentualnie adres. Koniecznie trzeba rejestrować datę
zamówienia, i jego elementy wraz z cenami i parametrami. Jeśli tylko jest moŜliwe powinno
się zapisywać nazwę oprawy i jej dostawcę oraz moce, średnice, typ i producenta soczewek.
PoŜądane jest gromadzenie danych z recepty: przepisanej korekcji, odległości źrenic,
nazwiska lekarza i daty badania. Zapisanie danych dokumentacji technologicznej w ewidencji
bardzo ułatwia załatwianie róŜnych reklamacji i przyjmowanie następnych zamówień.
Ewidencję sprzedaŜy prowadzi się równieŜ dla celów fiskalnych. W większych zakładach
istnieje ustawowy obowiązek ewidencji sprzedaŜy za pomocą urządzeń rejestrujących kaŜdą
sprzedaŜ. MoŜe odbywać się to za pomocą komputerowych systemów ewidencji sprzedaŜy
wyposaŜonych w drukarki fiskalne lub prostsze urządzenia rejestrujące – kasy fiskalne. Ze
względu na ogromny wybór tych urządzeń nie moŜna omówić Ŝadnego rodzaju kas bowiem
kaŜde urządzenie jest diametralnie róŜne. Są w uŜyciu małe kasy umoŜliwiające ewidencję
sprzedaŜy tylko z podziałem towarów według stawek podatku VAT (Rys. 8).
Rys. 8. Mała kasa fiskalna [12]
Bardziej rozbudowane kasy (Rys. 9) mają moŜliwości ewidencji kaŜdego artykułu
oddzielnie, sprzedaŜy i zwrotu opakowań, rozdzielania ewidencji dla kaŜdego sprzedawcy,
rozróŜniania róŜnych sposobów płatności – gotówka, czeki, karta płatnicza, umoŜliwienia
dokonywania płatności w róŜnych walutach – złotówki, euro. Kasy mogą być dodatkowo
wyposaŜone w szufladę na gotówkę, czytnik kodów kreskowych, czytnik kart płatniczych
a takŜe łącze do systemu ewidencji stanu magazynu.
W większości zakładów optycznych pracownicy dokonujący sprzedaŜy zajmują się
równieŜ przyjmowaniem rozliczeń z klientem, bowiem tylko w duŜych centrach optycznych
występuje stanowisko kasjera. Trzeba zauwaŜyć Ŝe często przy zakupie okularów operacje
kasowe dokonuje się dwukrotnie: przyjmując zaliczkę przy składaniu zamówienia
i przyjmując ostateczną dopłatę przy odbiorze zamówienia.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
22
Rys. 9. DuŜa kasa fiskalna [12]
Przygotowywanie i wysyłanie zamówień
Przyjęcie zamówienia od klienta nie kończy etapu sprzedaŜy, bowiem klient kupił usługę,
która jeszcze nie została zakończona i kupił soczewki, których często nie ma w magazynie.
Trzeba to przyjęte zlecenie przygotować do zakończenia. Wybrane oprawy wraz
z soczewkami z magazynu i razem ze zleceniem trzeba przekazać do warsztatu. Często
wymaga to wypełnienia dokumentacji technologicznej juŜ na stanowisku sprzedaŜy.
Brakujące soczewki trzeba zamówić u producenta lub w hurtowni. W zamówieniu trzeba
podać:
−
miejsce dostawy,
−
sposób i termin dostawy: pocztą, kurierem, osobiście oraz czy przesyłka wymaga
przyspieszenia,
−
dla kaŜdej soczewki:
typ, materiał, średnicę, moc sferyczną, moc cylindryczną, oś cylindra, moc i bazę
pryzmatu, dodatek do bliŜy, kolor i stopień barwienia oraz rodzaj powłoki
uszlachetniającej a takŜe ilość sztuk,
−
sumaryczną ilość soczewek,
−
nazwisko i telefon osoby zamawiającej.
Ilość informacji w zamówieniu jest naprawdę duŜa, nawet przy kilku soczewkach,
dlatego aby uniknąć pomyłek zamówienie musi mieć formę pisemną, którą moŜna wysłać
faksem lub pocztą elektroniczną. Przy zamawianiu telefonicznym moŜe łatwo dojść do
kosztownych pomyłek, których winnych trudno będzie ustalić. Niektórzy dostawcy preferują
specjalizowane programy komputerowe, w których sprzedawca wybiera z katalogu
odpowiednie soczewki i przesyła systemem informatycznym do magazynu w hurtowni
dostawcy. Gdy soczewki wykonywane są na zamówienie informacja jest przekazywana
bezpośrednio do wytwórni soczewek. Skraca to czas realizacji i eliminuje błędy
w przekazywaniu danych przez klika osób.
Najkorzystniejszym rozwiązaniem jest prowadzenie komputerowej ewidencji zamówień
programem, który zapewnia wyszukanie wszystkich braków magazynowych i generowanie
zamówienia gotowego do wysłania faksem lub emailem. Dlatego wymaga się od sprzedawcy
by potrafił posługiwać się programami komputerowymi i umiał wysyłać i odbierać faksy.
JeŜeli sprzedawca musi pełnić równieŜ rolę kasjera, co w małych firmach jest częste, to
powinien równieŜ posiadać umiejętność obsługi kasy fiskalnej. Po otrzymaniu zamówionych
soczewek sprzedawca dołącza je do zlecenia, odnotowuje w ewidencji i przekazuje do
warsztatu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
23
4.3.2. Pytania sprawdzające
Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.
1.
Ile czasu trzeba poświęcić klientowi zamawiającemu nowe okulary?
2.
Jakie miejsce jest najlepsze do obsługi klienta przy zamawianiu okularów?
3.
Jakiego wyposaŜenia potrzeba na stałe na stanowisku zamawiania okularów?
4.
Jakie urządzenia i sprzęt muszą być dostępne podczas zamawiania okularów?
5.
Jaką optymalną ilość opraw naleŜy przedstawiać klientowi do wyboru?
6.
Dlaczego klientowi przedstawia się niewielką liczbę opraw?
7.
Jakie jest główne zastosowanie telefonu na stanowisku zamawiania okularów?
8.
Do czego słuŜy kaseta Aida ?
9.
W jakie demonstracyjne materiały trzeba wyposaŜyć stanowisko zamawiania okularów?
10.
Jak demonstrujemy działanie soczewek fotochromowych?
11.
Jakie dane naleŜy gromadzić w ewidencji zamawianych okularów?
12.
Jakie dane naleŜy wysłać do dostawcy soczewek okularowych?
13.
W jakiej formie trzeba przekazywać zamówienie na soczewki okularowe?
14.
Jaką rolę powinien pełnić komputer w przyjmowaniu zamówień na okulary?
4.3.3. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Przygotuj stanowisko do przyjmowania zamówień okularów.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
ustawić stolik i krzesła,
2)
opracować listę niezbędnego wyposaŜenia oraz sprzętu jaki powinien znajdować się
w pobliŜu,
3)
zgromadzić na stole lub w szufladzie stołu niezbędne wyposaŜenie,
4)
zaznaczyć na przygotowanej liście brakujące elementy wyposaŜenia,
5)
zgłosić nauczycielowi potrzebę innego sprzętu dostępnego w pobliŜu stanowiska,
6)
podjąć dyskusję, które z brakujących elementów z listy są niezbędne do obsłuŜenia
klienta, a które tylko poŜądane,
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
stolik z krzesłami,
−
lustro,
−
5 opraw okularowych,
−
katalogi soczewek,
−
cenniki,
−
zestawy soczewek do demonstracji,
−
wykresy i tablice ułatwiające prezentacje róŜnych korzyści dla klienta,
−
formularze zamówień,
−
kalkulator,
−
pisak do szkła,
−
linijka optyczna,
−
instrukcja pracy metodą tekstu przewodniego,
−
papier formatu A4.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
24
Ćwiczenie 2
Wybierz z klientem najlepszą oprawę do jego potrzeb. ZałóŜ, Ŝe soczewki będą cienkie
i nie będą miały wpływu na wybór oprawy.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przydzielić role sprzedawcy, klienta i obserwatora,
2)
przedstawić pięć oprawek które według ciebie będą najbardziej odpowiednie. do kształtu
głowy i wyglądu „klienta”
3)
„usłyszeć” opinię „klienta” o kaŜdej przymierzanej oprawie. Wsłuchać się w ton
wypowiedzi by zauwaŜyć emocjonalny stosunek „klienta” do swojego wyglądu w kaŜdej
oprawie,
4)
zaangaŜować „klienta” we wspólne odrzucanie opraw nieodpowiednich,
5)
uzupełnić wybór opraw do pełnych pięciu sztuk sugerując się uwagami „klienta”,
6)
powtarzać wybieranie, aŜ do ostatniej oprawy z zestawu,
7)
podzielić się uwagami na temat wybierania oprawy przez wszystkie osoby,
8)
zamienić się rolami i powtórzyć ćwiczenie.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
stół z krzesłami,
−
lustro,
−
20 par opraw okularowych,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 3
Przedstaw klientowi najkorzystniejszy wariant grubości soczewki okularowej ujemnej
o mocy –6,0 dioptrii.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
przydzielić role sprzedawcy, klienta i obserwatora,
2)
zapoznać się z katalogami soczewek okularowych,
3)
wynotować wszystkie parametry soczewek o mocy –6,0 takie jak: masa właściwa,
współczynnik załamania, liczba Abbego, moŜliwości uszlachetnień i cena,
4)
wyszukać porównanie grubości i cięŜaru soczewek z róŜnych materiałów w katalogach
lub wykresach,
5)
zachęcić „klienta” by porównał cięŜar soczewki z tworzywa z cięŜarem soczewki
szklanej,
6)
przedstawić klientowi wszystkie moŜliwe rozwiązania soczewek,
7)
przedstawić argumenty konieczności stosowania powłok AR na soczewkach o wyŜszym
współczynniku złamania,
8)
wypytać „klienta” o jego potrzeby: estetyki, cięŜaru, bezpieczeństwa, stosując pytania
otwarte,
9)
uzasadnić wyŜsze koszty większymi korzyściami,
10)
podzielić się uwagami na temat prezentacji soczewek przez wszystkie osoby,
11)
zamienić się rolami i powtórzyć ćwiczenie.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
25
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
katalogi i cenniki soczewek okularowych,
−
rysunki poglądowe soczewek z róŜnych materiałów,
−
soczewka o mocy –6,0 dioptrii wykonana ze szkła o współczynniku 1,523,
−
soczewka o mocy –6,0 dioptrii wykonana z tworzywa CR-39,
−
instrukcja pracy metodą tekstu przewodniego,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 4
Przygotuj i wyślij zamówienie na soczewki dla 3 klientów.
−
klient pierwszy: soczewki fotochromowe szklane OP –3,25 dsph +0,75 dioptrii
cylindrycznych w osi 65°; OL –4,0 dsph. Soczewki mają mieć powłokę AR i zostały
wybrane z katalogu firmy A,
−
klient drugi: soczewki z tworzywa o współczynniku załamania 1,56 (lub 1,54) asferyczne
OP +4,5 dsph +0,5 dioptrii cylindrycznych w osi 35°; OL +4,0 dsph +0,25 dioptrii
cylindrycznych w osi 155°; Soczewki mają mieć powłokę AR i być zabarwione na kolor
zielony o pochłanianiu światła 50%. Zostały wybrane z katalogu firmy B,
−
klient trzeci: soczewki z tworzywa o współczynniku załamania 1,459 OP +1,5 dsph
+1,25 dioptrii cylindrycznych w osi 85°; OL +1,0 dsph +0,75 dioptrii cylindrycznych
w osi 95°; soczewki mają być dwuogniskowe z segmentem łukowatym o szerokości 28
mm z dodatkiem +2,0 i mają mieć powłokę AR. Zostały wybrane z katalogu firmy A.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
zapoznać się z katalogami soczewek okularowych,
2)
przygotować formularz zamówień na soczewki do wysłania do hurtowni, zwrócić uwagę
Ŝ
e, istnieją jeszcze soczewki o działaniu pryzmatycznym gdzie trzeba zapisywać jeszcze
moc i bazę pryzmatu,
3)
wypełnić te formularze dla firmy A i B, zwracając uwagę na niewypełnienie zbędnych
informacji dla celów zamówienia,
4)
wpisać na formularzu adres i numer faksu do działu zamówień w firnie A i B oraz dane
zamawiającego na przykład nazwę i adres szkoły,
5)
podpisać czytelnie swoim nazwiskiem i numerem telefonu dla ewentualnych uzupełnień
zamówienia,
6)
poprosić nauczyciela o sprawdzenie poprawności zapisanych zamówień,
7)
wysłać faksem lub emailem przygotowane zamówienie.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
instrukcja obsługi faksu lub program faksowy na komputerze z działem pomocy,
−
urządzenie faksowe i komputer z oprogramowaniem poczty elektronicznej,
−
instrukcja pracy metodą tekstu przewodniego
−
katalogi soczewek firm A i B,
−
papier formatu A4.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
26
4.3.4. Sprawdzian postępów
Czy potrafisz:
Tak
Nie
1)
określić czas potrzebny do obsługi klienta kupującego okulary?
2)
wskazać najlepsze miejsce dla obsługi klienta?
3)
wskazać na zagroŜenia w czasie obróbki szkła?
4)
wymienić wyposaŜenie stanowiska przyjmowania zleceń na okulary?
5)
wskazać na sprzęt jaki powinien być dostępny dla sprzedawcy?
6)
uzasadnić potrzebę ograniczania ilości opraw podawanych klientowi
do wyboru?
7)
przedstawić główne zastosowania telefonu na stanowisku sprzedaŜy?
8)
wskazać na rolę kasety do demonstracji okularów dla presbyopów?
9)
przedstawić potrzebę wyposaŜania stanowiska w duŜą ilość
materiałów demonstracyjnych?
10)
zademonstrować działanie soczewek fotochromowych?
11)
przedstawić cel gromadzenia danych w ewidencji zamawianych
okularów?
12)
uzasadnić potrzebę przesyłania zamówień w formie pisemnej?
13)
przedstawić moŜliwości zastosowania komputerowego sytemu
ewidencji zamówień?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
27
4.4. Informowanie klienta o zasadach higieny pracy wzrokowej
i uzyskaniu refundacji kosztów pomocy wzrokowych
4.4.1. Materiał nauczania
NatęŜenie oświetlenia
Zdolności adaptacyjne naszego oka do oświetlenia pozwalają na tysiąckrotne zmiany natęŜenia
oświetlenia. I to pomimo, iŜ średnica źrenicy oka zmienia się w niewielkim zakresie od 2 mm do
6–8 mm, a jednak widzimy lśniący śnieg w ostrym słońcu, rozpoznajemy takŜe przedmioty w
ciemnym pokoju, gdzie światło wpada tylko szparą w drzwiach jak równieŜ mamy moŜliwości
widzenia głęboką bezksięŜycową nocą w świetle gwiazd. O ile jednak większość ludzi o przeciętnym
wzroku moŜe bez trudności czytać za dnia, to wiele osób ma powaŜne kłopoty przy czytania lub
wykonywania bardziej precyzyjnych zadań wzrokowych przy świetle sztucznym. Zadaniem osób
zajmujących się widzeniem jest informowanie klientów o potrzebie stosowania właściwego
oświetlenia. NatęŜenie oświetlenia zaleŜy głównie od rodzaju wykonywanego zajęcia ale takŜe od
wieku klienta. Przykłady wymaganego natęŜenia światła przedstawiono w
Tabela 3.
Tabela 3. Minimalne natęŜenie światła dla zapewnienia zadowalającego widzenia[14]
Potrzebne natęŜenie światła dla
osób w wieku [l×]
Rodzaj zadania wzrokowego
Przykład
40 lat
60 lat
Sporadyczne
Bezpieczne poruszanie się
100
200
Z duŜymi przedmiotami
Proste czynności domowe
200
400
Typowe
Czytanie, pisanie
400
800
Trudniejsze
Szycie rysowanie
600
1200
Trudne i długotrwałe
Szycie ciemnych materiałów
900
1800
Dla uzyskania właściwego natęŜenia oświetlenia moŜna stosować róŜne źródła światła.
Trzeba jednak pamiętać, Ŝe dwukrotne zwiększenie mocy Ŝarówki skutkuje dwukrotnym
wzrostem natęŜenia światła, ale dwukrotne skrócenie odległości powoduje czterokrotny
wzrost natęŜenia światła. Dlatego warto uŜywać źródeł światła blisko oświetlanego miejsca.
Dla przykładu zmiany natęŜenia światła w lampach biurowych pokazano w Tabela 4.
Tabela 4. PrzybliŜone natęŜenie oświetlenia [l×] przy zmianie odległości od zwykłych matowych Ŝarówek
umieszczonych w zwykłym lakierowanym odbłyśniku [14]
Odległość [cm]
Moc
Ŝ
arówki
30
40
50
60
70
80
90
100
60 W
900
500
320
225
165
125
100
80
100W
1800
1000
640
450
330
250
200
160
Zapewnienie odpowiedniego natęŜenia światła w miejscu pracy nie wystarczy do
zapewnienia komfortu, trzeba pamiętać o zapewnieniu odpowiedniego oświetlenia
w sąsiadującym otoczeniu. NatęŜenie oświetlenia w miejscu pracy nie moŜe być większe niŜ
trzykrotna wartość natęŜenia oświetlenia w polu widzenia osoby pracującej. Ustawienie
ź
ródła światła nie moŜe dawać cieni w miejscu pracy, osobie czytającej jest wszystko jedno
z której strony ma lampę, ale osoba pisząca prawą ręką musi mieć światło z lewej strony.
Praca z monitorami komputerowymi
Prawie co druga osoba długotrwale pracująca przy komputerze skarŜy się na dolegliwości
oczu.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
28
Niepokój uŜytkowników wywołują pojawiające się głosy o szkodliwości promieniowania
emitowanego przez urządzenia komputerowe. Poza niewielkim promieniowaniem
elektromagnetycznym samego komputera, głównym źródłem zakłóceń w środowisku jest
monitor kineskopowy. Wokół monitora występują pole elektrostatyczne i róŜne pasma
promieniowania elektromagnetycznego: rentgenowskiego, ultrafioletowego, podczerwonego
i niskoczęstotliwościowego.
Najbardziej szkodliwe promieniowanie rentgenowskie będące skutkiem stosowania
bardzo wysokich napięć potrzebnych do rozpędzania elektronów w lampie kineskopowej
występuje w największym natęŜeniu z tyłu monitora, bowiem gruba i cięŜka szyba kineskopu
pochłania je prawie całkowicie (w monitorach z ekranem ciekło-krystalicznym nie występuje
wcale).
Pozostałe
widma
promieniowania
elektromagnetycznego:
podczerwone
i niskoczęstotliwościowe występują zasadniczo teŜ tylko za tylnią ścianką monitora. Jedynie
promieniowanie UV jest emitowane w bardzo niewielkim stopniu z przodu monitora. Jednak
obecnie stosowane monitory nisko-radiacyjne emitują promieniowanie UV bardzo
minimalnie. Ilość energii promieniowania monitora przez cały rok jest porównywalna
z godziną przebywania na słońcu. Bagatelizowanym zagroŜeniem dla uŜytkowników
komputerów jest wpływ dodatniego naładowania ekranu, czyli tzw. promieniowanie
elektrostatyczne. Potencjał ten przyciąga do ekranu nie tylko kurz, ale i ujemne jony tlenu.
Ich deficyt prowadzi do zachwiania delikatnej równowagi jonowej organizmu i sprzyjać moŜe
schorzeniom dróg oddechowych i alergiom. Zaradzić temu zagroŜeniu moŜna stosunkowo
łatwo - instalując specjalne uziemione filtry ekranowe, jonizatory powietrza i zapewniając
dobrą wentylację. Zastosowanie współczesnych filtrów szklanych likwiduje wpływ
szkodliwego promieniowania, zmniejsza szkodliwe dla oka refleksy światła.
Ochronę przed promieniowaniem stanowią nie tylko specjalne filtry optyczne, ale i łzy.
W połączeniu ze śluzem, wydzielanym przez komórki śluzowe oczu i tłuszczem,
wytwarzanym przez gruczoły łojowe, tworzą tzw. film łzowy. Utrzymuje on prawidłową
wilgotność i śliskość gałek ocznych, niezbędnych ruchach obrotowych gałek ocznych. Łzy
zawierają takŜe substancję bakteriobójczą.
Dość powszechnym schorzeniem moŜe być teŜ tzw. zespół suchego oka. Objawia się on
pogorszeniem stanu gruczołów łzowych i zmniejszeniem wydzielania łez. Przyczyną jest
długotrwałe wpatrywanie się w ekran komputera i zbyt rzadkie mruganie oczyma, co jest
sprzeczne z normą fizjologiczną. W suchym, zjonizowanym obok ekranu powietrzu nie
zraszane łzami oczy szybciej tracą wilgotność.
Schorzenie oczu moŜe teŜ być wywołane przez toksyczny kurz – przyciągany przez
naładowaną powierzchnię monitora – który jest jednym z najgroźniejszych alergenów.
Alergiczne podraŜnienie gałki ocznej moŜe spowodować długotrwały stan zapalny.
Początkowo wywołuje on obfite wydzielanie łez, jednak po dłuŜszym czasie prowadzi do
przedwczesnego wyczerpywania się gruczołów łzowych i zespołu suchego oka.
Po długotrwałym wpatrywaniu się w ekran moŜemy odczuwać ból głowy i lekką utratę
ostrości widzenia. Pomimo, Ŝe po wyspaniu się objawy znikną, to za którymś razem nie dadzą
się pozbyć kilkoma godzinami snu. Warto wówczas zadbać o środki zaradcze, na przykład
moŜemy podświetlić z zewnątrz słabym światłem monitor, unikać zbyt silnego kontrastu,
zachować zalecaną przez producenta odległość od ekranu. Dobrze jest robić co 1–2 godziny
15-minutowe przerwy, spojrzeć za okno, na zieleń i niebo. Czasem potrzebna jest jednak
pomoc okulisty i optyka.
W czasie pracy przy monitorze – często codziennej i wielogodzinnej – oko człowieka
„wpatrzone” jest bez przerwy w ekran monitora, a on znajduje się w tej samej odległości od
uŜytkownika i w tym samym miejscu. To sprawia, Ŝe oko przez wiele godzin akomoduje na
taką samą odległość i mięsień akomodacyjny oraz mięśnie ruchowe gałki ocznej
w warunkach tak statycznej pracy, tracą swoją elastyczność i sprawność.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
29
Stałe napięcie mięsni akomodacyjnych oka jest głównym powodem dolegliwości
związanych z pracą przy monitorach, dlatego zastosowanie okularów korekcyjnych jest
decydującym elementem poprawy warunków pracy z komputerem. Aby okulary mogły
rzeczywiście zmniejszyć napięcie mięśni akomodacyjnych muszą bardzo dokładnie
korygować nawet niewielką wadę sferyczną a takŜe nawet fizjologiczny astygmatyzm oraz
uwzględniać odległość oczu od ekranu z dokładnością kilku centymetrów. Z biegiem czasu
człowiek stwierdza pogorszenie wzroku. Nie jest ono jednak skutkiem zmian anatomicznych
oka, wydłuŜenia lub skrócenia gałki ocznej, ale wynika z upośledzenia akomodacji – ze
zmniejszenia sprawności mięśni oczu.
Ludzie noszący okulary korekcyjne mogą odczuwać większy dyskomfort w pracy przy
komputerze. Jedną z głównych przyczyn dyskomfortu jest wada wzroku, którą lekarz okulista
określa dla dwóch odległości: do dali – mierzona przy ustawieniu oczu na nieskończoność
i do bliŜy – ustawienie wzroku na odległość około 30 cm. Niestety ani w pierwszym, ani w
drugim przypadku nie odzwierciedla to warunków pracy przy komputerze, gdyŜ odległość
oka od ekranu monitora wynosi kilkadziesiąt centymetrów. KaŜdy klient mający wadę
wzroku, w momencie diagnozy, powinien informować lekarza okulistę, Ŝe pracuje długi czas
przy komputerze umieszczonym w zmierzonej wcześniej odległości. Wtedy lekarz moŜe
przepisać szkła korekcyjne odpowiednie dla wieku klienta i rodzaju wykonywanej pracy.
Ludziom z presbyopią naleŜy zalecić szkła progresywne, które równocześnie zapewniają
oczom moŜliwość pracy na róŜne odległości (równieŜ odległość oko – monitor) lub
dodatkowe okulary tylko do pracy z monitorem. KaŜdemu, bez względu na wiek i rodzaj
wykonywanej pracy, bezwzględnie powinno się zalecić szkła pokryte powłokami
antyrefleksyjnymi. Powłoki te likwidują bardzo męczące i szkodliwe dla oczu odbicie światła
od powierzchni szkieł. Takie powłoki zwiększają przejrzystość soczewek, a same soczewki
pozbawione odblasków stają się prawie niezauwaŜalne. Okulary z tymi warstwami są
konieczne do pracy przy komputerze.
Szkodliwe dla oczu są równieŜ niewłaściwe warunki pracy takie jak: złe oświetlenie na
stanowisku, ustawienie monitora wymuszające nienaturalne ułoŜenie ciała, głowy i oczu.
Problem „okularów do komputera” jest dość złoŜony ale decydującym elementem
o komforcie pracy z monitorem jest właściwa korekcja wady wzroku z bardzo dokładnym
zwróceniem uwagi na odległość oczu od monitora.
Okulary korygujące tę wadę powinny być najwyŜszej jakości, czyli z dobrymi,
wielowarstwowymi powłokami przeciwodblaskowymi. Lepsze są soczewki z tworzyw od
szklanych z uwagi na zdecydowanie lepsze pochłanianie promieniowania UV i mniejszą
wagę.
Człowiek cieszący się dobrym wzrokiem (lub noszący odpowiednie okulary),
zachowując właściwe warunki i dyscyplinę pracy, nie będzie odczuwał pogorszenia wzroku,
które mogłoby wynikać ze szkodliwego działania monitora. Praca przy komputerze nie jest
czynnikiem sprzyjającym występowaniu chorób ogólnych na przykład: białaczki, czy teŜ
chorób oczu takich jak zaćma, jaskra, zwyrodnienie siatkówki czy nerwu wzrokowego.
MoŜna klientowi pracującemu przy monitorze zaproponować ćwiczenia relaksacyjne oczu –
choćby częste mruganie czy spoglądanie na zielone drzewa.
Rozporządzenie Ministra Pracy i PS z dnia 1.12.1998 (Dz.U. 148 poz. 973 z 10 grudnia
1998 z późniejszymi zmianami) zobowiązuje pracodawcę do:
−
przeprowadzenia oceny warunków pracy w aspekcie: obciąŜenia narządu wzroku oraz
układu mięśniowo-szkieletowego czynnikami fizycznymi w tym szczególnie
nieodpowiednim oświetleniem,
−
zapewnienia pracownikom: łączenie przemienne pracy związanej z obsługą monitora
z innymi rodzajami pracy nie obciąŜającymi narządu wzroku przy nie przekraczaniu
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
30
godziny nieprzerwanej pracy przy monitorze lub co najmniej 5 minutową przerwę
wliczaną do czasu pracy po kaŜdej godzinie pracy przy monitorze,
−
zapewnić pracownikowi okulary korygujące wzrok, zgodnie z zaleceniem lekarza, jeŜeli
badania profilaktyczne wykaŜą potrzebę ich stosowania.
Dlatego osobom zamawiającym okulary do komputera powinno się zaproponować
fakturę na te okulary by klient mógł ubiegać się o zwrot kosztów od swojego pracodawcy.
Rys. 10. Pozycja ciała przy pracy z monitorem komputerowym [15]
Wpływ barwy na psychikę
Otaczające nas barwy mają ogromny wpływ na naszą psychikę. Kolor Ŝółty to wesoły
kolor słońca, radości. Działa na ludzi ocieplająco, pobudzająco. Ale kolor cytrynowy męczy
i wywołuje poczucie bezsilności. Barwa jaskrawo pomarańczowa pobudza. Daje poczucie
ciepła i przyciąga uwagę. Przynosi radość i wzbudza zapał. Czerwony to kolor mocny
agresywny i dominujący. UŜyty w pomieszczeniu moŜe wywołać gwałtowne reakcje
emocjonalne. Szybko męczy wzrok. Barwa purpurowa uspokaja, wywołuje przypływ
melancholii, ale moŜe teŜ nastrajać złośliwie. Daje uczucie świeŜości i delikatności. Subtelna
barwa fioletu wywołuje uczucie smutku i tkliwości. Kolor niebieski kojarzy się z duŜymi
płaszczyznami, budzi melancholię, uczucie samotności. Zielony to kolor przyrody, wywołuje
uczucie spokoju, odpręŜenia, odpoczynku, Sprawia wraŜenie świeŜości i wilgoci. Oliwkowy
łagodzi jaskrawe oświetlenie i kontrasty, nadaje pomieszczeniom nastrój przytulności. Barwa
brązowa sprzyja uczuciom spokoju, ciepła ale moŜe teŜ dawać poczucie duszności. OdpręŜa
ale czasem moŜe teŜ przygnębiać.
Z pomieszczenia o silnie zaakcentowanych barwach na ogół wychodzimy po krótszym
lub dłuŜszym czasie, ale kolor soczewek oddziałowuje przez cały czas noszenia okularów.
Dlatego przy dobieraniu barwy szkieł okularowych musimy pamiętać, Ŝe moŜemy przyczynić
się do zmian w psychice klienta. Trzeba teŜ uświadomić to klientowi. PoniewaŜ optycy nie
mają kwalifikacji psychiatrów więc bezpieczniej będzie nie poprawiać psychiki innych ludzi
przy pomocy barwnych okularów. Ze względu na psychikę najmniejsze zmiany dają barwy
szare, brązowe i oliwkowe. Kolor Ŝółty najlepiej poprawia kontrasty barwne, dlatego teŜ jest
chętnie uŜywany przez kierowców w „szarych” godzinach.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
31
Zasady udzielania refundacji kosztów pomocy wzrokowych
Pacjent ubezpieczony w NFZ moŜe otrzymać od lekarza okulisty wniosek na pomoce
wzrokowe. Na wizytę u okulisty nie jest potrzebne skierowanie od lekarza POZ. Refundacja
NFZ dotyczy soczewek okularowych, soczewek kontaktowych – tylko gdy wady wzroku nie
moŜna wyrównać okularami i pomocy dla słabowidzących.
Rys. 11. Druk NFZ zlecenia na pomoce wzrokowe [druk NFZ]
Pacjent który zdecydował się na uzyskanie zwrotu z NFZ powinien poprosić lekarza
okulistę o wystawienie wniosku na potrzebną pomoc wzrokową i z tym wnioskiem zgłosić się
do siedziby NFZ celem potwierdzenia uprawnień do tej refundacji. Lekarz we wniosku
określa rodzaj potrzebnej pomocy wzrokowej i jej kod oraz rodzaj schorzenia. Refundacja na
okulary i soczewki kontaktowe przysługuje raz na dwa lata, a na okulary lupowe, lornetkowe
i monookular raz na 5 lat.
Z potwierdzonym wnioskiem udać się do zakładu optycznego – współpracującego z NFZ
– celem wykonania pomocy. Zakład optyczny odliczy wówczas od całego wyrobu wysokość
zwrotu określoną na wniosku. Przy odbiorze zamówionej pomocy optycznej pacjent na
wniosku potwierdza swoim podpisem jej odbiór.
Wysokość zwrotu za 1 sztukę jest określona w tabeli. W przypadku okularów refundacji
podlegają same soczewki okularowe i to nie w całości lecz tylko w wysokości 70%
najtańszych soczewek szklanych. Dzieciom przysługuje zwrot w 100%. Procedura refundacji
jest złoŜona i długotrwała zaś wysokość zwrotu często jest zbliŜona do kosztów dojazdu do
siedziby NFZ dlatego wielu klientów rezygnuje z ubiegania się o zwrot części kosztów.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
32
Tabela 5. Wysokość zwrotu kosztu pomocy wzrokowych przez NFZ w roku 2008 [opracowanie własne]
RODZAJ POMOCY WZROKOWEJ
ZWROT
Soczewki okularowe sferyczne 0–4
4,20 zł
Soczewki okularowe sferyczne 4,25–6
4,90 zł
Soczewki okularowe sferyczne 6,25–10
13,30 zł
Soczewki okularowe sferyczne >10
22,40 zł
Soczewki okularowe toryczne 0–6/0–2
9,80 zł
Soczewki okularowe toryczne 0–6/2,25–4
13,30 zł
Soczewki okularowe toryczne 0–6/>4
17,50 zł
Soczewki okularowe toryczne >6/>4
21,00 zł
Soczewki dwuogniskowe
35,00 zł
Soczewki okularowe barwione sferyczne 0–4
11,90 zł
Soczewki okularowe barwione sferyczne 4,25–6
12,60 zł
Soczewki okularowe barwione sferyczne 6,25–10
21,00 zł
Soczewki okularowe barwione sferyczne >10
30,10 zł
Soczewki okularowe barwione toryczne 0–6/0–2
17,50 zł
Soczewki okularowe barwione toryczne 0–6/2,25–4
21,00 zł
Soczewki okularowe barwione toryczne 0–6/>4
25,20 zł
Soczewki okularowe barwione toryczne >6/>4
28,70 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne sferyczne 0–4
20,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne sferyczne 4,25–6
21,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne sferyczne 6,25–10
33,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne sferyczne >10
46,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne toryczne 0–6/0–2
28,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne toryczne 0–6/2,25–4
33,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne toryczne 0–6/>4
39,00 zł
Soczewki okularowe pryzmatyczne toryczne >6/>4
44,00 zł
Soczewki kontaktowe miękkie
105,00 zł
Soczewki kontaktowe twarde
350,00 zł
Obturatory
10,00 zł
Lupa
80,00 zł
Lunety w tym monookulary
1400,00 zł
Okulary lupowe
420,00 zł
Okulary lornetkowe do bliŜy i dali
1000,00 zł
Soczewki okularowe dla dzieci około 30% więcej
4.4.2. Pytania sprawdzające
Odpowiadając na pytania, sprawdzisz, czy jesteś przygotowany do wykonania ćwiczeń.
1.
Jakie są główne czynniki wpływające na potrzebne natęŜenie światła?
2.
Jak natęŜenie światła jest wymagane przy typowej pracy z bliska?
3.
Jakiej mocy Ŝarówka umieszczona 40 cm od tekstu zapewnia właściwe natęŜenie dla
osób młodych?
4.
Jakie natęŜenie oświetlenia jest wymagane poza miejscem pracy w stosunku do miejsca
pracy?
5.
Jakie rodzaje promieniowania występują w pobliŜy monitorów kineskopowych?
6.
Dlaczego promieniowanie elektrostatyczne sprzyja alergiom?
7.
Jak wpływa na oczy zmniejszenie częstotliwości mrugania, przy intensywnym
wpatrywaniu się w obraz monitora?
8.
Jakie są efekty statycznej pracy mięśni gałkowo-ruchowych i mięśnia rzęskowego?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
33
9.
Jak duŜe wady wzroku naleŜy korygować przy pracy z monitorami komputerowymi?
10.
Z jaką dokładnością trzeba mierzyć odległość monitora od oczu przy obliczaniu dodatku
mocy w okularach do pracy z monitorem?
11.
Na jakiej wysokości w stosunku do oczu powinna być umieszczona górna krawędź
monitora?
12.
Jakie zagroŜenia związane są ze stosowaniem barwionych soczewek okularowych?
13.
Jakie barwy okularów są najbardziej neutralne?
14.
Kto wystawia wniosek na refundację pomocy wzrokowych?
15.
Jak często klient moŜe ubiegać się o zwrot kosztów soczewek kontaktowych?
4.4.3. Ćwiczenia
Ćwiczenie 1
Zmierz natęŜenie oświetlenia lampy stołowej z Ŝarówką 60 W odległości od Ŝarówki 20,
40, 60, 80 i 100 cm. Wynik zanotuj w tabeli 1 do ćwiczenia 1.
Tabela 1. Do ćwiczenia 1
1.
2.
3.
4.
5.
6.
7.
Pomiar
20
[cm]
40
[cm]
60
[cm]
80
[cm]
100
[cm]
Odległość od Ŝarówki
Zmiana odległości
Pomiar
NatęŜenie
oświetlenia [l×]
Zmiana natęŜenia
W tabeli zanotuj zmianę odległości i oświetlenia w stosunku do kolumny 3.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
ustawić lampę na stole i skierować światło w bok,
2)
odmierzyć odległość 20 cm od powierzchni Ŝarówki i ustawić końcówkę pomiarową,
3)
włączyć lampę i wykonać pomiary natęŜenia oświetlenia,
4)
zanotować wynik,
5)
powtórzyć pomiary w pozostałych punktach,
6)
obliczyć zmianę natęŜenia i zmianę odległości,
7)
wyciągnąć wnioski i je zapisać.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
miernik natęŜenia oświetlenia,
−
lampa stołowa z Ŝarówką 60 W,
−
miarka o długości 1 m,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 2
Wyreguluj krzesło i ustawienie monitora do swojego wzrostu.
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
zapoznać się budową i moŜliwościami regulacyjnymi krzesła,
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
34
2)
wyregulować wysokość siedziska tak by uda leŜały poziomo, a golenie pionowo oraz
stopy spoczywały płasko na podłodze,
3)
wyregulować oparcie, aby stanowiło pewne oparcie dla kręgosłupa,
4)
ustawić monitor na stole, aby górna krawędź ekranu monitora była na wysokości oczu,
5)
odsunąć monitor dla uzyskania odległości 60 cm od oczu,
6)
odchylić ekran, aby prosta wychodząca ze środka ekranu była prostopadła do ekranu,
7)
zmierzyć i zanotować wysokość blatu stołu i wysokość podstawy monitora od podłogi.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
monitor komputerowy z klawiaturą,
−
krzesło na kółkach z moŜliwością regulacji wysokości siedziska i oparcia pleców,
−
miara metrowa,
−
instrukcja pracy metodą tekstu przewodniego,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 3
Wyznacz moc dodatku do bliŜy z odległości 40, 50, i 60 cm do pracy stałej i pracy
dorywczej z tabeli 1 do ćwiczenia 3. Maksymalny zakres akomodacji uŜytkownika komputera
wynosi 2,5 dioptrii
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
ustalić w tabeli odległość punktu bliŜy uŜytkownika komputera,
2)
przygotować tabele do zanotowania 6-ciu wyników,
3)
odczytać z tabeli 1 do ćwiczenia 3 potrzebny dodatek dla kaŜdej z trzech zadanych
odległości pracy – przyjmując, Ŝe będzie to praca stała i intensywna,
4)
przyjmując, Ŝe uŜytkownik będzie z tych odległości pracował dorywczo, odczytać
z tabeli 1 do ćwiczenia 3 potrzebny dodatek dla kaŜdej z trzech zadanych odległości
pracy,
5)
rozwaŜyć jak postąpić przy braku danych w tabeli.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
35
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
36
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
tablela 1 do ćwiczenia 3,
−
instrukcja pracy metodą tekstu przewodniego,
−
papier formatu A4.
Ćwiczenie 4
Zaproponuj klientowi który prosi o soczewki w kolorze fioletowym okulary barwione
z najkorzystniejszą barwą. Bądź taktowny i ustąp klientowi, jeśli nie przekonasz go do innego
koloru.
Sposób wykonania ćwiczenia
Aby wykonać ćwiczenie powinieneś:
1)
zapoznać się z treścią podręcznika o wpływie barwy na psychikę,
2)
przydzielić rolę sprzedawcy, klienta i obserwatora,
3)
wysłuchać argumentów „klienta” za wyborem koloru fioletowego,
4)
potwierdzić klientowi, Ŝe zrozumiałeś jego argumentację,
5)
zapytać dlaczego nie chciałby innego koloru soczewek,
6)
przedstawić swoje argumenty przemawiające za argumentacją „klienta” i za swoją
propozycją koloru,
7)
zapytać czy zrozumiał twoje zastrzeŜenia do jego pierwotnej propozycji,
8)
postawić klientowi pytanie zamykające czy chce zabarwić soczewki na kolor
proponowany przez ciebie,
9)
podziękować, Ŝe zechciał cię wysłuchać,
10)
przedstawcie spostrzeŜenia „sprzedawcy” „klienta” i obserwatora,
11)
zamienić się rolami i powtórzyć ćwiczenie.
WyposaŜenie stanowiska pracy:
−
wzory barwienia soczewek okularowych lub katalog z barwami soczewek,
−
papier formatu A4.
4.4.4. Sprawdzian postępów
Czy potrafisz:
Tak
Nie
1)
wskazać od czego zaleŜy potrzebny poziom natęŜenia światła?
2)
przedstawić wartość natęŜenia światła dla młodych ludzi przy
czytaniu?
3)
wskazać w jakiej odległości Ŝarówka 60W zapewnia właściwe
natęŜenie światła do czytania i pisania?
4)
wskazać ile razy natęŜenie światła otoczenia moŜe być mniejsze niŜ
w miejscu pracy?
5)
przedstawić jakie rodzaje promieniowania występują przy
monitorach kineskopowych?
6)
wyjaśnić mechanizm pojawiania się alergii przy pracy z
monitorami?
7)
uzasadnić konieczność mrugania przy pracy?
8)
wyjaśnić jak statyczna praca mięśni wpływa na pracę układu
wzrokowego?
9)
uzasadnić potrzebę korygowania kaŜdej najmniejszej wady refrakcji
szczególnie przy intensywnej pracy wzrokowej?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
37
10)
przedstawić zasady ustawienia monitora w pozycji najbardziej
ergonomicznej?
11)
przedstawić powody ograniczania barwienia soczewek
okularowych?
12)
wskazać najbardziej neutralne barwy soczewek okularowych?
13)
przedstawić klientowi procedurę uzyskania refundacji z NFZ?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
38
5. SPRAWDZIAN OSIĄGNIĘĆ
INSTRUKCJA DLA UCZNIA
1.
Przeczytaj uwaŜnie instrukcję.
2.
Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.
3.
Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
4.
Test zawiera 20 zadań. Do kaŜdego zadania dołączone są 4 moŜliwości odpowiedzi.
Tylko jedna jest prawidłowa.
5.
Udzielaj odpowiedzi na załączonej karcie odpowiedzi, stawiając w odpowiedniej rubryce
znak X. W przypadku pomyłki naleŜy błędną odpowiedź zaznaczyć kółkiem, a następnie
ponownie zakreślić odpowiedź prawidłową.
6.
Zadania wymagają stosunkowo prostych obliczeń, które powinieneś wykonać przed
wskazaniem poprawnego wyniku.
7.
Pracuj samodzielnie, bo tylko wtedy będziesz miał satysfakcję z wykonanego zadania.
8.
Jeśli udzielenie odpowiedzi będzie Ci sprawiało trudność, wtedy odłóŜ jego rozwiązanie
na później i wróć do niego, gdy zostanie Ci wolny czas.
9.
Na rozwiązanie testu masz 60 min.
Powodzenia!
Materiały dla ucznia:
−
instrukcja,
−
zestaw zadań testowych,
−
karta odpowiedzi.
ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH
1.
W czasie rozmowy telefonicznej głównym zadaniem sprzedawcy jest
a)
przekonać rozmówcę do naszej firmy.
b)
zachęcić rozmówcę do przyjścia.
c)
przedstawić rozmówcy korzystna cenę.
d)
zrobić na rozmówcy dobre wraŜenie.
2.
Na zrobienie pierwszego wraŜenia na kliencie masz do dyspozycji
a)
2 sekundy.
b)
5 sekund.
c)
10 sekund.
d)
20 sekund.
3.
Rozpoczęcie rozmowy naleŜy zacząć słowami
a)
„Czy mogę Panu pomóc?”
b)
„W czym mogę Panu pomóc?”
c)
„W jakiej sprawie Pan przyszedł?”
d)
kaŜdą wymienioną propozycją.
4.
Pytanie otwarte to
a)
czy?
b)
ile?
c)
dlaczego?
d)
jak długo?
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
39
5.
Procentowy udział czasu dla klienta w czasie ustalania jego potrzeb to
a)
30%.
b)
50%.
c)
60%.
d)
80%.
6.
SprzedaŜ naleŜy zamknąć gdy
a)
przedstawimy juŜ wszystkie argumenty.
b)
jesteśmy pewni, Ŝe klient powie – tak.
c)
wyjaśniliśmy wszystkie wątpliwości klienta.
d)
klient nie ma dalszych pytań.
7.
Lupę moŜna polecić
a)
osobom starszym.
b)
wszystkim osobom.
c)
osobom zajmującym się małymi obiektami.
d)
uczniom.
8.
Na rysunku przedstawiono
a)
lornetkę.
b)
okulary lornetkowe.
c)
monookular.
d)
okulary lupowe.
9.
Powiększalniki monitorowe pozwalają powiększyć obraz do
a)
10×.
b)
40×.
c)
60×.
d)
100×.
10.
Aby zachęcić klienta do noszenia soczewek kontaktowych najlepiej
a)
przekazać informacje o milionach uŜytkowników.
b)
przedstawić jak jest cienka i jaką duŜą ma gazo-przepuszczalność.
c)
pozwolić ją dotknąć.
d)
wskazać sytuacje gdzie soczewki będą lepszym rozwiązaniem niŜ okulary.
11.
Przy sprzedaŜy okularów moŜna klientowi zaproponować dodatkowo
a)
futerał.
b)
łańcuszek.
c)
ś
ciereczkę.
d)
wszystkie wymienione.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
40
12.
Klientowi do przymierzenia opraw okularowych podajemy do wyboru
a)
3 pary.
b)
5 pary.
c)
10 par.
d)
20 par.
13.
Najłatwiej obsłuŜyć klienta okularowego
a)
przy wysokiej ladzie.
b)
siedząc przy niskiej ladzie w głębokich wygodnych fotelach.
c)
stojąc przed duŜym lustrem.
d)
siedząc przy stole.
14.
Na rysunku przedstawiono
a)
pupilometr.
b)
luxometr.
c)
pechametr.
d)
miernik odległości soczewki od rogówki.
15.
Dla przedstawienia klientowi właściwości soczewki fotochromowej naleŜy
a)
wystawić ją na słońce.
b)
pokazać zabarwienie soczewki w katalogu.
c)
pokazać soczewkę przed i po naświetleniu lampą UV.
d)
pokazać wykres szybkości zmian zabarwienia.
16.
Komputerowa ewidencja sprzedaŜy okularów ma moŜliwości
a)
szybkiego odszukania poprzedniego zamówienia.
b)
gromadzenia informacji o wszystkich parametrach oprawy i soczewek.
c)
prowadzenia analiz sprzedaŜy i sporządzania zamówień.
d)
wszystkich wymienionych.
17.
Zamówienia na soczewki w hurtowni przekazujemy
a)
dowolnym elektronicznym plikiem.
b)
telefonicznie.
c)
faksem.
d)
emailem.
18.
Wymagany poziom oświetlenia zaleŜy od
a)
temperatury barwowej źródła światła.
b)
wieku pacjenta
c)
rodzaju zajęcia.
d)
rodzaju zajęcia i wieku pacjenta
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
41
19.
Podwojenie odległości przedmiotu od źródła światła zmniejsza natęŜenie oświetlenia
a)
2
razy.
b)
2 razy.
c)
3 razy.
d)
4 razy.
20.
Przy ustalaniu refrakcji osobom pracującym przy komputerze trzeba uwzględnić
a)
dokładne badanie refrakcji sferycznej.
b)
dokładne badanie refrakcji cylindrycznej.
c)
dokładnego ustalenia odległości od monitora.
d)
wszystkie powyŜsze.
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
42
KARTA ODPOWIEDZI
Imię i nazwisko ...............................................................................
Prowadzenie sprzedaŜy wyrobów i akcesoriów optycznych
Zakreśl poprawną odpowiedź.
Nr
zadania
Odpowiedź
Punkty
1
a
b
c
d
2
a
b
c
d
3
a
b
c
d
4
a
b
c
d
5
a
b
c
d
6
a
b
c
d
7
a
b
c
d
8
a
b
c
d
9
a
b
c
d
10
a
b
c
d
11
a
b
c
d
12
a
b
c
d
13
a
b
c
d
14
a
b
c
d
15
a
b
c
d
16
a
b
c
d
17
a
b
c
d
18
a
b
c
d
19
a
b
c
d
20
a
b
c
d
Razem:
„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”
43
6. LITERATURA
1.
Hein A., Sidorowicz A., Wagnerowski T.: Oko i okulary. BWHWill Libra, Warszawa
1979
2.
Jarzębińska-Večerowa M., Tuleja D.: Podstawy refrakcji oka i korekcji wad wzroku.
Wyd. Med. Górnicki, Wrocław 2005
3.
Pilat W. Z Lake N., Hickley K.: Podręcznik obsługi klienta. Helion, Gliwice 2005
4.
Litwin M.B., Bryg H.: Wybrane zagadnienia okulistyczne. Podręcznik i poradnik dla
studentów i słuchaczy szkół medycznych. Wyd. Zamkor, Kraków 2005
5.
Styszyński A.: Korekcja wad wzroku – procedury badania refrakcji. Alfa Medica Press,
Bielsko-Biała 2007
6.
Zając M.: Optyka okularowa. Dolnośląskie Wyd. Edukacyjne, Wrocław 2003
7.
Mouradian J.P.: Optycy jak zwiększyć sprzedaŜ. WSiP S.A., Warszawa 2001
8.
Internet: www.optimed1.com/Szkola.html
9.
Internet: www.optopol.com.pl
10.
Internet: www.serw-optyk.pl
11.
Internet: www.essilor.com
12.
Internet: www.elzab.com.pl
Czasopisma
13.
J Z Optyka
14.
Kontaktologia i Optyka Okulistyczna
15.
Ś
wiat Okularów
16.
Optyka Optometria
17.
Optometria
18.
Ogólnopolski Kurier Oftalmiczny